Mektup Kadua Puluh Dua

ﺑِﺎﺳْﻤِﻪِ ﻭَﺍِﻥْ ﻣِﻦْ ﺷَﻲْﺀٍ اِلَّا ﻳُﺴَﺒِّﺢُ ﺑِﺤَﻤْﺪِﻩ۪ (Mektup ieu ngawengku dua bahasan. Bahasan Kahiji ngajak jalma anu iman kana duduluran sareng kanyaah.)

Bahasan Kahiji

ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﺍِﻧَّﻤَﺎ ﺍﻟْﻤُﺆْﻣِﻨُﻮﻥَ ﺍِﺧْﻮَﺓٌ ﻓَﺎَﺻْﻠِﺤُﻮﺍ ﺑَﻴْﻦَ ﺍَﺧَﻮَﻳْﻜُﻢْ ٭ ﺍِﺩْﻓَﻊْ ﺑِﺎﻟَّﺘ۪ﻰ ﻫِﻰَ ﺍَﺣْﺴَﻦُ ﻓَﺎِﺫَﺍ ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ ﺑَﻴْﻨَﻚَ ﻭَﺑَﻴْﻨَﻪُ ﻋَﺪَﺍﻭَﺓٌ ﻛَﺎَﻧَّﻪُ ﻭَﻟِﻰٌّ ﺣَﻤ۪ﻴﻢٌ ٭ ﻭَﺍﻟْﻜَﺎﻇِﻤ۪ﻴﻦَ ﺍﻟْﻐَﻴْﻆَ ﻭَﺍﻟْﻌَﺎﻓ۪ﻴﻦَ ﻋَﻦِ ﺍﻟﻨَّﺎﺱِ ﻭَﺍﻟﻠّٰﻪُ ﻳُﺤِﺐُّ ﺍﻟْﻤُﺤْﺴِﻨ۪ﻴﻦَ Sikep mihak, bengal, sareng dengki anu nyababkeun sipat munafik sareng papaséaan, dendam sareng mumusuhan di antara jalma anu iman, numutkeun hakékat, hikmah, Islam anu mangrupa kamanusaan pangagungna, hirup pribadi, hirup masarakat, sareng hirup batin, téh awon sareng ditolak, ngarugikeun sareng zalim, sareng janten racun pikeun hirup umat manusa. Tina rupa-rupa sisi hakékat ieu anu seueur pisan, urang bakal ngajelaskeun genep sisina: SISI KAHIJI: Numutkeun hakékat, éta téh zalim. Hé jalma anu teu adil, anu miara dendam sareng mumusuhan ka jalma anu iman! Upami anjeun aya dina hiji kapal atanapi hiji bumi, sareng salian ti anjeun aya salapan jalma anu teu salah sareng hiji penjahat, anjeun uninga sakumaha zalim jalma anu usaha ngalelepkeun kapal atanapi ngaduruk bumi éta. Sareng anjeun bakal ngagorowok ngeunaan lampah zalimna dugi ka kadangu ku langit. Malahan upami aya ngan hiji jalma anu teu salah sareng salapan penjahat, kapal éta tetep moal dilelepkeun ku hukum kaadilan mana waé. Kitu pisan ogé, dina diri saurang jalma anu iman — anu mangrupa hiji bumi kagungan Rabb sareng hiji kapal kagungan Alloh — aya sanés salapan, malah dua puluh sipat anu teu salah, sapertos iman, Islam, sareng tatangga. Ku kituna, ku lantaran hiji sipat anu jahat, anu ngarugikeun anjeun sareng henteu dipikaresep ku anjeun, anjeun miara dendam sareng mumusuhan ka anjeunna, tuluy usaha atanapi miharep yén bumi batin dina dirina éta dilelepkeun sareng diduruk sacara batin, diruksak sareng ditilelepkeun; éta téh lampah zalim anu hina sareng telenges sapertos tadi. SISI KADUA: Numutkeun hikmah ogé, éta téh zalim. Sabab parantos dipikaterang yén mumusuhan sareng kanyaah téh silih sabalikna sapertos cahya sareng poék. Duanana henteu tiasa ngahiji dina harti anu sajatina. Upami kanyaah aya sacara sajati dina hiji manah, saluyu sareng leuwih beuratna sabab-sababna, mangka mumusuhan janten majasi; robah jadi rasa karunya. Leres, jalma anu iman nyaah ka sadérékna sareng kedah nyaah. Nanging anjeunna ngan ngarasa karunya ku lantaran kagorénganana. Anjeunna usaha ngabenerkeunana kalayan lemes, sanés ku maksa ngawasa. Ku sabab éta, nurutkeun nas hadis: "Jalma anu iman moal ambek ka jalma anu iman sanés sareng megatkeun obrolan langkung ti tilu dinten." Upami sabab-sabab mumusuhan leuwih unggul sareng mumusuhan aya sacara sajati dina hiji manah, mangka kanyaah janten majasi, asup kana wangun pura-pura sareng muji pikeun nyugemakeun. Hé jalma anu teu adil! Ayeuna tingali sakumaha zalim dendam sareng mumusuhan ka sadérék anjeun anu iman. Sabab upami anjeun nyarios yén batu-batu biasa anu alit langkung penting tibatan Ka'bah sareng langkung ageung tibatan Gunung Uhud, anjeun ngalakukeun kabodoan anu awon. Kitu pisan ogé, rupa-rupa sipat Islam, sapertos iman anu mulya sakumaha Ka'bah sareng Islam anu agung sakumaha Gunung Uhud, nungtut kanyaah sareng sauyunan. Nanging anjeun ngutamakeun sawatara kakirangan anu nyababkeun mumusuhan ka jalma anu iman, anu ukur siga batu biasa, langkung ti iman sareng Islam; upami anjeun gaduh akal, anjeun bakal ngartos yén ieu kacida teu adilna, bodo, sareng lampah zalim anu ageung pisan! Leres, ngahijina iman tangtos nungtut ngahijina manah. Sareng ngahijina kayakinan ogé nungtut ngahijina masarakat. Leres, anjeun moal tiasa mungkir yén ku ayana anjeun sareng saurang jalma dina hiji batalyon, anjeun ngartos aya tali silaturahmi ka anjeunna; sareng ku ayana anjeun duaan di handapeun paréntah hiji komandan, anjeun nganggap aya patalian minangka réréncangan. Sareng ku ayana di hiji nagara, anjeun ngaraos aya patalian duduluran. Padahal ku cahya sareng kasadaran anu dipasihkeun ku iman, aya patalian pikeun ngahiji, tali pikeun sauyunan, sareng patalian duduluran anu jumlahna saloba Asma Ilahi anu ditingalikeun sareng dipikawanohkeun ku iman ka anjeun. Upamana, Gusti Khâliq anjeun duaan hiji, Gusti Mâlik anjeun hiji, Gusti Ma'bûd anjeun hiji, Gusti Râziq anjeun hiji: hiji-hiji dugi ka sarébu, sadayana hiji. nabi anjeun ogé hiji, agama anjeun hiji, kiblat anjeun hiji: hiji-hiji dugi ka saratus, sadayana hiji. Teras lembur anjeun hiji, nagara pamaréntahan anjeun hiji, lemah cai anjeun hiji: dugi ka sapuluh, sadayana hiji. Sakitu seueur anu hiji-hiji ieu nungtut ngahiji sareng ngahijikeun, saluyu sareng sauyunan, kanyaah sareng duduluran; sareng éta mangrupa ranté batin anu tiasa ngabeungkeut jagat raya sareng bal-bal langit. Nanging anjeun ngutamakeun hal-hal anu teu penting sareng teu ajeg, siga ramat lancah, anu nyababkeun papaséaan sareng munafik, dendam sareng mumusuhan, tuluy leres-leres mumusuhan sareng miara dendam ka jalma anu iman. Upami manah anjeun tacan paéh sareng akal anjeun tacan pareum, anjeun bakal ngartos sakumaha ieu teu hormat kana tali pikeun ngahiji éta, nganggap énténg sabab-sabab kanyaah éta, sareng sakumaha zalim sareng sambarangan kana patalian duduluran éta! SISI KATILU: Numutkeun rusiah وَلَا ﺗَﺰِﺭُ ﻭَﺍﺯِﺭَﺓٌ ﻭِﺯْﺭَ ﺍُﺧْﺮٰﻯ anu ngébréhkeun kaadilan anu murni, miara mumusuhan sareng dendam ku lantaran hiji sipat jahat anu aya dina jalma anu iman sarua sareng ngahukum sipat-sipatna anu sanés anu teu salah. Ieu téh lampah zalim anu teu aya watesna. Utamana, ambek sareng ngambek ku lantaran hiji sipat goréng saurang jalma anu iman, tuluy ngalebarkeun mumusuhan éta ka barayana, mangrupa lampah zalim anu kacida ageungna, sakumaha ditepikeun ku wangun kecap anu nekenkeun pisan dina ﺍِﻥَّ الْاِنْسَانَ ﻟَﻈَﻠُﻮﻡٌ. Padahal hakékat, syariat, sareng hikmah Islam parantos ngingetkeun ieu ka anjeun; kumaha anjeun masih nganggap diri leres sareng nyarios, "Abdi gaduh hak"? Dina paningal hakékat, kagoréngan anu nyababkeun mumusuhan sareng kajahatan téh padet sapertos kajahatan sareng taneuh; kedah henteu nular sareng henteu mantul ka jalma sanés. Upami jalma sanés nyandak palajaran ti éta tuluy ngalakukeun kajahatan, éta pasualan anu sanés. Kasaéan anu janten sabab kanyaah téh cahya, sapertos kanyaah; sipatna nyaéta nular sareng mantul. Ku sabab éta, kecap "Sobatna sobat téh sobat" parantos janten paribasa. Sareng ku sabab éta ogé, kecap "Demi hiji panon, seueur panon dipikaasih" sumebar dina lisan saréréa. Ayeuna, hé jalma anu teu adil! Padahal hakékat ningalina kitu, mumusuhan ka sadérék anu dipikaasih sareng teu salah, sareng ka dulur-dulur jalma anu anjeun henteu resep, téh sabaraha jauhna ngalawan hakékat; upami anjeun ningali hakékat, anjeun bakal ngartos. SISI KAOPAT: Numutkeun hirup pribadi ogé, éta téh zalim. Dangukeun sawatara aturan minangka dasar sisi kaopat ieu: Kahiji: Nalika anjeun nganggap jalan sareng pamikiran anjeun leres, anjeun gaduh hak pikeun nyarios, "Jalan abdi leres atanapi langkung saé." Nanging anjeun henteu gaduh hak pikeun nyarios, "Anu leres ngan jalan abdi." Numutkeun rusiah ﻭَﻋَﻴْﻦُ ﺍﻟﺮِّﺿَﺎ ﻋَﻦْ ﻛُﻞِّ ﻋَﻴْﺐٍ ﻛَﻠ۪ﻴﻠَﺔٌ ﻭَﻟٰﻜِﻦَّ ﻋَﻴْﻦَ ﺍﻟﺴُّﺨْﻂِ ﺗُﺒْﺪِﻯ ﺍﻟْﻤَﺴَﺎﻭِﻳَﺎ, paningal anjeun anu teu adil sareng pamikiran anjeun anu handap henteu tiasa janten hakim. Éta henteu tiasa ngahukum jalan jalma sanés minangka batal. Aturan Kadua: Kawajiban anjeun nyaéta unggal anu anjeun carioskeun kedah leres. Nanging anjeun henteu gaduh hak pikeun nyarioskeun unggal hal anu leres. Unggal anu anjeun ucapkeun kedah leres. Nanging nyarioskeun unggal anu leres henteu salawasna leres. Sabab jalma anu niatna henteu ihlas, sapertos anjeun, kadang masihan naséhat anu nyigeung rasa sénsitip jalma, tuluy nyababkeun réaksi anu sabalikna. Aturan Katilu: Upami anjeun hoyong mumusuhan, mumusuhan kana mumusuhan anu aya dina manah anjeun, usaha pikeun ngaleungitkeunana. Sareng mumusuhan kana nafsu ammarah sareng hawa nafsu anjeun anu pangngarugikeunana pikeun anjeun; usaha pikeun ngabenerkeunana. Ulah mumusuhan ka jalma anu iman demi nafsu anu ngarugikeun éta. Upami anjeun hoyong mumusuhan, seueur jalma kafir sareng zindik; mumusuhan ka aranjeunna. Leres, sakumaha sipat kanyaah pantes dipikaasih, kitu ogé sipat mumusuhan, saméméh sagala hal, éta sorangan anu pantes dipikamusuh. Upami anjeun hoyong ngéléhkeun lawan, bales kagorénganana ku kasaéan. Sabab upami anjeun ngabales ku kagoréngan, mumusuhan bakal nambahan. Sanajan dina lahirna anjeunna éléh, dina manahna anjeunna miara dendam sareng neruskeun mumusuhan. Upami anjeun ngabales ku kasaéan, anjeunna bakal kaduhung sareng janten sobat anjeun. Numutkeun katangtuan ﺍِﺫَٓﺍ ﺍَﻧْﺖَ ﺍَﻛْﺮَﻣْﺖَ ﺍﻟْﻜَﺮ۪ﻳﻢَ ﻣَﻠَﻜْﺘَﻪُ ٭ ﻭَ ﺍِﻥْ ﺍَﻧْﺖَ ﺍَﻛْﺮَﻣْﺖَ ﺍﻟﻠَّﺌ۪ﻴﻢَ ﺗَﻤَﺮَّﺩًﺍ, sipat jalma anu iman nyaéta mulya sareng béréhan. Ku kasaéan anjeun, anjeunna bakal tunduk ka anjeun. Sanajan dina lahirna anjeunna hina sareng korét, tina sisi iman anjeunna mulya sareng béréhan. Leres, sering pisan jalma goréng janten saé nalika dicariosan, "Anjeun saé, anjeun saé," sareng jalma saé janten goréng nalika dicariosan, "Anjeun goréng, anjeun goréng." Ku kituna, dangukeun aturan suci Al-Qur'an sapertos ﻭَﺍِﺫَﺍ ﻣَﺮُّﻭﺍ ﺑِﺎﻟﻠَّﻐْﻮِ ﻣَﺮُّﻭﺍ ﻛِﺮَﺍﻣًﺎ ٭ ﻭَﺍِﻥْ ﺗَﻌْﻔُﻮﺍ ﻭَﺗَﺼْﻔَﺤُﻮﺍ ﻭَﺗَﻐْﻔِﺮُﻭﺍ ﻓَﺎِﻥَّ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﻏَﻔُﻮﺭٌ ﺭَﺣ۪ﻴﻢٌ; bagja sareng salamet aya di dinya. Aturan Kaopat: Jalma anu miara dendam sareng mumusuhan téh zalim sareng ngalanggar boh ka dirina, boh ka sadérékna anu iman, boh ka rohmat Ilahi. Sabab ku dendam sareng mumusuhan, anjeunna ngantep dirina aya dina siksa anu nyeri. Anjeunna maksa dirina ngalaman siksa ku ni'mat anu sumping ka lawanna sareng kanyeri anu sumping tina kasieunana; anjeunna zalim ka dirina. Upami mumusuhan asalna tina dengki, éta sagemblengna siksa. Sabab dengki mimitina ngaremukkeun, ngancurkeun, sareng ngaduruk jalma anu dengki. Karugianana pikeun jalma anu didengkian mah alit atanapi henteu aya. Ubar dengki: Jalma anu dengki kedah ngémutan ahir tina hal-hal anu didengkianana. Supados anjeunna ngartos yén kaéndahan, kakuatan, tingkatan, sareng kabeungharan dunya anu aya dina sainganna téh fana sareng samentawis. Mangpaatna sakedik, kasusahna seueur. Upami éta kaunggulan aherat, saéstuna henteu aya tempat pikeun dengki kana éta. Upami anjeunna tetep dengki kana éta, boh anjeunna sorangan anu riya, hoyong ngancurkeun harta aheratna di dunya, atanapi anjeunna nganggap jalma anu didengkian téh riya, tuluy ngalakukeun teu adil sareng zalim. Sareng ku bungah nalika musibah sumping ka éta jalma sareng sedih nalika ni'mat sumping, anjeunna ngambek ka papasten sareng rohmat Ilahi ku kasaéan anu parantos dipaparin ka éta jalma. Saolah-olah anjeunna nyempad papasten sareng ngabantah rohmat. Anu nyempad papasten ngagebugkeun sirahna kana landesan beusi, dugi ka peupeus. Anu ngabantah rohmat bakal teu kabagéan rohmat. Naha aya rasa adil anu nampi, atanapi nurani anu tacan ruksak anu tiasa nampung, ngabales hal anu henteu pantes dimusuhan salami sapoé ku dendam sareng mumusuhan salami sataun? Padahal anjeun henteu tiasa ngalimpahkeun sagemblengna kagoréngan anu sumping ti sadérék anjeun anu iman ka anjeunna sareng ngahukum anjeunna. Sabab kahiji, papasten gaduh bagian dina éta. Bagian éta kedah dipisahkeun sareng bagian papasten sareng qadha éta kedah ditampi kalayan rido. Kadua, bagian nafsu sareng sétan ogé kedah dipisahkeun; kedah sanés mumusuhan ka éta jalma, nanging karunya lantaran anjeunna éléh ku nafsuna, sareng ngantosan anjeunna kaduhung. Katilu, tingali kakirangan diri anjeun anu henteu anjeun tingali atanapi henteu hoyong anjeun tingali; pasihan hiji bagian ogé ka éta. Teras kana bagian alit anu sésa, upami anjeun ngabales ku ngahampura, ngantepkeun kalepatanana, sareng kaluhuran budi — cara anu pangsalamet sareng panggancangna pikeun ngéléhkeun lawan anjeun — anjeun bakal leupas tina lampah zalim sareng karugian. Upami henteu, anjeun siga saurang Yahudi padagang permata anu mabok sareng gélo, anu ngagaleuh botol sareng potongan és ku harga inten. Ngabales urusan dunya anu fana, bakal ical, samentawis, sareng teu penting, anu henteu hargana lima duit, ku sarakah anu pohara, dendam anu terus aya, sareng mumusuhan anu teu pegat, saolah-olah anjeun bakal langgeng cicing di dunya sareng langgeng babarengan, téh lampah zalim dina wangun kecap anu nekenkeun pisan, atanapi mabok, sareng sajenis gélo. Ayeuna, upami anjeun nyaah ka diri anjeun, ulah masihan jalan ka mumusuhan sareng pikiran pikeun males dendam, anu sakitu ngarugikeunana pikeun hirup pribadi, supados asup kana manah anjeun. Upami parantos asup, ulah nurut kana kecapna. Tingali, dangukeun Hâfız-ı Şirazî anu ningali hakékat: ﺩُﻧْﻴَﺎ ﻧَﻪ ﻣَﺘَﺎﻋ۪ﻴﺴْﺘ۪ﻰ ﻛِﻪ ﺍَﺭْﺯَﺩْ ﺑَﻨِﺰَﺍﻋ۪ﻰ Hartina: "Dunya sanés barang anu pantes dijadikeun alesan pikeun papaséaan." Sabab fana sareng samentawis, dunya henteu aya ajénna. Upami dunya anu ageung waé kitu, anjeun bakal ngartos sabaraha teu pentingna urusan-urusan dunya anu alit! Anjeunna ogé nyarios: ﺍٰﺳَﺎﻳ۪ﺶِ ﺩُﻭ ﮔ۪ﻴﺘ۪ﻰ ﺗَﻔْﺴ۪ﻴﺮِ ﺍ۪ﻳﻦْ ﺩُﻭ ﺣَﺮْﻓَﺴْﺖْ ٭ ﺑَﺎﺩُﻭﺳِﺘَﺎﻥْ ﻣُﺮُﻭَّﺕْ ﺑَﺎﺩُﺷْﻤَﻨَﺎﻥْ ﻣُﺪَﺍﺭَﺍ Hartina: "Tengtrem sareng salamet dina dua alam dijelaskeun sareng dihontal ku dua kecap: hirup babarengan kalayan budi mulya ka sobat-sobat, sareng lampah anu akur ka musuh-musuh." Upami anjeun nyarios: "Milih henteu aya dina panangan abdi; dina fitrah abdi aya mumusuhan. Sareng aranjeunna parantos nyigeung rasa sénsitip abdi; abdi henteu tiasa ngeureunkeunana." WALERAN: Upami sipat goréng sareng kabiasaan anu awon éta henteu ditingalikeun dina lampah, sareng henteu dilaksanakeun dina hal sapertos ghibah atanapi nurut kana tungtutanana, sarta anjeunna ngartos kalepatanana, éta henteu ngarugikeun. Lantaran milih henteu aya dina panangan anjeun, anjeun henteu tiasa ngeureunkeunana. Ngartos kalepatan anjeun sareng ngartos yén anjeun henteu leres dina sipat éta, anu mangrupa kaduhung batin, tobat anu disumputkeun, sareng istigfar anu teu diucapkeun sacara écés, bakal nyalametkeun anjeun tina kajahatanana. Mémang bahasan dina Mektup ieu ditulis supados ngajamin istigfar batin éta; supados anjeunna henteu nganggap anu salah minangka anu leres, sareng henteu ngalaan lawanna anu leres ku cara anu teu adil. Hiji kajadian anu kedah diperhatikeun: Dina hiji mangsa, abdi ningali ieu minangka hasil tina sikep mihak anu pinuh ku maksud goréng: saurang ahli élmu anu taat kana agama ngahinakeun saurang alim anu soléh, anu pamikiran pulitikna sabalikna ti anjeunna, dugi ka darajat nganggapna kafir. Sareng anjeunna muji kalayan hormat saurang munafik anu sarua pamikiranana sareng anjeunna. Ku hasil-hasil goréng pulitik ieu, abdi ngarasa sieun, nyarios “A‘ûdzu billâhi mina-sy-syaythâni wa-s-siyâsah”, sareng ti mangsa éta abdi mundur tina hirup pulitik. SISI KALIMA: Ngajelaskeun yén bengal sareng sikep mihak kacida ngarugikeunana pikeun hirup masarakat. Upami aya anu nyarios: Dina hadis dicarioskeun اِخْتِلَافُ ﺍُﻣَّﺘ۪ﻰ ﺭَﺣْﻤَﺔٌ. Béda pamadegan nungtut sikep mihak. Sareng panyakit sikep mihak nyalametkeun rahayat biasa anu ditindes tina kajahatan golongan luhur anu zalim. Sabab upami golongan luhur hiji kota alit sareng hiji lembur ngahiji, aranjeunna bakal ngaremukkeun rahayat biasa anu ditindes. Upami aya sikep mihak, jalma anu ditindes tiasa nyalindung ka hiji pihak sareng nyalametkeun dirina. Sareng tina papanggihan pamikiran anu silih adu sareng akal anu silih béda, hakékat némbongan kalayan lengkep. WALERAN: Kana patarosan kahiji, urang nyarios: béda pamadegan dina hadis téh béda pamadegan anu positif. Hartina unggal pihak usaha pikeun ngawangun sareng ngamajukeun jalanna sorangan. Anjeunna usaha sanés pikeun ngaruksak sareng ngabatalkeun jalan pihak sanés, nanging pikeun ngalengkepan sareng ngabenerkeunana. Ari béda pamadegan anu négatif, nyaéta usaha silih ngaruksak ku maksud goréng sareng mumusuhan, ditolak dina paningal hadis. Sabab jalma anu silih tarung henteu tiasa ngalakukeun lampah anu positif. Kana patarosan kadua, urang nyarios: upami sikep mihak dilakukeun demi anu leres, éta tiasa janten tempat panyalindungan jalma anu leres. Nanging sikep mihak sapertos ayeuna, anu pinuh ku maksud goréng sareng pikeun kapentingan nafsu, mangrupa tempat panyalindungan jalma anu salah, anu janten titik pananggeuhan pikeun aranjeunna. Sabab upami sétan sumping ka jalma anu mihak ku maksud goréng, ngabantosan pamikiranana sareng némbongkeun dukungan, jalma éta bakal ngadoakeun rohmat pikeun éta sétan. Upami jalma sapertos malaikat sumping ka pihak sabalikna, anjeunna bakal ngalakukeun teu adil dugi ka — hâsyâ — ngadoakeun laknat pikeun éta jalma. Kana patarosan katilu, urang nyarios: adu pamikiran demi anu leres sareng pikeun hakékat ngahiji dina tujuan sareng dasar, bari béda dina cara. Éta némbongkeun unggal juru hakékat, sareng ngawula ka anu leres sareng hakékat. Nanging tina adu pamikiran anu mihak sareng pinuh ku maksud goréng, pikeun kapentingan nafsu ammarah anu parantos janten siga Fir'aun, ku cara ngagungkeun diri sareng mikaresep janten kasohor, anu kaluar téh sanés kilatan hakékat, nanging seuneu fitnah. Sabab nalika kedah ngahiji dina tujuan, pamikiran jalma sapertos kitu malah henteu gaduh titik papanggihan sanajan di sakuliah bumi. Lantaran sanés demi anu leres, éta terus ka tungtung kaleuleuwihan anu teu aya watesna. Éta nyababkeun pecahna pihak-pihak anu henteu tiasa dipulihkeun. Kaayaan dunya janten saksina. Cindekna: Upami aturan luhur ﺍَﻟْﺤُﺐُّ ﻟِﻠّٰﻪِ ٭ ﻭَﺍﻟْﺒُﻐْﺾُ ﻓِﻰ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ٭ ﻭَﺍﻟْﺤُﻜْﻢُ ﻟِﻠّٰﻪِ henteu janten aturan lampah, sipat munafik sareng papaséaan bakal ngalegaan. Leres, upami anjeunna henteu nyarios ﺍَﻟْﺒُﻐْﺾُ ﻓِﻰ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ٭ ﻭَﺍﻟْﺤُﻜْﻢُ ﻟِﻠّٰﻪِ, henteu merhatikeun aturan-aturan éta, anjeunna ngalakukeun lampah zalim nalika hoyong ngalakukeun kaadilan. Hiji kajadian anu janten pangajaran: Dina hiji mangsa, Imam Ali radhiyallâhu 'anhu parantos ngajagragkeun saurang kafir kana taneuh. Nalika anjeunna narik pedang sareng badé maéhanana, éta kafir nyiduhan anjeunna. Anjeunna ngantep éta kafir, henteu maéhanana. Éta kafir nyarios ka anjeunna, "Naha anjeun henteu maéhan abdi?" Anjeunna nyarios, "Abdi badé maéhan anjeun demi Alloh. Nanging anjeun nyiduhan abdi, tuluy abdi ambek. Lantaran bagian nafsu abdi parantos campur, ihlas abdi ruksak. Ku sabab éta, abdi henteu maéhan anjeun." Éta kafir nyarios ka anjeunna, "Maksud abdi nyaéta ngajantenkeun anjeun ambek supados gancang maéhan abdi. Lantaran agama anjeun sakitu murni sareng ihlasna, agama éta leres," pokna. Sareng hiji kajadian anu kedah diperhatikeun: Dina hiji mangsa, nalika saurang hakim motong panangan saurang maling, anjeunna némbongkeun rasa ambek. Ku sabab éta, pangawasna anu adil, anu merhatikeun anjeunna, ngaleupaskeun anjeunna tina tugas éta. Sabab upami anjeunna motong demi syariat sareng pikeun hukum Ilahi, dirina bakal ngarasa karunya ka éta jalma. Sareng anjeunna bakal motong ku cara anu manahna henteu ambek, nanging henteu ogé masihan welas asih. Hartina, lantaran anjeunna nyandak bagian pikeun nafsuna tina hukuman éta, anjeunna henteu ngalakukeun pagawéan kalayan adil. Hiji kaayaan masarakat anu matak hanjakal sareng hiji panyakit hirup masarakat anu pikasieuneun, anu tiasa ngajantenkeun manah Islam nangis: Malah kaum-kaum nomad anu pangbasajanna ogé ngahargaan sareng ngalaksanakeun kasaéan pikeun masarakat anu mangrupa "poho sareng ngantunkeun mumusuhan di jero nalika musuh ti luar muncul sareng nyerang." Nanging naon anu kajantenan ka jalma anu ngaku ngawula ka jamaah Islam ieu? Padahal aya musuh anu teu aya watesna, anu silih susul nyiapkeun serangan, aranjeunna henteu mopohokeun mumusuhan anu alit, tuluy nyiapkeun tempat pikeun serangan musuh. Kaayaan ieu mangrupa ragrag sareng biadab. Éta panghianatan kana hirup masarakat Islam. Hiji carita anu janten pangajaran: Di antara suku-suku nomad, suku Hasenan gaduh dua kabilah anu silih musuhan. Sanajan aranjeunna parantos silih maéhan panginten langkung ti lima puluh jalma, nalika hiji kabilah sapertos suku Sipkan atanapi Hayderan nangtang aranjeunna, dua golongan anu silih musuhan éta mopohokeun mumusuhan anu lami, ngahiji taktak sareng taktak, sareng henteu ngémutan mumusuhan di jero dugi ka tiasa ngusir suku ti luar éta. Ayeuna, hé jalma anu iman! Naha aranjeun uninga sabaraha seueur musuh, anu siga suku-suku, anu parantos nyiapkeun serangan ka suku jalma anu iman? Siga bunderan anu aya di jero bunderan sanés, aya langkung ti saratus bunderan. Padahal aranjeun kedah silih rojong, silih gandéng sareng nyiapkeun pertahanan ngalawan unggal-unggalna, naha sikep mihak anu pinuh ku maksud goréng sareng bengal anu pinuh ku mumusuhan — anu ngagampilkeun serangan aranjeunna sareng sarua sareng muka panto pikeun aranjeunna asup ka wewengkon suci Islam — pantes pikeun jalma anu iman dina sisi mana waé? Bunderan musuh éta, ti golongan anu sasasar sareng ilhad, dugi ka dunya golongan kafir, dugi ka pikasieuneun sareng musibah dunya, aya di jero hiji sareng anu sanés, nyiapkeun kaayaan anu ngarugikeun aranjeun, silih susul neuteup aranjeun ku amarah sareng sarakah; malah aya tujuh puluh rupa musuh. Pakarang, taméng, sareng bénténg aranjeun anu kuat ngalawan sadaya ieu nyaéta duduluran Islam. Sing uninga sareng éling, sakumaha ngalawan nurani sareng kasaéan Islam upami ngagoncangkeun bénténg Islam ieu ku mumusuhan sareng alesan anu alit! Dina hadis-hadis anu mulya dicarioskeun yén “tokoh-tokoh pikasieuneun anu ngarugikeun, anu bakal mingpin munafik sareng zindik dina ahir jaman, sapertos Sufyan sareng Dajjal, ngamangpaatkeun sarakah sareng papaséaan umat Islam sareng umat manusa, tuluy ku kakuatan anu sakedik nyieun umat manusa kacau sareng nundukkeun dunya Islam anu ageung dina pangawulaan. Hé jalma anu iman! Upami aranjeun henteu hoyong asup kana pangawulaan kalayan hina, sing éling! Ngalawan jalma-jalma zalim anu ngamangpaatkeun béda pamadegan aranjeun, asup kana bénténg suci ﺍِﻧَّﻤَﺎ ﺍﻟْﻤُﺆْﻣِﻨُﻮﻥَ ﺍِﺧْﻮَﺓٌ, sareng nyalindung di dinya. Upami henteu, aranjeun moal tiasa ngajaga hirup aranjeun atanapi ngabéla hak-hak aranjeun. Parantos dipikaterang yén nalika dua pahlawan silih tarung, saurang murangkalih tiasa neunggeul duanana. Upami dua gunung aya dina kaayaan saimbang silih nyanghareupan dina hiji timbangan, hiji batu alit tiasa ngaruksak kasaimbanganana sareng maénkeun duanana; naékkeun hiji sareng nurunkeun hiji. Ayeuna, hé jalma anu iman! Ku sarakah sareng sikep mihak anu pinuh ku mumusuhan, kakuatan aranjeun turun janten euweuh; aranjeun tiasa diremukkeun ku kakuatan anu sakedik. Upami aranjeun paduli kana hirup masarakat aranjeun, jadikeun aturan luhur ﺍَﻟْﻤُﺆْﻣِﻦُ ﻟِﻠْﻤُﺆْﻣِﻦِ ﻛَﺎﻟْﺒُﻨْﻴَﺎﻥِ ﺍﻟْﻤَﺮْﺻُﻮﺹِ ﻳَﺸُﺪُّ ﺑَﻌْﻀُﻪُ ﺑَﻌْﻀًﺎ minangka aturan hirup, sareng leupaskeun diri tina sangsara dunya sareng cilaka aherat! SISI KAGENEP: Hirup batin sareng séhatna ubudiyah digoncangkeun ku mumusuhan sareng bengal. Sabab "ihlas", anu mangrupa jalan pikeun leupas sareng salamet, bakal ical. Sabab jalma bengal anu mihak hoyong ngaleuwihan lawanna dina amal-amal kasaéanana sorangan. Anjeunna henteu pati hasil dina ngalakukeun amal kalayan ihlas demi Alloh. Sareng dina kaputusan sareng urusanana, anjeunna ngutamakeun pihakna; anjeunna henteu tiasa adil. Ayeuna, "ihlas" sareng "kaadilan", anu janten dasar lampah sareng amal kasaéan, bakal ical ku silih lawan sareng mumusuhan. Sisi Kagenep ieu panjang pisan. Nanging lantaran rohangan ieu ngan nampung pedaran pondok, urang pondokkeun.

ﺑِﺎﺳْﻤِﻪِ ﺳُﺒْﺤَﺎﻧَﻪُ ﻭَﺍِﻥْ ﻣِﻦْ ﺷَﻲْﺀٍ اِلَّا ﻳُﺴَﺒِّﺢُ ﺑِﺤَﻤْﺪِﻩ۪ اَلسَّلَامُ ﻋَﻠَﻴْﻜُﻢْ ﻭَ ﺭَﺣْﻤَﺔُ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻭَ ﺑَﺮَﻛَﺎﺗُﻪُ ﺍَﺑَﺪًﺍ ﺩَٓﺍﺋِﻤًﺎ Sadérék-sadérék abdi anu mulya, satia sareng pinuh ku barokah! Kahiji: Urang nganggap merenah pikeun nepikeun ka aranjeun ogé hiji ringkesan pangajaran anu dipasihkeun ku paménta para tokoh Medresetü'z-Zehra. Pokona éta pangajaran nyaéta: dina wengi Mi'raj, Nabi anu mulya 'alaihis-salâtu was-salâm, anu jadi kareueus jagat raya sareng hasil ciptaan alam, di payuneun Alloh ngucapkeun ﺍَﻟﺘَّﺤِﻴَّﺎﺕُ ﺍَﻟْﻤُﺒَﺎﺭَﻛَﺎﺕُ ﺍَﻟﺼَّﻠَﻮَﺍﺕُ ﺍَﻟﻄَّﻴِّﺒَﺎﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ gaganti salam, kalayan nami umat manusa, malah sadaya mahluk hirup, malah sadaya mahluk, pikeun sadaya anu aya dina jagat raya. Margi di jerona aya harti anu ngalingkup sadaya, sakumna umat ngucapkeunana seueur kali unggal dinten dina solatna, sareng di antara jalma-jalma anu iman, nu gaduh unggal tingkatan ngagaduhan bagian di jerona. Saméméhna, dina catetan handap “Hüve Nüktesi”, tina sisi unsur hawa némbongkeun mujijat-mujijat kudrat anu luar biasa ngaliwatan radio, diingetkeun kana manah yén tina isyarat-isyarat Al-Qur'an kahartos: hiji jalma anu iman, dina ibadah anu dilakukeun dina umur dunya anu pondok pisan ieu, anu bakal ngahasilkeun hiji milik langgeng sagedé dunya dina kabagjaan anu langgeng, bakal nampi ganjaran sagedé dunya hususna ku hiji ibadah anu ngalingkup sadaya, saolah-olah anjeunna parantos ibadah babarengan sareng dunya hususna. Dina pedaran ngeunaan élmu Alloh dina Tingkat Kadua Hüccetüzzehra, harti-harti anu ngalingkup sadaya tina ﺍَﻟﺘَّﺤِﻴَّﺎﺕُ ﺍَﻟْﻤُﺒَﺎﺭَﻛَﺎﺕُ sareng saterusna sumping kana roh abdi. Nalika ngucapkeun ﺍَﻟﺘَّﺤِﻴَّﺎﺕُ dina tasyahud ku cara kitu, ujug-ujug dina lamunan abdi opat unsur dunya husus abdi, nyaéta taneuh, cai, hawa sareng cahaya, janten opat basa anu ngalingkup sadaya. Dina lamunan, abdi ningali unggal basa ngucapkeun ungkara ﺍَﻟﺘَّﺤِﻴَّﺎﺕُ ﺍَﻟْﻤُﺒَﺎﺭَﻛَﺎﺕُ ﺍَﻟﺼَّﻠَﻮَﺍﺕُ ﺍَﻟﻄَّﻴِّﺒَﺎﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ ku basa kaayaan saloba miliaran, malah triliunan sareng kuadriliunan. Ti antara unsur-unsur ieu, unsur taneuh janten hiji basa; unggal mahluk hirup janten hiji ungkara anu hirup, tuluy ngucapkeun ﺍَﻟﺘَّﺤِﻴَّﺎﺕُ. Sabab unggal sakeupeul taneuh aya dina kaayaan anu tiasa janten pot sareng asal pikeun seuseueurna tutuwuhan. Ku kituna, dina unggal sakeupeul taneuh boh kedah aya pabrik-pabrik maknawi dina ukuran anu alit pisan, saloba sadaya pabrik anu didamel ku sakumna umat manusa — dina unggal sakeupeul taneuh. Ieu mustahil dina darajat anu teu aya watesna... Atanapi éta lumangsung ku kudrat anu teu aya watesna, élmu sareng iradat anu teu aya tungtungna ti Gusti Qadîr Mutlak. Hartina, ku sadaya bagian sareng zarahna, pikeun janten tempat munculna ieu, unsur taneuh ngucapkeun ﺍَﻟﺘَّﺤِﻴَّﺎﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ anu teu aya watesna. Hartina: ti azali dugi ka abadi, hadiah-hadiah kahirupan sadaya mahluk hirup husus kanggo Gusti Zat Wâjibul Wujûd. Salajengna, sakumaha dina dunya husus saréréa, unsur cai anu janten unsur kadua dunya husus abdi ogé, minangka hiji basa anu ngalingkup sadaya, ku sadaya zarahna, utamana tina sisi palayananana kana asal sareng kahirupan mahluk hirup, nyebarkeun ungkara anu pinuh ku barokah ﺍَﻟْﻤُﺒَﺎﺭَﻛَﺎﺕُ dina jagat raya ku basa kaayaan saloba triliunan sareng kuadriliunan. Sabab tugas-tugas anu dilakukeun ku tétés-tétés cai, utamana dina ngahudangkeun nutfah, siki sareng binih, sareng nalika éta hudang janten tempat munculna tugas-tugas fitrina, sarta kaayaan mahluk-mahluk leutik sareng anak-anak anu anéh pisan, éndah sareng luar biasa éta, anu janten tempat munculna tugas-tugas anu ageung, kacida tartibna sareng sampurna, ngajantenkeun sadaya anu sadar ngucapkeun wilujeng sareng bârakallâh. Kaayaan mahluk-mahluk anu pinuh ku barokah éta, anu pantes janten jalan pikeun diucapkeun bârakallâh sareng mâsyâallâh anu teu aya watesna, merlukeun sangkan unggal zarah unsur cai éta gaduh élmu saloba rébuan Eflatun, sareng hikmah katut iradat saloba rébuan Hakîm-i Lokman. Ieu mustahil saloba zarah-zarah cai. Ku kituna, tina sisi mahluk-mahluk anu pinuh ku barokah éta janten tempat munculna mujijat-mujijat anu teu aya watesna ku kudrat, rohmat, hikmah sareng iradat anu teu aya watesna ti Gusti Qadîr Dzul-Jalâl sareng Gusti Rahmân Rahîm, aranjeunna ngucapkeun ungkara ﺍَﻟْﻤُﺒَﺎﺭَﻛَﺎﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ kalayan hartina anu ngalingkup sadaya, saloba sakabéh mahluk anu pinuh ku barokah éta. Ku sabab kitu, dina wengi Mi'raj, kalayan nami sadaya mahluk, Nabi urang 'alaihis-salâtu was-salâm, anu janten hasil ciptaan alam, ngucapkeun ﺍَﻟْﻤُﺒَﺎﺭَﻛَﺎﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ. Hartina: margi sadaya kaayaan sareng seni ciptaan anu ngajantenkeun diucapkeun wilujeng, mâsyâallâh sareng bârakallâh ieu husus kagungan kudrat Gusti Zat Dzul-Jalâl, di payuneun Alloh, anjeunna ngahaturkeun sadaya ﺍَﻟْﻤُﺒَﺎﺭَﻛَﺎﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ anu teu aya watesna éta minangka hadiah. Salajengna, dina unsur hawa dunya husus saréréa ogé, unggal zarah dina unggal sakeupeul hawa saukuran hiji hüve, dina tugas-tugas anu dipilampahna minangka pusat, panarima sareng pangirim, ku basa kaayaan ngucapkeun ungkara ﺍَﻟﺼَّﻠَﻮَﺍﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ, anu ngungkabkeun sadaya doa, salawat, paménta sareng ibadah. Ku kituna, unsur hawa janten hiji basa anu ngalingkup sadaya, ngucapkeun ungkara-ungkarana anu teu aya watesna saloba kuadriliunan, malah kuintiliunan, sareng ngahaturkeunana ka Gusti anu Ngadamel sareng Nyiptakeunana. Kalayan nami aranjeunna, kalayan harti anu ngalingkup sadaya éta, Rosul Nu Mulya 'alaihis-salâtu was-salâm ngahaturkeun ka Alloh ku ngucapkeun ﺍَﻟﺼَّﻠَﻮَﺍﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ. Hartina: “Sadaya doa, paménta anu asalna tina kabutuhan, sukur anu kaluar tina ni'mat, ibadah sareng solat husus kanggo Gusti anu Nyiptakeun sagala hal.” Sabab, sakumaha anu disebatkeun dina catetan handap “Hüve Nüktesi”, boh unggal zarah dina sakeupeul hawa saukuran hüve kedah uninga sadaya basa, ningali tempat jalma anu nyarios, ngadangu sagala hal anu caket atanapi tebih, uninga sapinuhna unggal logat sareng cara unggal aksara, sarta gaduh kudrat mutlak sareng iradat anu sampurna pikeun ngalakukeun seueur tugas babarengan tanpa kaliru. Margi ieu mustahil saloba zarah-zarah hawa, tangtos sareng tangtos, tanpa ragu sareng ku hiji kapastian anu pasti, unggal zarah éta némbongkeun sareng nyaksian Gusti Sâni' Nu Hakîm kalayan sadaya sipat-Na. Saolah-olah dina ukuran anu alit, aranjeunna ngagaduhan kasaksian sagedé kasaksian ageung alam. Hartina, dina Mi'raj Ahmedî ('alaihis-salâtu was-salâm), diucapkeun ﺍَﻟﺼَّﻠَﻮَﺍﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ anu ngungkabkeun salawat saloba zarah-zarah hawa. Salajengna, nalika ungkara anu saé ﺍَﻟﻄَّﻴِّﺒَﺎﺕُ diucapkeun, ujug-ujug unsur “seuneu” sareng “cahaya”, nyaéta unsur cahaya jasmani sareng maknawi anu panas sareng anu henteu panas, janten hiji basa anu ngalingkup sadaya; kalayan teu aya watesna sareng teu aya tungtungna, ku basa kaayaan sareng ku basa-basa anu teu aya watesna, éta ngucapkeun ﺍَﻟﻄَّﻴِّﺒَﺎﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ. Hartina: “Sadaya kecap anu saé, harti anu saé, kaéndahan anu éndah luar biasa, pancaran Asmaul Husna anu azali anu kaéndahanana katémbong dina beungeut sakumna jagat raya, sareng kaéndahan jagat raya katut mahluk-mahluk anu katémbong ku iman sadaya jalma anu iman, anu pangpayunna para nabi, wali sareng jalma-jalma anu beresih; kecap anu saé, pujian, sukur, tauhid, tahlil, tasbih sareng takbir anu asalna tina iman jalma-jalma anu iman; ungkara-ungkara anu saé éta anu nuju ka arsy anu pangagungna ku rusiah ﺍِﻟَﻴْﻪِ ﻳَﺼْﻌَﺪُ ﺍﻟْﻜَﻠِﻢُ ﺍﻟﻄَّﻴِّﺐُ; sareng kaéndahan katut hal-hal anu saé anu teu aya watesna dina rupa kahiji dunya, anu jadi eunteung Asma Alloh, anu kacida éndahna ti antara tilu rupa dunya; sareng amal hadé, kahadéan, buah maknawi sareng kaéndahan anu teu aya watesna dina rupa kadua dunya, anu mangrupa ladang aherat, sadayana husus kanggo Gusti Qadîr Dzul-Jalâl, Sultan azali sareng abadi.” Ku basa anu ngalingkup sadaya tina unsur seuneu sareng cahaya ieu, kalayan harti ngahaturkeun pangabdian anu ngalingkup sadaya ieu ka Gusti Ma'bûd Dzul-Jalâl, Nabi anu jadi kareueus jagat raya 'alaihis-salâtu was-salâm ngucapkeun ﺍَﻟﻄَّﻴِّﺒَﺎﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ kalayan nami sadaya mahluk. Sabab aya miliaran conto yén sadaya tugas anu janten tempat munculna unsur cahaya jasmani sareng maknawi, boh babarengan atanapi séwang-séwangan, nunjukkeun sareng nyaksian Gusti Zat Wâjibul Wujûd. Leres, unsur cahaya sareng seuneu, saperti unsur taneuh, hawa sareng cai, ku conto-conto éta némbongkeun kalayan kacida pastina, écésna sareng kedah ayana yén sadaya sabab mung hiji tabir. Sadaya ciptaan sareng pangaruh kagungan Gusti Zat Qadîr Dzul-Jalâl. Sabab cahaya, persis sapertos ayana sareng kahirupan, pantes pikeun kudrat Alloh langsung milampah tanpa tabir; margi sabab-sabab lahir teu tiasa janten tabir tina sisi mana waé, éta némbongkeun ahadiyah dina wahidiyah. Dina tugas anu kacida leutik sareng kawatesna, éta nunjukkeun hiji dalil ahadiyah anu ngalingkup sadaya sareng jembar, anu ku “Hüve Nüktesi” katut catetan-catetan handapna dibuktikeun kalayan ringkes pisan. Tina miliaran contona, di antara dua conto alit: Salah sahijina nyaéta hiji bagian pancaran cahaya maknawi — dina rupa élmu — dina sirah manusa. Dina sirah hiji jalma anu gaduh daya ingetan saukuran kuku, kecap-kecap salapan puluh kitab ditulis. Dina tilu sasih, ku nyibukkeun diri tilu jam unggal dinten, anjeunna nembé tiasa ngaréngsékeun ngan bagian éta tina kaca ingetanana. Dina umur dalapan puluh taun, jalma anu sami, nalika hoyong, ningali sareng manggihan deui harti, kecap, rupa sareng sora anu kantos ditingali, kadangu, anu ngahudangkeun rasa hoyong uninga sareng anu dipikaresep ku anjeunna, dina kaca daya ingetan saukuran kuku éta. Anjeunna ningali sadaya anu dipikahayang tina ingetanana, sapertos hiji perpustakaan ageung, aya di dinya ditulis sareng disusun kalayan tartib, persis saperti aslina. Kaayaan ieu teu tiasa kajadian upami daya ingetan saukuran kuku ieu henteu lega sapertos sagara, cahaya anu ngalingkup sapertos panonpoé, cahaya maknawi, sareng kaca-kaca sajembar beungeut bumi. Margi ieu mustahil dina ratusan rébu darajat, mustahil dina mustahil sareng teu tiasa kajadian, tangtos sareng tangtos daya ingetan anu alit pisan saukuran kuku ieu masihan kasaksian anu suci yén ku élmu, hikmah sareng kudrat Gusti Alîm Mutlak, anu Lauh Mahfuz téh hiji kaca papasten sareng kudrat-Na, Mantenna nyiptakeun hiji conto Lauh Mahfuz dina sirah manusa. Conto kadua anu sabagian sareng kacida alitna nyaéta listrik. Aya hiji jalma anu nalungtik kaayaan lampu listrik anu matak héran. Anjeunna ningali yén zarah-zarah sareng bahan-bahan dina ratusan tombol, pusat, sareng kawat beusi katut benang, sanajan barang paéh, henteu sadar sareng henteu gerak, ngan ku hiji kontak anu kacida alitna, poék anu ngeusian tempat sapuluh kilométer langsung leungit; tuluy aya cahaya anu ngeusian éta tempat dina satengah detik. Poék anu katémbong ku panon ieu ujug-ujug ngiles sareng cahaya anu katémbong ku panon ogé muncul sagedé éta poék, tangtos sanés hiji lamunan. Boh zarah-zarah paéh sareng henteu sadar anu silih kontak éta, bari mawa kakuatan sareng cahaya anu teu aya watesna dina dirina, ujug-ujug kedah ngulurkeun leungeunana ka tempat saratus kilométer, nyapuan sareng ngabersihan poék, teras ngeusian ku cahaya. Sanajan sadaya syétan, jalma anu henteu ngagem agama sareng kaum materialis ngariung, ieu moal tiasa aranjeunna ngajantenkeun ditarima ku hiji sofis ogé. {(Catetan handap): Ngan pikeun nipu, aranjeunna masihan hiji nami kana sababaraha hakékat anu jero sareng penting, teras saolah-olah éta hakékat parantos kahartos, aranjeunna nganggapna biasa. Contona, ku nyebutkeun, “Ieu téh kakuatan listrik,” aranjeunna ngajantenkeun éta hakékat anu lemes sareng jero henteu penting sareng katémbong biasa. Padahal, nalika hikmah-hikmah mujijat kudrat éta nembé tiasa dijelaskeun dina dua kaca, ku masihan ngan hiji nami, aranjeunna nyumputkeun éta hakékat sareng hikmah anu ngalingkup sadaya, teras ngagantina ku hiji tabir anu kacida alit sareng basajanna. Ku ngaitkeun hasil ciptaan anu mujijat éta kana kakuatan anu lolong, kabeneran anu teu tangtu sareng tabiat anu ngan ukur disangka-sangka, aranjeunna murag kana tingkat anu langkung bodo tibatan Ebu Cehil. Ka salah sahiji hukum âdetullah, anu mangrupikeun gelar-gelar aturan iradat Alloh, aranjeunna masihan nami listrik kana hakékat hukum anu, lantaran kalemahan manusa, henteu aranjeunna uninga hakékatna. Ku nganggap biasa mujijat kudrat anu luar biasa dina nyaangan sareng masihan nami “kakuatan listrik” saolah-olah éta hiji hal anu parantos dipikanyaho, aranjeunna ku kabodoan nganggap biasa seueur mujijat kudrat Alloh anu luar biasa sapertos ieu.} Atanapi éta kedah kajadian ku kudrat sareng hikmah Gusti Qadîr Dzul-Jalâl, Gusti 'Allâmul-Ghuyûb sareng Gusti Alîm Mutlak, anu kakawasaan-Na lumaku ka sakumna jagat raya, sadaya cahaya nampi fayz tina Asma-Na Nûr, sareng Mantenna nyaéta Nûrun-Nûr, Khâliqun-Nûr sareng Mudabbirun-Nûr. Dumasar kana dua conto ieu, aya conto-conto anu teu aya watesna. Tah, sakumaha jagat raya, ngaliwatan basa unsur cahaya, ngahaturkeun sadaya cahaya, kaéndahan, hal-hal anu saé, kecap-kecap anu saé, kahadéan sareng kasampurnaan dina sakumna jagat raya ka Gusti Zat Dzul-Jalâl ku ﺍَﻟﻄَّﻴِّﺒَﺎﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ; Muhammad 'alaihis-salâtu was-salâm, anu janten hasil ciptaan jagat raya sareng sabab diciptakeunna alam, dina wengi Mi'raj ogé ngucapkeun ﺍَﻟﻄَّﻴِّﺒَﺎﺕُ ﻟِﻠّٰﻪِ kalayan harti anu ngalingkup sadaya éta, atas nami sadaya anu aya dina jagat raya anu anjeunna diutus janten wakilna. Sanggeus Rosul Nu Mulya ('alaihis-salâtu was-salâm bi'adadi dzarrâtil-anâm) ngucapkeun opat ungkara anu éndah ieu gaganti salam, Gusti Alloh, sakumaha dijelaskeun dina Risale-i Nur, ngadawuh اَلسَّلَامُ ﻋَﻠَﻴْﻚَ ﺍَﻳُّﻬَﺎ ﺍﻟﻨَّﺒِﻰُّ minangka jawaban anu hartina isyarat, paréntah maknawi, titah sareng nampi yén sakumna umat ogé kedah ngucapkeun kitu. Ujug-ujug, ku ngucapkeun اَلسَّلَامُ ﻋَﻠَﻴْﻨَﺎ ﻭَ ﻋَﻠٰﻰ ﻋِﺒَﺎﺩِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺼَّﺎﻟِﺤ۪ﻴﻦَ, nabi ngalegaan salam anu suci éta pikeun dirina, umatna sareng sadaya anu sapertos anjeunna saméméhna, némbongkeunana dina rupa salam anu ngalingkup sadaya sareng umum; tina sisi anjeunna janten utusan anu ngawakilan sadaya mahluk, anjeunna ogé ngalegaan éta salam ka aranjeunna. Sedengkeun umatna, ku ngucapkeun اَلسَّلَامُ ﻋَﻠَﻴْﻚَ ﺍَﻳُّﻬَﺎ ﺍﻟﻨَّﺒِﻰُّ dina unggal solat, nurut kana paréntah sareng titah dina salam Alloh éta. Éta ogé mangrupa baiat ka anjeunna, sareng unggal dinten nganyarankeun baiatna, nyaéta nampi tugasna sareng nurut kana titah-titah anu dibawana. Éta ogé hiji ucapan wilujeng kana karosulanana. Sakumna alam Islam, unggal dinten ku ungkara ieu, ngahaturkeun sukur kana warta bungah kabagjaan langgeng anu dibawana. Leres, sakumaha unggal manusa ngarasa nyeri nalika dirina binasa, anjeunna ogé ngarasa nyeri nalika imahna ruksak. Nalika lemah caina ruksak, anjeunna kacida kasedihna. Manahna nyeri pisan ku papisah sareng pupusna jalma-jalma anu dipikanyaah. Mikir yén dunya anu husus sareng pribadi, anu sagedé dunya, bakal leungit, papisah sareng tungtungna binasa sagemblengna, ngaduruk roh sareng nuranina sapertos naraka maknawi. Tah, unggal jalma anu akalna séhat, upami anjeunna henteu tanpa roh, manah sareng akal, bakal uninga yén sakumna alam Islam unggal dinten seueur kali ngucapkeun اَلسَّلَامُ ﻋَﻠَﻴْﻚَ ﺍَﻳُّﻬَﺎ ﺍﻟﻨَّﺒِﻰُّ salaku sukur kana hadiah maknawi anu kacida ngabungahkeunana: warta bungah kabagjaan langgeng anu ku Muhammad-i Arabî 'alaihis-salâtu was-salâm ditingali ku panonna dina wengi Mi'raj, warta bungah kahirupan anu langgeng pikeun jalma-jalma anu iman di sawarga, sareng yén jalma-jalma anu dipikanyaah sareng anu aya hubunganana sareng manusa henteu binasa, sarta sanggeus aranjeunna ngiles ti dunya, tangtos bakal tepang deui. Kitu ogé, minangka jawaban kana hadiah maknawi anu dibawana — yén kaca-kaca sareng tingkatan jagat raya janten serat-serat Gusti Shamad, sareng ajén katut kasampurnaan anu hakiki tina mahluk-mahluk muncul ku karosulanana — sadaya mahluk sacara maknawi ngucapkeun اَلسَّلَامُ ﻋَﻠَﻴْﻚَ ﺍَﻳُّﻬَﺎ ﺍﻟﻨَّﺒِﻰُّ ku basa hakékat anu parantos disebatkeun ieu. Sareng di antara umat, silih ngucapkeun اَلسَّلَامُ ﻋَﻠَﻴْﻜُﻢْ, anu mangrupikeun salah sahiji syiar Islam, janten sunah lantaran éta mangrupa pancaran hakékat anu agung ieu. ﺍَﻟْﺒَﺎﻗِﻰ ﻫُﻮَ ﺍﻟْﺒَﺎﻗِﻰ

Said Nursî