Kalimah Kadua Puluh Salapan
Ngeunaan Langgengna Roh, Malaikat, sareng Hudang Deui ﺍَﻋُﻮﺫُ ﺑِﺎﻟﻠّٰﻪِ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺸَّﻴْﻄَﺎﻥِ ﺍﻟﺮَّﺟ۪ﻴﻢِ ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﺗَﻨَﺰَّﻝُ ﺍﻟْﻤَﻠٰٓﺌِﻜَﺔُ ﻭَﺍﻟﺮُّﻭﺡُ ﻓ۪ﻴﻬَﺎ ﺑِﺎِﺫْﻥِ ﺭَﺑِّﻬِﻢْ ٭ ﻗُﻞِ ﺍﻟﺮُّﻭﺡُ ﻣِﻦْ ﺍَﻣْﺮِ ﺭَﺑّ۪ﻰ
Tingkat ieu mangrupa dua maksud dasar sareng hiji bubuka.
BUBUKA
Tiasa disebatkeun yén ayana malaikat sareng mahluk ruhani sapasti ayana manusa sareng sasatoan. Leres, sakumaha dipedar dina Léngkah Kahiji Kalimah Kalima Belas, hakékat pasti merlukeun sarta hikmah kalayan yakin mikahayang yén langit-langit ogé ngagaduhan nu nyicingan sapertos bumi, sarta nu nyicinganana sadar, sareng éta nu nyicingan cocog sareng langit-langit éta. Dina basa syariat, nu nyicingan anu kacida seueur béda golongan éta disebut malaikat sareng mahluk ruhani.
Leres, hakékat merlukeun sapertos kitu. Sabab bumi urang ieu, sanaos alit tur handap dibandingkeun sareng langit, dieusian ku mahluk sadar, sakapeung dikosongkeun sarta dibungahkeun deui ku mahluk sadar anyar, nuduhkeun malah nerangkeun kalayan écés yén langit-langit anu ngagaduhan menara-menara megah ieu, anu ibarat karaton-karaton anu dipapaésan, tangtos ogé pinuh ku mahluk hirup anu janten cahya tina cahya ayana, sareng mahluk sadar anu gaduh pamahaman anu janten pancaran cahya mahluk hirup. Mahluk-mahluk éta ogé, sapertos manusa sareng jin, téh nu lalajo karaton alam ieu, nu maca kitab jagat raya ieu, sarta pangajak karajaan rububiyah ieu. Ku ubudiyahna anu ngawengku sadayana sareng umum, aranjeunna ngawakilan tasbih sakumna anu aya anu agung tur ngawengku sadayana dina jagat raya.
Leres, kaayaan jagat raya ieu némbongkeun ayana aranjeunna. Sabab ngaéndahkeun sareng maparin paésan ka jagat raya ku paésan seni anu taliti anu henteu aya wates sareng itunganna, ku kaéndahan anu pinuh ku harti éta, sareng ku ukiran anu pinuh ku hikmah, sacara écés mikahayang pandangan para pamikir, nu mikaresep, sareng nu ngahargaan kalayan kagum, sarta nungtut ayana aranjeunna.
Leres, sakumaha kaéndahan tangtos mikahayang hiji nu mikacinta, kadaharan dipasihkeun ka nu lapar. Upami kitu, kadaharan roh sareng susuguh haté dina kaéndahan seni anu henteu aya tungtungna ieu, tangtos ningal sareng némbongkeun malaikat sareng mahluk ruhani. Ku sabab paésan anu henteu aya tungtungna ieu mikahayang pancén tafakur sareng ubudiyah anu henteu aya tungtungna, padahal manusa sareng jin, dina nyanghareupan pancén anu henteu aya tungtungna, niténan anu pinuh ku hikmah, sareng ubudiyah anu jembar ieu, ngan tiasa ngalakukeun hiji tina sajuta.
Hartina, pikeun pancén sareng ibadah anu henteu aya tungtungna sarta kacida rupa-rupana ieu, diperyogikeun rupa-rupa malaikat sareng golongan mahluk ruhani anu henteu aya tungtungna, supados ngeusian sareng ngabungahkeun masjid agung alam ieu ku barisan-barisanana.
Leres, dina unggal jihat sareng unggal lingkup jagat raya ieu, aya hiji golongan mahluk ruhani sareng malaikat, anu dipasihan pancén hiji ubudiyah. Ku isyarat sawatara riwayat hadis sareng hikmah tartib alam ieu, tiasa disebatkeun: Sawatara awak kaku anu ngumbara, ti planét-planét dugi ka tétés-tétés hujan, téh kapal sareng tunggangan sawatara malaikat. Malaikat-malaikat éta naék kana awak-awak anu ngumbara ieu kalayan idin Alloh, lalajo sarta ngalanglang alam anu katingal, sarta ngawakilan tasbih tungganganana.
Ogé tiasa disebatkeun: Sawatara awak hirup, ti manuk-manuk sawarga anu disebut ﻃُﻴُﻮﺭٌ ﺧُﻀْﺮٌ, anu dina hiji hadis anu mulya diisyaratkeun ku “Roh ahli sawarga lebet kana jero manuk héjo di alam barzakh sarta ngalanglang sawarga”, dugi ka laleur, téh kapal terbang hiji golongan roh. Aranjeunna lebet kana éta ku paréntah Alloh, lalajo alam jasmani, sarta ku indra-indra sapertos panon sareng ceuli dina awak hirup éta, nyaksian mu'jizat fitrah di alam jasmani. Aranjeunna ngalaksanakeun tasbih-tasbih hususna.
Tah sakumaha hakékat merlukeun sapertos kitu, hikmah ogé merlukeun persis sapertos kitu. Sabab Gusti Fâthir Hakîm anu salawasna, kalayan lampah anu gancang tur sibuk, nyiptakeun kahirupan anu lemes sareng mahluk pamahaman anu pinuh ku cahya tina taneuh anu padet sarta kirang hubunganana sareng roh, sareng tina cai anu kiruh sarta kacida saeutik hubunganana sareng cahya kahirupan, tangtos kagungan sawatara mahluk sadar tina sagara cahya anu kacida pantesna pikeun roh sareng cocogna pikeun kahirupan ieu, malah tina sagara poék ieu, tina hawa ieu, sarta tina bahan-bahan lemes anu sanés sapertos listrik ieu. Ogé aya dina jumlah anu kacida seueur.
MAKSUD KAHIJI
Ngabenerkeun malaikat téh hiji rukun iman. Dina maksud ieu aya opat pangajaran anu lemes anu janten dasar.
DASAR KAHIJI
Kasampurnaan ayana ku kahirupan. Malah ayana anu sajati ku kahirupan. Kahirupan téh cahya ayana. Kasadaran téh pancaran cahya kahirupan. Kahirupan téh awal sareng dasar unggal perkara. Kahirupan ngajantenkeun unggal perkara milik unggal mahluk hirup. Éta ngajantenkeun hiji hal ibarat nu gaduh sakumna perkara. Ku kahirupan, hiji mahluk hirup tiasa nyarios: “Sadaya perkara ieu milik sim kuring. Dunya téh imah sim kuring. Jagat raya téh hiji milik sim kuring anu dipaparin ku Gusti Nu Kagungan sim kuring.” Sakumaha cahya janten sabab awak-awak katingal sarta, numutkeun hiji pamadegan, sabab ayana warna-warna, kitu ogé kahirupan téh nu muka sakumna anu aya. Éta janten sabab sipat-sipat ngawujud. Ogé ngajantenkeun hiji bagian sawaréh ibarat sakabéh sareng anu ngawengku sadayana. Éta janten sabab perkara-perkara anu ngawengku sadayana asup kana hiji bagian. Éta janten sabab sakumna kasampurnaan ayana, sapertos ngajantenkeun perkara-perkara anu henteu kaitung ngiring sareng ngahiji, janten dasar hiji katunggalan sareng tempat katémbongna hiji roh. Malah kahirupan téh hiji rupa tajalli katunggalan dina lapisan-lapisan réa, sarta hiji eunteung ahadiyah dina réa.
Tingali, awak anu henteu hirup, sanaos hiji gunung agung, téh yatim, asing, sareng nyalira. Hubunganana ngan sareng tempat anu dicicinganana sareng perkara-perkara anu campur kana éta. Naon waé anu sanés di jagat raya, pikeun gunung éta henteu aya. Sabab éta henteu ngagaduhan kahirupan supados tiasa patali ku kahirupan, sarta henteu ngagaduhan kasadaran supados tiasa ngahubungkeun diri.
Ayeuna tingali hiji awak anu alit pisan, upamana hiji nyiruan madu. Nalika kahirupan asup kana éta, éta ngadegkeun hubungan sareng sakumna jagat raya ku cara anu ngadamel hiji perdagangan sareng sakumna jagat raya, hususna kembang-kembang sareng tutuwuhan bumi, nepi ka tiasa nyarios: “Bumi ieu kebon sim kuring, tempat dagang sim kuring.”
Tah, salian rasa-rasa indra lahir sareng batin anu dipikanyaho dina mahluk hirup, babarengan sareng rasa dorongan sarta sono anu henteu disadari, nyiruan éta ngagaduhan wawuh, akrab, silih tukeur, sareng pangaturan sareng seuseueurna rupa dunya.
Tah upami kahirupan némbongkeun pangaruhna sapertos ieu dina mahluk hirup anu pangleutikna, tangtos beuki kahirupan naék kana darajat pangluhurna anu janten lapisan manusa, éta ngalegaan, muka, sareng pinuh ku cahya ku cara anu, kalayan kasadaran sareng akal anu janten pancaran cahya kahirupan, mahluk hirup éta ngalanglang alam-alam luhur, ruhani, sareng jasmani ku akalna sorangan, kawas saurang manusa ngalanglang kamar-kamar dina imahna sorangan. Hartina, sakumaha mahluk sadar sareng hirup éta sacara maknawi angkat salaku tamu ka alam-alam éta, alam-alam éta ogé sumping salaku tamu kana eunteung roh mahluk sadar éta ku kagambar sareng ngawujud.
Kahirupan téh bukti kaésaan Zat Dzul-Jalâl anu pangmancorongna, tambang ni'mat anu panggedéna, tajalli welas anu panglemesna, sareng ukiran seni anu suci anu pangsamarna tur henteu dipikanyaho. Leres, éta disumputkeun tur taliti. Sabab kahirupan tutuwuhan anu janten anu panghandapna tina rupa-rupa kahirupan, sarta hudangna simpul kahirupan dina siki anu janten darajat pangheulana tina kahirupan tutuwuhan éta, nyaéta hudang, muka, sarta tumuwuh, sanaos sakitu écés, seueur, loba pisan, sarta aya dina biasa, tetep disumputkeun dina pandangan hikmah manusa ti mangsa Adam. Hakékatna henteu acan dibuka kalayan sajati ku akal manusa.
Ogé kahirupan sakitu suci tur beresihna, nepi ka dua jihatna, nyaéta jihat mulk sareng malakut, beresih, suci, sareng bening. Panangan kakawasaan langsung nerapkeun tanpa nempatkeun tabir sabab-sabab. Nanging Mantenna parantos ngajantenkeun sabab-sabab lahir minangka tabir, supados janten asal perkara-perkara anu handap sareng sipat-sipat lahiriah anu kotor dina perkara-perkara anu sanés, anu henteu cocog sareng kamulyaan kakawasaan.
Cindekna, tiasa disebatkeun yén upami henteu aya kahirupan, aya sanés aya; henteu béda ti henteu aya. Kahirupan téh pancaran cahya roh. Kasadaran téh cahya kahirupan.
Ku sabab kahirupan sareng kasadaran sakitu pentingna, sarta ku sabab di alam ieu nyata katingal aya hiji tartib anu sampurna tur pangsampurnana, sarta dina jagat raya ieu katingal hiji kukuh anu kuat sareng hiji runtuy anu pangkukuhna; ku sabab bola bumi urang anu henteu mampuh tur kacau, bumi urang anu ngumbara, parantos pinuh ku mahluk hirup, nu gaduh roh, sareng nu gaduh pamahaman anu henteu aya wates sareng itunganna, tangtos ku hiji intuisi anu leres sareng kapastian anu pasti, diputuskeun yén karaton-karaton samawi sareng menara-menara luhur ieu ogé ngagaduhan nu nyicingan anu hirup tur sadar anu cocog pikeun aranjeunna. Sakumaha lauk hirup dina cai, nu nyicingan anu pinuh ku cahya éta ogé aya dina seuneu panonpoé. Seuneu henteu ngaduruk cahya, malah seuneu ngabantosan cahya.
Ku sabab nyata katingal kakawasaan azali nyiptakeun mahluk hirup sareng nu gaduh roh anu henteu kaitung tina bahan-bahan anu pangbiasa sareng unsur-unsur anu pangpadetna, sarta kalayan kacida pentingna ngarobah bahan padet kana bahan lemes ku kahirupan, nyebarkeun cahya kahirupan dina unggal perkara kalayan seueur, sarta ngagenclangkeun seuseueurna perkara ku pancaran cahya kasadaran, tangtos Gusti Qadîr Hakîm éta, ku kakawasaan-Na anu tanpa cacad sareng hikmah-Na anu tanpa kakurangan, henteu mopohokeun bahan-bahan cair lemes anu sanés, sapertos cahya sareng éter, anu caket tur cocog pikeun roh, sarta henteu ngantepkeun tanpa kahirupan, henteu ngantepkeun kaku, henteu ngantepkeun tanpa kasadaran. Malah Mantenna nyiptakeun seueur mahluk hirup sareng sadar tina bahan cahya, malah tina poék, malah tina bahan éter, malah tina harti-harti, malah tina hawa, malah tina kecap-kecap; sapertos seueur golongan sasatoan anu béda-béda, Mantenna nyiptakeun seueur mahluk ruhani anu béda-béda tina bahan-bahan cair lemes éta. Sawatara di antarana malaikat, sawatara golongan mahluk ruhani sareng jin.
Sabaraha sajati, écés, sareng asup akalna nampi seueur ayana malaikat sareng mahluk ruhani, sarta sabaraha sabalikna hakékat sareng hikmahna hiji tahayul, kasasaran, ocehan, sareng kagéloan henteu nampi aranjeunna sakumaha dipedar ku Al-Qur'an, tingali ibarat ieu:
Dua jalma, hiji Badui tur liar, hiji beradab tur waras, janten sobat sarta angkat ka hiji kota megah sapertos Istanbul. Dina hiji juru jauh tina kota beradab anu megah éta, aranjeunna mendakan hiji imah alit anu kotor tur kacau, hiji pabrik. Aranjeunna ningali yén imah éta pinuh ku buruh, jalma miskin, sareng jalma henteu mampuh. Aranjeunna damel dina hiji pabrik ahéng. Sabudeureun imah éta ogé pinuh ku mahluk anu gaduh roh sareng hirup. Nanging aranjeunna ngagaduhan dasar pangupa jiwa sareng sarat-sarat kahirupan husus; sawatara tuang tutuwuhan, ngan hirup ku tutuwuhan. Sawatara anu sanés tuang lauk, henteu tuang perkara salian lauk. Dua jalma éta ningali kaayaan ieu. Teras aranjeunna ningali yén di jauh katingal rébuan karaton anu dipapaésan sareng puri luhur. Di tengah karaton-karaton éta aya tempat ngadamel anu jembar sareng lapangan anu lega. Ku sabab jauh, atanapi panonna lemah, atanapi nu nyicingan karaton éta nyumput, nu nyicingan karaton henteu katingal ku dua jalma éta. Ogé sarat-sarat kahirupan dina imah anu kacau ieu henteu aya dina karaton-karaton éta. Badui liar éta, ku henteu kantos ningali kota, jalma anu henteu kantos ningali, dumasar kana sabab-sabab ieu, ku sabab aranjeunna henteu katingal sarta sarat-sarat kahirupan di dieu henteu aya di dinya, nyarios: “Karaton-karaton éta henteu aya nu nyicingan, kosong, di jerona henteu aya nu gaduh roh”; anjeunna ngucapkeun ocehan anu pangbodona tina kalakuan liar. Jalma kadua nyarios: “Hé jalma malang! Anjeun ningali imah anu handap tur alit ieu pinuh ku nu gaduh roh sareng buruh, sarta aya hiji anu salawasna ngabaruan sareng ngagunakeun aranjeunna. Tingali, henteu aya tempat kosong di sabudeureun imah ieu. Éta pinuh ku mahluk hirup sareng nu gaduh roh. Naha mungkin pisan kota anu tartib, paésan anu pinuh ku hikmah, sareng karaton-karaton anu didamel kalayan seni, anu katingal ku urang di jauh ieu, henteu ngagaduhan nu nyicingan anu luhur anu cocog pikeun éta? Tangtos karaton-karaton éta sadayana pinuh, sarta aya sarat-sarat kahirupan anu sanés dumasar kana nu hirup di dinya. Leres, ngagentos jukut, panginten aranjeunna tuang börek; ngagentos lauk, tiasa tuang baklava. Aranjeunna henteu katingal ku anjeun lantaran jauh, atanapi panon anjeun henteu mampuh, atanapi aranjeunna nyumput, henteu kantos tiasa janten dalil yén aranjeunna henteu aya.
Henteu ningali henteu nuduhkeun henteu aya. Henteu katingal henteu tiasa janten bukti henteu aya.
Tah sapertos ibarat ieu, bola bumi, sanaos handap sareng padetna di antara awak-awak luhur sareng awak-awak anu ngumbara, janten lemah cai pikeun mahluk anu gaduh roh sareng sadar anu sakitu henteu kaitungna, sarta bagian-bagianna anu panghandapna sareng pangburukna ambuna ogé masing-masing janten sumber kahirupan, masing-masing tempat ngumpul mahluk hirup alit, pasti, sacara écés, langkung-langkung, ku intuisi anu leres sareng kapastian anu pasti, nuduhkeun, nyaksian, sarta ngumumkeun yén:
Rohangan alam anu henteu aya tungtungna sareng langit-langit anu megah ieu, sareng menara-menara sarta béntang-béntangna, pinuh ku mahluk sadar, hirup, sareng nu gaduh roh. Syariat Muhammad ﷺ anu mancorong sareng Al-Qur'an Nu Dawuhanana Mangrupa Mu'jizat nyarios sarta masihan nami “Malaikat, jin, sareng mahluk ruhani” ka mahluk hirup, nu gaduh roh, sareng sadar anu diciptakeun tina nâr, nur, seuneu, cahya, poék, hawa, sora, seungit, kecap-kecap, éter, malah listrik, sareng bahan-bahan cair lemes anu sanés.
Sedengkeun golongan malaikat béda-béda, sapertos golongan awak-awak anu béda-béda. Leres, tangtos malaikat anu dipasihan pancén hiji tétés hujan sanés tina golongan malaikat anu dipasihan pancén panonpoé. Jin sareng mahluk ruhani ogé ngagaduhan seueur pisan golongan anu béda-béda.
Panutup pangajaran anu lemes anu janten dasar ieu:
Dumasar kana pangalaman, matéri sanés dasar nepi ka ayana ngan kawates dina éta sarta nuturkeunana. Malah matéri ngadeg ku hiji harti. Tah harti éta kahirupan sareng roh.
Ogé nyata katingal matéri sanés nu dilayanan nepi ka unggal perkara dibalikkeun kana éta. Malah éta palayan, ngalaksanakeun khidmah pikeun nyampurnakeun hiji hakékat. Hakékat éta kahirupan. Dasar hakékat éta ogé roh.
Sacara écés matéri sanés nu ngawasaan nepi ka diadeuheusan sarta dipénta kasampurnaan tina éta. Malah éta anu diparéntah, ningal kana putusan hiji dasar, sarta gerak ku jalan-jalan anu dituduhkeun ku éta. Tah dasar éta kahirupan, roh, sareng kasadaran.
Ogé pasti matéri sanés inti, sanés dasar, sanés tempat anu maneuh, nepi ka lampah-lampah sareng kasampurnaan ditempelkeun kana éta sarta diadegkeun dina éta; malah éta kulit, cangkang, busa, sareng gambar anu siap beulah, lebur, sareng soéh.
Naha henteu katingal sabaraha seukeut indra hiji sato mikroskopis anu henteu katingal ku panon, anu ngadangu sora sobatna, ningali rejekina, ngagaduhan rasa anu kacida sénsitif sareng seukeutna? Kaayaan ieu némbongkeun yén sabanding sareng matéri janten alit tur lemes, tapak-tapak kahirupan nambahan, cahya roh nguat. Siga beuki matéri lemes sareng beuki ngajauhan matéri urang, éta ngadeukeutan alam roh, alam kahirupan, sareng alam kasadaran, nepi ka panas roh sareng cahya kahirupan tajalli langkung kuat.
Tah naha mungkin pisan dina tabir matéri ieu aya sakitu seueur rembesan kahirupan, kasadaran, sareng roh, nanging alam batin di handapeun tabir éta henteu pinuh ku nu gaduh roh sareng sadar? Naha mungkin pisan sumber-sumber rembesan, kilatan, sareng buah anu henteu kaitung tina harti, roh, kahirupan, sareng hakékat dina matéri-matéri sareng alam anu katingal ieu, ngan dibalikkeun sareng dijelaskeun ku matéri sareng gerakan matéri? Hâsyâ, pasti sareng leres-leres henteu! Rembesan sareng kilatan anu henteu kaitung ieu némbongkeun yén alam matéri sareng anu katingal ieu téh tabir renda anu digelar di luhureun alam malakut sareng roh-roh.
DASAR KADUA
Tiasa disebatkeun yén ku hiji ijma maknawi, sanaos béda dina ungkara, sadaya ahli akal sareng ahli naqli, sadar atanapi henteu sadar, parantos sapuk kana ayana malaikat, tetepna mahluk ruhani, sareng ayana hakékatna.
Malah golongan ahli hikmah masysya'i anu kacida majuna dina matéri, tanpa mungkir harti malaikat, nyarios: “Unggal rupa ngagaduhan hiji hakékat ruhani anu leupas tina matéri.” Aranjeunna ngungkabkeun malaikat ku cara éta.
Golongan ahli hikmah isyraq baheula ogé, ku kapaksa nampi dina harti malaikat, ngan kalayan lepat masihan nami “Sapuluh Akal sareng Pangawasa Golongan-golongan”.
Sakumna ahli agama nampi yén pikeun unggal rupa aya hiji malaikat anu dipasihan pancén, ku ilham sareng pituduh wahyu, sapertos “malaikat gunung, malaikat sagara, malaikat hujan”, sarta nyebat aranjeunna ku nami-nami éta.
Malah kaum materialis sareng naturalis, anu akalna parantos turun kana panonna sarta sacara maknawi murag tina kamanusaan kana darajat matéri anu kaku, henteu tiasa mungkir harti malaikat, {Catetan handap: Aranjeunna henteu ngagaduhan daya mungkir harti malaikat sareng hakékat mahluk ruhani, malah ku masihan nami “Kakuatan Anu Ngalir” tina hukum-hukum fitrah, aranjeunna kapaksa ngabenerkeun tina hiji jihat ku gambaran anu salah. (Hé nu nganggap dirina pinter!..)} kapaksa nampi tina hiji jihat ku nami “Kakuatan Anu Ngalir”.
Hé jalma henteu mampuh anu némbongkeun ragu dina nampi malaikat sareng mahluk ruhani! Naon anu anjeun andelkeun? Hakékat mana anu anjeun percanten, nepi ka ngalawan kasapukan sakumna ahli akal, sadar atanapi henteu sadar, ngeunaan tetep sareng ngawujudna harti malaikat sarta ngawujudna mahluk ruhani, sarta henteu nampi? Ku sabab, sakumaha dibuktikeun dina Dasar Kahiji, kahirupan téh nu muka sakumna anu aya, malah hasilna sareng sarina; sakumna ahli akal sacara maknawi sapuk dina nampi harti malaikat; sarta bumi urang ieu dibungahkeun ku sakitu seueur mahluk hirup sareng nu gaduh roh, upami kitu naha mungkin pisan rohangan jembar ieu tetep tanpa nu nyicingan, langit-langit lemes ieu tanpa nu mukim?
Ulah kantos ngémutan yén aturan sareng hukum anu lumangsung dina ciptaan ieu cekap pikeun jagat raya hirup. Sabab aturan anu ngalir sareng hukum anu ngawasa éta téh perkara i'tibari, dasar-dasar anggapan, dianggap henteu aya. Upami henteu aya abdi-abdi Alloh anu disebut malaikat, anu bakal ngawakilan, némbongkeun, sarta nyepeng kadali éta dina panangan, hiji ayana henteu tiasa janten tangtu pikeun aturan sareng hukum éta. Hiji jati diri henteu tiasa janten pribadi. Éta henteu tiasa janten hiji hakékat dina kanyataan luar. Padahal kahirupan téh hiji hakékat dina kanyataan luar. Hiji perkara anggapan henteu tiasa nyangking hakékat dina kanyataan luar.
Cindekna, ku sabab ahli hikmah sareng ahli agama, anu gaduh akal sareng naqli, parantos sapuk sacara maknawi yén sakumna anu aya henteu kawates ku alam anu katingal ieu, sarta ku sabab alam anu katingal anu lahiriah, sanaos kaku sareng henteu cocog pikeun ngawangunna roh-roh, parantos dipapaésan ku sakitu seueur nu gaduh roh, tangtos ayana henteu kawates dina éta. Malah aya langkung seueur lapisan ayana, anu alam anu katingal dibandingkeun sareng éta téh tabir anu diukir. Ogé ku sabab alam gaib sareng alam harti, anu cocog pikeun roh-roh kawas sagara pikeun lauk, kedah pinuh ku roh-roh; ogé ku sabab sadaya perkara nyaksian ayana harti malaikat, tangtos tanpa ragu sareng tanpa sangsi, wangun anu pangéndahna pikeun ayana malaikat sareng hakékat ruhani, sarta kaayaan anu pangasup akalna anu bakal ditampi sareng dipikaresep ku akal-akal séhat, nyaéta anu parantos dijelaskeun sareng dipedar ku Al-Qur'an. Al-Qur'an Nu Dawuhanana Mangrupa Mu'jizat éta ngadawuh: “Malaikat téh abdi-abdi anu dimulyakeun. Aranjeunna henteu ngalawan paréntah. Naon anu diparéntahkeun, aranjeunna ngalaksanakeun. Malaikat téh awak-awak lemes anu pinuh ku cahya. Aranjeunna kabagi kana rupa-rupa anu béda-béda.”
Leres, sakumaha manusa téh hiji umat, nu nyangking, ngawakilan, sareng ngawujudkeun syariat Alloh anu sumping tina Sipat “Kalam”, kitu ogé malaikat téh hiji umat agung, anu bagian nu damelna nyangking, ngawakilan, sareng ngawujudkeun syariat ciptaan anu sumping tina Sipat “Kersa”. Aranjeunna hiji golongan abdi Alloh anu nuturkeun paréntah-paréntah kakawasaan Nu Nyiptakeun sareng Kersa azali anu janten Anu Maparin Pangaruh Sajati; masing-masing awak luhur ibarat hiji masjid sareng hiji tempat ibadahna.
DASAR KATILU
Pasualan malaikat sareng mahluk ruhani téh tina pasualan-pasualan anu ngawujudna sakabéh dipikanyaho ku ayana hiji bagian. Ku ningali hiji pribadi, ayana sakumna rupa janten dipikanyaho. Sabab saha anu mungkir, mungkir sakumna. Anu nampi hiji, kapaksa nampi sakumna rupa éta. Ku sabab sapertos kitu, tah tingali: Naha anjeun henteu ningali sareng henteu ngadangu yén sakumna ahli agama, dina sadaya abad, ti mangsa Adam dugi ka ayeuna, parantos sapuk kana ayana malaikat sareng ngawujudna mahluk ruhani; sarta parantos ijma kana paguneman sareng malaikat, nyaksian aranjeunna, sareng ngariwayatkeun ti aranjeunna, sapertos golongan-golongan manusa silih ngabahas, silih paguneman, sareng silih ngariwayatkeun?
Naha upami henteu aya hiji ogé malaikat anu katingal sacara écés, sarta ayana hiji atanapi sababaraha pribadi henteu dipikanyaho kalayan pasti ku nyaksian langsung, sarta ayana aranjeunna henteu karasa sacara écés kalayan nyaksian langsung, mungkin pisan ijma sareng kasapukan sapertos kitu terus lumangsung, sarta dina perkara anu ngabuktikeun sareng aya sapertos kitu, dina kaayaan anu ngandelkeun nyaksian, kasapukan éta terus lumangsung tanpa pegat ku tawatur?
Ogé naha mungkin pisan asal kapercayaan umum ieu sanés dasar-dasar anu mutlak sareng perkara-perkara anu écés? Ogé naha mungkin pisan hiji anggapan tanpa hakékat terus lumangsung sareng langgeng dina sadaya parobahan manusa sarta sadaya kapercayaan manusa? Ogé naha mungkin pisan sandaran ijma agung ahli agama ieu sanés hiji intuisi pasti sareng hiji kapastian tina nyaksian? Ogé naha mungkin pisan intuisi pasti sareng kapastian tina nyaksian éta henteu ngandelkeun tanda-tanda anu henteu kaitung; tanda-tanda éta henteu ngandelkeun kajadian-kajadian nyaksian anu henteu kaitung; sarta kajadian-kajadian nyaksian éta henteu ngandelkeun dasar-dasar mutlak anu tanpa ragu sareng tanpa sangsi? Upami kitu, sabab sareng sandaran kapercayaan umum dina ahli agama ieu téh dasar-dasar mutlak sareng dasar-dasar pasti anu lahir tina nyaksian malaikat sareng ningali mahluk ruhani seueur pisan kali, anu ngungkabkeun kakuatan tawatur maknawi.
Ogé naha mungkin pisan, naha asup akal, naha tiasa pisan, ayana sareng disaksianana malaikat sareng mahluk ruhani, anu diwawartoskeun sareng disaksian ku para nabi sareng wali, anu ibarat panonpoé, béntang, sareng bulan langit kahirupan masarakat manusa, ku cara tawatur sareng kakuatan ijma maknawi, nampi hiji karaguan sareng janten dasar hiji sangsi? Hususna aranjeunna ahli dina pasualan ieu. Parantos dipikanyaho yén dua ahli langkung diutamakeun tibatan rébuan anu sanés. Ogé dina pasualan ieu aranjeunna ahli ngabuktikeun. Parantos dipikanyaho yén dua ahli ngabuktikeun langkung diutamakeun tibatan rébuan ahli nolak sareng mungkir. Sarta hususna, naha mungkin pisan wartos-wartos Al-Qur'an Nu Dawuhanana Mangrupa Mu'jizat, anu janten Panonpoé Sakumna Panonpoé alam hakékat, anu salawasna mancorong dina langit jagat raya sarta henteu kantos tilelep, sareng kasaksian sarta nyaksian diri Ahmad ﷺ anu janten panonpoé kerasulan, nampi hiji karaguan?
Ku sabab ayana hiji mahluk ruhani dina hiji waktu ngawujud, éta némbongkeun ngawujudna sakumna rupa ieu; sarta ku sabab ayana rupa ieu ngawujud, tangtos cara ngawujudna anu pangéndahna, pangasup akalna, sareng pangditarimana téh sakumaha dijelaskeun ku syariat, sakumaha ditémbongkeun ku Al-Qur'an, sareng sakumaha disaksian ku Anu Ngahontal Mi'raj.
DASAR KAOPAT
Upami sakumna anu aya dina jagat raya ieu ditingali kalayan taliti, katingal yén sakumaha perkara-perkara sawaréh, perkara-perkara anu ngawengku sadayana ogé masing-masing ngagaduhan hiji kapribadian maknawi, anu katingal ngagaduhan hiji pancén anu ngawengku sadayana. Di dinya katingal hiji khidmah anu ngawengku sadayana.
Upamana, sakumaha hiji kembang némbongkeun hiji ukiran seni pikeun dirina sarta ngazikirkeun asma-asma Gusti Fâthir ku basa kaayaanana, kebon bola bumi ogé ibarat hiji kembang. Éta ngagaduhan pancén tasbih anu ngawengku sadayana anu kacida tartibna. Sakumaha hiji buah ngungkabkeun hiji pangumuman sareng tasbih dina hiji tartib, kitu ogé hiji tangkal agung, ku susunan umumna, ngagaduhan pancén fitri sareng ubudiyah anu kacida tartibna. Sakumaha hiji tangkal ngagaduhan tasbih ku kecap-kecap daun, buah, sareng kembangna, kitu ogé sagara langit-langit anu agung, ku panonpoé, béntang, sareng bulan anu ibarat kecap-kecapna, ngalaksanakeun tasbih ka Gusti Fâthir Dzul-Jalâl-na sarta hamd ka Gusti Shâni' Dzul-Jalâl-na, sareng saterasna...
Masing-masing anu aya dina kanyataan luar, sanaos dina wangunna kaku tur henteu sadar, ngagaduhan pancén sareng tasbih anu kacida hirup sareng sadarna. Tangtos sakumaha malaikat ngawakilan éta di alam malakut sarta ngungkabkeun tasbihna, éta ogé ibarat gambar, imah, sareng masjid malaikat-malaikat éta di alam mulk sareng alam anu katingal.
Sakumaha dipedar dina Dahan Kaopat Kalimah Kadua Puluh Opat, tina opat golongan nu damel anu dianggo dina karaton ku Gusti Shâni' Dzul-Jalâl karaton alam ieu, anu kahiji téh malaikat sareng mahluk ruhani. Ku sabab tutuwuhan sareng matéri anu kaku, tanpa sadar sarta dina paréntah Hiji Anu Uninga, ngalaksanakeun khidmah anu kacida pentingna tanpa bayaran, sarta sasatoan tanpa sadar ngalaksanakeun khidmah pikeun maksud-maksud anu ngawengku sadayana kalayan bayaran sawaréh, sarta nyata katingal manusa dianggo kalayan dua bayaran, anu ditunda sareng anu langsung, ku uninga maksud-maksud Gusti Shâni' Dzul-Jalâl éta sarta ngaluyukeun lampahna, nyandak hiji bagian pikeun nafsuna dina unggal perkara, sarta ngawas palayan-palayan anu sanés, tangtos bakal aya palayan sareng nu damel golongan kaopat, malah anu pangheulana.
Ogé aranjeunna nyarupaan manusa, uninga maksud-maksud Gusti Shâni' Dzul-Jalâl anu ngawengku sadayana sarta ngaluyukeun lampah kalayan ubudiyah. Ogé sabalikna manusa, aranjeunna leupas tina nikmat nafsu sareng bayaran sawaréh, ngan nganggap cekap nikmat, kasampurnaan, rasa, sareng kabagjaan anu dihontalna ku pandangan, paréntah, sareng perhatian Gusti Shâni' Dzul-Jalâl, pikeun Mantenna, sareng kalayan nami-Na, sarta ku caket, wawuh husus, sareng hubungan ka Mantenna, teras damel kalayan ihlas anu murni.
Dumasar kana golonganana sareng rupa-rupa anu aya di jagat raya, pancén ibadahna rupa-rupa. Sapertos hiji pamaréntahan anu ngagaduhan nu gaduh pancén anu béda-béda dina jawatan-jawatan anu béda-béda, pancén ubudiyah sareng tasbih rupa-rupa dina lingkup-lingkup karajaan rububiyah. Upamana, Malaikat Mikail ibarat hiji pangawas umum pikeun karya-karya Alloh anu dipelak dina ladang beungeut bumi, ku daya sareng kakuatan Alloh, pikeun Mantenna, sareng ku paréntah-Na.
Upami ungkarana tiasa, anjeunna téh pingpinan sakumna malaikat anu ibarat patani. Ogé, ku idin, paréntah, kakuatan, sareng hikmah Gusti Fâthir Dzul-Jalâl, aya hiji malaikat agung anu dipasihan pancén, anu janten pingpinan para pangangon maknawi sakumna sasatoan.
Tah ku sabab di luhureun masing-masing anu aya dina kanyataan luar ieu kedah aya hiji malaikat anu dipasihan pancén, supados ngawakilan pancén ubudiyah sareng khidmah tasbih anu ditémbongkeun ku awak éta di alam malakut, sarta nepikeun kalayan sadar ka lawang kailahian, tangtos wangun-wangun malaikat anu diriwayatkeun ku Kangjeng Nabi Nu Wartosna Jujur téh kacida merenahna sareng asup akal.
Upamana, anjeunna ngandika: “Aya sawatara malaikat anu ngagaduhan opat puluh sirah atanapi opat puluh rébu sirah. Dina unggal sirah aya opat puluh rébu sungut, dina unggal sungut ku opat puluh rébu létah ngalaksanakeun opat puluh rébu tasbih.” Hakékat hadis ieu ngagaduhan hiji harti sareng hiji wangun.
Hartina nyaéta kieu: Ibadah malaikat boh kacida tartibna sareng sampurna, boh kacida ngawengku sadayana sareng jembarna.
Sedengkeun wangun hakékat ieu nyaéta kieu: Aya sawatara anu aya anu jasmani tur agung, anu ngalaksanakeun pancén ubudiyah ku opat puluh rébu sirah dina opat puluh rébu cara. Upamana, langit ngalaksanakeun tasbih ku panonpoé sareng béntang. Bumi, sanaos hiji mahluk, ngalaksanakeun pancén ubudiyah sareng tasbih ka Rabb ku saratus rébu sirah, dina unggal sirah ku ratusan rébu sungut, dina unggal sungut ku ratusan rébu létah. Tah malaikat anu dipasihan pancén bola bumi ogé kedah katingal sapertos kitu pikeun némbongkeun harti ieu di alam malakut.
Malah sim kuring ningali hiji tangkal almond sedeng anu ngagaduhan dahan-dahan agung ibarat ampir opat puluh sirah. Teras sim kuring ningali hiji dahanna, ngagaduhan dahan-dahan alit ibarat ampir opat puluh létahna. Teras sim kuring ningali hiji létah dahan alit éta, parantos mekar opat puluh kembang. Sim kuring nengetan kembang-kembang éta ku pandangan hikmah; dina unggal kembang ningali ampir opat puluh benang sari anu alit pisan tur tartib, warna, sareng seni, anu masing-masing ngajantenkeun hiji tajalli asma sareng hiji asma Gusti Shâni' Dzul-Jalâl anu béda-béda dibaca.
Tah naha mungkin pisan Gusti Shâni' Dzul-Jalâl sareng Gusti Hakîm Dzul-Jamâl tangkal almond ieu masihan sakitu seueur pancén kana tangkal kaku ieu, nanging henteu masihan ka éta hiji malaikat anu dipasihan pancén, anu uninga hartina, ngungkabkeunana, ngumumkeun ka jagat raya, nepikeun ka lawang Alloh, anu cocog pikeun éta sarta ibarat rohna?
Hé réréncangan! Katerangan urang dugi ka dieu téh hiji bubuka pikeun nyiapkeun haté nampi, maksa nafsu pasrah, sarta ngajantenkeun akal yakin. Upami anjeun parantos ngartos bubuka éta dina hiji darajat, sarta hoyong patepung sareng malaikat, siapkeun diri. Ogé beresihkeun diri tina sangkaan-sangkaan goréng. Tah lawang-lawang alam Al-Qur'an muka. Tah sawarga Al-Qur'an téh ﻣُﻔَﺘَّﺤَﺔُ الْاَبْوَابُ; lebet, tingali. Tingali malaikat dina sawarga Al-Qur'an éta dina wangun anu éndah. Unggal ayat anu diturunkeun téh hiji tempat. Tah tingali ti tempat-tempat ieu: وَالْمُرْسَلَاتِ ﻋُﺮْﻓًﺎ ٭ ﻓَﺎﻟْﻌَﺎﺻِﻔَﺎﺕِ ﻋَﺼْﻔًﺎ ٭ ﻭَﺍﻟﻨَّﺎﺷِﺮَﺍﺕِ ﻧَﺸْﺮًﺍ ٭ ﻓَﺎﻟْﻔَﺎﺭِﻗَﺎﺕِ ﻓَﺮْﻗًﺎ ٭ ﻓَﺎﻟْﻤُﻠْﻘِﻴَﺎﺕِ ﺫِﻛْﺮًﺍ ٭ ﻭَﺍﻟﻨَّﺎﺯِﻋَﺎﺕِ ﻏَﺮْﻗًﺎ ٭ ﻭَﺍﻟﻨَّﺎﺷِﻄَﺎﺕِ ﻧَﺸْﻄًﺎ ٭ ﻭَﺍﻟﺴَّﺎﺑِﺤَﺎﺕِ ﺳَﺒْﺤًﺎ ٭ ﻓَﺎﻟﺴَّﺎﺑِﻘَﺎﺕِ ﺳَﺒْﻘًﺎ ٭ ﻓَﺎﻟْﻤُﺪَﺑِّﺮَﺍﺕِ ﺍَﻣْﺮًﺍ ٭ ﺗَﻨَﺰَّﻝُ ﺍﻟْﻤَﻠٰٓﺌِﻜَﺔُ ﻭَﺍﻟﺮُّﻭﺡُ ﻓ۪ﻴﻬَﺎ ﺑِﺎِﺫْﻥِ ﺭَﺑِّﻬِﻢْ ٭ ﻋَﻠَﻴْﻬَﺎ ﻣَﻠٰٓﺌِﻜَﺔٌ غِلَاظٌ ﺷِﺪَﺍﺩٌ لَا ﻳَﻌْﺼُﻮﻥَ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﻣَٓﺎ ﺍَﻣَﺮَﻫُﻢْ ﻭَ ﻳَﻔْﻌَﻠُﻮﻥَ ﻣَﺎ ﻳُﺆْﻣَﺮُﻭﻥَ
Ogé dangukeun: ﺳُﺒْﺤَﺎﻧَﻪُ ﺑَﻞْ ﻋِﺒَﺎﺩٌ ﻣُﻜْﺮَﻣُﻮﻥَ ٭ لَا ﻳَﺴْﺒِﻘُﻮﻧَﻪُ ﺑِﺎﻟْﻘَﻮْﻝِ ﻭَﻫُﻢْ ﺑِﺎَﻣْﺮِﻩ۪ ﻳَﻌْﻤَﻠُﻮﻥَ, dangukeun pujian-pujianna.
Upami anjeun hoyong patepung sareng jin, lebet kana surah anu dilingkung ku témbok ﻗُﻞْ ﺍُﻭﺣِﻰَ ﺍِﻟَﻰَّ ﺍَﻧَّﻪُ ﺍﺳْﺘَﻤَﻊَ ﻧَﻔَﺮٌ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﺠِﻦِّ, tingali aranjeunna, dangukeun naon anu disarioskeunana? Candak pangajaran ti aranjeunna. Tingali, aranjeunna nyarios: ﺍِﻧَّﺎ ﺳَﻤِﻌْﻨَﺎ ﻗُﺮْﺍٰﻧًﺎ ﻋَﺠَﺒًﺎ ٭ ﻳَﻬْﺪ۪ٓﻯ ﺍِﻟَﻰ ﺍﻟﺮُّﺷْﺪِ ﻓَﺎٰﻣَﻨَّﺎ ﺑِﻪ۪ ﻭَﻟَﻦْ ﻧُﺸْﺮِﻙَ ﺑِﺮَﺑِّﻨَٓﺎ ﺍَﺣَﺪًﺍ
--