HAKÉKAT KALIMA
Lawang asih sareng ubudiyah Kangjeng Nabi Muhammad ﷺ. Mangrupa tajalli Asma Gusti Mujîb sareng Gusti Rahîm. Naha mungkin: Hiji Gusti Rabb Nu Kagungan asih sareng welas asih anu teu aya tungtungna, anu Ningali kabutuhan anu pangleutikna ti mahluk-Na anu pangleutikna, teras Nyumponan kalayan asih anu sampurna ti tempat anu henteu disangkana, sareng Ngadangu sora anu paling buni ti mahluk-Na anu paling buni, teras Nulungan, Ngawaler unggal perkara anu dipikahayang ku basa kaayaan sareng cariosan; ti Hamba-Na anu pangagungna, {(Catetan handap): Leres, anjeunna anu parantos mingpin karajaan sarébu tilu ratus lima puluh taun, karajaanana teras lumangsung, dina seuseueurna mangsa gaduh rayat langkung ti tilu ratus lima puluh juta, sareng unggal dinten sadaya rayatna ngabarukeun baiat sareng anjeunna, nyaksian kasampurnaan-kasampurnaanana sareng tumut kana paréntah-paréntahna kalayan tumut anu sampurna; sareng upami satengah bumi sareng saperlima umat manusa diwarnakeun ku warna anjeunna, nyaéta diwarnakeun ku warna maknawina, sareng anjeunna janten kakasih manah sareng pangaping roh aranjeunna; tangtos jalmi éta mangrupa hamba anu pangagungna ti Gusti Rabb anu Ngatur jagat ieu. Kitu deui upami seuseueurna rupa mahluk jagat muji pancén sareng kalungguhan papancén anjeunna ku ngangkut masing-masing hiji buah mujijat anjeunna, tangtos jalmi éta mangrupa mahluk anu pangdipikaasihna ti Gusti Khâliq jagat ieu. Kitu deui kabutuhan sapertos langgeng, anu dipikahayang ku sakumna umat manusa kalayan sakumna kamampuhna; kabutuhan éta ngangkat manusa tina tingkatan anu panghandapna ka tingkatan anu pangluhurna. Tangtos kabutuhan éta mangrupa kabutuhan anu pangagungna, sareng hamba anu pangagungna bakal nyuhunkeun éta, ngawakilan sadayana, ti Gusti Qâdhîl-Hâjât.} ti mahluk-Na anu pangdipikaasihna, Mantenna Ningali kabutuhanana anu pangagungna, nanging henteu Ngaréngsékeun sareng henteu Nyumponan; Ngadangu doa anu pangluhurna, nanging henteu Nampi? Leres, contona kalembutan sareng gampil anu katingal dina rezeki sareng pangaping sasatoan anu lemah sareng anak-anakna némbongkeun yén Gusti Nu Kagungan jagat ieu Ngalaksanakeun rububiyah ku rohmat anu teu aya tungtungna. Asih anu sakitu pinuh ku welas dina rububiyah-Na, naha mungkin henteu Nampi doa anu pangsaéna ti mahluk anu pangunggulna? Sakumaha abdi parantos ngajelaskeun hakékat ieu dina Kalimah Kasalapan Belas, di dieu ogé abdi sadaya ngébréhkeun deui kieu: Hé réncang anu, babarengan sareng nafsu abdi, ngadangu abdi! Dina carita ibarat urang parantos nyarios: "Aya hiji kumpulan di pulo, hiji ajudan anu kacida mulyana maca hiji biantara éta." Hakékat anu ditunjuk ku éta téh kieu: Mangga! Urang ngaleupaskeun diri tina mangsa ieu, angkat sacara pikiran ka abad kabagjaan sareng sacara hayal ka Jazirah Arab. Supados urang ningali sareng ngadatangan Kangjeng Rosul Nu Mulya anu nuju ngalaksanakeun pancén sareng ubudiyah. Tingali! Sakumaha jalmi éta, ku karosulan sareng hidayahna, mangrupa sabab kabagjaan langgeng kahontal sareng jalan pikeun dugi kana éta. Kitu ogé ku ubudiyah sareng doana, anjeunna mangrupa sabab ayana kabagjaan éta sareng jalan nyiptakeun sawarga. Tah, tingali! Jalmi éta ngadu'a kanggo kabagjaan langgeng dina solat anu agung sareng ibadah anu pangluhurna, nepi ka saolah-olah jazirah ieu, malah sakumna bumi, solat sareng nyuhunkeun babarengan sareng solatna anu agung. Margi ubudiyahna, sakumaha nyakup ubudiyah umat anu tumut ka anjeunna, ku rusiah saluyu ogé nyakup rusiah ubudiyah sadaya nabi. Kitu deui anjeunna ngalaksanakeun solat agung éta sareng nyuhunkeun dina jamaah anu pangagungna, nepi ka saolah-olah sadaya manusa anu pinuh ku cahya tur sampurna ti putra-putri Adam, ti Kangjeng Adam dugi ka abad urang, malah dugi ka kiamat, nuturkeun anjeunna bari tumut sareng ngucapkeun amin kana doana. {(Catetan handap): Leres, ti mangsa munajat Ahmad ﷺ dugi ka ayeuna, sadaya solat sareng solawat sakumna umat mangrupa amin anu salawasna sareng milu babarengan kana doana. Malah unggal solawat anu disanggakeun ka anjeunna ogé mangrupa amin kana doana, sareng unggal jalma ti umatna nyanggakeun solawat sareng salam ka anjeunna dina unggal solat, sareng para Syafi'i ngadu'a kanggo anjeunna saatos iqamah, mangrupa amin anu kacida kuatna tur umum kana doana ngeunaan kabagjaan langgeng. Tah, langgeng sareng kabagjaan langgeng anu dipikahayang ku sadaya manusa kalayan sakumna kakuatanana ngaliwatan basa kaayaan fitrah kamanusaan, dipundut ku Kangjeng Ahmad ﷺ ngawakilan umat manusa éta, sareng bagian manusa anu pinuh ku cahya ngucapkeun amin di tukangeunana. Naha mungkin doa ieu henteu ditampi?} Tingali, kitu deui anjeunna ngadu'a kanggo kabutuhan umum sapertos langgeng, nepi ka sanés ngan ahli bumi, nanging ahli langit-langit, malah sadaya mahluk milu kana panyuhunna sareng ngucapkeun ku basa kaayaan, "Duh, leres, Nun Gusti Rabb urang! Paringkeun, tampi doana. Urang ogé hoyong." Kitu deui, tingali! Anjeunna nyuhunkeun kabagjaan langgeng kalayan sakitu nalangsana, sakitu dipikaasihna, sakitu sonona, sareng sakitu ngarendahkeun dirina, nepi ka ngajantenkeun sakumna jagat ceurik sareng milu kana doana. Tingali, kitu deui anjeunna nyuhunkeun kabagjaan sareng ngadu'a kanggo maksud sareng tujuan anu sakitu luhurna, anu ngangkat manusa sareng sadaya mahluk tina ragrag kana fana mutlak anu mangrupa tingkatan panghandapna, tina tanpa ajén, tanpa mangpaat sareng sia-sia, kana ajén anu mangrupa tingkatan pangluhurna, kana langgeng, kana pancén luhur sareng kana darajat janten serat-serat Gusti Nu Shamad. Tingali, kitu deui anjeunna nyuhunkeun kalayan geroan nyuhunkeun pitulung anu sakitu luhurna, sareng ngadu'a kalayan panyuhun welas asih anu sakitu amisna, nepi ka saolah-olah ngajantenkeun sadaya mahluk, langit-langit sareng arsy ngadangu, ngaraos wajd, sareng ngucapkeun kana doana, "Amin, Allohumma amin!" {(Catetan handap): Leres, sanaos sadaya tasarruf Gusti Nu Ngatur alam ieu nyata katingal sadar, pinuh ku élmu sareng hikmah; henteu mungkin dina jihat mana waé Gusti Nu Ngatur éta henteu Sadar sareng Uninga kana lampah jalma anu pangistiméwana di antara ciciptan-ciciptan-Na. Kitu deui henteu mungkin dina jihat mana waé Gusti Nu Ngatur Nu 'Alîm éta, sanaos Uninga kana lampah sareng panyuhun doana jalma anu istiméwa éta, tetep Teu Paduli sareng henteu Nganggap penting ka anjeunna. Kitu deui henteu mungkin dina jihat mana waé Gusti Nu Ngatur Nu Qadîr tur Rahîm éta, sanaos Merhatikeun doa-doana, henteu Nampi doa-doa éta. Leres, ku cahya Kangjeng Ahmad ﷺ, wangun alam robah. Hakékat-hakékat sajati manusa sareng sakumna jagat kabuka ku cahya sareng sorot éta, sareng katingal yén mahluk-mahluk jagat ieu masing-masing mangrupa serat Gusti Nu Shamad anu ngajantenkeun Asma-Asma Ilahi dibaca, masing-masing papancén anu gaduh pancén, sareng masing-masing mahluk anu kénging langgeng, anu kacida ajénna tur ngandung hartos. Upami teu aya cahya éta, mahluk-mahluk bakal tetep dina poék sangkaan, anu dipastikeun fana mutlak, tanpa ajén, tanpa hartos, tanpa mangpaat, sia-sia, kacida campurna sareng janten kaulinan kabeneran. Tah, tina rusiah ieu: Sakumaha manusa ngucapkeun amin kana doa Kangjeng Ahmad ﷺ, arsy sareng bumi, sareng sadaya mahluk ti taneuh dugi ka béntang Surayya, reueus ku cahyana sareng némbongkeun patalian. Saéstuna roh ubudiyah Ahmad ﷺ téh doa. Malah lampah sareng khidmah jagat mangrupa hiji rupa doa. Contona, lampah hiji siki mangrupa hiji rupa doa ka Gusti Khâliq-na pikeun janten hiji tangkal.} Tingali, kitu deui anjeunna nyuhunkeun kabagjaan sareng langgeng ti Gusti Qadîr Nu Samî' tur Karîm sapertos kitu, ti Gusti 'Alîm Nu Bashîr tur Rahîm sapertos kitu, anu nyata katingal Ningali, Ngadangu, Nampi sareng Maparin welas asih kana kahoyong anu paling buni sareng panyuhun anu paling buni ti mahluk hirup anu paling buni. Sanaos ku basa kaayaan, Mantenna Ngawaler. Mantenna Maparin sareng Ngawaler ku cara anu sakitu pinuh ku hikmah, paningal sareng welas asih, nepi ka henteu nyésakeun rasa mamang yén pangaping sareng pangaturan éta husus kanggo Gusti Samî' tur Bashîr sapertos kitu, husus kanggo Gusti Karîm tur Rahîm sapertos kitu. Ayeuna, hayu urang dangukeun naon anu dipundut ku Kangjeng Nabi anu janten reueus jagat ﷺ ieu, anu mangrupa kamulyaan umat manusa sareng jalma anu taya tandingna dina alam sareng zaman, anu ngajantenkeun sadaya putra-putri Adam di tukangeunana, nangtung dina bumi ieu, ngangkat panangan tumuju ka arsy anu pangagungna, sareng ngadu'a dina hakékat ubudiyah Ahmad ﷺ anu nyakup ringkesan ubudiyah umat manusa. Tingali, anjeunna nyuhunkeun kabagjaan langgeng kanggo dirina sareng umatna, nyuhunkeun langgeng, nyuhunkeun sawarga. Kitu deui anjeunna nyuhunkeun kalayan sadaya Asma Suci Ilahi anu némbongkeun kaéndahanana dina eunteung-eunteung mahluk. Anjeun ningali anjeunna nyuhunkeun syafaat ti Asma-Asma éta. Upami teu aya alesan-alesan nu teu kaétang anu nungtut ayana aherat, sareng dalil-dalil ayana; mung hiji du'a éta pribadi waé tangtos baris janten sabab diwangunna sawarga ieu, anu hampang pikeun kakawasaan Gusti Khâliq Nu Rahîm, sakumaha nyiptakeun usum semi urang. {(Catetan handap-1): Leres, dina beungeut bumi anu upami dibandingkeun sareng aherat ibarat hiji kaca anu kacida heureutna, némbongkeun conto-conto karya anu luar biasa anu teu aya wates sareng teu kaétang, sareng conto-conto hasyr sareng kiamat, teras nyerat sareng ngamuat rupa-rupa mahluk anu tartib, anu ibarat tilu ratus rébu kitab, dina éta hiji kaca kalayan katartiban anu sampurna; tangtos langkung hésé batan ngawangun sareng nyiptakeun sawarga anu éndah tur tartib dina alam aherat anu lega. Leres, tiasa disebatkeun yén sabaraha luhur sawarga saluhureun usum semi, sakitu ogé langkung hésé sareng matak héran nyiptakeun taman-taman usum semi batan éta sawarga.} Leres, pikeun Gusti Qadîr Mutlak anu ngajantenkeun beungeut bumi hiji tempat hasyr dina usum semi urang, sareng nyiptakeun saratus rébu conto hasyr, kumaha nyiptakeun sawarga tiasa janten beurat? Hartina, sakumaha karosulan anjeunna parantos janten sabab dibukana nagri cocoba ieu sareng anjeunna janten tempat némbongan rusiah ﻟَﻮْ لَاكَ ﻟَﻮْ لَاكَ ﻟَﻤَﺎ ﺧَﻠَﻘْﺖُ الْاَفْلَاكَ, kitu ogé ubudiyah anjeunna parantos janten sabab dibukana nagri kabagjaan anu sanés. Naha tiasa pisan katartiban alam ieu anu ngajantenkeun sadaya akal héran, sareng kaéndahan karya anu teu aya cacadna dina rohmat anu lega, sareng kaéndahan rububiyah anu taya tandingna, nampi awon anu sakitu, teu welas anu sakitu, sareng teu tartib anu sakitu ku henteu ngabulkeun éta du'a? Nyaéta, kahayang sareng sora anu pangleutikna sareng pangteu pentingna didangu kalayan perhatian teras dicumponan sareng dilaksanakeun, ari kahayang anu pangpentingna sareng diperyogikeun pisan dianggap teu penting, henteu didangu, henteu dipikaharti, sareng henteu dilaksanakeun? Mustahil, moal pisan, saratus rébu kali mustahil! Kaéndahan anu sakitu moal tiasa nampi awon anu sakitu teras janten awon. {(Catetan handap-2): Leres, robahna hakékat-hakékat, dumasar kana kasapukan sadayana, nyaéta mustahil. Sareng di antara robahna hakékat-hakékat, anu mustahil di jero mustahil nyaéta hiji hal anu patukang tonggong robah janten lawanna sorangan. Sareng dina robahna hal-hal anu patukang tonggong ieu, anu kalawan écés sarébu tingkat langkung mustahil nyaéta hiji hal, bari tetep dina hakékat dirina, janten sarua pisan sareng lawanna sorangan. Sapertos kaéndahan anu teu aya watesna; bari janten kaéndahan sajati, janten awon sajati. Tah, dina conto urang ieu, kaéndahan rububiyah anu katingali sareng pasti ayana, bari tetep salawasna dina hakékat kaéndahan rububiyah, janten awon éta pisan. Ieu mangrupikeun conto anu pangahéngna di antara conto-conto anu mustahil sareng batil di dunya.} Hartina, sakumaha Kangjeng Rosul Nu Mulya ﷺ, muka lawang dunya ku karosulanana, anjeunna ogé muka lawang aherat ku ubudiyahna. ﻋَﻠَﻴْﻪِ ﺻَﻠَﻮَﺍﺕُ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﻣِﻞْﺀَ ﺍﻟﺪُّﻧْﻴَﺎ ﻭَ ﺩَﺍﺭِ ﺍﻟْﺠِﻨَﺎﻥِ ٭ ﺍَﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﺻَﻞِّ ﻭَ ﺳَﻠِّﻢْ ﻋَﻠٰﻰ ﻋَﺒْﺪِﻙَ ﻭَ ﺭَﺳُﻮﻟِﻚَ ﺫٰﻟِﻚَ ﺍﻟْﺤَﺒ۪ﻴﺐُ ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ ﻫُﻮَ ﺳَﻴِّﺪُ ﺍﻟْﻜَﻮْﻧَﻴْﻦِ ﻭَ ﻓَﺨْﺮُ ﺍﻟْﻌَﺎﻟَﻤَﻴْﻦِ ﻭَ ﺣَﻴَﺎﺕُ ﺍﻟﺪَّﺍﺭَﻳْﻦِ ﻭَ ﻭَﺳ۪ﻴﻠَﺔُ ﺍﻟﺴَّﻌَﺎﺩَﺗَﻴْﻦِ ﻭَ ﺫُﻭ ﺍﻟْﺠَﻨَﺎﺣَﻴْﻦِ ﻭَ ﺭَﺳُﻮﻝُ ﺍﻟﺜَّﻘَﻠَﻴْﻦِ ﻭَ ﻋَﻠٰٓﻰ ﺍٰﻟِﻪ۪ ﻭَ ﺻَﺤْﺒِﻪ۪ ﺍَﺟْﻤَﻌِﻴﻦَ ﻭَ ﻋَﻠٰٓﻰ ﺍِﺧْﻮَﺍﻧِﻪِ ﻣِﻦَ ﺍﻟﻨَّﺒِﻴّ۪ﻴﻦَ ﻭَ ﺍﻟْﻤُﺮْﺳَﻠ۪ﻴﻦَ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ
HAKÉKAT KAGENEP
Nyaéta lawang kaagungan sareng langgeng salawasna, sareng mangrupikeun tajalli Asma Gusti Jalîl sareng Gusti Bâqî. Naha tiasa pisan kaagungan rububiyah anu nalukkeun sareng ngatur sadaya anu aya, ti panonpoé-panonpoé, tangkal-tangkal dugi ka zarah-zarah, salaku prajurit anu nurut kana paréntah, tetep ngadeg dina mahluk-mahluk fana anu sangsara, anu hirup samentawis di panginepan dunya ieu; teras henteu nyiptakeun lingkungan kaagungan anu langgeng salawasna sareng tetep, sareng puseur rububiyah anu langgeng tur luhur? Leres, lampah-lampah anu agung sapertos robahna usum-usum anu katingali dina jagat raya ieu, sareng gerak-gerak anu kacida agungna sapertos gerak planét-planét anu ibarat kapal ngapung, sareng panalukkeun anu matak hélok sapertos ngajantenkeun bumi ayunan pikeun manusa sareng panonpoé lampu pikeun mahluk, sareng parobahan anu lega sapertos ngahuripkeun sareng ngahias bola bumi anu parantos maot tur garing, némbongkeun yén di tukangeun lalangsé aya rububiyah anu kacida agungna, anu maréntah kalayan karajaan anu megah. Karajaan rububiyah anu sapertos kitu nungtut rahayat anu pantes pikeun Mantenna sareng tempat némbongan anu merenah. Padahal anjeun ningali yén rahayat sareng abdi-abdi Mantenna anu hakékatna pangjembarna sareng pangpentingna, kumpul samentawis dina kaayaan sangsara di panginepan dunya ieu. Ari panginepan éta unggal dinten pinuh teras kosong. Ogé sadaya rahayat cicing samentawis di médan cocoba ieu pikeun nguji khidmahna. Ari médan éta robah unggal jam. Ogé sadaya éta rahayat eureun sareng lalajo sababaraha menit di tempat paméran ieu, pikeun ningali tina sudut pandang dagang conto-conto anugerah anu kacida ajénna ti Gusti Shâni' Dzul-Jalâl sareng barang-barang karya-Na anu luar biasa dina paméran-paméran pasar alam; saatos éta aranjeunna ngaleungit. Ari paméran ieu robah unggal menit. Anu angkat henteu uih deui, anu sumping bakal angkat. Tah, kaayaan sareng ieu suasana némbongkeun kalayan pasti yén di tukangeun panginepan ieu, médan ieu sareng paméran-paméran ieu, aya karaton-karaton anu tetep, padumukan anu teras aya, kebon-kebon sareng gudang-gudang banda anu pinuh ku wujud asal anu pangmurnina sareng pangluhurna tina conto-conto sareng rupa-rupa anu urang tingali di dunya ieu, anu baris janten puseur sareng tempat némbongan éta karajaan anu langgeng salawasna. Hartina, ngusahakeun di dieu téh pikeun éta sadayana. Di dieu Mantenna miwarang damel, di ditu Mantenna Maparin upah. Dumasar kana bakat unggal jalma, upami henteu kaleungitanana, di ditu aya kabagjaan pikeun anjeunna. Leres, mustahil yén karajaan anu langgeng salawasna sapertos kitu tetep ngadeg dina mahluk-mahluk fana ieu sareng mahluk hina anu bakal sirna. Tingali hakékat ieu ngaliwatan taropong ibarat ieu: contona, anjeun nuju leumpang di jalan, teras ningali aya hiji panginepan di sisi jalan. Hiji pribadi anu agung parantos ngawangun éta panginepan pikeun tamu-tamu anu sumping ka anjeunna. Pikeun kasenangan sareng pangajaran éta tamu-tamu salami sapeuting, anjeunna nyéépkeun jutaan emas pikeun hiasan éta panginepan. Ogé éta tamu-tamu mung ningali saeutik pisan tina éta hiasan dina waktos anu pondok pisan, sareng mung ngaraosan sakedik tina éta ni'mat dina waktos anu kacida pondokna, teras angkat sateuacan wareg. Nanging, unggal tamu ku kaméra dirina sorangan nyandak gambar barang-barang di éta panginepan. Ogé palayan-palayan éta pribadi anu agung kalayan taliti pisan nyandak sareng nyatet rupa-rupa kalakuan tamu-tamu. Ogé anjeun ningali yén unggal dinten éta pribadi ngaruksak seuseueurna éta hiasan anu kacida ajénna. Anjeunna nyiptakeun hiasan anyar pikeun tamu-tamu anyar anu baris sumping. Saatos ningali ieu, naha anjeun masih gaduh rasa mamang yén pribadi anu ngawangun panginepan di jalan ieu ngagaduhan padumukan-padumukan anu tetep sareng kacida luhurna, sareng gudang-gudang banda anu teu béak tur kacida ajénna, sareng sipat béréhan anu teras aya tur kacida ageungna? Ku paparin anu anjeunna témbongkeun di panginepan ieu, anjeunna ngahudangkeun kahayang tamu-tamuna kana barang-barang anu aya di tempatna sorangan, sareng ngahudangkeun minat aranjeunna kana hadiah-hadiah anu anjeunna siapkeun pikeun aranjeunna. Kitu pisan ogé, upami anjeun nengetan kaayaan di panginepan dunya ieu bari henteu mabok, anjeun baris ngartos salapan dasar ieu: Dasar Kahiji: Anjeun ngartos yén sapertos éta panginepan, dunya ieu ogé henteu aya pikeun dirina sorangan. Ogé mustahil dunya nyandak ieu rupa ku dirina sorangan. Sabalikna, dunya mangrupikeun panginepan anu diwangun kalayan hikmah, anu pinuh sareng kosong pikeun rombongan mahluk sumping, nginep sareng angkat. Dasar Kadua: Ogé anjeun ngartos yén anu cicing di panginepan ieu nyaéta tamu-tamu. Gusti Rabb Karîm aranjeunna ngondang aranjeunna ka Dârus-Salâm. Dasar Katilu: Ogé anjeun ngartos yén hiasan di dunya ieu sanés mung pikeun ngaraosan kanikmatan atanapi pikeun kasenangan. Margi upami dina hiji waktos méré kanikmatan, ku papisahna hiasan éta nyababkeun nyeri salami seueur waktos. Hiasan éta ngajantenkeun anjeun ngaraosan, ngahudangkeun kahayang anjeun, nanging henteu ngajantenkeun wareg. Margi boh umurna pondok, boh umur anjeun pondok. Teu cekap pikeun wareg. Hartina, hiasan ieu anu ajénna luhur sareng waktuna pondok, nyaéta pikeun pangajaran anu tiasa dicandak, {(Catetan handap-1): Leres, kumargi ajén sareng perkara-perkara lemes tina karya unggal hal kacida luhurna tur éndahna, padahal waktuna pondok sareng umurna sakedik; hartina, hal-hal éta nyaéta conto-conto, anu janten gambar hal-hal anu sanés. Sareng kumargi aya kaayaan anu saolah-olah ngalihkeun paningal anu mésér kana wujud asalna; ku kituna tangtos tiasa disebatkeun, sareng leres disebatkeun, sareng mémang kitu, yén hiasan sapertos kitu di dunya ieu mangrupikeun conto-conto ni'mat sawarga anu disiapkeun ku Gusti Rahmân Nu Rahîm, kalayan rohmat-Na, pikeun abdi-abdi anu dipikaasih ku Mantenna.} pikeun sukur, pikeun ngajurung kana wujud asalna anu tetep. Pikeun tujuan-tujuan anu sanés anu kacida luhurna. Dasar Kaopat: Ogé anjeun ngartos yén hal-hal anu dihias di dunya ieu {(Catetan handap-2): Leres, ayana unggal hal boga sababaraha tujuan, sareng hirupna boga sababaraha hasil. Henteu diwatesanan ku tujuan-tujuan anu patali sareng dunya sareng dirina sorangan, sapertos sangkaan ahli kasasaran, dugi ka tiasa asup kana sia-sia sareng teu aya hikmah. Sabalikna, tujuan-tujuan ayana sareng hasil-hasil hirup unggal hal aya tilu golongan: Anu kahiji sareng anu pangluhurna patali sareng Gusti Nu Ngadamelna, nyaéta ngalebetkeun hiasan-hiasan karya anu luar biasa anu dipasangkan ku Mantenna kana éta hal ka payuneun paningal Gusti Syâhid Nu Azali dina wangun pawai, anu pikeun éta paningal, hirup salami hiji waktos anu sakedapan parantos cekap. Malah bakatna, anu sateuacan ayana ibarat niat anu masih mangrupa poténsi, ogé parantos cekap. Tah, mahluk-mahluk anu éndah anu gancang sirna sareng siki-siki, binih-binih, anu masing-masing mangrupikeun karya anu luar biasa, anu henteu janten aya, nyaéta henteu ngahasilkeun pucuk, sapinuhna nyumponan tujuan ieu. Éta henteu janten teu aya mangpaat atawa sia-sia. Hartina, tujuan kahiji unggal hal nyaéta ku hirupna sareng ayana, mamerkeun kaajaiban-kaajaiban kakawasaan sareng karya-karya Gusti Nu Ngadamelna, teras ngalebetkeunana ka payuneun paningal Gusti Sultan Dzul-Jalâl. Golongan kadua tujuan ayana sareng hasil hirup patali sareng mahluk anu sadar. Nyaéta, unggal hal ibarat hiji serat anu némbongkeun hakékat-hakékat, hiji kasidah anu némbongkeun kaéndahan, hiji kecap anu ngedalkeun hikmah ti Gusti Shâni' Dzul-Jalâl, anu némbongkeun dirina ka payuneun paningal malaikat sareng jin sareng sato sareng manusa, sareng ngondang aranjeunna pikeun nalungtikna. Hartina, pikeun unggal mahluk anu sadar anu ningali éta hal, éta mangrupa tempat nalungtik anu némbongkeun pangajaran. Golongan katilu tujuan ayana sareng hasil hirup patali sareng diri éta hal sorangan, anu mangrupa hasil-hasil leutik sapertos ngaraosan kanikmatan, kasenangan, tetep aya sareng hirup kalayan tengtrem. Sapertos tujuan hiji palayan anu nyekel kamudi dina kapal sultan anu ageung; ditingali tina kapal, hiji persén tina éta tujuan patali sareng dirina, sareng upahna anu sakedik, ari salapan puluh salapanna patali sareng sultan; kitu ogé, upami tujuan unggal hal anu patali sareng dirina sareng dunya aya hiji, anu patali sareng Gusti Nu Ngadamelna aya salapan puluh salapan. Tah, ku margi lobana tujuan ieu, rusiah cocogna antara hikmah sareng hémat, sareng paparin sareng sipat béréhan, utamina sipat béréhan anu teu aya watesna, anu katingalina patukang tonggong sareng henteu saluyu, nyaéta kieu: Tina sudut pandang hiji tujuan, paparin sareng sipat béréhan ngawasaan, Asma Gusti Jawwâd tajalli. Buah-buahan, sisikian, tina sudut pandang éta hiji tujuan, teu kaétang, némbongkeun paparin anu teu aya watesna. Nanging tina sudut pandang sadaya tujuan, hikmah ngawasaan, Asma Gusti Hakîm tajalli. Sakumaha seueur buah dina hiji tangkal, tiasa jadi dina unggal buah aya sakitu seueur tujuan, anu dibagi kana tilu golongan anu parantos abdi sadaya jéntrékeun. Sadaya tujuan ieu némbongkeun hikmah sareng hémat anu teu aya watesna. Hikmah anu teu aya watesna, anu katingalina patukang tonggong, ngahiji sareng paparin sareng sipat béréhan anu teu aya watesna. Sapertos hiji tujuan pasukan tentara nyaéta ngajamin kaamanan. Dumasar kana tujuan ieu, sabaraha prajurit anu anjeun pikahoyong aya, sareng malah kacida lobana. Nanging pikeun pancén-pancén anu sanés sapertos ngajaga tapel wates sareng bajoang ngalawan musuh, jumlah anu aya ieu mung cekap, saimbang kalayan hikmah anu sampurna. Tah, hikmah pamaréntahan ngahiji sareng kaagungan. Dina kaayaan kitu, tiasa disebatkeun yén dina éta katentaraan teu aya anu kaleuleuwihi.} ibarat conto-conto sareng gambar-gambar ni'mat anu disimpen ku rohmat Gusti Rahmân di sawarga pikeun ahli iman. Dasar Kalima: Ogé anjeun ngartos yén mahluk-mahluk fana ieu sanés pikeun sirna, henteu diciptakeun pikeun némbongan sakedap teras musnah. Sabalikna, aranjeunna kumpul dina ayana salami waktos anu pondok, nyandak kaayaan anu dipiharep, sangkan gambar-gambarna dicandak, gambaran-gambaranna disimpen, harti-hartina dipikanyaho, sareng hasil-hasilna kacatet. Sapertos pikeun ngajalin pamandangan-pamandangan anu tetep pikeun ahli hirup langgeng. Ogé sangkan janten dasar pikeun tujuan-tujuan anu sanés di alam anu tetep aya. Yén barang-barang diciptakeun pikeun tetep aya, sanés pikeun sirna, sareng malah sanaos rupana sirna, éta mangrupikeun réngséna pancén sareng dibébaskeun tina pancén, tiasa dipikaharti tina ieu: hiji hal anu fana, dina hiji sisi nuju kana sirna, nanging dina seueur sisi tetep aya. Sapertos tingali ieu kembang, anu mangrupa salah sahiji kecap kakawasaan, anu dina waktos anu pondok mesem teras ningali ka urang, teras langsung nyumput di balik lalangsé sirna. Nanging sapertos kecap anu kaluar tina sungut anjeun, éta indit nanging nitipkeun rébuan gambar dirina kana ceuli-ceuli. Sakumaha jumlah akal anu ngadangukeun, sakitu ogé harti-hartina dilanggengkeun dina akal-akal. Margi saatos pancénna, nyaéta ngedalkeun harti, réngsé, dirina indit, nanging éta indit bari ninggalkeun rupa lahirna dina ingetan unggal hal anu ningali éta, sareng hakékat batinna dina unggal siki dirina. Saolah-olah unggal ingetan sareng unggal siki mangrupa kaméra pikeun ngajaga hiasanna, sareng mangrupa hiji padumukan pikeun neraskeun ayana. Upami mahluk anu aya dina tingkat hirup anu pangbasajanna sapertos kitu, tiasa dipikaharti sabaraha raketna patalina manusa, anu aya dina tingkat hirup anu pangluhurna sareng ngagaduhan roh anu tetep aya, sareng tetep aya. Ku hukum kabentukna sareng gambaran rupa unggal tutuwuhan anu ageung, anu kembangan sareng buahan, anu rada nyarupaan roh, dilanggengkeun sareng dijaga kalayan katartiban anu sampurna dina siki-siki anu sapertos zarah-zarah, di tengah parobahan-parobahan anu ribut, tiasa dipikaharti sabaraha raketna patalina sareng tetep aya roh manusa, anu ngagaduhan hakékat anu kacida jembarna tur luhur, anu mangrupa hukum paréntah anu caang sareng sadar, anu dipaparin anggoan wujud lahir. Dasar Kagenep: Ogé anjeun ngartos yén manusa henteu diantep bébas bari talina dilingkerkeun kana beuheungna, pikeun ngadahar jukut di mana waé anu dipikahoyong. Sabalikna, gambar sadaya amalna dicandak sareng ditulis, sareng hasil sadaya kalakuanana kacatet pikeun dihisab. Dasar Katujuh: Ogé anjeun ngartos yén ruksakna mahluk-mahluk éndah alam usum panas sareng usum semi dina usum gugur sanés pamusnahan. Sabalikna, éta dibébaskeun tina pancén saatos réngsé pancén-pancénna. {(Catetan handap): Leres, buah-buahan, kembang-kembang sareng daun-daun di tungtung tangkal sareng pucuk dahan-dahanna, anu mangrupa salah sahiji gudang bekel rohmat, kedah indit nalika kolot sareng réngsé pancén-pancénna. Sangkan lawang henteu katutup pikeun anu ngalir datang saatos aranjeunna. Upami henteu kitu, legana rohmat sareng gawé dulur-dulurna anu sanés baris kahalangan. Ogé aranjeunna sorangan, ku sirnana mangsa ngora, baris janten hina sareng sangsara. Tah, usum semi ogé mangrupikeun tangkal anu buahan anu némbongkeun tempat hasyr. Alam manusa dina unggal abad mangrupikeun tangkal anu némbongkeun pangajaran. Bumi ogé mangrupikeun tangkal kakawasaan anu janten tempat kumpulna kaajaiban. Malah dunya ogé mangrupikeun tangkal anu némbongkeun kahéranan, anu buah-buahanna dikintunkeun ka pasar aherat.} Ogé éta mangrupa ngosongkeun tempat pikeun mahluk-mahluk anu baris datang dina usum semi anyar, sareng nyiapkeun tempat sareng tatahar pikeun datangna mahluk-mahluk anu boga pancén, anu baris datang sareng nginep. Ogé éta mangrupa pépéling ti Gusti Nu Maha Suci pikeun ngahudangkeun mahluk anu sadar tina kalalaworakeun anu ngajantenkeun hilap kana pancénna, sareng tina mabok anu ngajantenkeun hilap kana sukurna. Dasar Kadalapan: Ogé anjeun ngartos yén Gusti Nu Ngadamel alam fana ieu, anu langgeng salawasna, Kagungan hiji alam anu sanés anu tetep aya, anu ka dinya Mantenna ngintunkeun abdi-abdi-Na sareng ngajurung aranjeunna. Dasar Kasalapan: Ogé anjeun ngartos yén Gusti Rahmân anu sapertos kitu, dina alam anu sapertos kitu, baris Maparin anugerah-anugerah anu sapertos kitu ka abdi-abdi pilihan-Na anu sapertos kitu; anu teu acan kantos katingali ku panon, teu acan kantos kadangu ku ceuli, sareng teu acan kantos kapikir dina manah manusa. Urang iman...
HAKÉKAT KATUJUH
Nyaéta lawang pangjagaan sareng sipat ngajaga, sareng mangrupikeun tajalli Asma Gusti Hafîzh sareng Gusti Raqîb. Naha tiasa pisan pangjagaan anu ngajaga unggal hal, di langit, di bumi, di darat, di laut, anu baseuh anu garing, anu alit anu ageung, anu biasa anu luhur, dina katartiban sareng kasaimbangan anu sampurna, teras ngayak hasil-hasilna dina hiji rupa hisab; henteu ngajaga amal-amal sareng kalakuan manusa anu patali sareng rububiyah anu ngawengku sadayana, padahal manusa ngagaduhan fitrah anu ageung, tingkat sapertos khilafah anu agung, sareng pancén anu ageung sapertos amanah anu agung; henteu ngalangkunganana kana ayakan hisab, henteu nimbangna dina timbangan kaadilan, sareng henteu Maparin hukuman sareng ganjaran anu pantes? Henteu, moal pisan! Leres, Gusti Zat anu Ngatur jagat raya ieu ngajaga unggal hal dina katartiban sareng kasaimbangan. Ari katartiban sareng kasaimbangan mangrupikeun némbonganana élmu sareng hikmah, sareng kersa sareng kakawasaan. Margi urang ningali unggal mahluk, dina ayana, diciptakeun kalayan kacida tartib sareng saimbangna. Ogé rupa-rupa anu robah salami hirupna masing-masing tartib, sareng sakabéh wangunna ogé aya dina hiji katartiban. Margi urang ningali yén unggal hal anu umurna dipungkas saatos réngsé pancénna, teras indit ti alam anu katingali ieu, seueur gambarna dijaga ku Gusti Hafîzh Dzul-Jalâl dina ingetan-ingetan sareng hiji rupa eunteung gambaran, anu ibarat papan-papan anu dijaga {(Catetan handap): Tingali catetan handap Gambaran Katujuh.}, sareng lolobana riwayat hirupna dipahat sareng ditulis ku Mantenna dina sikina, dina hasilna. Mantenna ngalanggengkeunana dina eunteung-eunteung lahir sareng batin. Sapertos ingetan manusa, buah tangkal, siki buah, binih kembang, némbongkeun kaagungan jembarna hukum pangjagaan. Naha anjeun henteu ningali yén sadaya mahluk anu kembangan sareng buahan dina usum semi anu ageung, sareng sadaya kaca amalna anu saluyu sareng dirina masing-masing, sareng hukum-hukum kabentukna sareng gambaran rupa-rupana, dijaga ku ditulis dina sajumlah binih alit anu kawates? Dina usum semi anu kadua, ku medarkeun kaca amalna dina hiji hisab dumasar kana éta binih-binih, sareng nyiptakeun hiji alam usum semi anu sanés anu ageung kalayan katartiban sareng hikmah anu sampurna, Mantenna némbongkeun sabaraha kuatna jembarna pangjagaan anu lumangsung. Upami hal-hal anu sakedapan, biasa, henteu tetep aya sareng teu penting dijaga sapertos kitu, naha mungkin amal-amal manusa, anu ngahasilkeun buah penting dina rububiyah anu ngawengku sadayana di alam gaib, di alam aherat sareng di alam roh, henteu kacatet kalayan perhatian ku diawaskeun dina pangjagaan? Henteu, moal pisan! Leres, tina tajallina pangjagaan ieu dina wangun anu sapertos kitu, tiasa dipikaharti yén Gusti Nu Kagungan mahluk-mahluk ieu kacida nengetanana kana katartiban unggal hal anu lumangsung dina kakawasaan-Na. Ogé dina pancén ngawasaan, Mantenna nengetan kalayan taliti anu pangluhurna. Ogé dina karajaan rububiyah-Na, Mantenna merhatikeun kalayan kacida talitina. Dugi ka kajadian anu pangleutikna, khidmah anu pangleutikna, ditulis sareng diparéntahkeun ditulis ku Mantenna. Gambar unggal hal anu lumangsung dina kakawasaan-Na dijaga ku Mantenna dina sababaraha hal. Pangjagaan ieu nunjukkeun yén hiji buku hisab amal anu penting baris dibuka, sareng utamina amal-amal anu ageung sareng kalakuan-kalakuan anu penting ti manusa, anu mangrupakeun mahluk anu hakékatna pangageungna, pangdimulyakeunana sareng pangdihormatna, baris asup kana hiji hisab sareng timbangan anu penting, kaca-kaca amalna baris dipedar. Naha tiasa pisan manusa dimulyakeun ku khilafah sareng amanah, janten saksi kana sakumna urusan rububiyah, dina lingkungan-lingkungan kasrah, ku ngumumkeun kaésaan Ilahi salaku juru wartos, milu dina tasbih sareng ibadah lolobana mahluk, teras naék kana tingkat perwira sareng saksi; saatos éta angkat ka kubur, ngagolér kalayan tengtrem sareng henteu dihudangkeun deui? Henteu ditaroskeun ngeunaan unggal amalna anu alit sareng ageung? Henteu angkat ka mahsyar sareng henteu ningali pangadilan anu agung? Henteu, moal pisan! Kitu deui, tina Gusti Qadîr Dzul-Jalâl anu Kawasa kana sagala anu mungkin dina sakabéh waktos anu bakal datang {(Catetan handap): Leres, waktos anu parantos kaliwat ti ayeuna dugi ka mimiti diciptakeunna alam, sadayana mangrupa kajadian-kajadian. Unggal dintenna, unggal taunna, unggal abadna anu parantos janten aya, mangrupa hiji jajar, hiji kaca, hiji kitab, anu digambar ku kalam takdir. Ku panangan kakawasaan, tanda-tanda mujizat-Na parantos ditulis dina éta sadayana kalayan hikmah sareng katartiban anu sampurna. Waktos anu bakal datang ti ayeuna dugi ka kiamat, dugi ka sawarga, dugi ka langgeng salawasna, sadayana mangrupa hal-hal anu mungkin. Nyaéta, anu kaliwat mangrupa kajadian-kajadian, anu bakal datang mangrupa hal-hal anu mungkin. Tah, upami dua runtuyan tina dua waktos éta dibandingkeun, sakumaha teu aya rasa mamang dina sisi naon waé yén Gusti Zat anu Nyiptakeun dinten kamari sareng ngadamel mahluk-mahluk anu husus pikeun éta dinten, kawasa nyiptakeun dinten énjing sareng mahluk-mahlukna; kitu ogé teu aya rasa mamang yén mahluk-mahluk sareng kaajaiban-kaajaiban tina waktos anu kaliwat, anu mangrupikeun médan perkara-perkara ahéng ieu, mangrupa mujizat-mujizat Gusti Qadîr Dzul-Jalâl. Sadayana nyaksian kalayan pasti yén Gusti Qadîr éta kawasa nyiptakeun sadaya anu mungkin dina sakabéh waktos anu bakal datang, sareng némbongkeun sadaya kaajaibanana. Leres, sakumaha pikeun nyiptakeun hiji apel, tangtos kedah kawasa nyiptakeun sadaya apel di dunya sareng ngadamel usum semi anu ageung. Anu henteu ngadamel usum semi henteu tiasa ngadamel hiji apel. Margi éta apel ditenun dina éta pakakas tenun. Anu ngadamel hiji apel tiasa ngadamel hiji usum semi. Hiji apel mangrupikeun conto leutik hiji tangkal, malah hiji kebon, malah hiji jagat raya. Ogé tina sisi karya, dumasar kana siki apel anu ngamuat sakabéh riwayat hirup tangkal anu ageung, éta mangrupa karya anu sakitu luar biasana, dugi ka Gusti Nu Ngadamelna dina cara anu sapertos kitu henteu kakirangan kakawasaan kana naon waé. Kitu ogé, Anu nyiptakeun dinten ayeuna tiasa nyiptakeun dinten kiamat, sareng Anu ngadamel usum semi tiasa mangrupa Gusti Zat anu kawasa ngadamel hasyr. Anu ngagantungkeun sareng némbongkeun sadaya alam dina waktos anu kaliwat dina pita waktos kalayan hikmah sareng katartiban anu sampurna, tangtos tiasa ngagantungkeun sareng némbongkeun jagat raya anu sanés dina pita waktos anu bakal datang ogé, sareng Mantenna baris némbongkeunana. Dina sababaraha Kalimah, utamina dina Kalimah Kadua Puluh Dua, abdi sadaya parantos ngabuktikeun kalayan kacida pastina yén anu henteu tiasa ngadamel sagala hal moal tiasa ngadamel naon waé, sareng Anu nyiptakeun hiji hal tiasa ngadamel sagala hal. Ogé upami nyiptakeun barang-barang dipasrahkeun ka hiji Gusti Zat, sadaya barang janten gampil sapertos hiji barang sareng timbul kagampangan. Upami dipasrahkeun ka sababaraha sabab sareng disandarkeun kana rupa-rupa pihak, nyiptakeun hiji barang janten sakitu héséna sapertos nyiptakeun sadaya barang, sareng timbul kasusah dugi ka tingkat mustahil.} Kumaha manusa tiasa kabur ku nuju kana teu aya sareng nyumput ku lebet kana taneuh tina Gusti Qadîr Dzul-Jalâl, anu kakawasaan-Na kana sagala anu mungkin aya disaksian ku sakumna kajadian dina waktos anu kaliwat anu mangrupa mujijat kudrat-Na, sareng anu unggal waktos nyata katingali Nyiptakeun usum tiis sareng usum semi anu kacida nyarupaan kiamat sareng hasyr? Kumargi di dunya ieu henteu dilaksanakeun hisab sareng henteu dipasihan putusan anu pantes pikeun anjeunna, tangtos anjeunna baris angkat ka hiji pangadilan anu agung sareng hiji kabagjaan anu kacida ageungna.