NUR KADUA
Ngeunaan kaunggulan i'jaz dina gaya nu asli tina jihat ringkesan hasil sareng Asmaul Husna nu ditémbongkeun ku Al-Qur'an Al-Hakîm dina ahir ayat-ayatna.
Pépéling: Dina Nur Kadua ieu bakal aya seueur ayat. Éta ayat-ayat sanés ngan conto-conto Nur Kadua, malah ogé tiasa janten conto-conto pasualan sareng pancaran nu parantos kaliwat. Ngajelaskeun éta sakumaha pantesna bakal panjang pisan. Kanggo ayeuna sim kuring kapaksa ngaringkes sareng masihan gurat badag. Ku margi éta, urang masihan hiji-hiji isyarat kana ayat-ayat nu mangrupa conto ieu rusiah agung i'jaz ku cara nu singget pisan, sareng ngantoskeun katerangan jéntréna ka waktos sanés.
Tah Al-Qur'an Nu Dawuhanana Mangrupa Mu'jizat sering nyebat sawaréh ringkesan hasil dina ahir ayat; ringkesan hasil éta boh ngandung Asmaul Husna atanapi hartina, boh masrahkeun ka akal pikeun ngadorong akal kana tafakur, boh ngandung hiji kaidah nu nyakup sadayana tina tujuan-tujuan Al-Qur'an; Al-Qur'an nyusun ringkesan hasil pikeun nguatkeun sareng negeskeun ayat.
Tah dina ringkesan hasil éta aya sawaréh isyarat tina hikmah Al-Qur'an nu luhung, sawaréh tétés tina cai kahirupan hidayah Ilahi sareng sawaréh cipratan tina kilat i'jaz Al-Qur'an. Ayeuna tina seueur pisan isyarat éta, urang ngan nyebat sapuluh sacara gurat badag. Ogé tina seueur pisan conto, urang masihan hiji-hiji conto, sareng tina seueur pisan hakékat unggal conto, urang ngan masihan isyarat kana gurat badag harti hiji hakékat dina masing-masing. Seuseueurna sapuluh isyarat ieu hadir babarengan dina seuseueurna ayat, sareng ngawangun ukiran i'jaz nu sajati. Ogé seuseueurna ayat nu urang bawa minangka conto téh conto pikeun seuseueurna isyarat. Urang ngan badé némbongkeun hiji isyarat tina unggal ayat. Tina ayat-ayat nu badé urang bawa minangka conto, nu parantos dipedar dina Kalimah-Kalimah heubeul, urang ngan masihan isyarat nu hampang kana hartina.
KAUNGGULAN KAHIJI DINA LUHUNG TUR PADETNA: Al-Qur'an Al-Hakîm, ku kateranganana nu i'jaz, ngahamparkeun sareng ngalegaan pagawéan sareng karya-karya Gusti Nu Ngadamel Dzul-Jalâl di payuneun paningal. Teras ngaluarkeun Asma-Asma Ilahi tina karya sareng pagawéan-Na éta, atanapi ngabuktikeun hiji tujuan utama Al-Qur'an saperti hasyr sareng tauhid.
Tina conto-conto harti kahiji, upamina ﻫُﻮَ ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ ﺧَﻠَﻖَ ﻟَﻜُﻢْ ﻣَﺎ ﻓِﻰ الْاَرْضِ ﺟَﻤ۪ﻴﻌًﺎ ﺛُﻢَّ ﺍﺳْﺘَﻮٰٓﻯ ﺍِﻟَﻰ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀِ ﻓَﺴَﻮّٰﻳﻬُﻦَّ ﺳَﺒْﻊَ ﺳَﻤٰﻮَﺍﺕٍ ﻭَﻫُﻮَ ﺑِﻜُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ﻋَﻠ۪ﻴﻢٌ
Tina conto-conto bagian kadua, upamina ﺍَﻟَﻢْ ﻧَﺠْﻌَﻞِ الْاَرْضَ ﻣِﻬَﺎﺩًﺍ ٭ ﻭَ ﺍﻟْﺠِﺒَﺎﻝَ ﺍَﻭْﺗَﺎﺩًﺍ ٭ ﻭَﺧَﻠَﻘْﻨَﺎﻛُﻢْ ﺍَﺯْﻭَﺍﺟًﺎ ﺍِﻟٰﻰ ﺍٰﺧِﺮِ
Dugi ka ﺍِﻥَّ ﻳَﻮْﻡَ ﺍﻟْﻔَﺼْﻞِ ﻛَﺎﻥَ ﻣ۪ﻴﻘَﺎﺗًﺎ...
Dina ayat kahiji, Al-Qur'an ngahamparkeun karya-karya, teras némbongkeun karya-karya nu pangagungna nu ku tujuan sareng aturanana nyaksian élmu sareng kudrat, saperti bubuka pikeun hiji hasil atanapi hiji tujuan nu penting. Ngébréhkeun Asma Gusti Alîm. Dina ayat kadua, sakumaha parantos dipedar dugi ka hiji darajat dina Titik Katilu Pancaran Kahiji Sorot Cahya Kahiji, ku nyebat pagawéan agung sareng karya-karya Alloh nu agung, Al-Qur'an nyebat hasyr nu mangrupa poé pamisah minangka hasilna.
PANGAJARAN LEMES BALAGHAH KADUA: Al-Qur'an muka sareng némbongkeun anyaman-anyaman seni Ilahi ka paningal manusa. Teras dina ringkesan hasil, Al-Qur'an ngalipet éta anyaman dina Asma-Asma, atanapi masrahkeun ka akal.
Tina conto-conto nu kahiji, upamina ﻗُﻞْ ﻣَﻦْ ﻳَﺮْﺯُﻗُﻜُﻢْ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀِ وَالْاَرْضِ ﺍَﻣَّﻦْ ﻳَﻤْﻠِﻚُ ﺍﻟﺴَّﻤْﻊَ وَالْاَبْصَارَ ﻭَﻣَﻦْ ﻳُﺨْﺮِﺝُ ﺍﻟْﺤَﻰَّ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﻤَﻴِّﺖِ ﻭَﻳُﺨْﺮِﺝُ ﺍﻟْﻤَﻴِّﺖَ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﺤَﻰِّ ﻭَﻣَﻦْ ﻳُﺪَﺑِّﺮُ الْاَمْرَ ﻓَﺴَﻴَﻘُﻮﻟُﻮﻥَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﻓَﻘُﻞْ اَفَلَا ﺗَﺘَّﻘُﻮﻥَ ٭ ﻓَﺬٰﻟِﻜُﻢُ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺭَﺑُّﻜُﻢُ ﺍﻟْﺤَﻖُّ
Tah dina awalna, dawuhanana: "Saha Nu Nyiapkeun langit sareng bumi saperti dua gudang pikeun rejeki aranjeun, sareng Ngaluarkeun hujan ti ditu, séréal ti dieu? Saha salian ti Alloh nu tiasa Ngajantenkeun langit sareng bumi nu agung minangka dua nu nyimpen harta nu taat? Upami kitu, sukur husus ka Mantenna."
Dina bagian kadua, dawuhanana: "Saha Nu Kagungan panon sareng ceuli aranjeun nu pangajénna di antawis anggota awak? Tina alat gawé sareng toko mana aranjeun nyandakna? Ngan Rabb aranjeun Nu tiasa Maparin panon sareng ceuli nu lemes tur ajén ieu. Mantenna Nu Nyiptakeun sareng Ngatik aranjeun, Nu parantos Maparin ieu ka aranjeun. Upami kitu, ngan Mantenna Nu Rabb, sareng Mantenna ogé Nu tiasa janten Ma'bûd."
Dina bagian katilu, dawuhanana: "Saha Nu Ngahirupkeun bumi nu parantos paéh sareng Ngahirupkeun ratusan rébu golongan nu parantos paéh? Saha salian ti Gusti Haqq sareng Gusti Khâliq sakumna alam nu tiasa Ngadamel ieu pagawéan? Tangtos Mantenna Nu Ngadamel. Mantenna Nu Ngahirupkeun. Ku margi Mantenna Gusti Haqq, Mantenna moal Nyia-nyiakeun hak-hak. Mantenna bakal Ngirim aranjeun ka pangadilan agung. Sapertos Ngahirupkeun bumi, Mantenna ogé bakal Ngahirupkeun aranjeun."
Dina bagian kaopat, dawuhanana: "Saha salian ti Alloh nu tiasa Ngatur sareng Ngariksa alam nu agung ieu kalayan katartiban nu sampurna, saperti hiji karaton sareng hiji kota? Ku margi henteu tiasa salian ti Alloh, kudrat Nu kalayan kacida gampilna Ngatur alam nu agung sareng sadaya benda-benda langitna, sakitu tanpa cacad sareng tanpa watesna, dugi ka henteu tiasa peryogi sekutu, ngabagi pagawéan, pangrojong sareng pitulung naon ogé. Nu Ngatur alam nu agung moal Ngantepkeun mahluk-mahluk alit ka panangan sanés. Hartina, kersa atanapi henteu, aranjeun bakal nyaur 'Alloh'."
Tah bagian kahiji sareng kaopat nyaur "Alloh", bagian kadua nyaur "Rabb", bagian katilu nyaur "Al-Haqq". Ngartos sakumaha ﻓَﺬٰﻟِﻜُﻢُ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺭَﺑُّﻜُﻢُ ﺍﻟْﺤَﻖُّ ditempatkeun kalayan mu'jizat. Tah Al-Qur'an nyebat pangaturan agung Alloh sareng anyaman-anyaman penting kudrat-Na. Teras pikeun alat anyaman éta karya sareng anyaman nu agung, dawuhanana ﻓَﺬٰﻟِﻜُﻢُ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺭَﺑُّﻜُﻢُ ﺍﻟْﺤَﻖُّ. Hartina, ku nyebat Asma "Haqq", "Rabb" sareng "Alloh", Al-Qur'an némbongkeun sumber pangaturan nu agung éta.
Tina conto-conto nu kadua: ﺍِﻥَّ ﻓ۪ﻰ ﺧَﻠْﻖِ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافِ ﺍﻟَّﻴْﻞِ ﻭَﺍﻟﻨَّﻬَﺎﺭِ ﻭَﺍﻟْﻔُﻠْﻚِ ﺍﻟَّﺘ۪ﻰ ﺗَﺠْﺮ۪ﻯ ﻓِﻰ ﺍﻟْﺒَﺤْﺮِ ﺑِﻤَﺎ ﻳَﻨْﻔَﻊُ ﺍﻟﻨَّﺎﺱَ ﻭَﻣَٓﺎ ﺍَﻧْﺰَﻝَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀِ ﻣِﻦْ ﻣَٓﺎﺀٍ ﻓَﺎَﺣْﻴَﺎ ﺑِﻪِ الْاَرْضَ ﺑَﻌْﺪَ ﻣَﻮْﺗِﻬَﺎ ﻭَﺑَﺚَّ ﻓ۪ﻴﻬَﺎ ﻣِﻦْ ﻛُﻞِّ ﺩَٓﺍﺑَّﺔٍ ﻭَﺗَﺼْﺮ۪ﻳﻒِ ﺍﻟﺮِّﻳَﺎﺡِ ﻭَﺍﻟﺴَّﺤَﺎﺏِ ﺍﻟْﻤُﺴَﺨَّﺮِ ﺑَﻴْﻦَ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀِ وَالْاَرْضِ لَاٰيَاتٍ ﻟِﻘَﻮْﻡٍ ﻳَﻌْﻘِﻠُﻮﻥَ
Tah saatos ngétang anyaman-anyaman seni sapertos tajalli kakawasaan kailahian dina panyiptaan langit sareng bumi, nu némbongkeun sampurnana kudrat Alloh sareng agungna rububiyah-Na sareng nyaksian kaésaan-Na; tajalli rububiyah dina béda wengi sareng siang; tajalli rohmat ku ditundukkeunana parahu di laut, nu mangrupa sarana pangagungna pikeun kahirupan masarakat manusa; tajalli agungna kudrat dina Ngirim cai kahirupan ti langit ka bumi nu parantos paéh, Ngahirupkeun bumi sareng saratus rébu golonganana, sareng Ngajantenkeunana hiji tempat kumpul nu ahéng; tajalli rohmat sareng kudrat dina Nyiptakeun sato-sato nu rupa-rupa tur henteu kaétang di bumi tina taneuh nu basajan; tajalli rohmat sareng hikmah dina Maparin pancén-pancén agung ka angin, saperti ngabantosan napas sareng prosés ngabuahan tutuwuhan sareng sato, sareng dina Ngagerakkeun sareng Ngatur angin pikeun ngajantenkeunana kaayaan nu luyu pikeun pangriksa sareng napas; sareng tajalli rububiyah dina Nundukkeun méga-méga nu mangrupa sarana rohmat di antawis bumi sareng langit, ku Ngumpulkeun sareng Ngaburencaykeunana bari ngambang saperti tempat kumpul nu ahéng, sareng Ngantepkeunana istirahat teras Ngajak deui kana pancén saperti tentara; kanggo ngadorong akal kana hakékat sareng katerangan jéntréna tur ngajantenkeun tafakur, dawuhanana لَاٰيَاتٍ ﻟِﻘَﻮْﻡٍ ﻳَﻌْﻘِﻠُﻮﻥَ. Ku éta Al-Qur'an masrahkeun ka akal pikeun ngahudangkeun akal-akal.
KAUNGGULAN KATILU DINA LUHUNG TUR PADETNA: Sakapeung Al-Qur'an ngajelaskeun pagawéan-pagawéan Alloh kalayan jéntré. Teras ngaringkes ku hiji ringkesan hasil. Ku jéntréna masihan kayakinan, ku ringkesna ngajantenkeun émut sareng ngabeungkeut.
Contona ﻭَﻛَﺬٰﻟِﻚَ ﻳَﺠْﺘَﺒ۪ﻴﻚَ ﺭَﺑُّﻚَ ﻭَﻳُﻌَﻠِّﻤُﻚَ ﻣِﻦْ ﺗَﺎْﻭ۪ﻳﻞِ الْاَحَاد۪يثِ ﻭَﻳُﺘِﻢُّ ﻧِﻌْﻤَﺘَﻪُ ﻋَﻠَﻴْﻚَ ﻭَﻋَﻠٰٓﻰ ﺍٰﻝِ ﻳَﻌْﻘُﻮﺏَ ﻛَﻤَٓﺎ ﺍَﺗَﻤَّﻬَﺎ ﻋَﻠٰٓﻰ ﺍَﺑَﻮَﻳْﻚَ ﻣِﻦْ ﻗَﺒْﻞُ ﺍِﺑْﺮَﺍﻫ۪ﻴﻢَ ﻭَﺍِﺳْﺤٰﻖَ ﺍِﻥَّ ﺭَﺑَّﻚَ ﻋَﻠ۪ﻴﻢٌ ﺣَﻜ۪ﻴﻢٌ
Tah ku ayat ieu Al-Qur'an masihan isyarat kana ni'mat-ni'mat nu dipaparin ka Kangjeng Nabi Yusuf sareng karuhunna. Dawuhanana: Ngagungkeun aranjeun ku kalungguhan kanabian di antawis sadaya manusa, ngabeungkeut sakumna runtuyan nabi kana runtuyan aranjeun sareng ngajantenkeun runtuyan aranjeun minangka pamingpin sadaya runtuyan di antawis umat manusa; ngajantenkeun kulawarga aranjeun minangka kamar pangajaran sareng pituduh pikeun élmu-élmu Ilahi sareng hikmah Rabb, sareng ku élmu sareng hikmah éta ngahijikeun kakawasaan dunya nu bagja sareng kabagjaan aherat nu langgeng dina aranjeun; ngajantenkeun anjeun ku élmu sareng hikmah minangka pamingpin Mesir nu mulya, nabi nu luhung sareng panungtun nu wijaksana; ku nyebat sareng ngétang ni'mat Ilahi ieu, Al-Qur'an nyebat yén ku élmu sareng hikmah Kangjeng Nabi Yusuf, bapa-bapana sareng karuhunna parantos diistiméwakeun. Teras dawuhanana "Rabb anjeun téh Gusti Alîm sareng Gusti Hakîm." "Rububiyah sareng hikmah-Na merlukeun pikeun Ngajantenkeun anjeun, bapa-bapa sareng karuhun anjeun nampi tajalli Asma Gusti Alîm tur Hakîm." Tah ni'mat-ni'mat nu jéntré éta diringkes ku ieu ringkesan hasil.
Ogé contona ﻗُﻞِ ﺍﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﻣَﺎﻟِﻚَ ﺍﻟْﻤُﻠْﻚِ ﺗُﺆْﺗِﻰ ﺍﻟْﻤُﻠْﻚَ ﻣَﻦْ ﺗَﺸَٓﺎﺀُ
Tah ieu ayat némbongkeun pangaturan Alloh dina kahirupan masarakat umat manusa ku cara yén martabat sareng hina, malarat sareng beunghar, langsung kabeungkeut kana Masyîah sareng Kersa Alloh. Hartina, dugi ka pangaturan nu pangpaburencayna dina rupa-rupa tingkatan, éta ku Masyîah sareng Papasten Ilahi. Kabeneran tanpa maksud henteu tiasa campur. Saatos masihan ieu hukum, pagawéan nu pangpentingna dina kahirupan manusa nyaéta rejekina. Ku hiji atanapi dua bubuka, ieu ayat ngabuktikeun yén rejeki manusa langsung dikirim tina gudang rohmat Gusti Razzâq Nu Sajati. Nyaéta, dawuhanana: "Rejeki aranjeun kabeungkeut kana hirupna bumi. Hirup deui bumi nujul kana usum semi. Sedengkeun usum semi aya dina Panangan Zat Nu Nundukkeun panonpoé sareng bulan sareng Ngiderkeun wengi sareng siang. Upami kitu, pikeun masihan hiji apel ka hiji jalma minangka rejeki sajati, Zat Nu Ngeusian sakumna bumi ku sadaya buah éta Nu tiasa Maparin. Sareng Mantenna janten Razzâq Nu Sajati pikeun anjeunna." Teras dawuhanana ﻭَ ﺗَﺮْﺯُﻕُ ﻣَﻦْ ﺗَﺸَٓﺎﺀُ ﺑِﻐَﻴْﺮِ ﺣِﺴَﺎﺏٍ. Dina ieu kalimah, Al-Qur'an ngaringkes sareng ngabuktikeun pagawéan-pagawéan nu jéntré éta. Hartosna: "Nu Maparin rejeki tanpa itungan ka aranjeun téh Mantenna Nu Ngadamel ieu pagawéan-pagawéan."
PANGAJARAN LEMES BALAGHAH KAOPAT: Sakapeung Al-Qur'an nyebat mahluk-mahluk Ilahi dina hiji runtuyan; teras ku némbongkeun yén dina éta mahluk-mahluk aya hiji aturan, hiji timbangan sareng buah-buahna, saolah-olah masihan herang sareng caang; teras tina éta runtuyan nu saperti eunteung, Al-Qur'an némbongkeun Asma-Asma Ilahi nu tajallina aya di jerona. Saolah-olah mahluk-mahluk nu parantos disebat téh lafaz-lafaz. Asma-Asma ieu mangrupa hartina, atanapi siki-siki éta buah, atanapi ringkesanana.
Contona ﻭَﻟَﻘَﺪْ ﺧَﻠَﻘْﻨَﺎ الْاِنْسَانَ ﻣِﻦْ سُلَالَةٍ ﻣِﻦْ ﻃ۪ﻴﻦٍ ٭ ﺛُﻢَّ ﺟَﻌَﻠْﻨَﺎﻩُ ﻧُﻄْﻔَﺔً ﻓ۪ﻰ ﻗَﺮَﺍﺭٍ ﻣَﻜ۪ﻴﻦٍ ٭ ﺛُﻢَّ ﺧَﻠَﻘْﻨَﺎ ﺍﻟﻨُّﻄْﻔَﺔَ ﻋَﻠَﻘَﺔً ﻓَﺨَﻠَﻘْﻨَﺎ ﺍﻟْﻌَﻠَﻘَﺔَ ﻣُﻀْﻐَﺔً ﻓَﺨَﻠَﻘْﻨَﺎ ﺍﻟْﻤُﻀْﻐَﺔَ ﻋِﻈَﺎﻣًﺎ ﻓَﻜَﺴَﻮْﻧَﺎ ﺍﻟْﻌِﻈَﺎﻡَ ﻟَﺤْﻤًﺎ ﺛُﻢَّ ﺍَﻧْﺸَﺎْﻧَﺎﻩُ ﺧَﻠْﻘًﺎ ﺍٰﺧَﺮَ ﻓَﺘَﺒَﺎﺭَﻙَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺍَﺣْﺴَﻦُ ﺍﻟْﺨَﺎﻟِﻘ۪ﻴﻦَ
Tah Al-Qur'an nyebat sareng nyusun tahapan-tahapan panyiptaan manusa nu ahéng, unik, asli, tartib sareng saimbang, ku cara nu saperti eunteung, dugi ka ﻓَﺘَﺒَﺎﺭَﻙَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺍَﺣْﺴَﻦُ ﺍﻟْﺨَﺎﻟِﻘ۪ﻴﻦَ katingal ku dirina sorangan di jerona sareng ngajantenkeun dirina diucapkeun. Malah saurang panulis wahyu, nalika nyerat ieu ayat, parantos ngucapkeun ieu kecap sateuacan kecapna sumping. Anjeunna nyangka "Naha wahyu ogé parantos sumping ka abdi?" Padahal éta sampurnana aturan, herang sareng saimbang kecap sateuacanna, nu parantos némbongkeun éta kecap sateuacan éta kecap sumping.
Ogé contona ﺍِﻥَّ ﺭَﺑَّﻜُﻢُ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ ﺧَﻠَﻖَ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضَ ﻓ۪ﻰ ﺳِﺘَّﺔِ ﺍَﻳَّﺎﻡٍ ﺛُﻢَّ ﺍﺳْﺘَﻮٰﻯ ﻋَﻠَﻰ ﺍﻟْﻌَﺮْﺵِ ﻳُﻐْﺸِﻰ ﺍﻟَّﻴْﻞَ ﺍﻟﻨَّﻬَﺎﺭَ ﻳَﻄْﻠُﺒُﻪُ ﺣَﺜ۪ﻴﺜًﺎ ﻭَﺍﻟﺸَّﻤْﺲَ
ﻭَﺍﻟْﻘَﻤَﺮَ ﻭَﺍﻟﻨُّﺠُﻮﻡَ ﻣُﺴَﺨَّﺮَﺍﺕٍ ﺑِﺎَﻣْﺮِﻩ۪ اَلَا ﻟَﻪُ ﺍﻟْﺨَﻠْﻖُ وَالْاَمْرُ ﺗَﺒَﺎﺭَﻙَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺭَﺏُّ ﺍﻟْﻌَﺎﻟَﻤ۪ﻴﻦَ
Tah dina ayat ieu, Al-Qur'an némbongkeun agungna kudrat Ilahi sareng kakawasaan rububiyah ku hiji cara, dugi ka panonpoé, bulan sareng béntang-béntang siap kana Paréntah-Na saperti prajurit nu taat; Al-Qur'an némbongkeun Gusti Qadîr Dzul-Jalâl Nu Ngiderkeun wengi sareng siang hiji saatos nu sanés, saperti dua garis bodas sareng hideung atanapi dua pita, teras Nyerat ayat-ayat rububiyah-Na dina kaca-kaca alam, sareng Nu Linggih dina arsy rububiyah-Na; ku kituna unggal roh nu ngadangukeun hoyong nyaur ﺑَﺎﺭَﻙَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ، ﻣَﺎﺷَﺎﺀَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ، ﻓَﺘَﺒَﺎﺭَﻙَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺭَﺏُّ ﺍﻟْﻌَﺎﻟَﻤ۪ﻴﻦَ. Hartina, ﺗَﺒَﺎﺭَﻙَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺭَﺏُّ ﺍﻟْﻌَﺎﻟَﻤ۪ﻴﻦَ janten ringkesan, siki, buah sareng cai kahirupan kecap nu sateuacanna.
KAUNGGULAN KALIMA DINA LUHUNG TUR PADETNA: Sakapeung Al-Qur'an nyebat bagian-bagian material nu tiasa robih sareng nu jadi tempat rupa-rupa kaayaan. Pikeun ngarobah éta janten hakékat-hakékat nu tetep, Al-Qur'an ngaringkes sareng ngabeungkeutna ku Asma-Asma Nu Tetep, Nu Caang sareng Nu Nyakup Sadayana. Atanapi Al-Qur'an nutup ku hiji ringkesan hasil nu ngadorong kana tafakur sareng nyandak pangajaran.
Tina conto-conto harti kahiji, upamina ﻭَﻋَﻠَّﻢَ ﺍٰﺩَﻡَ الْاَسْمَٓاءَ ﻛُﻠَّﻬَﺎ ﺛُﻢَّ ﻋَﺮَﺿَﻬُﻢْ ﻋَﻠَﻰ ﺍﻟْﻤَﻠٰٓﺌِﻜَﺔِ ﻓَﻘَﺎﻝَ ﺍَﻧْﺒِﺌُﻮﻧ۪ﻰ ﺑِﺎَﺳْﻤَٓﺎﺀِ هٰٓؤُلَٓاءِ ﺍِﻥْ ﻛُﻨْﺘُﻢْ ﺻَﺎﺩِﻗ۪ﻴﻦَ ٭ ﻗَﺎﻟُﻮﺍ ﺳُﺒْﺤَﺎﻧَﻚَ لَا ﻋِﻠْﻢَ ﻟَﻨَٓﺎ اِلَّا ﻣَﺎ ﻋَﻠَّﻤْﺘَﻨَٓﺎ ﺍِﻧَّﻚَ ﺍَﻧْﺖَ ﺍﻟْﻌَﻠ۪ﻴﻢُ ﺍﻟْﺤَﻜ۪ﻴﻢُ
Tah ieu ayat mimitina nyebat hiji kajadian husus, nyaéta "Dina pasualan khalifah Nabi Adam, nu janten sumber unggulna anjeunna tibatan malaikat téh élmuna." Teras dina éta kajadian, ayat nyebat éléhna malaikat ka Nabi Adam tina jihat élmu. Teras ayat ngaringkes dua kajadian ieu ku dua Asma Nu Nyakup Sadayana. Nyaéta ﺍَﻧْﺖَ ﺍﻟْﻌَﻠ۪ﻴﻢُ ﺍﻟْﺤَﻜ۪ﻴﻢُ, hartosna "Ku margi Gusti Alîm sareng Gusti Hakîm, Gusti Ngajar Adam, teras anjeunna unggul tibatan abdi sadaya. Ku margi Gusti Hakîm, Gusti Maparin ka abdi sadaya dumasar kana kamampuhan abdi sadaya. Gusti Maparin anjeunna unggul dumasar kana kamampuhanana."
Tina conto-conto harti kadua, upamina ﻭَﺍِﻥَّ ﻟَﻜُﻢْ ﻓِﻰ الْاَنْعَامِ ﻟَﻌِﺒْﺮَﺓً ﻧُﺴْﻘ۪ﻴﻜُﻢْ ﻣِﻤَّﺎ ﻓ۪ﻰ ﺑُﻄُﻮﻧِﻪ۪ ﻣِﻦْ ﺑَﻴْﻦِ ﻓَﺮْﺙٍ ﻭَﺩَﻡٍ ﻟَﺒَﻨًﺎ ﺧَﺎﻟِﺼًﺎ ﺳَٓﺎﺋِﻐًﺎ ﻟِﻠﺸَّﺎﺭِﺑ۪ﻴﻦَ
ﺍِﻟٰﻰ ﺍٰﺧِﺮِ ﻓ۪ﻴﻪِ ﺷِﻔَٓﺎﺀٌ ﻟِﻠﻨَّﺎﺱِ ﺍِﻥَّ ﻓ۪ﻰ ﺫٰﻟِﻚَ لَاٰيَةً ﻟِﻘَﻮْﻡٍ ﻳَﺘَﻔَﻜَّﺮُﻭﻥَ
Tah saatos ayat-ayat ieu némbongkeun yén Alloh Ngajantenkeun mahluk-mahluk-Na saperti domba, embé, sapi sareng onta minangka pancuran susu nu murni, beresih sareng nikmat kanggo manusa; ciptaan-Na saperti anggur sareng kurma masing-masing minangka baki sareng panci ni'mat nu lemes, nikmat sareng amis kanggo manusa; sareng mu'jizat-mu'jizat kudrat-Na nu alit saperti nyiruan minangka panyuguh inuman sirop nu ngubaran, amis sareng éndah; pikeun ngadorong kana tafakur, nyandak pangajaran sareng nimbangkeun perkara-perkara sanés ogé, dawuhanana ﺍِﻥَّ ﻓ۪ﻰ ﺫٰﻟِﻚَ لَاٰيَةً ﻟِﻘَﻮْﻡٍ ﻳَﺘَﻔَﻜَّﺮُﻭﻥَ, teras nutup.
PANGAJARAN LEMES BALAGHAH KAGENEP: Sakapeung ayat ngahamparkeun hukum-hukum rububiyah dina jumlah nu seueur pisan, teras ngahijikeunana ku patalian kaésaan nu janten jihat tunggal, atanapi nempatkeunana dina hiji kaidah nu nyakup sadayana.
Contona ﻭَﺳِﻊَ ﻛُﺮْﺳِﻴُّﻪُ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضَ وَلَا ﻳَﺆُﺩُﻩُ ﺣِﻔْﻈُﻬُﻤَﺎ ﻭَﻫُﻮَ ﺍﻟْﻌَﻠِﻰُّ ﺍﻟْﻌَﻈ۪ﻴﻢُ
Tah dina Ayatul Kursi, babarengan sareng ngabuktikeun sapuluh tingkatan tauhid dina warna-warna nu béda-béda ku sapuluh kalimah, ku kalimah ﻣَﻦْ ﺫَﺍ ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ ﻳَﺸْﻔَﻊُ ﻋِﻨْﺪَﻩُٓ اِلَّا ﺑِﺎِﺫْﻧِﻪ۪ ayat motong sareng miceun syirik sareng campur tangan nu sanés kalayan kakuatan nu seukeut pisan. Ogé ieu ayat mangrupa tempat tajalli Ismul A'zham, ku kituna harti-hartina ngeunaan hakékat Ilahi aya dina darajat nu pangagungna; ayat némbongkeun pangaturan rububiyah dina darajat pangagungna. Ogé saatos nyebat pangaturan kailahian nu nujul sakaligus ka sakumna langit sareng bumi sareng miara nu nyakup sadayana dina darajat nu pangagungna, ayat ngaringkes sumber-sumber tajalli-Na nu pangagungna ku ﻭَﻫُﻮَ ﺍﻟْﻌَﻠِﻰُّ ﺍﻟْﻌَﻈ۪ﻴﻢُ, minangka patalian kaésaan sareng jihat tunggal.
Ogé contona ﺍَﻟﻠّٰﻪُ ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ ﺧَﻠَﻖَ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضَ ﻭَﺍَﻧْﺰَﻝَ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀِ ﻣَٓﺎﺀً ﻓَﺎَﺧْﺮَﺝَ ﺑِﻪ۪ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺜَّﻤَﺮَﺍﺕِ ﺭِﺯْﻗًﺎ ﻟَﻜُﻢْ ﻭَﺳَﺨَّﺮَ ﻟَﻜُﻢُ ﺍﻟْﻔُﻠْﻚَ ﻟِﺘَﺠْﺮِﻯَ ﻓِﻰ ﺍﻟْﺒَﺤْﺮِ ﺑِﺎَﻣْﺮِﻩ۪ ﻭَﺳَﺨَّﺮَ ﻟَﻜُﻢُ الْاَنْهَارَ ٭ ﻭَﺳَﺨَّﺮَ ﻟَﻜُﻢُ ﺍﻟﺸَّﻤْﺲَ ﻭَﺍﻟْﻘَﻤَﺮَ ﺩَٓﺍﺋِﺒَﻴْﻦِ ﻭَﺳَﺨَّﺮَ ﻟَﻜُﻢُ ﺍﻟَّﻴْﻞَ ﻭَﺍﻟﻨَّﻬَﺎﺭَ ٭ ﻭَﺍٰﺗٰﻴﻜُﻢْ ﻣِﻦْ ﻛُﻞِّ ﻣَﺎ ﺳَﺎَﻟْﺘُﻤُﻮﻩُ ﻭَﺍِﻥْ ﺗَﻌُﺪُّﻭﺍ ﻧِﻌْﻤَﺖَ ﺍﻟﻠّٰﻪِ لَا ﺗُﺤْﺼُﻮﻫَﺎ
Tah ayat-ayat ieu, mimitina, némbongkeun kumaha Alloh Nyiptakeun alam nu agung ieu saperti karaton kanggo manusa, Ngirim cai kahirupan ti langit ka bumi sareng Ngajantenkeun bumi sareng langit minangka dua abdi kanggo nganteurkeun rejeki ka manusa; kitu ogé Mantenna Nundukkeun parahu ka manusa pikeun Maparin ka unggal jalma kamungkinan nyandak mangpaat tina unggal rupa buah nu aya di penjuru bumi sanés, sareng pikeun manusa silih tukeur buah usahana tur nyumponan unggal rupa sumber pangupa jiwana. Hartina, Mantenna parantos Maparin hiji kaayaan ka laut, angin sareng kai, dugi ka angin mangrupa cambuk, parahu mangrupa kuda sareng laut ngagolér saperti gurun di handapeun sukuna. Babarengan sareng Ngajantenkeun manusa patali sareng sakumna bumi ku parahu, Mantenna ogé Nundukkeun walungan-walungan sareng walungan-walungan gedé minangka sarana angkutan fitrah manusa; ogé Ngiderkeun panonpoé sareng bulan, teras Nyiptakeunana minangka dua abdi nu ditundukkeun pikeun Nyuguhkeun usum-usum sareng ni'mat-ni'mat Gusti Nu Maparin Ni'mat Nu Sajati nu warna-warni tur robih dina usum-usum, sareng minangka dua nu ngatur kamudi pikeun Ngiderkeun roda nu agung éta. Ogé Mantenna Nundukkeun wengi sareng siang ka manusa; nyaéta wengi minangka simbut pikeun kulemna nu tengtrem, siang minangka tempat dagang kanggo pangupa jiwana.
Tah saatos ngétang ni'mat-ni'mat Ilahi ieu, Al-Qur'an némbongkeun sakumaha legana bunderan ni'mat nu dipaparin ka manusa, sareng ku ringkesan hasil ﻭَﺍٰﺗٰﻴﻜُﻢْ ﻣِﻦْ ﻛُﻞِّ ﻣَﺎ ﺳَﺎَﻟْﺘُﻤُﻮﻩُ ﻭَﺍِﻥْ ﺗَﻌُﺪُّﻭﺍ ﻧِﻌْﻤَﺖَ ﺍﻟﻠّٰﻪِ لَا ﺗُﺤْﺼُﻮﻫَﺎ, némbongkeun sakumaha tanpa watesna ni'mat nu ngeusian éta bunderan. Hartosna, naon waé nu dipénta manusa ku basa kamampuhan sareng pangabutuh fitrahna, sadayana parantos dipaparin. Ni'mat Ilahi ka manusa moal réngsé sareng moal béak ku diétang. Leres, ku margi salah sahiji méja ni'mat manusa nyaéta langit sareng bumi, sareng sawaréh ni'mat dina éta méja nyaéta perkara-perkara saperti panonpoé, bulan, wengi sareng siang, tangtos ni'mat-ni'mat nu nujul ka manusa henteu tiasa diwatesan sareng diétang.
RUSIAH BALAGHAH KATUJUH: Sakapeung ayat, pikeun nyabut kamampuh nyiptakeun tina sabab lahiriah sareng némbongkeun yén éta jauh, némbongkeun tujuan sareng buah perkara nu disababkeun. Supados kahartos yén sabab ngan tabir lahiriah. Margi maksudkeun tujuan nu kacida pinuh ku hikmah sareng buah nu penting kedah janten pagawéan Zat Nu Kacida Alîm tur Hakîmna. Sedengkeun sababna tanpa kasadaran sareng henteu hirup.
Ogé ku nyebat buah sareng tujuanana, ayat némbongkeun yén sabab-sabab, sanaos dina paningal lahiriah sareng dina wujud katingal nyambung tur nempel sareng perkara-perkara nu disababkeun, dina hakékat aya jarak nu jauh di antawisna. Ti sabab dugi ka diciptakeunana perkara nu disababkeun, aya jarak nu sakitu jauhna, dugi ka panangan sabab nu pangagungna henteu tiasa ngahontal panyiptaan perkara nu disababkeun nu pangleutikna.
Tah dina jarak nu panjang di antawis sabab sareng perkara nu disababkeun, Asma-Asma Ilahi medal saperti hiji-hiji béntang. Tempat medalna nyaéta éta jarak maknawi. Sapertos dina paningal lahiriah, tungtung langit katingal nyambung sareng padeukeut dina bunderan cakrawala gunung-gunung; padahal ti bunderan cakrawala gunung dugi ka tungtung langit aya jarak nu agung, nu mangrupa tempat medal sadaya béntang sareng tempat cicing perkara-perkara sanés; kitu ogé di antawis sabab-sabab sareng perkara-perkara nu disababkeun aya jarak maknawi nu katingal ku taropong iman sareng cahya Al-Qur'an.
Contona ﻓَﻠْﻴَﻨْﻈُﺮِ الْاِنْسَانُ ﺍِﻟٰﻰ ﻃَﻌَﺎﻣِﻪ۪ ٭ ﺍَﻧَّﺎ ﺻَﺒَﺒْﻨَﺎ ﺍﻟْﻤَٓﺎﺀَ ﺻَﺒًّﺎ ٭ ﺛُﻢَّ ﺷَﻘَﻘْﻨَﺎ الْاَرْضَ ﺷَﻘًّﺎ ٭ ﻓَﺎَﻧْﺒَﺘْﻨَﺎ ﻓ۪ﻴﻬَﺎ ﺣَﺒًّﺎ ٭ ﻭَ ﻋِﻨَﺒًﺎ ﻭَ ﻗَﻀْﺒًﺎ ٭ ﻭَ ﺯَﻳْﺘُﻮﻧًﺎ ﻭَ نَخْلًا ٭ ﻭَ ﺣَﺪَٓﺍﺋِﻖَ ﻏُﻠْﺒًﺎ ٭ ﻭَ ﻓَﺎﻛِﻬَﺔً ﻭَ ﺍَﺑًّﺎ ٭ ﻣَﺘَﺎﻋًﺎ ﻟَﻜُﻢْ ﻭَ لِاَنْعَامِكُمْ
Tah ieu ayat mulya, ku nyebat mu'jizat-mu'jizat kudrat Ilahi dina runtuyan hikmah, ngabeungkeut sabab-sabab kana perkara-perkara nu disababkeun, sareng dina ahirna ku lafaz ﻣَﺘَﺎﻋًﺎ ﻟَﻜُﻢْ némbongkeun hiji tujuan; éta tujuan ngabuktikeun yén dina sakumna sabab sareng perkara nu disababkeun nu silih runtuy ieu aya Gusti Nu Ngatur Nu Buni, Nu Ningali sareng Nuturkeun éta tujuan, sareng sabab-sabab téh tabir-Na.
Leres, ku ungkara ﻣَﺘَﺎﻋًﺎ ﻟَﻜُﻢْ ﻭَ لِاَنْعَامِكُمْ, Al-Qur'an nyabut kamampuh nyiptakeun tina sadaya sabab. Dina hartina dawuhanana: Cai sumping ti langit pikeun nganteurkeun rejeki ka aranjeun sareng sato-sato aranjeun. Ku margi dina éta cai henteu aya kamampuh pikeun welas sareng asih ka aranjeun sareng sato-sato aranjeun, sareng nganteurkeun rejeki, hartina cai henteu sumping ku dirina sorangan, nanging dikirim.
Ogé taneuh kabuka ku tutuwuhanana, sareng rejeki aranjeun sumping ti dinya. Ku margi taneuh nu tanpa rasa sareng tanpa kasadaran kacida jauhna tina kamampuh mikiran rejeki aranjeun sareng mikanyaah, taneuh henteu kabuka ku dirina sorangan; aya Zat Nu Muka éta panto sareng Maparin ni'mat kana panangan aranjeun.
Ogé jukut sareng tatangkalan kacida jauhna tina mikiran rejeki aranjeun sareng kalayan welas asih nganteurkeun buah sareng séréal ka aranjeun; ku kituna ayat némbongkeun yén éta mangrupa tali-tali sareng pita-pita nu dipanjangkeun ku Gusti Hakîm Nu Rahîm ti tukangeun tabir, nu dina éta Mantenna Ngagantungkeun ni'mat-ni'mat-Na sareng Nganteurkeunana ka mahluk hirup.
Tah tina katerangan-katerangan ieu, katingal tempat medal seueur Asma saperti Rahîm, Razzâq, Mun'im sareng Karîm.
Ogé contona ﺍَﻟَﻢْ ﺗَﺮَ ﺍَﻥَّ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﻳُﺰْﺟ۪ﻰ ﺳَﺤَﺎﺑًﺎ ﺛُﻢَّ ﻳُﺆَﻟِّﻒُ ﺑَﻴْﻨَﻪُ ﺛُﻢَّ ﻳَﺠْﻌَﻠُﻪُ ﺭُﻛَﺎﻣًﺎ ﻓَﺘَﺮَﻯ ﺍﻟْﻮَﺩْﻕَ ﻳَﺨْﺮُﺝُ ﻣِﻦْ خِلَالِه۪ ﻭَ ﻳُﻨَﺰِّﻝُ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀِ ﻣِﻦْ ﺟِﺒَﺎﻝٍ ﻓ۪ﻴﻬَﺎ ﻣِﻦْ ﺑَﺮَﺩٍ ﻓَﻴُﺼ۪ﻴﺐُ ﺑِﻪ۪ ﻣَﻦْ ﻳَﺸَٓﺎﺀُ ﻭَ ﻳَﺼْﺮِﻓُﻪُ ﻋَﻦْ ﻣَﻦْ ﻳَﺸَٓﺎﺀُ ﻳَﻜَﺎﺩُ ﺳَﻨَﺎ ﺑَﺮْﻗِﻪ۪ ﻳَﺬْﻫَﺐُ بِالْاَبْصَارِ ٭ ﻳُﻘَﻠِّﺐُ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺍﻟَّﻴْﻞَ ﻭَ ﺍﻟﻨَّﻬَﺎﺭَ ﺍِﻥَّ ﻓ۪ﻰ ﺫٰﻟِﻚَ ﻟَﻌِﺒْﺮَﺓً لِاُولِى الْاَبْصَارِ ٭ ﻭَﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺧَﻠَﻖَ ﻛُﻞَّ ﺩَٓﺍﺑَّﺔٍ ﻣِﻦْ ﻣَٓﺎﺀٍ ﻓَﻤِﻨْﻬُﻢْ ﻣَﻦْ ﻳَﻤْﺸ۪ﻰ ﻋَﻠٰﻰ ﺑَﻄْﻨِﻪ۪ ﻭَ ﻣِﻨْﻬُﻢْ ﻣَﻦْ ﻳَﻤْﺸ۪ﻰ ﻋَﻠٰﻰ ﺭِﺟْﻠَﻴْﻦِ ﻭَ ﻣِﻨْﻬُﻢْ ﻣَﻦْ ﻳَﻤْﺸ۪ﻰ ﻋَﻠٰٓﻰ ﺍَﺭْﺑَﻊٍ ﻳَﺨْﻠُﻖُ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﻣَﺎ ﻳَﺸَٓﺎﺀُ ﺍِﻥَّ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﻋَﻠٰﻰ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ﻗَﺪ۪ﻳﺮٌ
Tah ieu ayat, nalika ngajelaskeun pangaturan nu ahéng dina ngawangun méga sareng ngahujankeun hujan, nu mangrupa salah sahiji mu'jizat rububiyah nu pangpentingna sareng tabir gudang rohmat nu pangahéngna; saolah-olah nalika bagian-bagian méga paburencay sareng nyumput di rohangan hawa, sapertos prajurit-prajurit nu angkat istirahat ngumpul ku sora tarompét, éta bagian-bagian ogé ngumpul ku paréntah Ilahi sareng ngawangun méga. Teras saperti golongan-golongan alit ngawangun hiji tentara, Mantenna Ngahijikeun méga-méga nu sapotong-sapotong éta, sareng tina potongan-potongan méga nu gaduh ukuran sareng wangun gunung-gunung nu ngider dina poé kiamat, sareng tina jihat baseuh sareng bodasna mangrupa salju sareng hujan és, Mantenna Ngirim cai kahirupan ka sadaya mahluk hirup.
Nanging dina ngirim éta, katingal hiji kersa sareng maksud. Éta sumping dumasar kana pangabutuh, hartina dikirim. Nalika rohangan herang, beresih sareng henteu aya naon-naon, potongan-potongan saperti gunung henteu ngumpul ku dirina sorangan saperti tempat kumpul nu ahéng; malah aya Zat Nu Terang mahluk hirup, Nu Ngirimkeunana.
Tah dina jarak maknawi ieu katingal tempat medal Asma-Asma saperti Qadîr, Alîm, Mutasarrif, Mudabbir, Murabbî, Mughîth sareng Muhyî.
KAUNGGULAN KADALAPAN DINA LUHUNG TUR PADETNA:
Sakapeung Al-Qur'an, pikeun ngajantenkeun haté nampi pagawéan-pagawéan Alloh nu luar biasa di aherat, nyebat pagawéan-pagawéan-Na nu ahéng di dunya minangka pangsiapan, sareng pikeun nyiapkeun pikiran ngabenerkeunana, minangka pangajaran awal; atanapi Al-Qur'an nyebat pagawéan-pagawéan Ilahi nu ahéng dina mangsa payun sareng aherat ku hiji cara nu ngajantenkeun urang yakin ku seueur conto nu sarupa nu urang saksian. Upamina ﺍَﻭَ ﻟَﻢْ ﻳَﺮَ الْاِنْسَانُ ﺍَﻧَّﺎ ﺧَﻠَﻘْﻨَﺎﻩُ ﻣِﻦْ ﻧُﻄْﻔَﺔٍ ﻓَﺎِﺫَﺍ ﻫُﻮَ ﺧَﺼ۪ﻴﻢٌ ﻣُﺒ۪ﻴﻦٌ, dugi ka ahir surah... Tah dina ieu bahasan ngeunaan hasyr, Al-Qur'an Al-Hakîm ngabuktikeun hasyr ku tujuh atanapi dalapan cara nu béda-béda.
Mimitina, Al-Qur'an ngébréhkeun panyiptaan kahiji ka paningal. Dawuhanana: Aranjeun ningali tumuwuhna aranjeun ti nutfah dugi ka 'alaqah, tina 'alaqah dugi ka mudghah, tina mudghah dugi ka panyiptaan manusa. Kumaha aranjeun mungkir panyiptaan kadua? Éta saperti ieu, malah langkung gampil.
Ogé ku kecap ﺍَﻟَّﺬ۪ﻯ ﺟَﻌَﻞَ ﻟَﻜُﻢْ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺸَّﺠَﺮِ الْاَخْضَرِ ﻧَﺎﺭًﺍ, Al-Qur'an masihan isyarat kana kasaéan paparin agung Alloh ka manusa, teras dawuhanana: Zat Nu Maparin ni'mat sapertos kieu ka aranjeun moal Ngantepkeun aranjeun tanpa aturan, dugi ka aranjeun lebet ka kubur sareng ngagolér pikeun henteu gugah deui.
Ogé ku isyarat, dawuhanana: Aranjeun ningali tatangkalan nu parantos paéh hirup deui sareng héjo. Aranjeun henteu tiasa nimbangkeun hirup deui tulang-tulang nu saperti kai, teras nganggap éta jauh tina mungkin.
Ogé naha Nu Nyiptakeun langit sareng bumi bakal henteu mampuh kana hirup sareng maotna manusa, nu mangrupa buah langit sareng bumi? Naha Nu Ngatur tangkal nu agung moal Merhatikeun buah éta tangkal sareng Nyandarkeunana ka nu sanés? Naha aranjeun nyangka Mantenna bakal Ngantepkeun hasil sakumna tangkal, teras Ngajantenkeun tangkal panyiptaan, nu unggal bagianna diulén ku hikmah, sia-sia sareng tanpa mangpaat?
Dawuhanana: Zat Nu badé Ngahirupkeun aranjeun dina hasyr téh Zat Nu sakumna alam mangrupa prajurit nu taat ka Mantenna. Di payuneun paréntah "kun fayakun", alam tunduk kalayan taat nu sampurna. Nyiptakeun hiji usum semi kanggo Mantenna gampil sakitu hiji kembang. Mantenna Zat Nu kudrat-Na Gampil Nyiptakeun sadaya sato sakitu Nyiptakeun hiji laleur. Di payuneun Zat sapertos kitu, henteu kénging nyaur ﻣَﻦْ ﻳُﺤْﻴِﻰ ﺍﻟْﻌِﻈَﺎﻡَ, teras nangtang kudrat-Na kalayan maksud ngalumpuhkeun.
Teras ku ungkara ﻓَﺴُﺒْﺤَﺎﻥَ ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ ﺑِﻴَﺪِﻩ۪ ﻣَﻠَﻜُﻮﺕُ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ, Mantenna Gusti Qadîr Dzul-Jalâl Nu Kagungan tali kamudi unggal perkara dina Panangan-Na sareng konci unggal perkara di Sisi-Na; Nu kalayan gampil Ngabalikeun wengi sareng siang, usum tiris sareng usum panas saperti kaca-kaca hiji kitab; Nu Nutup dunya sareng Muka aherat saperti dua tempat cicing.
Ku margi sapertos kitu, minangka hasil sadaya dalil, ﻭَ ﺍِﻟَﻴْﻪِ ﺗُﺮْﺟَﻌُﻮﻥَ, hartosna "Mantenna bakal Ngahirupkeun aranjeun tina kubur, Nyumpingkeun aranjeun kana hasyr sareng Ngitung amal aranjeun di payuneun Kaagungan-Na."
Tah ayat-ayat ieu parantos nyiapkeun pikiran pikeun nampi hasyr, sareng ogé nyiapkeun haté. Margi ayat-ayat éta ogé némbongkeun nu sarupa ku pagawéan-pagawéan di dunya.
Ogé sakapeung Al-Qur'an nyebat pagawéan-pagawéan-Na di aherat ku hiji cara nu méré kesan kana nu sarupa di dunya, supados henteu aya rohangan pikeun nganggap jauh tina mungkin sareng mungkir.
Contona ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺸَّﻤْﺲُ ﻛُﻮِّﺭَﺕْ
ﺍﻟﺦ
Sareng ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀُ ﺍﻧْﻔَﻄَﺮَﺕْ
ﺍﻟﺦ sareng ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀُ ﺍﻧْﺸَﻘَّﺖْ
Tah dina surah-surah ieu, Al-Qur'an nyebat parobahan-parobahan agung sareng pangaturan rububiyah dina kiamat sareng hasyr ku hiji cara, dugi ka manusa gampil nampi éta parobahan nu matak sieun haté sareng henteu kahontal ku akal, margi anjeunna ningali nu sarupa di dunya, upamina dina usum gugur sareng usum semi. Masihan isyarat ogé kana gurat badag harti tilu surah ieu bakal panjang pisan. Ku margi éta, urang badé némbongkeun hiji kecap wungkul minangka conto.
Upamina, kecap ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺼُّﺤُﻒُ ﻧُﺸِﺮَﺕْ ngedalkeun yén dina hasyr, sadaya amal masing-masing jalma dipedar bari ditulis dina hiji kaca. Ieu pasualan, ku dirina sorangan, kacida ahéngna, ku kituna akal henteu tiasa mendakan jalan ka dinya.
Nanging sakumaha ditunjuk ku surah, dina hasyr usum semi, sakumaha aya nu sarupa sareng titik-titik sanés, nu sarupa sareng dipedarna lembaran-lembaran ieu ogé kacida écésna.
Margi unggal tangkal nu bubuahan atanapi jukut nu karembangan ogé gaduh amal, pagawéan sareng pancén; gaduh ubudiyah, dina wangun naon Asma-Asma Ilahi ditémbongkeun sareng tasbih dilakukeun. Tah sadaya amalna ieu, babarengan sareng riwayat hirupna, ditulis dina sadaya siki sareng binihna nu alit, teras medal dina usum semi sanés, di bumi sanés. Ku basa wangun sareng rupa nu ditémbongkeun, tangkal atanapi jukut éta nyebat amal indung sareng asalna kalayan fasih pisan; kitu ogé ku dahan, régang, daun, kembang sareng buahna, tangkal atanapi jukut éta medarkeun kaca amalna. Tah Nu Ngadamel ieu pagawéan di payuneun panon urang kalayan hikmah, pangriksa, pangaturan, pangajaran sareng lemes sapertos kieu téh Mantenna Nu Ngadawuh: ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺼُّﺤُﻒُ ﻧُﺸِﺮَﺕْ
Titik-titik sanés nimbangkeun dumasar kana ieu, sareng upami anjeun kagungan kakuatan, tarik hartina. Kanggo ngabantosan anjeun, urang ogé badé nyarioskeun ieu. Tah ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺸَّﻤْﺲُ ﻛُﻮِّﺭَﺕْ. Ieu kalimah, ku lafaz "takwir", nyaéta ku harti ngabungkus sareng ngumpulkeun, sakumaha masihan isyarat kana hiji ibarat nu caang, ogé masihan isyarat kana nu sarupa:
Kahiji: Leres, Alloh Muka tabir henteu aya, éter sareng langit, teras Ngaluarkeun tina gudang rohmat-Na hiji lampu saperti inten, nu nyaangan dunya saperti panonpoé, sareng Némbongkeunana ka dunya. Saatos dunya ditutup, Mantenna bakal Ngabungkus éta inten dina tabir-tabirna sareng Nyimpenana.
Kadua: Atanapi panonpoé mangrupa patugas nu dipaparin pancén nyebarkeun barang cahya sareng ngabungkus sirah bumi ku cahya, silih gentos sareng poék; sakumaha unggal sonten Mantenna Ngajantenkeun éta patugas ngumpulkeun sareng nyumputkeun barangna, sakapeung ku tabir méga dagangna janten sakedik; sakapeung bulan janten tabir di payuneun rarayna, kagiatanana ditarik dugi ka hiji darajat, sareng anjeunna ngumpulkeun barang sareng buku catetan kagiatanana; tangtos éta patugas dina hiji waktos bakal eureun tina éta jabatan. Malah upami henteu aya sabab pikeun dicabut, ku ageungna dua noda dina rarayna nu ayeuna alit nanging mimiti ageung, ku paréntah Rabb anjeunna nyandak deui cahya nu kalayan idin Ilahi dibungkuskeun kana sirah bumi, sareng ngabungkuskeunana kana sirah panonpoé; Mantenna Ngadawuh "Hayu, henteu aya deui padamelan anjeun di bumi", sareng "Angkat ka naraka, duruk jalma-jalma nu nyembah anjeun, nu kalayan henteu satia ngahina patugas nu ditundukkeun saperti anjeun." Ku rarayna nu hideung tur pinuh noda, anjeunna maca dawuhan ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺸَّﻤْﺲُ ﻛُﻮِّﺭَﺕْ dina rarayna sorangan.
PANGAJARAN LEMES BALAGHAH KASALAPAN: Sakapeung Al-Qur'an Al-Hakîm nyebat sawaréh tujuan nu husus. Teras kanggo ngadorong pikiran kana tujuan-tujuan nu nyakup sadayana ku bagian-bagian nu husus éta, Al-Qur'an negeskeun sareng netepkeun, nalungtik sareng ngabuktikeun tujuan nu husus éta ku Asmaul Husna, nu mangrupa kaidah nu nyakup sadayana. Contona ﻗَﺪْ ﺳَﻤِﻊَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﻗَﻮْﻝَ ﺍﻟَّﺘ۪ﻰ ﺗُﺠَﺎﺩِﻟُﻚَ ﻓ۪ﻰ ﺯَﻭْﺟِﻬَﺎ ﻭَﺗَﺸْﺘَﻜ۪ٓﻰ ﺍِﻟَﻰ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻭَﺍﻟﻠّٰﻪُ ﻳَﺴْﻤَﻊُ ﺗَﺤَﺎﻭُﺭَﻛُﻤَﺎ ﺍِﻥَّ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﺳَﻤ۪ﻴﻊٌ ﺑَﺼ۪ﻴﺮٌ
Tah Al-Qur'an ngadawuh: "Alloh Gusti Samî' Mutlak, Ngadangu unggal perkara. Malah ku Asma Haqq, Mantenna Ngadangu paguneman hiji garwa sareng anjeun, nu ngawadul ngeunaan salakina, nu mangrupa kajadian nu kacida hususna. Ogé ku Asma Rahîm, Mantenna Ngadangu kalayan perhatosan, sareng ku Asma Haqq, Ningali kalayan serius, pangaduan nu leres hiji awéwé ngeunaan salakina sareng wadulna ka Alloh, minangka urusan-urusan nu agung; awéwé nu nampi tajalli rohmat nu panglemesna sareng mangrupa sumber hakékat welas asih nu pangrela ngorbankeun."
Tah pikeun ngajantenkeun tujuan nu husus ieu nyakup sadayana, hiji Zat Nu Ngadangu sareng Ningali kajadian mahluk nu panghususna, Nu aya di luar bunderan mungkin alam, tangtos kedah janten Zat Nu Ngadangu sadaya perkara sareng Ningali sadaya perkara. Sareng Nu Rabb alam kedah Ningali kasusah mahluk-mahluk alit nu dizalim di alam sareng Ngadangu panggerona. Nu henteu Ningali kasusah sareng henteu Ngadangu panggerona henteu tiasa janten "Rabb". Ku kituna, ku kalimah ﺍِﻥَّ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﺳَﻤ۪ﻴﻊٌ ﺑَﺼ۪ﻴﺮٌ, Al-Qur'an netepkeun dua hakékat agung. Ogé contona ﺳُﺒْﺤَﺎﻥَ ﺍﻟَّﺬ۪ٓﻯ ﺍَﺳْﺮٰﻯ ﺑِﻌَﺒْﺪِﻩ۪ لَيْلًا ﻣِﻦَ ﺍﻟْﻤَﺴْﺠِﺪِ ﺍﻟْﺤَﺮَﺍﻡِ ﺍِﻟَﻰ ﺍﻟْﻤَﺴْﺠِﺪِ الْاَقْصَى ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ ﺑَﺎﺭَﻛْﻨَﺎ ﺣَﻮْﻟَﻪُ ﻟِﻨُﺮِﻳَﻪُ ﻣِﻦْ ﺍٰﻳَﺎﺗِﻨَﺎ ﺍِﻧَّﻪُ ﻫُﻮَ ﺍﻟﺴَّﻤ۪ﻴﻊُ ﺍﻟْﺒَﺼ۪ﻴﺮُ
Tah saatos Al-Qur'an nyebat lalampahan Kangjeng Rosul Nu Mulya ﷺ ti Masjidil Haram ka Masjidil Aqsa, nu mangrupa awal mi'rajna, dawuhanana ﺍِﻧَّﻪُ ﻫُﻮَ ﺍﻟﺴَّﻤ۪ﻴﻊُ ﺍﻟْﺒَﺼ۪ﻴﺮُ. Zamir dina ﺍِﻧَّﻪُ boh nujul ka Alloh boh ka Kangjeng Nabi ﷺ.
Upami nujul ka Kangjeng Nabi ﷺ, hartina sapertos kieu: "Dina lalampahan nu husus ieu aya hiji lalampahan nu nyakup sadayana, hiji naék nu nyakup sadayana, dugi ka Sidratul Muntaha, dugi ka Qaba Qausain; dina tingkatan-tingkatan Asma nu nyakup sadayana, anjeunna parantos ngadangu sareng ningali ayat-ayat Rabb sareng karya-karya seni Ilahi nu ahéng nu témbong ka panon sareng ceulina." Dawuhanana sapertos kitu. Lalampahan nu alit tur husus éta ditémbongkeun minangka konci hiji lalampahan nu nyakup sadayana sareng tempat kumpul perkara-perkara nu ahéng.
Upami zamir nujul ka Alloh, hartina sapertos kieu: "Pikeun Ngajak hiji abdi-Na ka Payuneun-Na dina hiji lalampahan sareng Nugaskeunana ku hiji tugas, Mantenna Ngirim anjeunna ti Masjidil Haram ka Masjidil Aqsa nu mangrupa tempat kumpul para nabi, Ngajantenkeun anjeunna tepang sareng para nabi, sareng saatos Némbongkeun yén anjeunna ahli waris mutlak dasar-dasar agama sakumna nabi, Mantenna Ngiderkeun anjeunna dina alam lahir sareng batin-Na dugi ka Qaba Qausain." Tah sanaos jalma éta hiji abdi, anjeunna ngalakukeun lalampahan dina hiji mi'raj nu husus. Nanging dina ieu abdi aya hiji amanah nu patali sareng sakumna alam. Ogé aya hiji cahya nu bakal ngarobah warna alam ieu. Ogé ku margi aya hiji konci nu bakal muka panto kabagjaan langgeng, Alloh Nyifatan Zat-Na ku sipat Ngadangu sareng Ningali sadaya perkara. Supados Némbongkeun hikmah-hikmah amanah, cahya sareng konci éta nu ngaliputan sakumna dunya. Ogé contona ﺍَﻟْﺤَﻤْﺪُ ﻟِﻠّٰﻪِ ﻓَﺎﻃِﺮِ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضِ ﺟَﺎﻋِﻞِ ﺍﻟْﻤَﻠٰٓﺌِﻜَﺔِ رُسُلًا ﺍُﻭﻟ۪ٓﻰ ﺍَﺟْﻨِﺤَﺔٍ ﻣَﺜْﻨٰﻰ وَثُلَاثَ ﻭَﺭُﺑَﺎﻉَ ﻳَﺰ۪ﻳﺪُ ﻓِﻰ ﺍﻟْﺨَﻠْﻖِ ﻣَﺎ ﻳَﺸَٓﺎﺀُ ﺍِﻥَّ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﻋَﻠٰﻰ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ﻗَﺪ۪ﻳﺮٌ
Tah dina surah ieu, saatos dawuhan "Gusti Fâthir Dzul-Jalâl langit sareng bumi Ngahias langit sareng bumi ku hiji cara, dugi ka ku Némbongkeun tapak sampurna-Na, Mantenna Ngajantenkeun nu ningali-Na nu henteu kaétang masihan pujian sareng pangagungan nu henteu kaétang ka Gusti Fâthir-na; sareng ogé Ngahiasana ku ni'mat-ni'mat nu henteu aya watesna, dugi ka langit sareng bumi ku basa sadaya ni'mat sareng sadaya nu nampi ni'mat, masihan hamd sareng pujian tanpa tungtung ka Gusti Fâthir Nu Rahmân-na"; sapertos manusa, sato sareng manuk nu ngider sareng ngalakukeun lalampahan dina kota sareng nagri bumi ku pakakas sareng jangjang nu dipaparin Gusti Fâthir, Gusti Zat Dzul-Jalâl Nu Maparin jangjang ka malaikat-Na nu mangrupa pangeusi éta nagri, pikeun ngider sareng ngapung dina béntang-béntang nu mangrupa karaton samawi sareng dina buruj-buruj nu mangrupa nagri-nagrina nu luhur, tangtos kedah Maha Kawasa kana unggal perkara. Nu Maparin jangjang ka hiji laleur pikeun ngapung ti hiji buah ka buah sanés, sareng ka hiji manuk piit pikeun ngapung ti hiji tangkal ka tangkal sanés, téh Mantenna Nu Maparin jangjang pikeun ngapung ti Zohrah ka Musytari sareng ti Musytari ka Zuhal. Ogé malaikat henteu kawates kana bagian nu husus sapertos pangeusi bumi, hiji tempat nu tangtu henteu tiasa ngawatesanana. Ku masihan isyarat yén aranjeunna aya dina opat béntang atanapi langkung dina hiji waktos, kecap-kecap ﻣَﺜْﻨٰﻰ وَثُلَاثَ ﻭَﺭُﺑَﺎﻉَ masihan katerangan jéntré.
Tah ku ungkara "Ngalengkepan malaikat ku jangjang", nu mangrupa kajadian husus ieu, Al-Qur'an masihan isyarat kana alat pangaturan agung kudrat nu kacida nyakup sadayana sareng umumna, teras nalungtik sareng netepkeunana ku ringkesan hasil ﺍِﻥَّ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﻋَﻠٰﻰ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ﻗَﺪ۪ﻳﺮٌ.
PANGAJARAN LEMES BALAGHAH KASAPULUH: Sakapeung ayat nyebat amal-amal manusa nu barontak, sareng ngalarang ku ancaman nu kuat. Teras pikeun ngajantenkeun kuatna ancaman henteu ngalungkeun kana putus asa sareng tanpa harepan, ayat nutup ku sawaréh Asma nu masihan isyarat kana rohmat-Na, teras ngalilipur. Contona ﻗُﻞْ ﻟَﻮْ ﻛَﺎﻥَ ﻣَﻌَﻪُٓ ﺍٰﻟِﻬَﺔٌ ﻛَﻤَﺎ ﻳَﻘُﻮﻟُﻮﻥَ ﺍِﺫًﺍ لَابْتَغَوْا ﺍِﻟٰﻰ ﺫِﻯ ﺍﻟْﻌَﺮْﺵِ سَب۪يلًا ٭ ﺳُﺒْﺤَﺎﻧَﻪُ ﻭَﺗَﻌَﺎﻟٰﻰ ﻋَﻤَّﺎ ﻳَﻘُﻮﻟُﻮﻥَ ﻋُﻠُﻮًّﺍ ﻛَﺒ۪ﻴﺮًﺍ ٭ ﺗُﺴَﺒِّﺢُ ﻟَﻪُ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕُ ﺍﻟﺴَّﺒْﻊُ وَالْاَرْضُ ﻭَﻣَﻦْ ﻓ۪ﻴﻬِﻦَّ ﻭَ ﺍِﻥْ ﻣِﻦْ ﺷَﻰْﺀٍ اِلَّا ﻳُﺴَﺒِّﺢُ ﺑِﺤَﻤْﺪِﻩ۪ ﻭَ ﻟٰﻜِﻦْ لَا ﺗَﻔْﻘَﻬُﻮﻥَ ﺗَﺴْﺒ۪ﻴﺤَﻬُﻢْ ﺍِﻧَّﻪُ ﻛَﺎﻥَ ﺣَﻠ۪ﻴﻤًﺎ ﻏَﻔُﻮﺭًﺍ
Tah ieu ayat ngadawuh: Saurkeun: Upami sakumaha nu aranjeun nyarios, aya sekutu dina Karajaan-Na, tangtos bakal aya henteu tartib dugi ka hiji darajat nu tapak campur tanganana katingal, ku ngalegaan panangan ka arsy rububiyah-Na. Padahal ti tujuh lapis langit dugi ka mahluk hirup mikroskopis, unggal mahluk, boh umum boh husus, boh alit boh ageung, ku basa tajalli sareng ukiran sadaya Asma nu ditémbongkeun dina dirina, tasbih ka Gusti Nu Kagungan Asmaul Husna Dzul-Jalâl éta, sareng nyucikeun Mantenna tina sekutu sareng nu sabanding.
Leres, sakumaha langit ku kecap-kecapna nu nyebarkeun cahya nu dingaranan panonpoé sareng béntang-béntang, ku hikmah sareng katartibanana, ngagungkeun Mantenna sareng nyaksian kaésaan-Na; rohangan hawa ogé ku sora méga, ku kecap-kecap kilat, guludug sareng tétés-tétés, tasbih sareng ngagungkeun Mantenna sareng nyaksian kaésaan-Na. Kitu ogé bumi, ku kecap-kecapna nu hirup nu dingaranan sato, tutuwuhan sareng sagala nu aya, bari tasbih sareng nyaksian tauhid Gusti Khâliq Dzul-Jalâl-na, unggal tangkalna ogé tasbih ku kecap-kecap daun, kembang sareng buahna, sareng nyaksian kaésaan-Na. Kitu ogé mahluk nu pangleutikna, ciptaan nu panghususna, babarengan sareng alit sareng hususna, ku isyarat ukiran sareng kaayaan nu dibawana, némbongkeun seueur pisan Asma Nu Nyakup Sadayana, teras tasbih ka Gusti Nu Kagungan Asma Dzul-Jalâl sareng nyaksian kaésaan-Na.
Tah nalika sakumna alam sakaligus, ku hiji basa sareng kalayan sapuk, tasbih ka Gusti Khâliq Dzul-Jalâl-na sareng nyaksian kaésaan-Na, teras ngalaksanakeun pancén ubudiyah nu dipaparin dumasar kana dirina masing-masing kalayan taat nu sampurna; manusa, nu mangrupa ringkesan sareng hasil alam ieu, khalifahna nu dipikanyaah sareng buahna nu lemes, ngalawan sareng sabalikna tina sadaya ieu, ngalakukeun kufur sareng syirik; Al-Qur'an ngedalkeun sakumaha goréngna sareng sakumaha pantesna hukuman pikeun éta; pikeun henteu ngajantenkeun manusa putus asa sagemblengna, ogé pikeun némbongkeun hikmah kumaha Gusti Qahhâr Dzul-Jalâl Ngidinan kajahatan nu henteu aya tungtungna sareng barontak nu tanpa wates goréngna sapertos kieu, sareng henteu Ngancurkeun alam kana sirah maranéhna, dawuhanana ﺍِﻧَّﻪُ ﻛَﺎﻥَ ﺣَﻠ۪ﻴﻤًﺎ ﻏَﻔُﻮﺭًﺍ. Ku panutup éta, Al-Qur'an némbongkeun hikmah masihan waktos sareng ngantepkeun hiji panto harepan kabuka.
Tah tina sapuluh isyarat i'jaz ieu, ngartos yén dina ringkesan hasil dina ahir ayat-ayat, babarengan sareng seueur tétés hidayah, aya seueur kilatan cahya i'jaz; di payuneun gaya-gaya nu asli ieu, para jenius ahli balaghah nu pangagungna, lantaran hélok sareng ngahargaan dugi ka darajat nu pangluhurna, ngégél ramona, ngégél lambeyna sareng nyaur ﻣَﺎ ﻫٰﺬَﺍ كَلَامُ ﺑَﺸَﺮٍ. Aranjeunna parantos iman kana ﺍِﻥْ ﻫُﻮَ اِلَّا ﻭَﺣْﻰٌ ﻳُﻮﺣٰﻰ kalayan haqqul yakin. Hartina, dina sawaréh ayat, babarengan sareng sadaya isyarat nu parantos disebat, aya seueur kaunggulan sanés nu henteu lebet kana bahasan urang; nalika kaunggulan-kaunggulan éta ngahiji, katingal ukiran i'jaz nu malah jalma buta ogé tiasa ningali.