PÉPÉLING

PÉPÉLING

Ku sabab dina wewengkon ieu, tempat medalna ieu risalah, teu aya risalah-risalah séjén ti Risaletü'n-Nur, sarta ieu risalah disusun di dieu tanpa direncanakeun, dina risalah saperti Âyetü'l-Kübra sababaraha pasualan penting tina Kalimah jeung Lem'a séjén disebutkeun dina wangun anu lahiriah siga pangulangan. Ieu dituliskeun ku hikmah yén pikeun murid-murid di dieu, unggal-unggalna jadi saperti hiji Risaletü'n-Nur leutik. Salinan beresih munggaran tina ieu draf dilakukeun ku hiji jalma anu diberkahan. Dina salinan anu ditulis ku éta jalma, padahal anjeunna teu nyaho ngeunaan tevafuk, urang ningali hiji tevafuk anu lemes tur ngandung harti, anu pantes dicatet: Hurup-hurup “Elif” dina awal jajaran éta salinan ditulis lobana genep ratus genep puluh genep. Kaayaan ieu, ku saluyu jeung cocogna sacara persis kana angka genep ratus genep puluh genep, anu mangrupa ajén cifr jeung abjad tina nami Âyetü'l-Kübra anu dipasihkeun ku Hazret-i İmam-ı Ali radıyallahu anh ka risalah husus ieu, némbongkeun yén ieu risalah pantes nyandang éta nami. Urang ogé nganggap yén tevafukna jeung tilu tina opat tingkat angka genep rébu genep ratus genep puluh genep, anu mangrupa jumlah ayat Al-Qur'an, nyaéta hiji isarat yén ieu risalah mangrupa hiji sorot cahya tina ayat-ayat éta.

Bedîüzzaman Said Nursî

Dina poé-poé ieu, abdi nguping hiji patarosan jeung waleran dina paguneman rohani. Hayu abdi ngajelaskeun ringkesanana ka aranjeun: ~Aya saurang anu nyarios:

Pangumpulan kakuatan anu ageung jeung pakakas anu ngawengku sakabéhna ku Risale-i Nur pikeun iman jeung tauhid beuki nambahan. Padahal hiji persénna cekap pikeun ngaheningkeun jalma teu boga agama anu pangkukuhna ngabantah, naha masih ngumpulkeun kakuatan anyar kalayan sumanget sakitu gedéna? ~Pikeun ngawaler anjeunna, aya anu nyarios:

“Risale-i Nur henteu ngan ukur ngalereskeun karuksakan sawaréh jeung hiji imah leutik. Tapi ngalereskeun karuksakan anu ngawengku sakabéhna jeung hiji bénténg anu ngurilingan Islam, anu batu-batuna sagedé gunung. Henteu ngan ukur narékahan ngalereskeun hiji haté husus jeung hiji nurani pribadi. Tapi narékahan ngubaran, ku mujijat Al-Qur'an, haté balaréa jeung pikiran umum anu ruksak kacida parna ku alat-alat anu ngaruksak, anu geus disadiakeun jeung numpuk salila sarébu taun; sarta nurani umum anu mimiti ruksak ku diruksakna dasar-dasar, aliran-aliran jeung syiar-syiar Islam anu jadi sandaran balaréa, utamana jalma mu'min biasa. Tatu-tatuna anu lega diubaran ku ubar Al-Qur'an jeung iman. Tangtu, pikeun karuksakan, retakan jeung tatu anu ngawengku sakabéhna tur sakitu pikasieuneunana, kudu aya dalil jeung pakakas anu kuat kawas gunung dina darajat haqqulyaqin, sarta ubar-ubar anu geus kabuktian miboga khasiat sarébu panawar racun jeung pangobatan anu teu kaitung. Dina jaman ieu, Risale-i Nur anu medal tina mujijat rohani Al-Qur'an anu ngajelaskeun kalayan pikahélokeun, salian ti ngalaksanakeun éta pancén, ogé jadi sarana pikeun kamajuan jeung mekarna dina darajat iman anu teu kaitung.” Kitu lumangsung hiji paguneman panjang. Abdi ogé nguping sadayana, sarta ngahaturkeun sukur anu teu kaitung. Ku abdi disinggetkeun.

Bedîüzzaman Said Nursî

Şuâ Kasalapan

Tina Hiji Tambihan jeung Lampiran Penting Kalimah Kasapuluh

Bagéan Kahiji

ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﻓَﺴُﺒْﺤَﺎﻥَ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺣ۪ﻴﻦَ ﺗُﻤْﺴُﻮﻥَ ﻭَﺣ۪ﻴﻦَ ﺗُﺼْﺒِﺤُﻮﻥَ ٭ ﻭَﻟَﻪُ ﺍﻟْﺤَﻤْﺪُ ﻓِﻰ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضِ ﻭَﻋَﺸِﻴًّﺎ ﻭَﺣ۪ﻴﻦَ ﺗُﻈْﻬِﺮُﻭﻥَ ٭ ﻳُﺨْﺮِﺝُ ﺍﻟْﺤَﻰَّ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﻤَﻴِّﺖِ ﻭَﻳُﺨْﺮِﺝُ ﺍﻟْﻤَﻴِّﺖَ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﺤَﻰِّ ﻭَﻳُﺤْﻴِﻰ الْاَرْضَ ﺑَﻌْﺪَ ﻣَﻮْﺗِﻬَﺎ ﻭَﻛَﺬٰﻟِﻚَ ﺗُﺨْﺮَﺟُﻮﻥَ ٭ ﻭَﻣِﻦْ ﺍٰﻳَﺎﺗِﻪ۪ٓ ﺍَﻥْ ﺧَﻠَﻘَﻜُﻢْ ﻣِﻦْ ﺗُﺮَﺍﺏٍ ﺛُﻢَّ ﺍِﺫَٓﺍ ﺍَﻧْﺘُﻢْ ﺑَﺸَﺮٌ ﺗَﻨْﺘَﺸِﺮُﻭﻥَ ٭ ﻭَ ﻣِﻦْ ﺍٰﻳَﺎﺗِﻪ۪ٓ ﺍَﻥْ ﺧَﻠَﻖَ ﻟَﻜُﻢْ ﻣِﻦْ ﺍَﻧْﻔُﺴِﻜُﻢْ ﺍَﺯْﻭَﺍﺟًﺎ ﻟِﺘَﺴْﻜُﻨُٓﻮﺍ ﺍِﻟَﻴْﻬَﺎ ﻭَ ﺟَﻌَﻞَ ﺑَﻴْﻨَﻜُﻢْ ﻣَﻮَﺩَّﺓً ﻭَ ﺭَﺣْﻤَﺔً ﺍِﻥَّ ﻓ۪ﻰ ﺫٰﻟِﻚَ لَاٰيَاتٍ ﻟِﻘَﻮْﻡٍ ﻳَﺘَﻔَﻜَّﺮُﻭﻥَ ٭ ﻭَﻣِﻦْ ﺍٰﻳَﺎﺗِﻪ۪ ﺧَﻠْﻖُ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافُ ﺍَﻟْﺴِﻨَﺘِﻜُﻢْ ﻭَ ﺍَﻟْﻮَﺍﻧِﻜُﻢْ ﺍِﻥَّ ﻓ۪ﻰ ﺫٰﻟِﻚَ لَاٰيَاتٍ ﻟِﻠْﻌَﺎﻟِﻤ۪ﻴﻦَ ٭ ﻭَ ﻣِﻦْ ﺍٰﻳَﺎﺗِﻪ۪ ﻣَﻨَﺎﻣُﻜُﻢْ ﺑِﺎﻟَّﻴْﻞِ ﻭَ ﺍﻟﻨَّﻬَﺎﺭِ ﻭَﺍﺑْﺘِﻐَﺎﺅُﻛُﻢْ ﻣِﻦْ ﻓَﻀْﻠِﻪ۪ ﺍِﻥَّ ﻓ۪ﻰ ﺫٰﻟِﻚَ لَاٰيَاتٍ ﻟِﻘَﻮْﻡٍ ﻳَﺴْﻤَﻌُﻮﻥَ ٭ ﻭَ ﻣِﻦْ ﺍٰﻳَﺎﺗِﻪ۪ ﻳُﺮ۪ﻳﻜُﻢُ ﺍﻟْﺒَﺮْﻕَ ﺧَﻮْﻓًﺎ ﻭَ ﻃَﻤَﻌًﺎ ﻭَ ﻳُﻨَﺰِّﻝُ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀِ ﻣَٓﺎﺀً ﻓَﻴُﺤْﻴ۪ﻰ ﺑِﻪِ الْاَرْضَ ﺑَﻌْﺪَ ﻣَﻮْﺗِﻬَٓﺎ ﺍِﻥَّ ﻓ۪ﻰ ﺫٰﻟِﻚَ لَاٰيَاتٍ ﻟِﻘَﻮْﻡٍ ﻳَﻌْﻘِﻠُﻮﻥَ ٭ ﻭَﻣِﻦْ ﺍٰﻳَﺎﺗِﻪ۪ٓ ﺍَﻥْ ﺗَﻘُﻮﻡَ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀُ وَالْاَرْضُ ﺑِﺎَﻣْﺮِﻩ۪ ﺛُﻢَّ ﺍِﺫَﺍ ﺩَﻋَﺎﻛُﻢْ ﺩَﻋْﻮَﺓً ﻣِﻦَ الْاَرْضِ ﺍِﺫَٓﺍ ﺍَﻧْﺘُﻢْ ﺗَﺨْﺮُﺟُﻮﻥَ ٭ ﻭَ ﻟَﻪُ ﻣَﻦْ ﻓِﻰ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ ﻭَ الْاَرْضِ ﻛُﻞٌّ ﻟَﻪُ ﻗَﺎﻧِﺘُﻮﻥَ ٭ ﻭَ ﻫُﻮَ ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ ﻳَﺒْﺪَﺅُ ﺍﻟْﺨَﻠْﻖَ ﺛُﻢَّ ﻳُﻌ۪ﻴﺪُﻩُ ﻭَ ﻫُﻮَ ﺍَﻫْﻮَﻥُ ﻋَﻠَﻴْﻪِ ﻭَﻟَﻪُ ﺍﻟْﻤَﺜَﻞُ الْاَعْلٰى ﻓِﻰ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضِ ﻭَﻫُﻮَ ﺍﻟْﻌَﺰ۪ﻳﺰُ ﺍﻟْﺤَﻜ۪ﻴﻢُ ٭ Hiji harti lemes anu panggedéna jeung hiji dalil anu pangagungna tina ayat-ayat agung ti langit ieu, anu némbongkeun hiji kutub iman, sarta tina dalil-dalil suci anu kacida agungna ieu, anu ngabuktikeun hudang deui, bakal dijelaskeun dina Şuâ Kasalapan ieu. Ieu mangrupa hiji pitulung Gusti anu lemes: Tilu puluh taun ka tukang, Eski Said dina tungtung karyana anu dingaranan Muhakemat, bubuka tafsir anu diseratna, nyarios, “Tujuan Kadua: Dua ayat Al-Qur'an anu nuduhkeun hudang deui bakal ditafsirkeun jeung dijelaskeun. ﻧَﺨُﻮ ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ” tuluy eureun, teu tiasa neraskeun nyeratna. Mugi sukur jeung puji, saloba dalil jeung tanda hudang deui, dihaturkeun ka Gusti Khâliq Rahîm abdi, anu tilu puluh taun ti harita maparin pitulung pikeun hasil ngalaksanakeunana. Leres, salapan atawa sapuluh taun ka tukang, Mantenna maparin Kalimah Kasapuluh jeung Kalimah Kadua Puluh Salapan, anu mangrupa dua dalil anu caang tur kacida kuatna sarta tafsir tina titah Alloh anu jadi ayat kahiji tina dua ayat éta, nyaéta ﻓَﺎﻧْﻈُﺮْ ﺍِﻟٰٓﻰ ﺍٰﺛَﺎﺭِ ﺭَﺣْﻤَﺖِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻛَﻴْﻒَ ﻳُﺤْﻴِﻰ الْاَرْضَ ﺑَﻌْﺪَ ﻣَﻮْﺗِﻬَﺎ ﺍِﻥَّ ﺫٰﻟِﻚَ ﻟَﻤُﺤْﻴِﻰ ﺍﻟْﻤَﻮْﺗٰﻰ ﻭَﻫُﻮَ ﻋَﻠٰﻰ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ﻗَﺪ۪ﻳﺮٌ, sarta ngaheningkeun jalma-jalma anu mungkir. Ogé, salapan jeung sapuluh taun sanggeus dua bénténg iman kana hudang deui anu kokoh tur teu bisa diserang éta, Mantenna maparin karunia ku ieu risalah, nyaéta tafsir ayat kadua, ayat-ayat agung anu disebut di awal. Tah, Şuâ Kasalapan ieu diwangun ku salapan Tingkat luhur jeung hiji bubuka penting, anu dituduhkeun ku ayat-ayat anu disebut éta.

BUBUKA

Ieu diwangun ku dua titik: Ngajelaskeun kalayan singget hiji hasil anu ngawengku sakabéhna tina loba mangpaat rohani jeung hasil anu patali jeung kahirupan tina akidah hudang deui, sarta némbongkeun sakumaha diperlukeun jeung wajibna pikeun kahirupan manusa, utamana kahirupan sosialna; jeung némbongkeun sacara ringkes hiji dalil anu ngawengku sakabéhna tina loba dalil akidah iman kana hudang deui ieu, sarta ngajelaskeun sakumaha écésna jeung teu diragukeunana akidah hudang deui éta. TITIK KAHIJI: Minangka ukuran tina ratusan dalil anu némbongkeun yén akidah aherat mangrupa dasar anu pangpokona tina kahirupan sosial jeung pribadi manusa, sarta dasar kabagjaan jeung kasampurnaanana, urang ngan bakal nuduhkeun opat dalil. KAHIJI: Barudak, anu mangrupa ampir satengah umat manusa, ngan ku pamikiran ngeunaan sawarga bisa tahan nyanghareupan maot anu katingali pikasieuneun jeung ngajadikeun maranéhna ceurik. Dina awakna anu kacida lemah jeung ripuhna, maranéhna bisa manggihan kakuatan rohani. Dina sipat rohanina anu kacida teu kuat nahan sarta gancang ceurik ku naon baé, ku sawarga éta maranéhna manggihan harepan sarta bisa hirup kalayan bungah. Contona, ku pamikiran ngeunaan sawarga, budak nyebut, “Adi atawa babaturan abdi maot, jadi hiji manuk sawarga. anjeunna ngumbara di sawarga, hirup leuwih éndah tibatan urang.” Upama henteu, maotna barudak saperti maranéhna jeung jalma déwasa di sabudeureunana unggal waktu bakal katingali ku panon jalma-jalma lemah anu pinuh ku hariwang éta, ngancurkeun daya tahan jeung kakuatan rohanina. Marengan panonna, sakabéh kamampuh lemesna, saperti roh, haté jeung akal, bakal dijadikeun ceurik nepi ka maranéhna binasa atawa jadi sato cilaka anu gélo. DALIL KADUA: Jalma-jalma sepuh, anu mangrupa satengah umat manusa, ngan ku kahirupan aherat bisa tahan nyanghareupan kubur anu geus deukeut ka maranéhna. Maranéhna bisa manggihan panglipur pikeun hirupna anu kacida dipikanyaahna tapi geus téréh pareum, sarta pikeun dunyana anu éndah anu geus téréh ditutup. Dina roh jeung sipatna anu gancang kapangaruhan sarta geus jadi saperti budak, ngan ku harepan kahirupan anu langgeng salawasna maranéhna bisa nyanghareupan putus asa anu nyeri tur pikasieuneun, anu timbul tina maot jeung sirna. Upama henteu, jalma-jalma anu dipihormat anu pantes dipikawelas éta, bapa-bapa jeung indung-indung anu hariwang sarta kacida merlukeunana katengtreman jeung reureuh haté, bakal ngarasa raungan rohani jeung guligahna haté anu sakitu gedéna, nepi ka ieu dunya jadi panjara poék pikeun maranéhna, sarta hirup jadi siksaan anu pinuh ku kasedih. DALIL KATILU: Nonoman jeung lalaki ngora, anu mangrupa pangrojong anu pangkuatna pikeun kahirupan sosial manusa, ngan ku pamikiran ngeunaan naraka bisa nahan rasa anu keur ngagolak kacida tarikna, napsu jeung kahayang anu kaleuleuwihi, tina ngalanggar hak, ngalakukeun kazaliman jeung karuksakan, sarta ngajamin lumangsungna kahirupan sosial kalayan hadé. Upama henteu, upama teu aya rasa sieun kana naraka, ku aturan “Kakawasaan aya dina anu meunang”, éta lalaki-lalaki ngora anu mabok bakal nuturkeun kahayangna, ngarobah dunya jadi naraka pikeun jalma lemah jeung teu daya, sarta ngarobah martabat manusa anu luhur jadi sipat sato anu kacida hinana. DALIL KAOPAT: Dina kahirupan dunya umat manusa, puseur anu panglengkepna, pér anu pangpokona, sarta hiji sawarga, tempat panyalindungan jeung bénténg pikeun kabagjaan dunya, nyaéta kahirupan kulawarga. Imah unggal jalma téh dunya leutikna. Hirup jeung kabagjaan dina éta imah jeung kahirupan kulawarga ngan bisa aya ku hormat anu tulus, soson-soson jeung satia, sarta ku welas asih anu sajati, pinuh ku nyaah jeung réla ngorbankeun diri. Hormat sajati jeung welas asih tulus éta ngan bisa aya ku pamikiran jeung akidah ngeunaan silih jadi babaturan anu langgeng, silihmarengan anu terus-terusan, babarengan salawasna, sarta hubungan silih jadi bapa, anak, dulur jeung babaturan dina waktu anu teu kaitung jeung kahirupan anu teu aya tungtungna. Contona, saurang nyebut, “Pamajikan abdi ieu mangrupa sobat hirup abdi anu terus marengan dina alam anu langgeng jeung kahirupan anu langgeng. Ayeuna manéhna geus sepuh jeung teu geulis ogé teu matak nanaon. Sabab manéhna miboga kaéndahan langgeng anu bakal datang. Demi silih jadi babaturan anu terus-terusan ieu, abdi bakal ngalakukeun unggal pangorbanan jeung welas asih.” Ku nyebut kitu, anjeunna bisa ngawalon pamajikanana anu sepuh éta kalayan kanyaah, nyaah jeung welas asih, saperti ka hiji bidadari anu geulis. Upama henteu, silih jadi babaturan anu sanggeus marengan lahiriah salila sakeudeung, hiji atawa dua jam, tuluy papisah salawasna, tangtu ngan bisa méré rasa nyaah alatan jinis kawas sato, anu kacida lahiriahna, samentara sarta teu miboga dasar, sarta welas asih kiasan jeung hormat jieunan. Saperti dina sato, kapentingan séjén jeung rasa-rasa séjén anu leuwih kuat bakal ngéléhkeun éta hormat jeung welas asih, sarta ngarobah sawarga dunya éta jadi naraka. Tah, hiji tina ratusan hasil iman kana hudang deui aya patalina jeung kahirupan sosial manusa. Upama ratusan sisi jeung mangpaat séjénna tina ieu hiji hasil dibandingkeun jeung opat dalil anu geus disebut, bakal kaharti yén nyata jeung kajadianana hakékat hudang deui téh pasti sakumaha hakékat manusa anu luhur jeung kabutuhanana anu ngawengku sakabéhna. Malah leuwih écés tibatan ayana kabutuhan dina burih manusa anu nuduhkeun jeung jadi saksi kana ayana kadaharan, sarta leuwih kuat némbongkeun yén éta hakékat téh nyata. Ieu ngabuktikeun yén upama hasil-hasil hakékat hudang deui ieu dileungitkeun tina umat manusa, hakékat manusa anu kacida pentingna, luhur jeung hirup bakal ragrag jadi kawas bangké kotor anu jadi sayang mikroba. Mugi para ahli kahirupan sosial, pulitik jeung ahlak anu kacida merhatikeunana urusan ngatur, ahlak jeung kahirupan sosial manusa ngadangu! Hayu maranéhna datang: Ku naon maranéhna bisa ngeusian ieu lolongkrang, sarta ku naon maranéhna bisa ngubaran tatu-tatu anu jero ieu? TITIK KADUA: Ngajelaskeun kalayan kacida singgetna hiji bukti, tina bukti-bukti hakékat hudang deui anu teu kaitung, anu medal tina ringkesan kasaksian anu asalna ti rukun-rukun iman séjén. Kieu: Sakabéh mujijat anu nuduhkeun karosulan Kangjeng Nabi Muhammad ﷺ, sakabéh dalil kanabianana, sarta sakabéh bukti kana benerna anjeunna, babarengan jadi saksi sarta ngabuktikeun yén hakékat hudang deui téh nyata. Sabab dina sakabéh hirupna, sakabéh perkara anu ditepikeun ku anjeunna, sanggeus kaésaan, museur kana hudang deui. Sakabéh mujijat jeung dalil anu ngabenerkeun sarta ngajadikeun jalma ngabenerkeun sakabéh nabi ogé jadi saksi kana hakékat anu sarua. Kasaksian tina kecap ﻭَ ﺑِﺮُﺳُﻠِﻪ۪, anu dijadikeun ngahontal darajat anu écés ku kasaksian ﻭَ ﻛُﺘُﺒِﻪ۪, ogé jadi saksi kana hakékat anu sarua. Kieu: Utamana, sakabéh mujijat, dalil jeung hakékat anu ngabuktikeun benerna Al-Qur'an anu ngajelaskeun kalayan pikahélokeun, babarengan jadi saksi sarta ngabuktikeun yén hakékat hudang deui téh nyata sarta bakal kajadian. Sabab ampir sapertilu Al-Qur'an téh ngeunaan hudang deui, sarta dina awal kalolobaan surat pondokna aya ayat-ayat hudang deui anu kacida kuatna. Ku rébuan ayatna, sacara écés jeung ku isarat, Al-Qur'an ngawartakeun, ngabuktikeun jeung némbongkeun hakékat anu sarua. Contona, dina awal tilu puluh atawa opat puluh surat saperti ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺸَّﻤْﺲُ ﻛُﻮِّﺭَﺕْ ٭ ﻳَٓﺎ ﺍَﻳُّﻬَﺎ ﺍﻟﻨَّﺎﺱُ ﺍﺗَّﻘُﻮﺍ ﺭَﺑَّﻜُﻢْ ﺍِﻥَّ ﺯَﻟْﺰَﻟَﺔَ ﺍﻟﺴَّﺎﻋَﺔِ ﺷَﻰْﺀٌ ﻋَﻈ۪ﻴﻢٌ ٭ ﺍِﺫَﺍ ﺯُﻟْﺰِﻟَﺖِ الْاَرْضُ ﺯِﻟْﺰَﺍﻟَﻬَﺎ ٭ ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀُ ﺍﻧْﻔَﻄَﺮَﺕْ ٭ ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀُ ﺍﻧْﺸَﻘَّﺖْ ٭ ﻋَﻢَّ ﻳَﺘَﺴَٓﺎﺀَﻟُﻮﻥَ ٭ ﻫَﻞْ ﺍَﺗٰﻴﻚَ ﺣَﺪ۪ﻳﺚُ ﺍﻟْﻐَﺎﺷِﻴَﺔِ, kalayan sakabéh kapastian Al-Qur'an némbongkeun yén hakékat hudang deui mangrupa hakékat jagat raya anu pangpentingna sarta pasti bakal kajadian; sarta dina ayat-ayat séjénna ogé ngajelaskeun rupa-rupa dalil éta hakékat nepi ka ngayakinkeun. Naha mungkin iman kana hudang deui, anu témbong kawas panonpoé ku rébuan kasaksian jeung perkara anu ditepikeun ku hiji kitab anu hiji isarat tina hiji ayatna baé ngahasilkeun rupa-rupa hakékat élmu jeung jagat dina élmu-élmu Islam di hareupeun panon urang, teu miboga hakékat? Naha aya jalan sangkan éta mungkin, saperti mungkir panonpoé, malah saperti taya jagat raya; naha éta henteu saratus darajat mustahil jeung batil? Naha, padahal pikeun ngajadikeun hiji isarat raja henteu palsu, sakapeung hiji pasukan maju jeung perang, mungkin dina sagala rupa yén rébuan ucapan, jangji jeung ancaman ti raja anu kacida soson-soson jeung mulya éta jadi palsu sarta teu miboga hakékat? Naha, padahal hiji isarat ti Raja rohani anu agung ieu, anu salila tilu belas abad tanpa eureun maréntah, ngadidik jeung ngatur roh, akal, haté jeung napsu anu teu kaitung dina lingkungan kabeneran jeung hakékat, cekap pikeun ngabuktikeun hakékat sapertos ieu; sanggeus anjeunna némbongkeun jeung ngabuktikeun hakékat hudang deui ieu ku rébuan katerangan anu écés, siksaan naraka henteu diperlukeun pikeun hiji jalma anu pohara bodo tur teu ngaku éta hakékat, sarta henteu mangrupa kaadilan anu sampurna? Sakabéh suhuf ti langit jeung kitab suci anu masing-masing ngawasa hiji jaman jeung hiji mangsa ogé, bari narima kalayan pasti hakékat hudang deui éta luyu jeung abad jeung jamanna, ngajelaskeun éta hakékat kalayan singget, katutupan jeung tanpa rinci, tapi negeskeun jeung ngabuktikeunana kalayan kuat. Ku kitu, maranéhna ngabenerkeun perkara anu ditepikeun Al-Qur'an ku rébuan tandatangan, nyaéta hakékat hudang deui anu dijelaskeun jeung dibuktikeun ku Al-Qur'an, anu ngawasa sakabéh mangsa datang jeung sakabéh jaman, kalayan rinci, katerangan jeung pangulangan. Patali jeung ieu bahasan, hiji dalil hudang deui anu kacida kuatna, ringkes sarta ngaleungitkeun sakabéh sangkaan, anu dina tungtung Risale-i Münâcat disebutkeun dina wangun munajat, ngeunaan kasaksian rukun-rukun séjén, utamana “para rasul” jeung “kitab-kitab”, kana rukun “iman kana poé ahir”, diasupkeun ka dieu sakumaha ayana. Kieu anu disebatkeun dina Münâcat: Duh Gusti Rabb Rahîm abdi! Ku pangajaran Kangjeng Rosul anu mulya ﷺ kagungan Salira Gusti, sarta ku palajaran Al-Qur'an Al-Hakîm kagungan Salira Gusti, abdi ngartos yén: Utamana Al-Qur'an jeung Kangjeng Rosul anu mulya ﷺ kagungan Salira Gusti, sakabéh kitab suci jeung nabi, ku ijmak jeung kasapukan, jadi saksi, nuduhkeun jeung méré isarat yén tajalli Asma kagungan Salira Gusti anu agung tur éndah, anu conto-contona katingali di ieu dunya jeung di unggal tempat, bakal terus lumangsung leuwih caang salawasna; yén karunia-karunia kagungan Salira Gusti, anu tajalli jeung conto-contona anu pinuh ku rohmat katingali dina alam fana ieu, bakal terus lumangsung sarta langgeng di tempat kabagjaan dina wangun anu leuwih sumorot; sarta yén jalma-jalma anu kacida mikahayangna, anu ningali éta kalayan nikmat sarta marengan kalayan cinta dina kahirupan dunya anu pondok ieu, bakal marengan jeung babarengan ogé salawasna tanpa tungtung. Ogé, dumasar kana ratusan mujijatna anu caang jeung ayat-ayatna anu pasti, utamana Kangjeng Rosul anu mulya ﷺ jeung Al-Qur'an Al-Hakîm kagungan Salira Gusti, para nabi anu miboga sakabéh roh pinuh ku cahya, para wali anu jadi kutub sakabéh haté anu caang, sarta para shiddiq anu jadi sumber sakabéh akal anu seukeut tur pinuh ku cahya, ngawartakeun kabagjaan langgeng ka manusa. Maranéhna dumasar kana rébuan jangji jeung ancaman anu sering pisan didawuhkeun ku Salira Gusti dina sakabéh suhuf ti langit jeung kitab suci; ngandelkeun sipat jeung syuun kagungan Salira Gusti anu suci, saperti kakawasaan, rohmat, pitulung, hikmah, kaagungan jeung kaéndahan, anu nungtut ayana aherat, sarta kamulyaan kaagungan jeung karajaan rububiyah kagungan Salira Gusti; sarta dumasar kana kabukana tabir gaib jeung paningal langsung maranéhna anu teu kaitung, anu ngawartakeun tapak jeung rembesan aherat, jeung kana kayakinan sarta iman maranéhna dina darajat ilmulyaqin jeung ainulyaqin. Maranéhna ngawartakeun jeung ngembarkeun yén aya naraka pikeun jalma-jalma anu kasasar sarta sawarga pikeun jalma-jalma anu meunang pituduh, ngimani kalayan kuat sarta jadi saksi. Duh Gusti Qadîr Hakîm! Duh Gusti Rahmân Rahîm! Duh Gusti Shâdiqul-Wa‘dil-Karîm! Duh Gusti Qahhâr Dzul-Jalâl anu kagungan kamulyaan, kaagungan jeung kaluhuran! Salira Gusti saratus rébu darajat langkung suci, sarta darajat anu teu kaitung langkung murni tur luhur, ti batan ngajadikeun sakitu seueur sobat satia kagungan Salira Gusti, sakitu seueur jangji kagungan Salira Gusti, jeung sakitu seueur sipat jeung syuunat kagungan Salira Gusti jadi palsu sarta disangkal; ti batan nyangkal sarta teu ngalaksanakeun tuntutan pasti karajaan rububiyah kagungan Salira Gusti; ti batan nolak jeung teu ngadangukeun doa sarta paménta anu teu kaitung ngeunaan aherat ti abdi-abdi kagungan Salira Gusti anu ditampi tur teu kaitung, anu dipikacinta ku Salira Gusti sarta, ku ngabenerkeun jeung taat ka Salira Gusti, ngajadikeun dirina dipikacinta ku Salira Gusti; sarta ti batan ngabenerkeun jalma-jalma kasasar jeung kufur dina mungkirna kana hudang deui, anu ku kufur, doraka sarta nyebut palsu jangji kagungan Salira Gusti nyabak kaagungan jeung kaluhuran kagungan Salira Gusti, nyinggung kamulyaan kaagungan kagungan Salira Gusti, ngaganggu martabat kailahian kagungan Salira Gusti, sarta nganyerikeun welas asih rububiyah kagungan Salira Gusti. Tina kazaliman anu teu aya tungtungna jeung goréngna anu teu aya tungtungna sapertos kitu, urang nyucikeun, dina darajat anu teu kaitung, kaadilan kagungan Salira Gusti anu teu aya tungtungna, kaéndahan kagungan Salira Gusti anu teu aya tungtungna, sarta rohmat kagungan Salira Gusti anu teu kaitung. Kalayan sakabéh kakuatan urang, urang ngimani yén: Kasaksian saratus rébu utusan satia kagungan Salira Gusti, sarta pangembarkeun karajaan kagungan Salira Gusti anu bener tur teu kaitung éta, nyaéta para nabi, asfiya jeung wali, dina wangun haqqulyaqin, ainulyaqin jeung ilmulyaqin, kana gudang rohmat aherat kagungan Salira Gusti, kana harta karunia kagungan Salira Gusti di alam anu langgeng, sarta kana tajalli Asma kagungan Salira Gusti anu éndah luar biasa, anu témbong sagemblengna di tempat kabagjaan, téh bener jeung hakékat. Isarat maranéhna bener tur luyu, sarta béja gumbira maranéhna bener tur nyata. Maranéhna ngimani yén hakékat hudang deui anu pangagungna ieu mangrupa hiji pancaran cahya anu panggedéna tina Asma Gusti Haqq, anu jadi tempat mulang, panonpoé jeung panangtayungan sakabéh hakékat. Ku paréntah Salira Gusti, maranéhna ngajarkeunana ka abdi-abdi kagungan Salira Gusti dina lingkungan kabeneran, sarta ngalatih maranéhna yén éta mangrupa hakékat anu sampurna. Duh Gusti Rabb! Demi hak jeung kamulyaan palajaran jeung pangajaran maranéhna ieu, mugi Salira Gusti maparin iman anu sampurna jeung ahir hirup anu hadé ka urang jeung murid-murid Risale-i Nur, sarta ngajadikeun urang meunang syafaat maranéhna, amin! Ogé, sakumaha sakabéh bukti jeung dalil anu ngabuktikeun benerna Al-Qur'an, malah sakabéh kitab ti langit, sarta sakabéh mujijat jeung bukti anu ngabuktikeun kanabian Habibullah, malah sakabéh nabi, ku kituna nuduhkeun yén aherat téh nyata, anu jadi perkara panggedéna anu ditepikeun ku maranéhna; kitu deui, kalolobaan bukti jeung dalil anu jadi saksi kana ayana jeung katunggalan Gusti Wâjibul Wujûd, ku kituna jadi saksi kana ayana jeung dibukana tempat kabagjaan jeung alam anu langgeng, anu mangrupa pangrojong jeung tempat némbongna rububiyah jeung kailahian anu panggedéna. Sabab, sakumaha bakal dijelaskeun jeung dibuktikeun dina Tingkat-Tingkat salajengna, ayana Zat Gusti Wâjibul Wujûd, sakabéh sipat-Na, kalolobaan Asma-Na, sarta sipat jeung syuun-Na saperti rububiyah, kailahian, rohmat, pitulung, hikmah jeung kaadilan, nungtut aherat dina darajat anu diperlukeun, merlukeun alam anu langgeng dina darajat wajib, sarta nungtut hudang deui jeung hirup deui dina darajat anu teu bisa ditinggalkeun pikeun ganjaran jeung hukuman. Leres, ku sabab aya Alloh anu azali jeung langgeng, tangtu aya aherat anu mangrupa pangrojong salawasna pikeun karajaan kailahian-Na. Ku sabab dina ieu jagat raya jeung mahluk hirup aya, sarta katingali, rububiyah mutlak anu kacida megahna, pinuh ku hikmah jeung welas asih, tangtu bakal aya hiji tempat kabagjaan anu langgeng sarta bakal diasupan, anu nyalametkeun kaagungan éta rububiyah tina ragrag, hikmahna tina sia-sia, sarta welas asihna tina nganiaya. Ogé, ku sabab nikmat, karunia, kahadéan, béréhan, pitulung jeung rohmat anu teu kaitung ieu, anu katingali ku panon, némbongkeun ka akal anu can pareum jeung haté anu can maot yén di tukangeun tabir gaib aya Zat Gusti Rahmân Rahîm, tangtu aya sarta bakal aya kahirupan anu langgeng dina alam anu langgeng, anu nyalametkeun maparin nikmat tina olok-olok, karunia tina nipu, pitulung tina mumusuhan, rohmat tina siksaan, sarta kahadéan jeung béréhan tina ngahina, sarta ngajadikeun karunia tetep karunia jeung nikmat tetep nikmat. Ogé, ku sabab dina usum semi hiji kalam kakawasaan, anu nulis saratus rébu kitab silih tumpang tindih dina kaca bumi anu heureut tanpa kasalahan, damel di hareupeun panon urang tanpa capé; sarta nu kagungan kalam éta geus saratus rébu kali ngucapkeun ikrar jeung jangji, “Langkung gampil tibatan kitab usum semi anu ditulis di tempat heureut ieu dina kaayaan campur jeung silih tumpang tindih, Kami bakal nyerat hiji kitab anu éndah tur teu maot di tempat anu lega, sarta bakal ngajadikeun aranjeun maca éta kitab,” sarta dina sakabéh titah-Na ngadawuh ngeunaan éta kitab, tangtu dina sagala kaayaan kitab aslina geus ditulis, catetan handapna ogé bakal ditulis ku hudang deui jeung hirup deui, sarta catetan amal sakabéh jalma bakal dirékam dina éta kitab. Ogé, ku sabab bumi ieu, ku lobana mahluk sarta ku jadi tempat cicing, sumber, pabrik, pameran jeung tempat ngumpulna saratus rébu rupa mahluk hirup jeung mahluk anu miboga roh anu terus-terusan robah, salaku haté, puseur, sari, hasil jeung sabab diciptakeunana ieu jagat raya, miboga pentingna anu kacida gedéna nepi ka, sanajan leutik, dipadukeun kalayan saimbang jeung langit anu kacida gedéna. Dina titah-titah ti langit salawasna didawuhkeun ﺭَﺏُّ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ ﻭَ الْاَرْضِ. Ku sabab aya turunan Adam anu ngawasa unggal sisi bumi anu sipatna sapertos ieu, ngatur kalolobaan mahlukna, nalukkeun kalolobaan mahluk hirupna sarta ngumpulkeunana di sabudeureun dirina, sarta ngatur, mintonkeun jeung ngahias kalolobaan karya ciptana kalayan hadé, nurutkeun ukuran kahayang jeung aturan kabutuhanana; sarta ngumpulkeun loba jinis karya anu antik di tempat masing-masing kawas hiji daptar, tuluy ngahiasna, nepi ka lain ngan ukur narik paningal manusa jeung jin, tapi ogé narik paningal anu merhatikeun jeung pangajén pangeusi langit jeung jagat raya, sarta paningal nu kagungan jagat raya anu mikaresepna, ku kituna meunang pentingna jeung ajén anu kacida gedéna. Dina hal ieu, ku élmu jeung senina, turunan Adam némbongkeun yén manéhna mangrupa hikmah diciptakeunana ieu jagat raya, hasilna anu ageung, buahna anu ajénna luhur, sarta khalifah bumi. Ku sabab manéhna mintonkeun jeung ngatur kalayan kacida hadéna seni anu mujijat ti Gusti Shâni’ alam dina urusan dunya, sanajan manéhna doraka jeung kufur, manéhna diantep di dunya, siksaanna ditunda, sarta ku ieu jasa manéhna dipaparin tenggang waktu jeung hasil. Ogé, ku sabab turunan Adam anu sipatna sapertos ieu, dina sipat jeung ciptaanana kacida lemah jeung teu dayana, sarta bari kacida teu daya jeung malaratna ogé miboga kabutuhan jeung kanyeri anu teu kaitung; aya hiji nu ngatur anu kacida kuatna, pinuh ku hikmah jeung welas asih, anu, kalayan sagemblengna ngaluhuran kakuatan jeung pilihan manusa, ngarobah buleud bumi anu kacida gedéna jadi gudang unggal rupa mineral anu diperlukeun ku umat manusa, jadi lumbung unggal rupa kadaharan, sarta jadi toko sagala rupa barang anu dipikaresep ku umat manusa. Anu ngatur éta miara umat manusa sapertos kitu, maparin kadaharan jeung naon anu dipénta ku maranéhna. Ku sabab Gusti Rabb anu hakékatna sapertos ieu mikacinta manusa, ngajadikeun diri-Na dipikacinta ku manusa, langgeng salawasna, kagungan alam-alam anu langgeng, ngalaksanakeun unggal urusan kalayan adil sarta ngadamel unggal hal kalayan hikmah; sarta kaagungan karajaan jeung langgengna kakawasaan Gusti Hâkim Azalî éta teu bisa napak dina kahirupan dunya anu pondok ieu, umur manusa anu kacida pondokna ieu, sarta bumi anu samentara tur fana ieu; sarta kazaliman jeung doraka anu kacida gedéna dina umat manusa, anu patukang tonggong jeung ngalawan tartib, kaadilan, kasaimbangan jeung kaéndahan jagat raya, sarta panghianatan, panolakan jeung kufurna ka nu maparin nikmat jeung nu maparin kadaharan kalayan welas asih, diantep tanpa hukuman di ieu dunya, nepi ka jalma zalim anu telenges ngalakonan hirupna kalayan tengtrem, sedengkeun jalma dikaniaya anu teu daya ngalakonan umurna dina kasusah; padahal hakékat kaadilan mutlak ieu, anu pangaruhna katingali dina sakabéh jagat raya, sagemblengna patukang tonggong jeung saruana jalma zalim anu telenges jeung jalma dikaniaya anu putus asa dina maot ku teu dihirupkeun deui, sarta henteu nahan atawa ngidinanana! Ogé, ku sabab sakumaha nu kagungan jagat raya milih bumi tina jagat raya sarta umat manusa tina bumi, tuluy maparin kalungguhan jeung pentingna anu kacida gedéna; kitu deui Mantenna milih tina umat manusa para nabi, wali jeung asfiya, anu mangrupa manusa sajati, anu luyu jeung tujuan rububiyah-Na sarta ngajadikeun dirina dipikacinta ku Mantenna ngaliwatan iman jeung pasrah. Mantenna ngajadikeun maranéhna sobat jeung nu diajak nyarios, ngamulyakeun maranéhna ku mujijat jeung pitulung pikeun hasil, sarta nyiksa musuh-musuh maranéhna ku tamparan ti langit. Tina sobat-sobat-Na anu ajénna luhur tur dipikanyaah ieu, Mantenna ogé milih Muhammad ﷺ, anu jadi imam jeung kareueus maranéhna, sarta salila abad-abad anu panjang nyaangan satengah buleud bumi anu penting jeung saperlima umat manusa anu penting ku cahyana. Saolah-olah ieu jagat raya diciptakeun pikeun anjeunna, sakabéh tujuanana témbong ku anjeunna, ku agamana jeung ku Al-Qur'an anu dibawana. Padahal anjeunna pantes sarta layak narima upah dina waktu anu teu kaitung pikeun jasa-jasana anu kacida ajénna sarta teu kaitung, anu cukup pikeun ngajadikeun anjeunna hirup jutaan taun, anjeunna dipaparin umur anu kacida pondokna, saperti genep puluh tilu taun, dina kasusah jeung perjuangan anu kacida gedéna. Naha dina sagala hal aya hiji jalan anu mungkin, hiji kamungkinan atawa hiji kasanggupan yén anjeunna, babarengan jeung sakabéh jalma anu sarupa jeung sobat-sobatna, henteu dihirupkeun deui, sarta ayeuna ogé henteu hirup dina rohani? Naha maranéhna bakal binasa ku dimusnahkeun salawasna? Mustahil, saratus rébu kali mustahil jeung teu kitu! Leres, sakabéh jagat raya jeung hakékat alam nungtut anjeunna dihirupkeun deui, sarta ménta hirupna ka nu kagungan jagat raya. Ku sabab dina Âyetü'l-Kübra, nyaéta Şuâ Katujuh, tilu puluh tilu ijmak agung, anu masing-masing kuat kawas gunung, geus ngabuktikeun yén ieu jagat raya medal tina hiji leungeun sarta mangrupa milik hiji Zat; sarta geus némbongkeun kalayan écés katunggalan jeung kaésaan-Na dina unggal hal, anu jadi pangrojong kasampurnaan Alloh. Ku katunggalan jeung kaésaan dina unggal hal, sakabéh jagat raya jadi saperti prajurit anu taat kana paréntah jeung patugas anu tunduk ka Zat Gusti Wâhid éta. Ku datangna aherat, kasampurnaan-Na disalametkeun tina ragrag, kaadilan mutlak-Na tina panganiayaan mutlak anu ngolok-olok, hikmah-Na anu ngawengku sakabéhna tina sia-sia anu teu boga akal, rohmat-Na anu lega tina nyiksa bari ulin, sarta kamulyaan kakawasaan-Na tina teu daya anu hina; sadayana tetep suci. Tangtu, tangtu, sarta dina sagala kaayaan, nurutkeun tuntutan hakékat-hakékat dina genep “ku sabab” ieu, anu mangrupa sababaraha tina ratusan harti lemes iman ka Alloh, kiamat bakal kajadian, hudang deui jeung hirup deui bakal lumangsung, sarta tempat hukuman jeung ganjaran bakal dibuka. Sangkan pentingna jeung jadi puseurna bumi, sarta pentingna jeung ajén manusa anu geus disebut, bisa nyata. Sangkan kaadilan, hikmah, rohmat jeung karajaan Gusti Mutasharrif Hakîm, anu mangrupa Gusti Khâliq jeung Rabb bumi sarta manusa, bisa netep. Sangkan sobat-sobat sajati jeung jalma-jalma anu kacida mikahayangna ka Gusti Rabb anu langgeng salawasna éta, salamet tina dimusnahkeun salawasna. Sangkan anu panggedéna jeung pangajénna tina sobat-sobat éta meunang ganjaran tina jasa-jasana anu suci, anu ngajadikeun sakabéh jagat raya sugema jeung ngahaturkeun nuhun. Sangkan kasampurnaan Gusti Sulthân Sarmadî tetep murni, suci jeung bébas tina kakurangan jeung cacad, kakawasaan-Na tina teu daya, hikmah-Na tina lampah teu boga akal, sarta kaadilan-Na tina kazaliman. ~Cindekna:

Ku sabab Alloh aya, tangtu aherat aya. Ogé, sakumaha tilu rukun iman anu disebut éta, kalayan sakabéh dalil anu ngabuktikeunana, jadi saksi jeung nuduhkeun hudang deui; kitu deui dua rukun iman, nyaéta ﻭَ ﺑِﻤَﻠٰﺌِﻜَﺘِﻪ۪ ﻭَ ﺑِﺎﻟْﻘَﺪَﺭِ ﺧَﻴْﺮِﻩ۪ ﻭَ ﺷَﺮِّﻩ۪ ﻣِﻦَ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺗَﻌَﺎﻟٰﻰ, merlukeun hudang deui sarta kalayan kuat jadi saksi jeung nuduhkeun alam anu langgeng. Kieu: Sakabéh dalil jeung paningal langsung sarta paguneman anu teu kaitung, anu ngabuktikeun ayana malaikat jeung pancén ibadah maranéhna, ku kituna nuduhkeun ayana alam roh, alam gaib, alam anu langgeng, alam aherat, tempat kabagjaan anu engké bakal diramekeun ku jin jeung manusa, sarta sawarga jeung naraka. Sabab ku idin Alloh, malaikat bisa ningali sarta asup ka alam-alam ieu. Sakabéh malaikat anu deukeut ka Alloh, anu patepang jeung manusa, saperti Hazret-i Cebrail, kalawan sapuk ngawartakeun ayana alam-alam anu disebut éta jeung yén maranéhna ngumbara di dinya. Sakumaha urang nyaho kalayan écés ayana buana Amerika anu can kungsi urang tingali, ku béja jalma-jalma anu datang ti dinya, kitu deui ku béja malaikat anu kuatna sarua jeung saratus tawatur, urang kudu ngimani ayana alam anu langgeng, tempat aherat, sawarga jeung naraka kalayan kapastian anu sarua; sarta memang kitu urang ngimanina. Ogé, sakabéh dalil anu ngabuktikeun rukun “iman kana takdir” dina Risalah Papasten, nyaéta Kalimah Kadua Puluh Genep, ku kituna nuduhkeun hudang deui, dipedarna suhuf jeung ditimbangna amal dina timbangan anu panggedéna. Sabab ngarékam takdir unggal hal di hareupeun panon urang dina papan tartib jeung kasaimbangan, nulis lalampahan hirup unggal mahluk hirup dina daya inget, siki jeung papan gambaran séjénna, sarta netepkeun jeung ngarékam catetan amal unggal mahluk anu miboga roh, utamana manusa, dina papan-papan anu dijaga; tangtu takdir anu ngawengku sakabéhna sapertos kitu, nangtukeun kalayan hikmah, ngarékam kalayan taliti sarta nyerat bari ngajaga, ngan bisa aya pikeun ganjaran jeung hukuman anu terus-terusan salaku hasil tina hiji pangadilan umum di pangadilan anu pangagungna. Upama henteu, éta catetan jeung pangjagaan anu ngawengku sakabéhna sarta kacida talitina bakal sagemblengna teu miboga harti jeung mangpaat, sarta patukang tonggong jeung hikmah jeung hakékat. Ogé, upama hudang deui teu datang, sakabéh harti pasti tina kitab jagat raya anu ditulis ku kalam takdir ieu bakal ruksak; éta mustahil dina sagala hal, sarta kamungkinan éta mangrupa hal mustahil kawas mungkir ayana ieu jagat raya, malah mangrupa ucapan anu teu puguh. ~Cindekna:

Lima rukun iman, kalayan sakabéh dalilna, nuduhkeun sarta nungtut kajadian jeung ayana hudang deui jeung hirup deui, sarta ayana jeung dibukana tempat aherat; jadi saksi sarta méntana. Tah, lantaran hakékat hudang deui miboga tihang jeung bukti anu sakitu agungna tur teu bisa digoyangkeun, anu kacida luyuna jeung kaagunganana, ampir sapertilu Al-Qur'an anu ngajelaskeun kalayan pikahélokeun téh ngeunaan hudang deui jeung aherat. Al-Qur'an ngajadikeunana batu pondasi jeung dasar anu pangpokona pikeun sakabéh hakékatna, sarta ngawangun sagala hal dina éta dasar. (Bubuka parantos réngsé.)