Papan Kahiji:
Ngagambarkeun hakékat dunya jalma-jalma lalawora anu kapungkur ditingali ku sim kuring ku lalangsé lalawora, sapertos jalma-jalma sesat nanging tanpa mabok.
Papan Kadua:
Nunjukkeun kana hakékat dunya jalma-jalma hidayah sareng kahadiran. Sim kuring ngantepkeunana dina cara anu ditulis kapungkur. Sarupa sajak, nanging sanés sajak. ﺳُﺒْﺤَﺎﻧَﻚَ لَا ﻋِﻠْﻢَ ﻟَﻨَٓﺎ اِلَّا ﻣَﺎ ﻋَﻠَّﻤْﺘَﻨَٓﺎ ﺍِﻧَّﻚَ ﺍَﻧْﺖَ ﺍﻟْﻌَﻠ۪ﻴﻢُ ﺍﻟْﺤَﻜ۪ﻴﻢُ ﺭَﺏِّ ﺍﺷْﺮَﺡْ ﻟ۪ﻰ ﺻَﺪْﺭ۪ﻯ ٭ ﻭَﻳَﺴِّﺮْ ﻟ۪ﻰ ﺍَﻣْﺮ۪ﻯ ٭ ﻭَﺍﺣْﻠُﻞْ ﻋُﻘْﺪَﺓً ﻣِﻦْ ﻟِﺴَﺎﻧ۪ﻰ٭ ﻳَﻔْﻘَﻬُﻮﺍ ﻗَﻮْﻟ۪ﻰ ٭ ﺍَﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﺻَﻞِّ ﻭَ ﺳَﻠِّﻢْ ﻋَﻠَﻰ ﺍﻟﺬَّﺍﺕِ ﺍﻟْﻤُﺤَﻤَّﺪِﻳَّﺔِ ﺍﻟﻠَّﻄ۪ﻴﻔَﺔِ الْاَحَدِيَّةِ ﺷَﻤْﺲِ ﺳَﻤَٓﺎﺀِ الْاَسْرَارِ ﻭَ ﻣَﻈْﻬَﺮِ الْاَنْوَارِ ﻭَ ﻣَﺮْﻛَﺰِ ﻣَﺪَﺍﺭِ الْجَلَالِ ﻭَ ﻗُﻄْﺐِ ﻓَﻠَﻚِ ﺍﻟْﺠَﻤَﺎﻝِ ﺍَﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﺑِﺴِﺮِّﻩِ ﻟَﺪَﻳْﻚَ ﻭَ ﺑِﺴَﻴْﺮِﻩِ ﺍِﻟَﻴْﻚَ ﺍٰﻣِﻦْ ﺧَﻮْﻓ۪ﻰ ﻭَ ﺍَﻗِﻞْ ﻋُﺜْﺮَﺗ۪ﻰ ﻭَ ﺍَﺫْﻫِﺐْ ﺣُﺰْﻧ۪ﻰ ﻭَ ﺣِﺮْﺻ۪ﻰ ﻭَ ﻛُﻦْ ﻟ۪ﻰ ﻭَ ﺧُﺬْﻧ۪ﻰ ﺍِﻟَﻴْﻚَ ﻣِﻨّ۪ﻰ ﻭَ ﺍﺭْﺯُﻗْﻨِﻰ ﺍﻟْﻔَﻨَٓﺎﺀَ ﻋَﻨّ۪ﻰ ﻭَ لَا ﺗَﺠْﻌَﻠْﻨ۪ﻰ ﻣَﻔْﺘُﻮﻧًﺎ ﺑِﻨَﻔْﺴ۪ﻰ ﻣَﺤْﺠُﻮﺑًﺎ ﺑِﺤِﺴّ۪ﻰ ﻭَﺍﻛْﺸِﻒْ ﻟ۪ﻰ ﻋَﻦْ ﻛُﻞِّ ﺳِﺮٍّ ﻣَﻜْﺘُﻮﻡٍ ﻳَﺎ ﺣَﻰُّ ﻳَﺎ ﻗَﻴُّﻮﻡُ ﻳَﺎ ﺣَﻰُّ ﻳَﺎ ﻗَﻴُّﻮﻡُ ﻳَﺎ ﺣَﻰُّ ﻳَﺎ ﻗَﻴُّﻮﻡُ ﻭَ ﺍﺭْﺣَﻤْﻨ۪ﻰ ﻭَﺍﺭْﺣَﻢْ ﺭُﻓَﻘَٓﺎﺋ۪ﻰ ﻭَ ﺍﺭْﺣَﻢْ ﺍَﻫْﻞِ الْا۪يمَانِ ﻭَ ﺍﻟْﻘُﺮْﺍٰﻥِ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ ﻳَٓﺎ ﺍَﺭْﺣَﻢَ ﺍﻟﺮَّﺍﺣِﻤ۪ﻴﻦَ ﻭَ ﻳَٓﺎ ﺍَﻛْﺮَﻡَ الْاَكْرَم۪ينَ ﻭَ ﺍٰﺧِﺮُ ﺩَﻋْﻮٰﻳﻬُﻢْ ﺍَﻥِ ﺍﻟْﺤَﻤْﺪُ ﻟِﻠّٰﻪِ ﺭَﺏِّ ﺍﻟْﻌَﺎﻟَﻤ۪ﻴﻦَ
--
(Tina Kalimah Kadua Puluh Opat)
DAHAN KALIMA
Dahan Kalima miboga lima buah.
BUAH KAHIJI:
Hé nafsu sim kuring anu nyembah nafsu, hé rerencangan sim kuring anu nyembah dunya! Asih téh hiji sabab ayana jagat raya ieu. Malah hiji pangait jagat raya ieu. Malah cahya sareng kahirupan jagat raya ieu. Lantaran manusa mangrupa buah jagat raya anu paling ngaliput, hiji asih anu bakal ngawasaan jagat raya parantos dilebetkeun dina haténa anu mangrupa siki buah éta. Tah, anu pantes pikeun asih anu teu aya tungtungna sapertos ieu tiasa anu kagungan kasampurnaan anu teu aya tungtungna. Tah, hé nafsu sareng hé rerencangan! Dua pakakas anu bakal janten alat pikeun sieun sareng asih parantos dilebetkeun dina fitrah manusa. Dina kaayaan naon waé, asih sareng sieun éta bakal nyanghareup boh ka mahluk boh ka Gusti Khâliq. Padahal sieun ka mahluk téh hiji musibat anu nyeri. Asih ka mahluk ogé hiji musibat anu pinuh cocoba. Sabab anjeun sieun ka anu henteu mikawelas anjeun atanapi henteu nampi panuhun welas asih anjeun. Dina kaayaan ieu, sieun téh hiji musibat anu nyeri. Asih mah, hal anu dipikaasih ku anjeun, boh henteu wanoh ka anjeun, angkat tanpa ngucapkeun wilujeng papisah, sapertos mangsa ngora sareng harta anjeun, boh ngahina anjeun lantaran asih anjeun. Naha anjeun henteu ningali yén dina asih-asih majasi, salapan puluh salapan persén ngakaluh ngeunaan anu dipikaasihna. Sabab mikamuja para kakasih dunya anu siga berhala ku jero haté anu mangrupa eunteung Gusti Shamad téh beurat dina paningal para kakasih éta; aranjeunna nganggapna beurat sareng nolak. Sabab fitrah nolak sareng miceun hal anu henteu saluyu sareng fitrah sareng henteu pantes. (Asih syahwat teu kaasup dina pedaran urang.) Hartosna, hal-hal anu dipikaasih ku anjeun boh henteu wanoh ka anjeun, boh ngahina anjeun, boh henteu marengan anjeun. Éta papisah ngalawan kahoyong anjeun. Ku sabab kitu, arahkeun sieun sareng asih ieu ka hiji anu sieun anjeun janten ngarendahkeun diri anu nikmat; asih anjeun janten kabagjaan anu tanpa kahinaan. Leres, sieun ka Gusti Khâliq Dzul-Jalâl anjeun hartina manggihan jalan kana kanyaah rohmat-Na sareng nyuhunkeun panyalindungan. Sieun téh hiji pecut; ngalungkeun kana pangkonan rohmat-Na. Dipikanyaho yén hiji indung, upamana, nyingsieunan hiji anak, narikna kana dadana. Sieun éta kacida nikmatna pikeun anak éta. Sabab narik kana dada kanyaah. Padahal kanyaah sakabéh indung mangrupa hiji kilatan cahya rohmat Alloh. Hartosna, dina sieun ka Alloh aya pikabungaheun anu ageung. Ku sabab sieun ka Alloh ngandung pikabungaheun sapertos ieu, kahartos sakumaha teu aya tungtungna pikabungaheun dina asih ka Alloh. Malah anu sieun ka Alloh leupas tina sieun ka anu sanés anu pinuh ku kasusah sareng cocoba. Malah lantaran pikeun Alloh, asih anu dipasihkeun ka mahluk ogé henteu janten pinuh papisah sareng kanyeri. Leres, manusa mimiti mikaasih nafsuna. Teras kulawargana, teras bangsana, teras mahluk-mahluk hirup, teras jagat raya sareng dunya. Anjeunna patali sareng unggal lingkungan ieu. Anjeunna tiasa ngaraosan ku pikabungaheunana sareng nyeri ku kanyerina. Padahal lantaran di alam anu campur-aduk ieu sareng dina muterna jaman teu aya hiji hal ogé anu tetep dina kaayaanana, haté manusa anu malang salawasna tatu. Leungeunna napel kana hal-hal, hal-hal éta angkat sarta nyééh leungeunna, malah megatkeunana. Anjeunna salawasna tetep dina kasangsaraan, atanapi mabok ku lalawora. Ku sabab kitu, hé nafsu! Upami anjeun ngagaduhan akal, kumpulkeun sakabéh asih éta, pasrahkeun ka anu kagunganana sacara sajati, leupas tina musibat-musibat ieu. Asih-asih anu teu aya tungtungna ieu husus pikeun anu kagungan kasampurnaan sareng kaéndahan anu teu aya tungtungna. Nalika anjeun pasrahkeun ka anu kagunganana sacara sajati, waktos éta anjeun tiasa mikaasih sakabéh hal tanpa kasangsaraan kalayan Asma-Na sareng tina sisi janten eunteung-Na. Hartosna, asih ieu kedah henteu langsung dianggo pikeun jagat raya. Upami henteu, asih anu mangrupa nikmat anu paling nikmat malah janten hukuman anu paling nyeri. Aya hiji sisi anu nyésa, anu ogé pangpentingna: hé nafsu! Anjeun ngagunakeun asih anjeun pikeun nafsu anjeun sorangan. Anjeun ngajantenkeun nafsu anjeun sorangan anu disembah sareng anu dipikaasih pikeun diri anjeun. Anjeun ngorbankeun sagala hal pikeun nafsu anjeun, saolah-olah masihan hiji jinis rububiyah. Padahal sabab asih boh kasampurnaan, sabab kasampurnaan dipikaasih dina dirina sorangan, atawa mangpaat, atawa pikabungaheun, atawa kahadéan; atawa mikaasih dumasar kana hiji sabab sapertos ieu. Ayeuna, hé nafsu! Dina sababaraha Kalimah, urang parantos ngabuktikeun kalayan pasti yén hakékat asli anjeun diadonan tina cacad, henteu lengkep, kakurangan, sareng henteu mampuh; sakumaha poék némbongkeun mancorongna cahya numutkeun darajat poékna, tina sisi papalingpang, anjeun ku éta janten eunteung kasampurnaan, kaéndahan, kakawasaan, sareng rohmat Gusti Fâthir Dzul-Jalâl. Hartosna, hé nafsu! Anjeun kedah sanés asih ka nafsu anjeun, malah ngamusuhanana, atawa mikawelasna, atawa saatos janten mutma'innah, nyaah ka éta. Upami anjeun mikaasih nafsu anjeun, sabab nafsu anjeun asal pikabungaheun sareng mangpaat, sareng anjeun ogé kapikat ku nikmatna pikabungaheun sareng mangpaat, ulah langkung milih pikabungaheun sareng mangpaat nafsu anu siga hiji zarah éta tibatan pikabungaheun sareng mangpaat anu teu aya tungtungna. Ulah sapertos cika-cika. Sabab éta ngalebetkeun sakabéh kakasihna sareng hal-hal anu dipikaasihna kana sepi poék, nganggap hiji kilatan alit dina dirina cekap. Sabab sareng pikabungaheun sareng mangpaat pribadi anjeun, anjeun kedah mikaasih Gusti Nu Dipikaasih Nu Azali, anu mangpaat sareng nikmat sakabéh jagat raya anu patali sareng anjeun, anu sakabéh mangpaatna dipaké ku anjeun sareng kabagjaanana ngabagjakeun anjeun, tunduk kana perhatian-Na. Supados anjeun ngaraosan boh ku kabagjaan anjeun sorangan boh ku kabagjaan sadayana éta. Malah supados anjeun nampi pikabungaheun anu teu aya tungtungna tina asih kana Kasampurnaan Mutlak. Saleresna asih anu kuat kana nafsu anjeun anu aya dina diri anjeun téh asih ka Zat-Na, anu ku anjeun dipaké kalayan salah sareng dianggo pikeun diri anjeun sorangan. Ku kituna, robékkeun “sim kuring” dina nafsu anjeun, tuduhkeun “Mantenna”. Sakabéh asih anjeun anu sumebar ka jagat raya téh asih anu dipaparin pikeun Asma sareng sipat-sipat-Na. Anjeun parantos ngagunakeunana kalayan salah, sareng anjeun ogé nanggung hukumanana. Sabab hukuman hiji asih anu henteu halal anu henteu dianggo dina tempatna téh musibat anu henteu welas asih. Kalayan Asma Rahmân Rahîm, Mantenna nyayagikeun pikeun kahoyong jasmani anjeun hiji tempat cicing anu ngawengku sakabéh kahoyong anjeun, sapertos sawarga anu dihias ku bidadari; kalayan Asma-Asma séjén, Mantenna nyayagikeun pikeun anjeun di sawarga éta paparin-paparin anu langgeng salawasna anu bakal nyumponan kahoyong roh, haté, rusiah batin, akal, sareng daya-daya lemes anjeun anu sanés; sareng dina unggal Asma-Na aya seueur khazanah batin paparin sareng sipat béréhan. Tangtos hiji zarah asih Gusti Nu Dipikaasih Nu Azali sapertos kitu tiasa ngagantikeun jagat raya. Jagat raya henteu tiasa ngagantikeun hiji tajalli asih-Na anu kawates. Ku kituna, dangukeun sareng turutan dawuh azali ieu anu ku Gusti Nu Dipikaasih Nu Azali éta dijantenkeun diucapkeun ku Habib-Na: ﺍِﻥْ ﻛُﻨْﺘُﻢْ ﺗُﺤِﺒُّﻮﻥَ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﻓَﺎﺗَّﺒِﻌُﻮﻧ۪ﻰ ﻳُﺤْﺒِﺒْﻜُﻢُ ﺍﻟﻠّٰﻪُ
BUAH KADUA:
Hé nafsu! Ubudiyah sanés bubuka ganjaran anu bakal datang, malah hasil nikmat anu parantos kaliwat. Leres, urang parantos nampi upah urang. Numutkeun éta, urang dipaparin pancén khidmah sareng ubudiyah. Sabab, hé nafsu! Gusti Khâliq Dzul-Jalâl anu makékeun ayana anu mangrupa kahadéan murni ka anjeun, lantaran maparin burih anu napsu tuang ka anjeun, kalayan Asma Razzâq parantos nempatkeun sakabéh kadaharan dina hiji méja nikmat di payuneun anjeun. Teras lantaran Mantenna maparin kahirupan anu tiasa ngarasa ka anjeun, kahirupan éta ogé nyuhunkeun rejeki sapertos burih. Sakabéh indra sapertos panon sareng ceuli mangrupa leungeun-leungeun; Mantenna parantos nempatkeun hiji méja nikmat anu legana sakumaha beungeut bumi di payuneun leungeun-leungeun éta. Teras lantaran Mantenna maparin kamanusaan anu nyuhunkeun seueur rejeki sareng nikmat batin ka anjeun, Mantenna parantos muka hiji méja nikmat anu lega sapertos alam mulk sareng malakut di payuneun burih kamanusaan éta, sareng pikeun anjeun sakadar anu kahontal ku leungeun akal. Teras lantaran Mantenna maparin Islam sareng iman anu mangrupa kamanusaan pangageungna, anu nyuhunkeun nikmat-nikmat anu teu aya tungtungna sareng nampi kadaharan ku buah-buahan rohmat anu teu aya watesna, Mantenna parantos muka pikeun anjeun hiji méja nikmat, kabagjaan, sareng pikabungaheun, anu sareng lingkungan anu mungkin aya, ogé ngawengku lingkungan Asmaul Husna sareng sipat-sipat suci. Teras ku maparin asih anu mangrupa hiji cahya iman ka anjeun, Mantenna parantos maparin ka anjeun hiji méja nikmat, kabagjaan, sareng pikabungaheun anu teu aya tungtungna. Nyaéta, tina sisi awak, anjeun hiji bagéan anu alit, lemah, henteu mampuh, hina, diwatesan, sareng kawates. Ku paparin-Na, tina hiji bagéan anu kawates, anjeun parantos janten siga hiji sakabéhna anu ngawengku sakabéhna tur pinuh ku cahya. Sabab ku maparin kahirupan ka anjeun, Mantenna parantos ngangkat anjeun tina kaayaan sabagéan kana hiji jinis kaayaan anu ngawengku sakabéhna; ku maparin kamanusaan, kana kaayaan anu ngawengku sakabéhna anu nyata; ku maparin Islam, kana kaayaan anu ngawengku sakabéhna anu luhur sareng pinuh ku cahya; ku maparin makrifat sareng asih, kana cahya anu ngaliput. Tah, hé nafsu! Anjeun parantos nampi upah ieu. Anjeun dipaparin pancén hiji khidmah sapertos ubudiyah, anu nikmat, pinuh nikmat, tengtrem, sareng hampang. Padahal kana ieu ogé anjeun kedul. Sanaos ngalakukeunana teu sampurna, saolah-olah upah-upah anu lami henteu cekap, anjeun maksa nyuhunkeun hal-hal anu kacida ageungna. Malah anjeun manja kalayan nyarios, “Naha doa sim kuring henteu ditarima?” Leres, hak anjeun sanés manja, nanging neneda. Alloh maparin sawarga sareng kabagjaan langgeng murni ku kurnia sareng sipat béréhan-Na. Anjeun kedah salawasna nyuhunkeun panyalindungan kana rohmat sareng sipat béréhan-Na. Percanten ka Mantenna sareng dangukeun dawuh ieu: ﻗُﻞْ ﺑِﻔَﻀْﻞِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻭَﺑِﺮَﺣْﻤَﺘِﻪ۪ ﻓَﺒِﺬٰﻟِﻚَ ﻓَﻠْﻴَﻔْﺮَﺣُﻮﺍ ﻫُﻮَ ﺧَﻴْﺮٌ ﻣِﻤَّﺎ ﻳَﺠْﻤَﻌُﻮﻥَ
Upami anjeun nyarios:
“Kumaha sim kuring tiasa ngabales nikmat-nikmat anu umum anu teu aya watesna ieu ku sukur sim kuring anu kawates sareng sabagian ieu?”
Waleran:
Ku niat anu ngawengku sakabéhna, ku kayakinan anu teu aya watesna... Upamana, sakumaha hiji jalma lebet ka payuneun hiji raja kalayan hiji hadiah anu hargana lima kuruş, sareng ningali yén hadiah-hadiah anu unggal-unggalna ajénna juta-juta parantos sumping ti jalma-jalma anu ditarima, disusun di ditu. Datang kana haténa, “Hadiah sim kuring henteu nanaon, naon anu kedah dilakukeun ku sim kuring?” Sakedapan anjeunna nyarios, “Duh juragan sim kuring! Sakabéh hadiah anu aya ajénna ieu sim kuring haturkeun ka anjeun kalayan nami sim kuring sorangan. Sabab anjeun pantes pikeun éta. Upami sim kuring ngagaduhan kamampuhan, sim kuring bakal masihan anu sarupa sareng ieu ka anjeun.” Tah, raja anu henteu peryogi pisan, anu nampi hadiah-hadiah rahayatna minangka tanda darajat kasatiaan sareng hormatna, nampi niat sareng kahoyong anu ageung sareng umum jalma malang éta, sareng kayakinan anu éndah sareng luhur ngeunaan kapantesanana, sapertos hiji hadiah anu pangageungna. Persis kitu ogé, hiji abdi anu henteu mampuh dina solatna ngucapkeun “Ettahiyyatü lillah”. Nyaéta, hadiah-hadiah ubudiyah anu dihaturkeun ka Gusti ku kahirupan sakabéh mahluk, sim kuring pikeun sim kuring sorangan ngahaturkeun sadayana ka Gusti. Upami sim kuring mampuh, sim kuring bakal ngahaturkeun panghormatan sakumaha aranjeunna ka Gusti. Malah Gusti pantes pikeun éta sareng anu langkung seueur. Tah, niat sareng kayakinan ieu mangrupa sukur umum anu kacida legana. Siki-siki tutuwuhan sareng siki-siki buahna mangrupa niatna. Malahan, upamana, melon dina haténa dina rupa siki-siki ngalakukeun sarébu niat: “Duh Gusti Khâliq sim kuring! Sim kuring hoyong ngabéwarakeun pola-pola Asmaul Husna Gusti di seueur tempat bumi.” Lantaran Alloh uninga kumaha hal-hal anu bakal datang bakal sumping, Mantenna nampi niat-niatna sapertos ibadah anu nyata. “Niat mukmin langkung saé tibatan amalna,” nunjukkeun kana rusiah ieu. Malah hikmah tasbih kalayan jumlah anu teu aya watesna sapertos ﺳُﺒْﺤَﺎﻧَﻚَ ﻭَ ﺑِﺤَﻤْﺪِﻙَ ﻋَﺪَﺩَ ﺧَﻠْﻘِﻚَ ﻭَ ﺭِﺿَٓﺎﺀَ ﻧَﻔْﺴِﻚَ ﻭَ ﺯِﻧَﺔِ ﻋَﺮْﺷِﻚَ ﻭَ ﻣِﺪَﺍﺩِ ﻛَﻠِﻤَﺎﺗِﻚَ ﻭَ ﻧُﺴَﺒِّﺤُﻚَ ﺑِﺠَﻤ۪ﻴﻊِ ﺗَﺴْﺒ۪ﻴﺤَﺎﺕِ ﺍَﻧْﺒِﻴَٓﺎﺋِﻚَ ﻭَ ﺍَﻭْﻟِﻴَٓﺎﺋِﻚَ ﻭَ ﻣَﻠٰٓﺌِﻜَﺘِﻚَ kahartos tina rusiah ieu. Malahan, sakumaha hiji perwira ngahaturkeun jumlah sakabéh khidmah prajurit-prajuritna ka raja kalayan namina sorangan, kitu ogé manusa anu janten perwira pikeun mahluk, anu mingpin sato-sato sareng tutuwuhan, anu mampuh janten khalifah pikeun anu aya di bumi, sareng anu dina alam pribadina nganggap dirina wakil sadayana, ngucapkeun ﺍِﻳَّﺎﻙَ ﻧَﻌْﺒُﺪُ ﻭَﺍِﻳَّﺎﻙَ ﻧَﺴْﺘَﻌ۪ﻴﻦُ. Anjeunna ngahaturkeun ibadah sareng panuhun pitulung sakabéh mahluk ka Gusti Ma'bûd Dzul-Jalâl kalayan namina sorangan. Malah anjeunna ngucapkeun ﺳُﺒْﺤَﺎﻧَﻚَ ﺑِﺠَﻤ۪ﻴﻊِ ﺗَﺴْﺒ۪ﻴﺤَﺎﺕِ ﺟَﻤ۪ﻴﻊِ ﻣَﺨْﻠُﻮﻗَﺎﺗِﻚَ ﻭَ ﺑِﺎَﻟْﺴِﻨَﺔِ ﺟَﻤ۪ﻴﻊِ ﻣَﺼْﻨُﻮﻋَﺎﺗِﻚَ. Anjeunna ngajantenkeun sakabéh anu aya nyarios pikeun dirina. Malah anjeunna ngucapkeun ﺍَﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﺻَﻞِّ ﻋَﻠٰﻰ ﻣُﺤَﻤَّﺪٍ ﺑِﻌَﺪَﺩِ ﺫَﺭَّﺍﺕِ ﺍﻟْﻜَٓﺎﺋِﻨَﺎﺕِ ﻭَ ﻣُﺮَﻛَّﺒَﺎﺗِﻬَﺎ. Anjeunna ngucapkeun solawat ngawakilan sagala hal. Sabab sagala hal patali sareng cahya Kangjeng Nabi Ahmad ﷺ. Tah, sing ngartos hikmah jumlah-jumlah anu teu aya watesna dina tasbih sareng solawat.
BUAH KATILU:
Hé nafsu! Upami anjeun hoyong amal aherat anu teu aya watesna dina umur anu sakedik, upami anjeun hoyong ningali unggal menit umur anjeun mangpaat sakumaha hiji umur, sareng upami anjeun resep ngarobih kabiasaan anjeun janten ibadah sareng lalawora anjeun janten kahadiran, turutan sunnah anu mulya. Sabab nalika anjeun nyaluyukeun amal kana hiji muamalah syariat, éta masihan hiji jinis kahadiran. Janten hiji jinis ibadah. Masihan seueur buah aherat. Upamana, anjeun parantos mésér hiji hal. Dina menit anjeun nerapkeun ijab sareng kabul syariat, jual beuli biasa anjeun éta janten siga hiji ibadah. Émut kana hukum syariat éta masihan hiji pamikiran ngeunaan wahyu. Éta ogé, ku mikiran Gusti Nu Netepkeun Syariat, masihan hiji nyanghareup ka Alloh. Éta ogé masihan hiji kahadiran. Hartosna, ku nyaluyukeun amal kana sunnah anu mulya, kahontal mangpaat-mangpaat anu bakal masihan buah-buahan langgeng tina umur fana ieu sareng janten dasar kahirupan anu langgeng salawasna. Dangukeun dawuh ﻓَﺎٰﻣِﻨُﻮﺍ ﺑِﺎﻟﻠّٰﻪِ ﻭَﺭَﺳُﻮﻟِﻪِ ﺍﻟﻨَّﺒِﻰِّ الْاُمِّىِّ ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ ﻳُﺆْﻣِﻦُ ﺑِﺎﻟﻠّٰﻪِ ﻭَﻛَﻠِﻤَﺎﺗِﻪ۪ ﻭَﺍﺗَّﺒِﻌُﻮﻩُ ﻟَﻌَﻠَّﻜُﻢْ ﺗَﻬْﺘَﺪُﻭﻥَ. Narékahan pikeun janten tempat némbongan anu ngaliput feyz tajalli unggal Asma tina Asmaul Husna, anu tajalli-tajallina sumebar dina hukum-hukum syariat sareng sunnah anu mulya...
BUAH KAOPAT:
Hé nafsu! Ku ningali jalma-jalma dunya, hususna jalma-jalma anu hirup nurut kana hawa nafsu, hususna kaum kafir, ulah katipu ku hiasan lahir sareng pikabungaheun anu henteu halal anu nipu, tuluy niron. Sabab upami anjeun niron aranjeunna, anjeun henteu tiasa sapertos aranjeunna. Anjeun bakal kacida ragragna. Anjeun henteu tiasa janten sato ogé. Sabab akal dina sirah anjeun janten alat anu mawa musibat. Éta bakal salawasna neunggeul sirah anjeun. Upamana, sakumaha upami aya hiji karaton, dina hiji rohangan ageungna aya hiji lampu listrik ageung. Listrik-listrik alit anu ngarancabang tina listrik éta sareng dihubungkeun kana éta parantos dibagikeun ka tempat-tempat alit. Ayeuna upami aya anu muterkeun tombol lampu listrik ageung éta sareng mareuman cahyana, sakabéh tempat ragrag kana poék anu jero sareng sepi anu pikasieuneun. Dina karaton séjén, lampu-lampu listrik alit anu henteu dihubungkeun sareng lampu listrik ageung aya di unggal tempat. Upami anu kagungan karaton éta mareuman ku muterkeun tombol lampu listrik ageung, cahya-cahya tiasa aya di tempat-tempat séjén. Anjeunna tiasa ngalaksanakeun padamelanana ku éta, maling-maling henteu tiasa ngamangpaatkeun. Tah, hé nafsu sim kuring! Karaton kahiji hiji Muslim. Kangjeng Nabi ﷺ mangrupa lampu listrik ageung éta dina haténa. Upami anjeunna mopohokeun Kangjeng Nabi, na'udzubillah, upami ngaluarkeun anjeunna tina haténa, anjeunna henteu tiasa nampi hiji nabi deui ogé. Malah teu tiasa aya tempat pikeun kasampurnaan naon waé dina rohna, malah anjeunna henteu wanoh ka Gusti Rabbna ogé. Sakabéh tempat sareng daya lemes dina hakékatna ragrag kana poék, sarta dina haténa aya pangancuran sareng sepi anu pikasieuneun. Naon anu anjeun tiasa kahontal sareng dijantenkeun rasa raket minangka gaganti pangancuran sareng sepi ieu? Mangpaat naon anu anjeun tiasa manggihan pikeun ngalereskeun karugian pangancuran éta ku éta? Padahal jalma-jalma asing sarupa sareng karaton kadua éta; sanaos ngaluarkeun cahya Kangjeng Nabi ﷺ tina haténa, numutkeun aranjeunna sababaraha cahya tiasa nyésa, atawa aranjeunna nyangka tiasa nyésa. Hiji jinis imanna ka Kangjeng Nabi Musa sareng Kangjeng Nabi Isa 'alaihimas-salam, sareng hiji rupa kayakinanana ka Gusti Khâliqna, anu bakal janten dasar kasampurnaan ahlak batinna, tiasa nyésa. Hé nafsu ammarah! Upami anjeun nyarios, “Sim kuring hoyong janten sato, sanés jalma asing,” sabaraha kali sim kuring parantos nyarios ka anjeun: “Anjeun henteu tiasa sapertos sato. Sabab lantaran aya akal dina sirah anjeun, akal éta nyabét sareng neunggeul raray, panon, sareng sirah anjeun ku tampilingan kanyeri anu kaliwat sareng kasieun anu bakal datang. Éta nambahan sarébu kanyeri dina hiji pikabungaheun. Sato mah nampi hiji pikabungaheun anu saé tanpa kanyeri, ngaraosan. Ku kituna, mimiti kaluarkeun sareng piceun akal anjeun, teras janten sato. Malah tingali tampilingan pangajaran كَالْاَنْعَامِ ﺑَﻞْ ﻫُﻢْ ﺍَﺿَﻞُّ.”
BUAH KALIMA:
Hé nafsu! Sakumaha anu parantos sababaraha kali urang carioskeun, manusa lantaran mangrupa buah tangkal ciptaan, mangrupa mahluk anu sapertos buah, anu pangjauhna sareng paling ngaliput, anu ningali sakabéhna sareng mawa siki haté anu nyimpen sisi katunggalan sakabéhna dina dirina, sareng anu rarayna ningali kasrah, sirna, sareng dunya. Ubudiyah mah hiji benang ngahubungkeun anu ngabalikkeun rarayna tina sirna kana langgeng, tina mahluk ka Alloh, tina kasrah kana kaésaan, tina tungtung kana mimiti, atawa hiji titik hubungan di antara mimiti sareng tungtung. Sakumaha hiji buah anu aya ajénna sareng anu miboga kasadaran, anu bakal janten siki, upami ningali mahluk-mahluk anu miboga roh di handapeun tangkal, percanten kana kaéndahanana, ngalungkeun dirina kana leungeun aranjeunna, atawa lalawora tuluy murag, éta bakal ragrag kana leungeun aranjeunna, dicacag, leungit sapertos hiji buah biasa. Upami buah éta manggihan dasar pangandelanana, sareng tiasa mikiran yén siki dina dirina, bari nyepeng sisi katunggalan sakabéh tangkal, bakal janten sarana pikeun langgengna tangkal sareng teras ayana hakékatna, waktos éta hiji siki dina hiji buah éta janten tempat némbongan hiji hakékat umum anu tetep, dina hiji umur anu langgeng. Kitu ogé manusa, upami teuleum kana kasrah, tilelep dina jagat raya, linglung ku asih dunya, katipu ku seuri anu fana, ngalungkeun diri kana pangkonanana, tangtos ragrag kana karugian anu teu aya tungtungna. Malah anjeunna ragrag kana sirna, kana fana, sareng kana teu aya. Malah sacara batin anjeunna ngabinasakeun dirina sorangan. Upami anjeunna nguping pangajaran iman tina basa Al-Qur'an ku ceuli haté, ngangkat sirahna, nyanghareup kana kaésaan, anjeunna tiasa naék ka arsy kasampurnaan ku mi'raj ubudiyah. Anjeunna janten manusa anu langgeng. Hé nafsu sim kuring! Ku sabab hakékatna sapertos kieu sareng ku sabab anjeun tina agama Kangjeng Nabi Ibrahim 'alaihis-salam, ucapkeun لَٓا ﺍُﺣِﺐُّ الْاٰفِل۪ينَ sapertos Kangjeng Nabi Ibrahim, ngabalikkeun raray anjeun ka Gusti Nu Dipikaasih Nu Langgeng, sareng ceurik sapertos kieu sapertos sim kuring: ........ (Bait-bait Persia di dieu aya dina kaca 85 sareng salajengna.)
--
(Tina Kalimah Kadua Puluh Lima)
TAJALLI KADUA:
Ngorana Al-Qur'an. Dina unggal abad Al-Qur'an miara seger sareng ngorana, saperti nembé lungsur. Leres, ku margi Al-Qur'an minangka khutbah azali nyarios sakaligus ka sadaya tingkatan manusa dina sadaya abad, Al-Qur'an kedah salawasna ngora nu terus aya sapertos kitu. Sareng ogé parantos katingal tur tetep katingal sapertos kitu. Malah dumasar kana unggal abad di antawis abad-abad nu béda pamikiran sareng béda kamampuhan, Al-Qur'an nyanghareupan, ngajantenkeun jalma ningali sareng masihan pangajaran, saolah-olah husus pikeun éta abad. Karya-karya sareng hukum-hukum manusa janten sepuh saperti manusa, robih sareng digentos. Nanging hukum sareng kaidah Al-Qur'an sakitu tetep sareng pageuhna, dugi ka beuki kaliwat abad-abad, beuki némbongkeun kakuatanana. Leres, abad ayeuna nu paling percaya kana dirina sareng nutup ceulina kana dawuhan Al-Qur'an ieu, sareng jalma-jalma ahli kitab dina ieu abad, sakitu peryogina kana dawuhan Al-Qur'an nu nungtun ﻳَٓﺎ ﺍَﻫْﻞَ ﺍﻟْﻜِﺘَﺎﺏِ ﻳَٓﺎ ﺍَﻫْﻞَ ﺍﻟْﻜِﺘَﺎﺏِ, dugi ka saolah-olah éta dawuhan langsung nujul kana abad ieu; sareng lafaz ﻳَٓﺎ ﺍَﻫْﻞَ ﺍﻟْﻜِﺘَﺎﺏِ ogé ngandung harti ﻳَٓﺎ ﺍَﻫْﻞَ ﺍﻟْﻤَﻜْﺘَﺐِ. Kalayan sadaya kuatna, sadaya segerna sareng sadaya ngorana, Al-Qur'an nyebarkeun panggero ﻳَٓﺎ ﺍَﻫْﻞَ ﺍﻟْﻜِﺘَﺎﺏِ ﺗَﻌَﺎﻟَﻮْﺍ ﺍِﻟٰﻰ ﻛَﻠِﻤَﺔٍ ﺳَﻮَٓﺍﺀٍ ﺑَﻴْﻨَﻨَﺎ ﻭَ ﺑَﻴْﻨَﻜُﻢْ ka juru-juru alam. Upamina, nalika jalma-jalma sareng jamaah-jamaah henteu mampuh nandingan Al-Qur'an, peradaban ayeuna, nu mangrupa hasil pamikiran sakumna umat manusa, panginten jin ogé, parantos nyandak kaayaan nandingan Al-Qur'an. Nandingan i'jaz Al-Qur'an ku sihir-sihirna. Ayeuna, pikeun ngabuktikeun i'jaz Al-Qur'an sareng pangakuan ayat ﻗُﻞْ ﻟَﺌِﻦِ ﺍﺟْﺘَﻤَﻌَﺖِ الْاِنْسُ ﻭَﺍﻟْﺠِﻦُّ di payuneun lawan anyar nu pikasieuneun ieu, urang badé ngabandingkeun dasar-dasar sareng kaidah-kaidah nu ditetepkeun ku peradaban kalayan nandingan, sareng dasar-dasar Al-Qur'an.
Dina darajat kahiji:
Babandingan sareng timbangan ti Kalimah Kahiji dugi ka Kalimah Kadua Puluh Lima, sareng hakékat-hakékat éta Kalimah-Kalimah sareng ayat-ayat nu janten awalna, ngabuktikeun i'jaz sareng unggulna Al-Qur'an di payuneun peradaban kalayan pasti saperti dua kali dua sami sareng opat.
Dina darajat kadua:
Ngaringkes sawaréh kaidahna, sakumaha parantos dibuktikeun dina Kalimah Kadua Belas. Tah peradaban ayeuna, kalayan filsafatna, dina kahirupan masarakat manusa nampi "kakuatan" minangka titik pananggeuhan. Nganggap "kauntungan" minangka udagan. Nganggap "pacogrégan" minangka kaidah kahirupan. Nganggap "rasa ras sareng kabangsaan nu négatif" minangka patalian jamaah-jamaah. Tujuanana nyaéta sawaréh "hiburan" pikeun nyugemakeun kahoyong-kahoyong nafsu sareng nambahan pangabutuh manusa. Padahal sipat kakuatan téh ngalangkungan wates. Sipat kauntungan téh silih rebut di luhurna, margi henteu cekap pikeun unggal kahayang. Sipat kaidah pacogrégan téh silih tabrak. Sipat rasa ras téh ngalangkungan wates, margi nguatkeun dirina ku ngelek nu sanés. Tah lantaran kaidah-kaidah peradaban ieu, babarengan sareng sadaya kasaéanana, peradaban ngan masihan hiji rupa kabagjaan lahiriah ka dua puluh persén manusa, sareng ngalungkeun dalapan puluh persén kana henteu tengtrem sareng malarat. Sedengkeun hikmah Al-Qur'an nampi "haq" minangka titik pananggeuhan gaganti kakuatan. Dina tujuan, nampi "kaluhuran ahlak sareng rido Ilahi" gaganti kauntungan. Dina kahirupan, ngajantenkeun "kaidah silih tulungan" minangka dasar gaganti kaidah pacogrégan. Dina patalian jamaah-jamaah, nampi "patalian agama, golongan sareng lemah cai" gaganti rasa ras sareng kabangsaan. Tujuan-tujuanana nyaéta “ngahalangan kahoyong-kahoyong nafsu nu ngalangkungan wates kalayan henteu sah, ngadorong roh kana perkara-perkara nu luhur sareng nyugemakeun rasa-rasana nu luhung; ogé nganteurkeun manusa kana sampurnana kamanusaan sareng ngajantenkeun anjeunna manusa.” Sipat haq nyaéta kasapukan. Sipat kaluhuran ahlak nyaéta silih rojong. Sipat silih tulungan nyaéta geura ngabantosan sasama. Sipat agama nyaéta duduluran sareng silih tarik. Sipat ngabeungkeut nafsu ammarah ku dikakangan, sareng ngabébaskeun roh ku dicambuk kana sampurna, nyaéta kabagjaan dua nagri. Tah peradaban ayeuna, babarengan sareng kasaéan-kasaéan nu dicandak tina agama-agama samawi sateuacanna, hususna tina pituduh Al-Qur'an, parantos éléh ku cara sapertos kieu di payuneun Al-Qur'an dina paningal hakékat.
Darajat katilu:
Tina rébuan pasualan, urang ngan badé némbongkeun tilu atanapi opat pasualan minangka conto. Leres, kaidah-kaidah sareng hukum-hukum Al-Qur'an, ku margi sumping ti azali, bakal teras lumangsung salawasna. Éta henteu janten sepuh sareng dihukum paéh sapertos hukum-hukum peradaban. Salawasna ngora, kuat. Upamina, peradaban kalayan sadaya pakumpulan amalna, kalayan sadaya aturan sareng disiplinna nu kuat tur maksa, kalayan sadaya tempat atikan ahlakna, henteu mampuh nandingan dua pasualan Al-Qur'an Al-Hakîm sareng parantos éléh. Upamina ﻭَﺍَﻗ۪ﻴﻤُﻮﺍ ﺍﻟﺼَّﻠٰﻮﺓَ ﻭَﺍٰﺗُﻮﺍ ﺍﻟﺰَّﻛٰﻮﺓَ ٭ ﻭَﺍَﺣَﻞَّ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺍﻟْﺒَﻴْﻊَ ﻭَﺣَﺮَّﻡَ ﺍﻟﺮِّﺑَﻮﺍ. Urang badé ngajelaskeun unggulna Al-Qur'an nu i'jaz ieu ku hiji bubuka. Nyaéta: Sakumaha parantos dibuktikeun dina “İşaratü'l-İ'caz”, sakumaha sumber sadaya lampah barontak manusa téh hiji kecap, sumber sadaya ahlak goréng ogé hiji kecap.
Kecap kahiji:
"Abdi mah sing wareg, upami batur paéh kalaparan, naon urusan abdi."
Kecap kadua:
"Anjeun damel, abdi tuang." Leres, dina kahirupan masarakat manusa, golongan luhur sareng jalma awam, nyaéta jalma-jalma beunghar sareng malarat, tiasa hirup tengtrem ku saimbangna. Tatapakan saimbang éta nyaéta: Dina golongan luhur aya welas sareng asih, dina golongan handap aya hormat sareng tumut. Ayeuna kecap kahiji parantos ngadorong golongan luhur kana zalim, ahlak goréng sareng tanpa welas asih. Kecap kadua ngadorong jalma awam kana kangéwa, sirik sareng pacogrégan; sakumaha parantos nyabut katengtreman manusa salami sababaraha abad, dina abad ieu, salaku hasil tina pacogrégan pagawéan ngalawan modal, parantos lumangsung kajadian-kajadian agung Éropa nu dipikawanoh ku unggal jalma. Tah peradaban, kalayan sadaya pakumpulan amal, sakola ahlak sareng disiplin ogé aturan nu kuat, henteu tiasa ngadamékeun dua golongan manusa éta, sareng henteu tiasa ngubaran dua raheut kahirupan manusa nu pikasieuneun. Al-Qur'an nyabut kecap kahiji tina dasarna ku "wajibna zakat", teras ngubaranana. Nyabut dasar kecap kadua ku "haramna riba", teras ngubaranana. Leres, ayat Al-Qur'an nangtung dina panto alam sareng ngadawuh ka riba: "Teu meunang!" Ngadawuh ka manusa: "Kanggo nutup panto paséa, tutup panto bank." Maréntah ka murid-muridna: "Ulah lebet!"