Tina Kumpulan Risale-i Nur
Kalimah-Kalimah
Pangarang
Bedîüzzaman Said Nursî
ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﻭَ ﺑِﻪ۪ ﻧَﺴْﺘَﻌ۪ﻴﻦُ ﺍَﻟْﺤَﻤْﺪُ ﻟِﻠّٰﻪِ ﺭَﺏِّ ﺍﻟْﻌَﺎﻟَﻤ۪ﻴﻦَ ﻭَ الصَّلَاةُ ﻭَ السَّلَامُ ﻋَﻠٰﻰ ﺳَﻴِّﺪِﻧَﺎ ﻣُﺤَﻤَّﺪٍ ﻭَ ﻋَﻠٰﻰ ﺍٰﻟِﻪ۪ ﻭَ ﺻَﺤْﺒِﻪ۪ ﺍَﺟْﻤَﻌ۪ﻴﻦَ
Hé Sadérék! Anjeun nyuhunkeun sababaraha naséhat ti abdi. Margi anjeun téh prajurit, dangukeun sababaraha hakékat sareng nafsu abdi, ku ibarat ngeunaan kaprajuritan, ngaliwatan dalapan carita leutik. Margi abdi ngaraos yén nafsu abdi langkung peryogi naséhat tibatan saha waé. Baheula, dalapan kalimah anu abdi petik tina dalapan ayat parantos abdi carioskeun rada panjang ka nafsu abdi. Ayeuna abdi badé nyarios ka nafsu abdi kalayan ringkes sareng ku basa jalma biasa. Saha waé anu kersa, mangga ngadangu babarengan.
Kalimah Kahiji
Bismillah téh awal sadaya kasaéan. Urang ogé ngamimitian ku éta. Sing kauninga, hé nafsu abdi, ieu kalimah anu pinuh ku berkah, sakumaha mangrupa tanda Islam, ogé mangrupa wirid anu salawasna dikedalkeun ku sadaya nu aya ngaliwatan basa kaayaanana.
Upami anjeun hoyong ngartos sakumaha agungna Bismillah minangka kakuatan anu moal béak, sareng sakumaha lobana berkahna anu moal pegat, tingali sareng dangukeun ieu carita leutik minangka ibarat. Kieu:
Jalma anu ngalalana di gurun-gurun Arab Badui kedah ngagem jenengan hiji pupuhu kabilah sareng lebet kana pangapingna, supados salamet tina kajahatan para bégal sareng tiasa nyayagikeun kabutuhanana. Upami henteu, anjeunna nyalira bakal sangsara nyanghareupan musuh sareng kabutuhan anu teu aya watesna.
Pikeun lalampahan kitu, dua jalmi angkat ka gurun. Salah sahijina handap asor, nu saurang deui adigung. Nu handap asor ngagem jenengan hiji pupuhu. Nu adigung henteu. Anu ngagem éta jenengan salamet ngalalana di mana waé. Upami tepang sareng bégal, anjeunna nyarios: "Abdi ngalalana kalayan jenengan pupuhu anu éta." Bégal téh nyingkir, teu tiasa ngaganggu. Upami lebet ka hiji kémah, anjeunna dipihormat lantaran éta jenengan. Nu adigung tadi nandangan rupa-rupa balai sapanjang lalampahanana nepi ka teu tiasa digambarkeun. Salawasna ngageter, salawasna nyuhunkeun ka batur. Anjeunna jadi hina sareng kawiwirang.
Tah, hé nafsu abdi anu adigung, anjeun téh nu ngalalana éta. Ari dunya ieu mangrupa hiji gurun. Kalemahan sareng kamiskinan anjeun teu aya watesna. Musuh sareng kabutuhan anjeun teu aya tungtungna. Ku margi kitu, anggo jenengan Gusti Nu Kagungan Nu Maha Langgeng sareng Gusti Nu Ngawasaan Nu Azali ieu gurun. Supados anjeun salamet tina nyuhunkeun ka sakumna jagat sareng tina ngageter nyanghareupan unggal kajadian.
Leres, ieu kalimah téh hiji harta karun anu kacida pinuh ku berkahna; kalemahan sareng kamiskinan anjeun anu teu aya tungtungna ngahubungkeun anjeun kana kudrat sareng rohmat anu teu aya tungtungna, sarta ngajadikeun kalemahan sareng kamiskinan éta panganteur syafaat anu pangditampina di payuneun Gusti Qadîr Nu Rahîm.
Leres, jalma anu ngalampahkeun sagala perkara ku ieu kalimah sarupa sareng jalma anu ngadaptar jadi prajurit, ngalaksanakeun lampah kalayan nami nagara. Anjeunna moal sieun deui ka saha waé. Anjeunna nyarios, kalayan nami hukum, kalayan nami nagara, ngalaksanakeun unggal padamelan, sareng sanggup tahan nyanghareupan sagala rupa.
Dina awal parantos urang carioskeun: Sadaya nu aya ngucapkeun Bismillah ku basa kaayaanana. Naha kitu?
Leres, sakumaha upami anjeun ningali hiji jalmi sumping, ngagerakkeun sakumna warga dayeuh sacara paksa ka hiji tempat sareng maksa aranjeunna ngalaksanakeun rupa-rupa padamelan. Anjeun tangtos uninga; jalmi éta henteu ngalaksanakeun lampah kalayan nami dirina sareng ku kakuatan dirina. Nanging anjeunna téh prajurit, ngalaksanakeun lampah kalayan nami nagara, ngandelkeun kakuatan hiji raja.
Kitu ogé, unggal perkara ngalaksanakeun lampah kalayan nami Alloh, nepi ka siki-siki sareng binih-binih anu lir zarah leutik téh ngangkut tangkal-tangkal ageung dina sirahna, ngangkat beungbeurat lir gunung.
Hartina unggal tangkal ngucapkeun Bismillah. Tangkal téh ngeusian leungeunna ku bubuahan tina khazanah rohmat, janten nu ngajajakeun susuguh ka urang.
Unggal kebon ngucapkeun Bismillah. Kebon téh janten hiji kawah tina pawon kudrat Ilahi, anu di jerona rupa-rupa tuangeun anu seueur pisan, béda-béda sareng raos, diasakan babarengan.
Unggal sasatoan anu pinuh ku berkah, sapertos sapi, onta, domba sareng embé, ngucapkeun Bismillah. Tina limpahan rohmat, masing-masing janten pancuran susu. Kalayan nami Gusti Razzâq, aranjeunna nyuguhkeun ka urang tuangeun anu panglemesna, pangberesihna, lir cai kahirupan.
Akar sareng urat unggal tutuwuhan, tangkal sareng jukut anu lemes lir sutra ngucapkeun Bismillah. Éta nembus batu sareng taneuh anu teuas, ngaliwatanana. Ngucapkeun, kalayan nami Alloh, kalayan nami Gusti Rahmân, teras sagala rupa tumut ka éta. Leres, sakumaha dahan-dahan mekar di awang-awang sareng ngahasilkeun buah, akar-akar dina batu sareng taneuh anu teuas téh mekar kalayan gampil pisan sareng ngahasilkeun buah di handapeun taneuh; kitu deui daun-daun héjo anu hipu tetep seger mangbulan-bulan nyanghareupan panas anu kacida rongkahna; sadayana nyabét sungut kaum naturalis kalayan kacida kerasna. Nyodorkeun ramona kana panon maranéhna anu kedahna lolong, sarta nyarios:
Teuas sareng panas anu pangdipercayana ku anjeun ogé ngalaksanakeun lampah di handapeun paréntah; urat-urat anu lemes lir sutra téh, masing-masing sapertos iteuk Musa (as), tumut kana paréntah ﻓَﻘُﻠْﻨَﺎ ﺍﺿْﺮِﺏْ ﺑِﻌَﺼَﺎﻙَ ﺍﻟْﺤَﺠَﺮَ, ngabélah batu. Sareng daun-daun anu hipu, ipis lir kertas roko, masing-masing sapertos anggota awak Ibrahim (as), maca ayat ﻳَﺎ ﻧَﺎﺭُ ﻛُﻮﻧ۪ﻰ ﺑَﺮْﺩًﺍ ﻭَ سَلَامًا nyanghareupan panas anu ngalontarkeun seuneu.
Ku margi unggal perkara sacara maknawi ngucapkeun Bismillah. Kalayan nami Alloh, sadayana nyandak ni'mat-ni'mat Alloh sareng masrahkeunana ka urang. Urang ogé kedah ngucapkeun Bismillah. Kedah masrahkeun kalayan nami Alloh, kedah nampi kalayan nami Alloh. Ku kituna, urang kedah henteu nampi ti jalma-jalma anu lali, anu henteu masrahkeun kalayan nami Alloh.
Patarosan: Urang mayar harga ka jalma-jalma anu lir nu ngajajakeun susuguh. Ari Alloh anu saéstuna Nu Kagungan éta harta, harga naon anu dipundut ku Mantenna?
Waleran: Leres, harga anu dipundut ku Gusti Nu Maparin Ni'mat Nu Sajati ti urang minangka gaganti ni'mat sareng harta anu kacida ajénna téh tilu perkara. Hiji nyaéta zikir, hiji nyaéta sukur, hiji nyaéta tafakur.
Bismillah dina awal téh zikir.
Alhamdulillah dina tungtung téh sukur.
Di tengahna, mikiran sareng ngartos yén ni'mat-ni'mat anu kacida ajénna, anu mangrupa kaajaiban seni ieu, mangrupikeun mujijat kudrat sareng hadiah rohmat Gusti Nu Ahad tur Shamad téh tafakur. Sakumaha nyium suku jalma miskin anu nyandak hadiah anu kacida ajénna ti hiji raja ka anjeun, bari henteu mikawanoh nu kagungan hadiah, téh kacida bodona; kitu ogé muji sareng mikanyaah para nu masihan ni'mat anu katingal lahirna, bari mopohokeun Gusti Nu Maparin Ni'mat Nu Sajati, téh sarébu kali langkung bodo tibatan éta.
Hé nafsu, upami anjeun teu hoyong bodo sapertos kitu, pasrahkeun kalayan nami Alloh, tampi kalayan nami Alloh, mimitian kalayan nami Alloh, lampahkeun kalayan nami Alloh. Wassalam.
--
TINGKATAN KADUA TINA LEM'A KAOPAT BELAS
(Dilebetkeun di dieu margi aya patalian sareng ieu tingkatan.)
Ngeunaan genep rusiah tina rébuan rusiah ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ.
Pépéling: Hiji cahya Besmele anu caang dina jihat rohmat témbong ti kajauhan ka akal abdi anu remeng. Abdi hoyong nyatetna dina wangun catetan pikeun nafsu abdi sorangan. Sareng abdi hoyong nangkep sareng ngabeungkeut éta cahya ku ngurilingan éta kalayan dua puluh atanapi tilu puluh rusiah. Nanging hanjakalna, ayeuna abdi teu acan tiasa ngahontal éta kahoyong sacara sampurna. Tina dua puluh atanapi tilu puluh, turun janten lima atanapi genep.
Nalika abdi nyarios "Hé manusa!", anu dimaksud téh nafsu abdi. Sanaos ieu pangajaran husus kanggo nafsu abdi sorangan, kalayan niat mugia tiasa janten jalan kénging mangpaat pikeun jalma-jalma anu sacara ruhani aya patalian sareng abdi, sareng anu nafsuna langkung éling tibatan nafsu abdi, abdi nyanggakeunana pikeun disatujuan ku sadérék-sadérék abdi anu taliti, minangka Tingkatan Kadua tina Lem'a Kaopat Belas. Ieu pangajaran langkung tumuju ka manah tibatan akal, langkung tumuju ka zauk tibatan dalil. ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﻗَﺎﻟَﺖْ ﻳَٓﺎ ﺍَﻳُّﻬَﺎ ﺍﻟْﻤَﻠَﺆُﺍ ﺍِﻧّ۪ٓﻰ ﺍُﻟْﻘِﻰَ ﺍِﻟَﻰَّ ﻛِﺘَﺎﺏٌ ﻛَﺮ۪ﻳﻢٌ ﺍِﻧَّﻪُ ﻣِﻦْ ﺳُﻠَﻴْﻤٰﻦَ ﻭَ ﺍِﻧَّﻪُ ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ
Dina ieu tingkatan badé disebatkeun sababaraha rusiah.
RUSIAH KAHIJI
Abdi ningali hiji tajalli Bismillahirrahmanirrahîm kieu: Dina raray jagat, raray bumi sareng raray manusa, aya tilu cap rububiyah anu masing-masing aya di jero nu séjén, bari silih némbongkeun contona.
Hiji: Cap pangagungna kailahian anu némbongan tina silih tulungan, silih rojong, silih rangkul sareng silih waler dina sakumna susunan jagat; "Bismillah" tumuju kana éta.
Kadua: Cap pangagungna rahmaniyah anu némbongan tina sarupa, saimbang, tartib, luyu, kalembutan sareng welas asih dina ngatur, ngaping sareng ngurus tutuwuhan sareng sasatoan dina raray buleudan bumi; "Bismillahirrahman" tumuju kana éta.
Teras cap rahimiyah anu pangluhurna, anu némbongan tina lemesna pangriksa, talitina asih sareng sorot-sorot welas asih Ilahi dina raray hakékat manusa anu nyakup sadayana; "Er-Rahîm" dina Bismillahirrahmanirrahîm tumuju kana éta.
Hartina Bismillahirrahmanirrahîm téh gelar suci tilu cap ahadiyah anu nyusun hiji jajaran pinuh ku cahya dina lambaran alam; éta ogé tali anu pageuh sareng gurat anu caang. Nyaéta, Bismillahirrahmanirrahîm turun ti luhur, teras tungtungna dugi ka manusa anu mangrupa buah jagat sareng salinan alit alam. Ngahubungkeun bumi kana arsy, janten jalan pikeun manusa naék ka arsy.
RUSIAH KADUA
Al-Qur'an anu kateranganana mujijat, pikeun henteu ngalelepkeun akal-akal dina wâhidiyah anu némbongan dina lobana mahluk anu teu aya watesna, salawasna némbongkeun tajalli ahadiyah dina wâhidiyah éta. Nyaéta, contona, sakumaha panonpoé ngalingkup barang-barang anu teu aya watesna ku cahayana. Margi pikeun ngémutan diri panonpoé dina sakumna cahayana peryogi gambaran anu lega pisan sareng paningal anu nyakup sadayana, sangkan diri panonpoé teu kapopohokeun, panonpoé némbongkeun dirina dina unggal barang anu ngagurilap ku pantulanana. Sareng unggal barang anu ngagurilap, numutkeun kamampuhna, némbongkeun sifat-sifat panonpoé sapertos cahya sareng panasna, sareng tajalli dirina. Sareng sakumaha unggal barang anu ngagurilap némbongkeun panonpoé kalayan sakumna sifatna numutkeun kamampuhna, unggal sipat panonpoé sapertos cahya, panas sareng tujuh warna dina cahayana ogé ngalingkup sadaya barang anu nyanghareupanana.
Kitu ogé ﻭَ ﻟِﻠّٰﻪِ ﺍﻟْﻤَﺜَﻞُ الْاَعْلٰى — mugia teu aya kasalahan dina ibarat — sakumaha ahadiyah sareng shamadiyah Ilahi gaduh hiji tajalli kalayan sadaya Asma-Na dina unggal perkara, hususna mahluk hirup, langkung husus dina eunteung hakékat manusa; tina jihat katunggalan sareng wâhidiyah, unggal Asma-Na anu patali sareng nu aya ogé ngalingkup sadaya nu aya.
Tah, sangkan akal-akal henteu tilelep dina wâhidiyah, sareng manah-manah henteu mopohokeun Zat Nu Maha Suci, salawasna Al-Qur'an némbongkeun cap ahadiyah dina wâhidiyah; anu némbongkeun tilu cangreud penting éta cap téh Bismillahirrahmanirrahîm.
RUSIAH KATILU
Anu nyegerkeun ieu jagat anu teu aya watesna téh, sakumaha nyata katingal, rohmat. Sareng anu nyaangan nu aya anu poék ieu téh, kalayan écés, rohmat deui. Sareng anu ngaping mahluk anu gulang-guling dina kabutuhan anu teu aya watesna ieu téh, kalayan écés, rohmat deui. Sareng sakumaha hiji tangkal kalayan sakumna susunanana tumuju kana buahna, anu ngarahkeun sakumna jagat ka manusa, ngajantenkeun éta neuteup manusa ti unggal sisi sareng rurusuhan nulungan anjeunna téh, kalayan écés, rohmat. Sareng anu ngeusian, nyaangan sareng nyegerkeun ieu rohangan anu teu aya watesna sareng alam anu kosong tur suwung téh, sakumaha nyata katingal, rohmat. Sareng anu ngajadikeun manusa anu fana ieu calon hirup langgeng, sarta ngajadikeun anjeunna anu diajak nyarios sareng sobat hiji Zat Nu Azali tur Langgeng téh, kalayan écés, rohmat.
Hé manusa, ku margi rohmat téh hakékat anu dipikaasih, anu sakitu kuatna, matak narik, matak nyaah sareng maparin pitulung. Ucapkeun "Bismillahirrahmanirrahîm", cekel éta hakékat, salamet tina simpé anu kacida pikasieuneunana sareng tina nyeri kabutuhan anu teu aya watesna, caketkeun diri ka singgasana Gusti Sultan Nu Azali tur Langgeng, sareng ku asih, syafaat sareng sorot-sorot rohmat éta, janten anu diajak nyarios, kakasih sareng sobat Gusti Sultan éta!
Leres, ngumpulkeun rupa-rupa mahluk jagat sabudeureun manusa dina lingkup hikmah sareng ngagerakkeun éta sadayana kanggo sadaya kabutuhanana kalayan katartiban sareng pangriksa anu sampurna, sacara écés mangrupa salah sahiji tina dua kaayaan: Boh unggal rupa mahluk jagat mikawanoh manusa ku dirina sorangan, tumut ka anjeunna, rurusuhan nulungan anjeunna. Salian ti saratus tingkat jauh tina akal, ieu ogé ngalahirkeun seueur perkara anu mustahil. Dina manusa anu lemah mutlak kedah aya kudrat Gusti Sultan Mutlak Nu Pangkuatna. Atanapi ieu pitulung lumangsung ku Élmu Gusti Qadîr Mutlak di tukangeun tabir ieu jagat. Hartina rupa-rupa mahluk jagat téh sanés mikawanoh manusa; nanging mangrupa bukti-bukti tina pangwanoh sareng Élmu hiji Zat Anu Uninga tur Mikawanoh ka manusa sareng Anu Welas Asih ka anjeunna.
Hé manusa! Élingkeun akal anjeun. Naha mungkin: Zat Dzul-Jalâl anu ngajantenkeun sadaya rupa mahluk nyodorkeun leungeun pitulungna ka anjeun, sareng ngajantenkeun éta ngucapkeun "Labbaik!" kana kabutuhan anjeun, henteu Uninga, henteu Mikawanoh, henteu Ningali anjeun! Ku margi Mantenna Uninga ka anjeun, Mantenna ngawartosan ku Rohmat-Na yén Mantenna Uninga. Anjeun ogé kedah mikawanoh Mantenna, kalayan hormat wartoskeun yén anjeun mikawanoh Mantenna, sareng sing ngartos kalayan pasti: Ngajantenkeun ieu jagat anu kacida ageungna tumut sareng dikintun kanggo nulungan mahluk alit sapertos anjeun, anu lemah mutlak, teu mampuh mutlak, miskin mutlak sareng fana; tangtos mangrupa hakékat rohmat anu nyakup hikmah, pangriksa, élmu sareng kudrat. Tangtos rohmat sapertos kitu meryogikeun sukur anu nyakup sadayana tur ihlas, sareng hormat anu soson-soson tur murni ti anjeun. Tah, ucapkeun Bismillahirrahmanirrahîm anu mangrupa juru basa sareng gelar sukur anu ihlas sareng hormat anu murni éta. Jadikeun éta jalan kanggo dugi kana rohmat éta sareng panganteur syafaat di payuneun Gusti Rahmân.
Leres, ayana rohmat sareng nyata lumangsungna écés lir panonpoé. Margi sakumaha hiji corak di tengah kawangun tina katartiban sareng tempat benang-benang lintang sareng tali-tali anu datang ti unggal arah. Kitu ogé, benang-benang lintang anu pinuh ku cahya, anu manjang tina tajalli sarébu hiji Asma Ilahi dina lingkup pangagungna ieu jagat, ninun segel rahimiyah sareng corak asih dina hiji cap rohmat dina raray jagat, sareng ninun segel pangriksa anu sakitu endahna nepi ka némbongkeun dirina ka akal-akal langkung caang tibatan panonpoé.
Leres, Gusti Rahmân Dzul-Jamâl anu ngatur panonpoé sareng bulan, unsur-unsur sareng mineral-mineral, tutuwuhan sareng sasatoan ku sorot-sorot sarébu hiji Asma éta, lir benang-benang lintang hiji corak pangagungna, ngajantenkeunana ngabdi ka kahirupan, némbongkeun Asih-Na ngaliwatan asih anu kacida amisna tur pinuh ku pangorbanan sadaya indung tutuwuhan sareng sasatoan, ngajantenkeun mahluk hirup tumut kanggo kahirupan manusa, teras ngaliwatan éta némbongkeun corak pangagungna rububiyah Ilahi anu kacida saé sareng amisna, némbongkeun pentingna manusa sareng ngébréhkeun Rohmat-Na anu pangcaangna; tangtos Mantenna parantos ngajantenkeun Rohmat-Na panganteur syafaat anu ditampi pikeun mahluk hirup sareng manusa anu butuh mutlak, nyanghareupan Mantenna Nu Teu Butuh Naon-Naon sacara Mutlak.
Hé manusa, upami anjeun téh manusa, ucapkeun Bismillahirrahmanirrahîm, mendakan panganteur syafaat éta!
Leres, anu ngaping sareng ngatur opat ratus rébu golongan tutuwuhan sareng sasatoan anu béda-béda dina raray bumi, henteu mopohokeun hiji ogé, henteu kaliru, dina waktuna masing-masing kalayan katartiban anu sampurna, hikmah sareng pangriksa, sarta nempatkeun segel ahadiyah dina raray buleudan bumi téh, sacara écés, malah ku ningali langsung, rohmat. Sareng sakumaha ayana rohmat éta pasti lir ayana mahluk-mahluk dina raray buleudan bumi ieu, bukti-bukti nyata lumangsungna ogé sajumlah mahluk-mahluk éta.
Leres, sakumaha dina raray bumi aya segel rohmat sareng cap ahadiyah sapertos kitu, dina raray hakékat maknawi manusa ogé aya cap rohmat anu henteu langkung handap tibatan cap welas asih dina raray buleudan bumi sareng cap rohmat pangagungna dina raray jagat. Saolah-olah éta nyakup sadayana, minangka titik puseur tajalli sarébu hiji Asma.
Hé manusa, naha mungkin: Zat Anu Maparin raray ieu ka anjeun, sareng nempatkeun cap rohmat sareng segel ahadiyah sapertos kitu dina raray éta, ngantepkeun anjeun tanpa kakaitan kawajiban, henteu Merenahkeun anjeun minangka anu penting, henteu Merhatikeun lampah anjeun, ngajantenkeun sakumna jagat anu tumuju ka anjeun sia-sia, ngajantenkeun tangkal panyiptaan hiji tangkal anu buahna buruk, ruksak sareng teu penting! Kitu deui ngajantenkeun Rohmat-Na anu écés lir panonpoé sareng Hikmah-Na anu katingal lir cahya, anu moal tiasa diragukeun tina jihat mana waé sareng moal aya kakirangan dina wangun mana waé, diingkari. Maha Suci Mantenna tina éta!
Hé manusa! Sing kauninga, aya hiji mi'raj kanggo dugi ka arsy rohmat éta. Ari mi'raj éta téh Bismillahirrahmanirrahîm. Sareng upami anjeun hoyong ngartos sakumaha pentingna ieu mi'raj, tingali awal saratus opat belas surat Al-Qur'an anu kateranganana mujijat, awal sadaya kitab anu pinuh ku berkah, sareng awal sadaya padamelan anu pinuh ku berkah. Sareng dalil anu pangpastina ngeunaan agungna martabat Besmele téh kieu; para mujtahid anu kacida agungna, sapertos Imam Syafi'i (ra), parantos nyarios: "Sanaos Besmele mangrupa hiji ayat, dina Al-Qur'an éta parantos diturunkeun saratus opat belas kali."
RUSIAH KAOPAT
Tajalli wâhidiyah dina kasrah anu teu aya watesna henteu cekap kanggo unggal jalma ku nyaurkeun ﺍِﻳَّﺎﻙَ ﻧَﻌْﺒُﺪُ ka Gusti. Pikiran paburencay. Pikeun ngémutan Zat Nu Ahad di tukangeun katunggalan dina sadayana, teras ngucapkeun ﺍِﻳَّﺎﻙَ ﻧَﻌْﺒُﺪُ ﻭَ ﺍِﻳَّﺎﻙَ ﻧَﺴْﺘَﻌ۪ﻴﻦُ, kedah aya manah anu salega buleudan bumi. Sareng dumasar kana ieu rusiah, sakumaha Mantenna némbongkeun cap ahadiyah kalayan écés dina perkara-perkara leutik, pikeun némbongkeun cap ahadiyah dina unggal rupa mahluk sareng ngajantenkeun Zat Nu Ahad diémutan, Mantenna némbongkeun cap ahadiyah dina segel rahmaniyah; supados tanpa kasusah unggal jalma dina unggal tingkatan ngucapkeun ﺍِﻳَّﺎﻙَ ﻧَﻌْﺒُﺪُ ﻭَ ﺍِﻳَّﺎﻙَ ﻧَﺴْﺘَﻌ۪ﻴﻦُ, teras tumuju kalayan langsung nyarios ka Zat Nu Maha Suci.
Tah, pikeun ngébréhkeun rusiah agung ieu, Al-Qur'an Al-Hakîm, nalika nyarios ngeunaan lingkup pangagungna jagat, contona panyiptaan langit-langit sareng bumi, ngadadak nyarios ngeunaan hiji lingkup pangleutikna sareng hiji bagian anu pangtalitina; supados némbongkeun segel ahadiyah kalayan écés. Contona, dina nyarios ngeunaan panyiptaan langit-langit sareng bumi, éta ngamimitian nyarios ngeunaan panyiptaan manusa, sora manusa, sareng rincian ni'mat sareng hikmah dina rarayna; supados pikiran henteu paburencay, manah henteu tilelep, roh langsung mendakan Gusti Ma'bûd-na. Contona ayat ﻭَﻣِﻦْ ﺍٰﻳَﺎﺗِﻪ۪ ﺧَﻠْﻖُ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافُ ﺍَﻟْﺴِﻨَﺘِﻜُﻢْ ﻭَ ﺍَﻟْﻮَﺍﻧِﻜُﻢْ némbongkeun hakékat anu parantos disebatkeun kalayan cara anu mujijat.
Leres, cap-cap katunggalan dina mahluk anu teu aya watesna sareng dina kasrah anu teu aya tungtungna téh, lir bunderan-bunderan anu silih lebet, gaduh rupa sareng tingkatan ti anu pangageungna dugi ka cap anu pangleutikna. Nanging katunggalan éta, sakumaha gedéna ogé, tetep mangrupa katunggalan dina kasrah, teu tiasa sapinuhna ngajamin nyaur anu sajati ka Gusti. Ku kituna, di tukangeun katunggalan kedah aya cap ahadiyah. Supados henteu ngingetkeun kana kasrah. Supados muka jalan manah langsung ka Zat Nu Maha Suci.
Kitu deui, pikeun ngarahkeun paningal sareng narik manah kana cap ahadiyah, Mantenna parantos nempatkeun dina cap ahadiyah éta cap rohmat sareng segel rahimiyah anu mangrupa corak anu kacida matak narikna, cahya anu kacida caangna, rasa amis anu kacida ngeunahna, kaéndahan anu kacida matak nyaahna, sareng hakékat anu kacida kuatna. Leres, kakuatan rohmat éta anu narik paningal mahluk nu sadar, narikna ka dirina, nganteurkeunana ka cap ahadiyah, ngajantenkeun Zat Nu Ahad diémutan, sareng tina éta ngajantenkeunana kénging nyaur anu sajati ka Gusti dina ﺍِﻳَّﺎﻙَ ﻧَﻌْﺒُﺪُ ﻭَ ﺍِﻳَّﺎﻙَ ﻧَﺴْﺘَﻌ۪ﻴﻦُ.
Tah, margi Bismillahirrahmanirrahîm mangrupa daptar eusi Fatihah sareng ringkesan Al-Qur'an anu nyakup eusina, éta janten gelar sareng juru basa rusiah agung anu parantos disebatkeun ieu. Anu nyekel ieu gelar tiasa ngalalana dina lapisan-lapisan rohmat. Sareng anu ngajantenkeun juru basa ieu nyarios bakal diajar rusiah-rusiah rohmat, sareng ningali cahya-cahya rahimiyah sareng asih.
RUSIAH KALIMA
Dina hiji hadis mulya parantos diriwayatkeun: ﺍِﻥَّ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﺧَﻠَﻖَ الْاِنْسَانَ ﻋَﻠٰﻰ ﺻُﻮﺭَﺓِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ -ﺍَﻭْ ﻛَﻤَﺎ ﻗَﺎﻝَ -
Sabagian ahli tarékat parantos nafsirkeun hadis mulya ieu ku cara anu anéh, anu henteu luyu sareng akidah iman. Malah sabagian ahli mahabbah ti aranjeunna ningali raray maknawi manusa minangka hiji wangun Gusti Rahmân. Margi seuseueurna ahli tarékat aya dina sakr, sareng seuseueurna ahli mahabbah aya dina istighraq sareng kacampur pamahaman, panginten aranjeunna tiasa dimaklum dina anggapanana anu papalingpang sareng hakékat. Nanging jalma-jalma anu akalna éling teu tiasa nampi sacara pikiran hartos anu papalingpang sareng dasar akidah ti aranjeunna. Upami nampi, anjeunna lepat.
Leres, Zat Ilahi Nu Maha Suci anu ngatur sakumna jagat kalayan tartib lir hiji karaton, hiji bumi, muterkeun sareng ngiderkeun béntang-béntang kalayan hikmah sareng gampil lir zarah, sarta ngagunakeun zarah-zarah lir patugas anu tartib, sakumaha henteu Kagungan sekutu, bandingan, lawan atanapi tandingan, dumasar kana rusiah ﻟَﻴْﺲَ ﻛَﻤِﺜْﻠِﻪ۪ ﺷَﻰْﺀٌ ﻭَﻫُﻮَ ﺍﻟﺴَّﻤ۪ﻴﻊُ ﺍﻟْﺒَﺼ۪ﻴﺮُ, Mantenna ogé teu tiasa Kagungan wangun, sasaruaan, conto atanapi kaserupaan. Nanging dumasar kana rusiah ﻭَﻟَﻪُ ﺍﻟْﻤَﺜَﻞُ الْاَعْلٰى ﻓِﻰ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضِ ﻭَﻫُﻮَ ﺍﻟْﻌَﺰ۪ﻳﺰُ ﺍﻟْﺤَﻜ۪ﻴﻢُ, Syuunat-Na, Sifat-Na sareng Asma-Na tiasa ditingali ku ibarat sareng babandingan. Hartina ibarat sareng babandingan aya tina sawangan syuunat, nyaéta kaayaan sareng kersa Alloh.
Salah sahiji tina seueur maksud hadis mulya anu parantos disebatkeun ieu nyaéta yén manusa gaduh wangun anu némbongkeun Asma Rahmân sapinuhna. Leres, sakumaha anu parantos diterangkeun saméméhna, sakumaha Asma Rahmân anu némbongan tina sorot-sorot sarébu hiji Asma katingal dina raray jagat, sareng sakumaha Asma Rahmân anu némbongan tina tajalli rububiyah Ilahi anu mutlak tur teu aya watesna ditémbongkeun dina raray bumi, hartina dina wangun manusa anu nyakup sadayana, dina ukuran alit, sapertos raray bumi sareng raray jagat, deui némbongkeun tajalli Asma Rahmân éta anu pangsampurnana.
Kitu deui mangrupa isyarat: Tempat-tempat némbongkeun, sapertos mahluk hirup sareng manusa anu mangrupa bukti sareng eunteung Zat Nu Rahmân tur Rahîm, nunjukkeun Zat Wâjibul Wujûd kalayan sakitu pastina, écésna sareng nyatana, nepi ka minangka isyarat kana caangna sareng écésna nunjukkeun, hiji eunteung anu ngagurilap anu nampung gambaran sareng pantulan panonpoé disebat "Éta eunteung téh panonpoé." Kitu ogé "Dina manusa aya wangun Gusti Rahmân." parantos disebatkeun sareng disebatkeun deui minangka isyarat kana écésna nunjukkeun sareng sampurnana patalian. Sareng sabagian ahli wahdatul-wujud anu saimbang parantos ngucapkeun "Lâ mevcude illâ hû" dumasar kana rusiah ieu, minangka gelar pikeun écésna nunjukkeun sareng sampurnana patalian ieu. ﺍَﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﻳَﺎ ﺭَﺣْﻤٰﻦُ ﻳَﺎ ﺭَﺣ۪ﻴﻢُ ﺑِﺤَﻖِّ ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﺍِﺭْﺣَﻤْﻨَﺎ ﻛَﻤَﺎ ﻳَﻠ۪ﻴﻖُ ﺑِﺮَﺣ۪ﻴﻤِﻴَّﺘِﻚَ ﻭَ ﻓَﻬِّﻤْﻨَﺎ ﺍَﺳْﺮَﺍﺭَ ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﻛَﻤَﺎ ﻳَﻠ۪ﻴﻖُ ﺑِﺮَﺣْﻤَﺎﻧِﻴَّﺘِﻚَ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ
RUSIAH KAGENEP
Hé manusa anu teu daya, anu gulang-guling dina kalemahan anu teu aya watesna sareng kamiskinan anu teu aya tungtungna! Ngartoskeun sakumaha ajénna rohmat minangka jalan sareng sakumaha ditampina minangka panganteur syafaat ku ieu: Rohmat éta mangrupa jalan ka Gusti Sultan Dzul-Jalâl, anu béntang sareng zarah babarengan — babarengan — ngabdi dina pasukan-Na kalayan katartiban sareng tumut anu sampurna. Sareng Zat Dzul-Jalâl, Gusti Sultan Nu Azali tur Langgeng éta, dina Zat-Na henteu Butuh Naon-Naon, sareng Mantenna henteu Butuh Naon-Naon sacara Mutlak. Mantenna Gusti Ghaniyy sacara Mutlak, anu henteu Butuh jagat sareng nu aya tina jihat mana waé. Sareng sakumna jagat aya di handapeun Paréntah sareng Pangaturan-Na, sareng di handapeun kahebatan sareng kaagungan-Na, kalayan tumut anu tuntas, ngarendahkeun diri di payuneun Jalal-Na.
Tah, hé manusa! Rohmat nganteurkeun anjeun ka payuneun Gusti Nu Teu Butuh Naon-Naon sacara Mutlak sareng Gusti Sultan Nu Langgeng Salawasna, ngajadikeun anjeun sobat-Na, ngajadikeun anjeun anu diajak nyarios ku Mantenna, sareng maparin kalungguhan salaku hamba anu dipikaasih. Nanging sakumaha anjeun teu tiasa dugi ka panonpoé, anjeun jauh pisan, teu tiasa caket dina cara mana waé. Nanging cahya panonpoé masrahkeun pantulan sareng tajalli panonpoé kana panangan anjeun ngaliwatan eunteung anjeun. Kitu ogé, sanaos urang jauh teu aya tungtungna ti Zat Nu Maha Suci sareng Gusti Nu Lir Panonpoé Nu Azali tur Langgeng éta, urang teu tiasa caket. Nanging cahya Rohmat-Na ngajantenkeun Mantenna caket ka urang.
Tah, hé manusa! Anu mendakan rohmat ieu mendakan khazanah cahya anu langgeng tur moal béak. Jalan pikeun mendakan khazanah éta téh sunnah sareng tumut ka Kangjeng Rosul Nu Maha Mulya, 'alaihis-salâtu was-salâm ﷺ, anu mangrupa conto sareng wawakil rohmat anu pangcaangna, basa sareng juru wawaran rohmat éta anu pangfasihna, sareng anu dina Al-Qur'an disebat kalayan gelar Rahmatan lil-'alamin. Sareng ieu jalan ka rohmat anu ngawujud, anu mangrupa Rahmatan lil-'alamin éta, nyaéta solawat. Leres, hartos solawat téh rohmat. Sareng solawat anu mangrupa doa rohmat ka rohmat anu hirup tur ngawujud éta, mangrupa jalan pikeun dugi ka Rahmatan lil-'alamin éta. Ku kituna, jadikeun solawat jalan kanggo diri anjeun pikeun dugi ka Rahmatan lil-'alamin éta, sareng jadikeun anjeunna ogé jalan ka rohmat Gusti Rahmân. Sakumna umat ngucapkeun solawat kalayan hartos rohmat, dina jumlah anu teu aya watesna, kanggo anjeunna 'alaihis-salâtu was-salâm ﷺ anu mangrupa Rahmatan lil-'alamin; ieu ngabuktikeun kalayan caang sakumaha ajénna rohmat minangka hadiah Ilahi sareng sakumaha legana lingkup rohmat éta.
Cindekna: Sakumaha Kangjeng Ahmad, 'alaihis-salâtu was-salâm ﷺ, mangrupa inten anu pangajénna sareng nu ngajaga lawang khazanah rohmat, koncina anu pangutamana ogé Bismillahirrahmanirrahîm. Sareng hiji konci anu panggampilna nyaéta solawat. ﺍَﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﺑِﺤَﻖِّ ﺍَﺳْﺮَﺍﺭِ ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﺻَﻞِّ ﻭَ ﺳَﻠِّﻢْ ﻋَﻠٰﻰ ﻣَﻦْ ﺍَﺭْﺳَﻠْﺘَﻪُ ﺭَﺣْﻤَﺔً ﻟِﻠْﻌَﺎﻟَﻤ۪ﻴﻦَ ﻛَﻤَﺎ ﻳَﻠ۪ﻴﻖُ ﺑِﺮَﺣْﻤَﺘِﻚَ ﻭَ ﺑِﺤُﺮْﻣَﺘِﻪ۪ ﻭَ ﻋَﻠٰﻰ ﺍٰﻟِﻪ۪ ﻭَ ﺍَﺻْﺤَﺎﺑِﻪ۪ ﺍَﺟْﻤَﻌ۪ﻴﻦَ ﻭَ ﺍﺭْﺣَﻤْﻨَﺎ ﺭَﺣْﻤَﺔً ﺗُﻐْﻨ۪ﻴﻨَﺎ ﺑِﻬَﺎ ﻋَﻦْ ﺭَﺣْﻤَﺔِ ﻣَﻦْ ﺳِﻮَﺍﻙَ ﻣِﻦْ ﺧَﻠْﻘِﻚَ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ ﺳُﺒْﺤَﺎﻧَﻚَ لَا ﻋِﻠْﻢَ ﻟَﻨَٓﺎ اِلَّا ﻣَﺎ ﻋَﻠَّﻤْﺘَﻨَٓﺎ ﺍِﻧَّﻚَ ﺍَﻧْﺖَ ﺍﻟْﻌَﻠ۪ﻴﻢُ ﺍﻟْﺤَﻜ۪ﻴﻢُ
--