Risale-i Nur — Basa Sunda

ŞEMME

Mesnawi Cahya · Basa Sunda

ŞEMME

RISALAH

ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﺍَﻟْﺤَﻤْﺪُ ﻟِﻠّٰﻪِ ﺭَﺏِّ ﺍﻟْﻌَﺎﻟَﻤ۪ﻴﻦَ ﻋَﻠٰﻰ ﺭَﺣْﻤَﺘِﻪ۪ ﻋَﻠَﻰ ﺍﻟْﻌَﺎﻟَﻤ۪ﻴﻦَ ﺑِﺮِﺳَﺎﻟَﺔِ ﺳَﻴِّﺪِ ﺍﻟْﻤُﺮْﺳَﻠ۪ﻴﻦَ ﻣُﺤَﻤَّﺪٍ ﺻَﻠَّﻰ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﻋَﻠَﻴْﻪِ ﻭَﻋَﻠٰﻰ ﺍٰﻟِﻪ۪ ﻭَﺻَﺤْﺒِﻪ۪ ﺍَﺟْﻤَﻌ۪ﻴﻦَ Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Alam ieu, kalayan sakabéh lapisan jeung jinisna anu katémbong jeung henteu katémbong, ngembarkeun tauhid ku ngucapkeun لَا ﺍِﻟٰﻪَ اِلَّا ﻫُﻮ. Sabab silih ngandelkeun di antarana merlukeun kitu. Éta lapisan jeung jinis, kalayan sakabéh bagian utamana, ngembarkeun kasaksian ku ngucapkeun لَا ﺭَﺏَّ اِلَّا ﻫُﻮ. Sabab silih sarupa di antarana mikahayang kitu. Éta bagian utama, kalayan sakabéh anggotana, ngembarkeun kasaksianna ku ngucapkeun لَا ﻣَﺎﻟِﻚَ اِلَّا ﻫُﻮ. Sabab silih sarua di antarana merlukeun kitu. Éta anggota, kalayan sakabéh bagianana, méré kasaksian ku ngucapkeun لَا ﻣُﺪَﺑِّﺮَ اِلَّا ﻫُﻮ. Sabab aya silih tulungan jeung silih asup di antarana. Éta bagian, kalayan sakabéh bagian leutikna, ngembarkeun kasaksianna ku ngucapkeun لَا ﻣُﺮَﺑِّﻰَ اِلَّا ﻫُﻮ. Sabab saruana di antarana nuduhkeun yén kalamna hiji. Éta bagian leutik, kalayan sakabéh sélna, méré kasaksian ku ngucapkeun لَا ﻣُﺘَﺼَﺮِّﻑَ ﻓِﻰ ﺍﻟْﺤَﻘ۪ﻴﻘَﺔِ اِلَّا ﻫُﻮ. Éta sél, kalayan sakabéh zarahna, ngembarkeun kasaksian ku ngucapkeun لَا ﻧَﺎﻇِﻢَ اِلَّا ﻫُﻮ. Sabab hiji benang di antara atom-atom tunggal merlukeun kitu. Éta zarah, kalayan sakabéh éterna, ngembarkeun tauhid ku permata لَا ﺍِﻟٰﻪَ اِلَّا ﻫُﻮ. Sabab basajanna éter, tenangna, sarta gancangna nurut kana paréntah Gusti Khâliq kalayan rapih merlukeun kitu. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Teu aya hiji manusa ogé anu boga hak ngabantah ka Gusti Alloh, sarta henteu pantes kaluh jeung ngadu ngeunaan Mantenna. Sabab dina susunan alam anu merlukeun hal anu ngalawan kahayang hiji pribadi anu kaluh, aya rébuan hikmah. Ngajadikeun éta pribadi rido ngandung ngajadikeun sarébu hikmah ambek. Pikeun ngajadikeun hiji pribadi rido, sarébu hikmah henteu bisa dikorbankeun. ﻭَ ﻟَﻮِ ﺍﺗَّﺒَﻊَ ﺍﻟْﺤَﻖُّ ﺍَﻫْﻮَٓﺍﺀَﻫُﻢْ ﻟَﻔَﺴَﺪَﺕِ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕُ ﻭَ الْاَرْضُ Lamun dilampahkeun nurut kana kahayang unggal pribadi, susunan jeung karapihan dunya bakal ruksak. Hé anu kaluh! Anjeun téh naon? Dumasar naon anjeun ngabantah? Naha anjeun ngajadikeun kahayang leutik anjeun minangka insinyur pikeun sakabéh jagat raya? Naha anjeun ngajadikeun rasa anjeun anu geus buruk minangka ukuran jeung timbangan darajat ni'mat? Kumaha anjeun terang yén anu disangka ni'mat henteu jadi musibat? Anjeun boga ajén naon, nepi ka pikeun nyumponan jeung nyenangkeun kahayang anjeun anu henteu saimbang jeung jangjang laleur, langit kalayan roda-rodana kudu dieureunkeun tina gerak! Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Pangaturan dina hiji sél tina hiji anggota awak, pangheulana gumantung kana ngabayangkeun sakabéh awak. Sabab bagian boga loba hubungan jeung patali jeung ukiran sarta kaayaan sagemblengna. Ku kituna, pangaturan dina bagian aya dina paréntah Gusti Khâliq sagemblengna. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Naha pantes pikeun sipat ngajaga Gusti Nu Ngadamel Nu Hakîm, anu ku rohmat, luthuf, jeung hikmah anu kacida gedéna ngajaga endog sato leutik saperti kutu jeung lauk sarta siki serangga jeung tutuwuhan, pikeun henteu ngajaga jeung ngalalaworakeun amal aranjeun anu bakal jadi siki pikeun tangkal anu buahan di aherat? Padahal anjeun anu nyangking amanat, khalifah bumi. Enya, rasa ngajaga hirup anu aya dina unggal mahluk hirup nuduhkeun yén ayana bakal ngarah kana terus aya anu langgeng ku tajalli Asma Gusti Hayy, Gusti Hafîzh, jeung Gusti Bâqî. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Gusti anu Ngajaga hiji siki anjir tina kaayaan kana kaayaan, Nangtayungan tina mangsa kana mangsa, Ngajaga tina ruksak, sarta kalayan kacida talitina Ngajaga dasar-dasar anu diperlukeun pikeun susunan tangkal anjir dina éta siki, tangtu jeung tangtu moal Ngalalaworakeun amal jinis manusa anu boga sesebutan khalifah bumi; Mantenna Ngajaga éta. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Ku robahna kecap, harti henteu robah, tapi tetep aya. Cangkang peupeus, sari tetep aya tur utuh. Bajuna soéh, awakna tetep utuh jeung aya. Sanajan awak paéh jeung bubar, roh tetep aya. Lamun jasad sepuh, kaakuan tetep ngora. Anu loba jeung jamaah bubar, tapi hiji pribadi tetep aya. Anu loba ruksak, katunggalan tetep aya. Bahan peupeus, cahya tetep aya. Ku kituna, sakumaha harti anu terus lumaku ti awal nepi ka ahir umur ngajaga katunggalan jeung terus ayana, sanajan ngaganti loba awak, ngalih tina kaayaan kana kaayaan, sarta ngaguling tina mangsa kana mangsa, éta ogé bakal ngaluncatan lombang pati sarta salamet neruskeun jalan ka langgeng salawasna. Sanajan kitu, prinsip ngajaga jeung nangtayungan ieu anu aya dina perkara jasmani anu gancang leungit sarta henteu langgeng, anu unggal waktu ngantosan paréntah “Siap pikeun sirna!”, lumaku ogé dina roh jeung harti anu kacida patalina jeung terus aya. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Kaagungan, izzah, jeung mandirina kailahian mikahayang yén sagala rupa, leutik atawa gedé, luhur atawa handap, aya dina pangaturan-Na. Hinana jeung leutikna ajén anjeun henteu bisa jadi sabab pikeun tetep di luar pangaturan-Na. Sabab sanajan anjeun jauh ti Mantenna, Mantenna henteu Jauh ti anjeun. Atawa hinana hiji sipat anjeun henteu merlukeun hinana ayana anjeun. Atawa kotornana sisi mulk henteu merlukeun kotornana sisi malakut ogé. Kitu deui, kaagungan Gusti Khâliq henteu merlukeun perkara-perkara goréng kaluar tina pangaturan-Na. Sabalikna, kaagungan anu sajati merlukeun Tunggal dina nyiptakeun sarta Ngawengku sadayana tina sisi pangaturan. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Hiji perkara jasmani, beuki padet, beuki henteu bisa ningali perkara anu halus jeung disumputkeun sarta kurang kamampuh pikeun ngartos éta. Tapi cahya jeung perkara anu caang, beuki maju dina caang, beuki lengkep jeung seukeut nembus kana perkara anu halus jeung disumputkeun. Kitu deui, beuki halus, beuki muka jero perkara-perkara jasmani, saperti sorot Röntgen. Lamun dina perkara-perkara anu mungkin aya kaayaanana kitu, rada kahartos sabaraha darajat Gusti Nûr tina sagala cahya anu Wajib Aya tur Wâhid bakal ﻧَﺎﻓِﺬُ ﺍﻟْﺨَﻔَﺎﻳَﺎ ﻋَﺎﻟِﻢٌ بِالْاَسْرَارِ. Ku kituna, kaagungan-Na merlukeun Ngawengku, Nembus, jeung Ngawengku sadayana dina harti anu lengkep. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Pangarti jalma awam anu mangrupa mayoritas mutlak kacida diperhatoskeunana ku Al-Qur'an. Dina hiji pasualan anu ngandung sababaraha darajat jeung sababaraha sisi, Al-Qur'an nyarios sisi anu paling akrab jeung deukeut kana pangarti jalma awam sarta darajat anu pangécésna jeung paling katémbong dina paningalna. Sabab lamun henteu kitu, dalil kudu leuwih disumputkeun tibatan hasilna. Al-Qur'an ngabahas jagat raya pikeun ngabuktikeun jeung ngajéntrékeun sipat Gusti Khâliq. Ku kituna, beuki deukeut kana pangarti jalma réa, beuki pantes jeung luyu pikeun ngabimbing. Upamana, tina ayat-ayat anu nuduhkeun pangaturan Gusti Khâliq, Al-Qur'an nyebatkeun lapisan anu pangécésna jeung paling katémbong ku ayat ﻭَﻣِﻦْ ﺍٰﻳَﺎﺗِﻪ۪ ﺧَﻠْﻖُ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافُ ﺍَﻟْﺴِﻨَﺘِﻜُﻢْ ﻭَ ﺍَﻟْﻮَﺍﻧِﻜُﻢْ. Padahal di tukangeun ieu lapisan aya lapisan ditangtukeun jeung dibédakeunana raray-raray. Ngartos lapisan kahiji leuwih deukeut tibatan ngartos lapisan kadua. Kitu deui, Al-Qur'an nyebatkeun darajat anu pangécésna ku ayat ﺍِﻥَّ ﻓ۪ﻰ ﺧَﻠْﻖِ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافِ ﺍﻟﻠَّﻴْﻞِ ﻭَﺍﻟﻨَّﻬَﺎﺭِ. Di tukangeun darajat ieu aya ogé darajat digerakkeun jeung diurilingkeunana bumi di sabudeureun panonpoé ku hukum paréntah jeung iradat ilahî. Tapi ku lantaran darajat ieu hiji darajat leuwih disumputkeun tibatan darajat kahiji, éta ditinggalkeun. Kitu deui, ku kalimah ﻭَ ﴾ﺟَﻌَﻠْﻨَﺎ﴿ ﺍﻟْﺠِﺒَﺎﻝَ ﺍَﻭْﺗَﺎﺩًﺍ, Al-Qur'an némbongkeun lambaran anu paling gampang kabaca. Padahal di tukangeun ieu lambaran aya ogé lambaran, “Kawas kapal anu dijaga tina bahaya ku tihang jeung patok, bumi ogé dipasangan patok ku gunung pikeun ngajaga tina bahaya peupeus lantaran kakacauan anu lumangsung di jerona.” Tapi ku lantaran ieu lambaran henteu sakitu gampang kabacana pikeun jalma awam, éta ditinggalkeun. Di handapeun ieu lambaran ogé aya catetan handap kieu: Gunung dijadikeun tihang pikeun bumi pikeun miara jeung ngajamin hirup. Sabab gunung téh gudang cai. Sisir hawa, meresihan éta. Pangjaga taneuh, nangtayungan tina serangan laut. Sabenerna tihang-tihang hirup téh unsur-unsur ieu. Ku rusiah ieu, dina syariat, medal jeung surup bulan sabit diperhatoskeun. Sabab ieu leuwih gampang pikeun jalma awam tibatan ngitung bulan jeung poé. Ku rusiah éta ogé, dina Al-Qur'an aya pangulangan pikeun netepkeun jeung negeskeun dina pikiran jalma awam. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Hakékat-hakékat anu dibahas ku ayat-ayat kacida leuwih lega jeung luhurna tibatan lamunan anu dibahas ku sajak. Tina sisi ieu, éta henteu dianggap sajak. Ayat-ayat ogé ngabahas syuunat jeung lampah Gusti anu Kagunganana. Ari sajak mah kalayan teu perlu ngabahas anu séjén. Ngabahas perkara-perkara anu sacara umum biasa ogé luar biasa. Ari sajak ngabahas perkara-perkara luar biasa lolobana sacara biasa. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Sakumaha eunteung anu némbongkeun katunggalan Gusti Khâliq jeung lambaran anu ngajadikeun dalil-Na kabaca boga loba pisan rupa, puseurna Hiji sarta silih asup kana hiji jeung anu séjén. Ku kituna, lamun katémbong dina hiji eunteung atawa kabaca dina hiji lambaran, éta ogé katémbong jeung kabaca dina sadayana. Tapi henteu katémbong dina hiji henteu merlukeun henteu katémbong dina sadayana. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Sakumaha teu mungkin anu nyerat hiji kecap béda jeung anu nyerat hurupna, anu nyerat hiji lambaran béda jeung anu nyerat garisna, sarta anu nyerat kitab béda jeung anu nyerat lambaranana, mustahil ogé anu nyiptakeun sireum béda jeung anu nyiptakeun golongan sato, anu nyiptakeun sato béda jeung anu nyiptakeun bumi, sarta anu nyiptakeun bumi béda jeung Gusti Rabb sakabéh alam. Salah sahiji isyarat rububiyah anu umum nyaéta dina kitab jagat raya aya hurup anu sakitu gedéna nepi ka dina sabagian hurup éta ditulis hiji kecap, dina sabagian hiji ungkara, dina sabagian hiji kitab. Upamana, dina éta kitab, laut, tangkal, jeung bumi masing-masing minangka hurup. Dina hurup kahiji ditulis kecap lauk, dina kadua ungkara tangkal, dina katilu kitab sasatoan. Malah sakumaha Surat Yâsin lengkep ditulis dina wangun Yâsin, dina sabagian ciciptan ogé, dina ngaran jeung sikina anu mangrupa hiji kecap, ditulis surat jeung kitab éta ciciptan. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Sakumaha aya silih sarupa di antara béntang jeung panonpoé-panonpoé, sacara umum ogé aya sarua. Ku kituna, hiji di antarana henteu bisa jadi Rabb pikeun anu séjén. Anu jadi Rabb pikeun salah sahiji di antarana ogé jadi Rabb pikeun sadayana. Kitu deui, Mantenna jadi Rabb pikeun sagala rupa. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Dina hiji pribadi manusa aya jamaah anu dibéré kawajiban. Enya, unggal anggota awak diciptakeun pikeun hiji perkara. Anjeunna wajib ngagunakeun éta anggota pikeun éta perkara. Upamana, unggal pancadria boga hiji ibadah. Dipaké pikeun ngalawan éta mangrupa kasasar. Upamana, sujud anu dilakukeun ku sirah, lamun pikeun Alloh, mangrupa ibadah; lamun pikeun anu séjén, mangrupa kasasar. Kitu ogé, sujud heran jeung kanyaah anu dilakukeun ku para panyajak dina lamunan téh kasasar. Ku éta, lamunan jadi fasik. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Salah sahiji sabab anu ngalungkeun manusa kana kasasar pikiran nyaéta nganggap kabiasaan minangka élmu. Nyaéta, maranéhna nganggap perkara anu geus biasa pikeun maranéhna minangka anu geus kanyahoan. Malah lantaran biasa, maranéhna henteu mikiran jeung méré pentingna kana perkara biasa. Padahal perkara biasa anu lantaran kabiasaan disangka geus kanyahoan éta, masing-masing mangrupa perkara luar biasa jeung mujijat kudrat. Tapi lantaran dorongan kabiasaan, maranéhna henteu mikiran jeung nengetan éta, sangkan bisa nengetan kalayan jero kana tajalli anu terus ngalir anu aya di luhureunana. Ibarat maranéhna kawas jalma anu nangtung di basisir laut, henteu ningali sasatoan jeung kaayaan ahéng séjén dina laut, ngan nengetan ombak anu muncul ku angin jeung kilauan anu muncul ku sorot panonpoé, pikeun ngadatangkeun dalil ngeunaan kaagungan Alloh Nu Kagungan sagala laut. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Pangaweruh manusa ngeunaan bumi jeung anggapan anu dianggap écés ku sorangan téh dumasar kana kabiasaan. Ari kabiasaan téh tirai anu dihamparkeun di luhur jahil murakkab. Lamun hakékatna ditingali, perkara anu disangka élmu téh kabodoan. Ku rusiah ieu, Al-Qur'an ku ayat-ayatna ngabalikkeun paningal manusa kana perkara anu geus biasa pikeun maranéhna. Ayat-ayat, kawas béntang, nembus sarta miceun tirai kabiasaan. Nyekel ceuli manusa, ngajadikeun sirahna tungkul. Némbongkeun mujijat-mujijat luar biasa anu aya di handapeun éta kabiasaan, dina perkara biasa éta. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Aya hubungan, patali, malah paguneman antara dua perkara henteu merlukeun duanana sarupa atawa sarua. Upamana, hiji tétés hujan atawa hiji kembang buah, sanajan leutik, boga hubungan jeung patali jeung panonpoé. Ku kituna, hé manusa! Hinana anjeun henteu bisa jadi sabab anu nyumputkeun anjeun tina paningal inayah Gusti Khallâq sakabéh alam. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Sakumaha aya pasang jeung surut di laut, di antara para wali ogé pasualan bastuz zaman, {(Catetan handap): Ku rusiah bastuz zaman, waktu mi'raj anu sababaraha menit tapi sarua jeung loba taun ngabuktikeun ayana ieu hakékat sarta némbongkeun yén éta enya-enya lumangsung. Waktu mi'raj anu sababaraha jam boga lega, ngawengku, jeung panjang anu sarua jeung rébuan taun. Sabab ku jalan mi'raj, anjeunna asup kana alam anu langgeng. Sababaraha menit alam anu langgeng ngandung rébuan taun dunya ieu. Ku hakékat ieu ogé, sabagian wali ngalaksanakeun pagawéan sapoé dina hiji menit. Sabagian ngalaksanakeun tugas sataun dina sajam. Sakumaha sabagian maca hiji khatam Al-Qur'an dina hiji menit, dina nyusun Risale-i Nur ogé hakékat bastuz zaman ieu sering lumangsung. Di antarana: Mektup Kasalapan Belas aya saratus lima puluh lambaran. Éta disusun dina opat poé, kalayan digarap tilu jam unggal poé, sadayana dua belas jam, di juru gunung jeung kebon, kalayan ngamuat leuwih ti tilu ratus mujijat tina ingetan, tanpa ngarujuk kana buku. Ramazan Risalesi disusun dina opat puluh menit; Kalimah Kadalapan Likur disusun dina dua puluh menit. Ieu ngabuktikeun lumangsungna bastuz zaman. Sakumaha ayat ﻗَﺎﻝَ ﻗَٓﺎﺋِﻞٌ ﻣِﻨْﻬُﻢْ ﻛَﻢْ ﻟَﺒِﺜْﺘُﻢْ ﻗَﺎﻟُﻮﺍ ﻟَﺒِﺜْﻨَﺎ ﻳَﻮْﻣًﺎ ﺍَﻭْ ﺑَﻌْﺾَ ﻳَﻮْﻡٍ némbongkeun tayyuz zaman, ayat ﻭَﺍِﻥَّ ﻳَﻮْﻣًﺎ ﻋِﻨْﺪَ ﺭَﺑِّﻚَ ﻛَﺎَﻟْﻒِ ﺳَﻨَﺔٍ ﻣِﻤَّﺎ ﺗَﻌُﺪُّﻭﻥَ ogé némbongkeun bastuz zaman.} sarta tayyul makan geus kawentar. Di antarana, nurut kana riwayat Kitab-ı Yevakit, Imam Şa'ranî geus maca jeung nalungtik kumpulan gedé anu disebut Fütuhat-ı Mekkiye dua satengah kali dina sapoé. Kajadian saperti ieu ulah dimungkir ku nganggap ahéng. Sabab loba pisan conto anu ngadeukeutkeun kana narima pasualan ahéng saperti ieu. Upamana, dina impian, anjeun ningali sataun geus liwat sarta loba pisan pagawéan dilakukeun dina sajam. Lamun dina éta jam anjeun maca Al-Qur'an salaku gaganti pagawéan éta, anjeun bakal maca sababaraha khatam. Kaayaan ieu mekar pikeun para wali dina kaayaan hudang. Waktu ngalegaan. Pasualan ngadeukeutan lingkup roh. Sabenerna roh henteu kabeungkeut ku waktu. Pagawéan jeung lampah wali anu rohna ngéléhkeun jasmanina lumaku nurut kana timbangan gancangna roh. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Sabagian manusa nganggap hasil tauhid anu dicandak ku hiji bukti kacida agungna, nepi ka henteu bisa diasupkeun kana pikiran anu heureut, atawa lamunanana anu ruksak henteu bisa nanggung éta. Dina kaayaan ieu, pikeun nolak bukti anu pasti jeung leres éta, anjeunna henteu narima ku alesan, “Hasil anu sakitu agungna ieu henteu bisa dihasilkeun ku ieu bukti.” Naha jalma miskin éta henteu terang yén anu nyangking hasil téh iman? Bukti ngan hiji liang pikeun ningali éta atawa kawas sapu anu nyapukeun sangkaan anu napel kana éta hasil. Sanajan kitu, bukti lain hiji, lain sarébu. Aya bukti sakumaha jumlah zarah alam. Fasubhanalloh! Sabaraha ipisna tirai antara mulk jeung malakut, sabaraha gedéna jarak di antarana. Sabaraha pondok jeung sabaraha panjangna jalan antara dunya jeung aherat. Sabaraha halus jeung sabaraha kandelna tirai antara élmu jeung kabodoan. Sabaraha bening jeung sabaraha padetna barzakh antara iman jeung kakafiran. Sabaraha pondokna jarak antara ibadah jeung maksiat. Padahal antara duanana sakumaha antara sawarga jeung naraka. Sabaraha pondokna hirup, sabaraha panjangna kahayang. Enya, antara ayeuna jeung kaliwat aya tirai anu sakitu ipisna nepi ka henteu ngahalangan roh ngalih ka sisi kaliwat. Ari pikeun awak, éta jarak anu teu aya tungtungna. Kitu ogé, antara mulk jeung malakut, dunya jeung aherat, aya tirai ipis anu bening pikeun jalma anu boga haté, tapi padet pikeun jalma anu nurut kana kahayang nafsu. Kitu ogé, antara peuting jeung beurang aya tirai anu halus. Sakumaha panon ditutup jadi peuting, panon dibuka jadi beurang, lamun panon nafsu ditutup kana alam maknawi, éta tinggal dina peuting anu langgeng; lamun panonna dibuka kana anu maknawi, beurangna mekar. Kitu ogé, pikeun jalma anu ningali jagat raya pikeun Alloh, naon waé anu disaksian ku anjeunna téh élmu. Lamun ningali kalayan lalawora pikeun sabab-sabab, perkara anu disangka élmu ogé jadi kabodoan. Kitu ogé, anu ningali ku iman jeung tauhid ningali alam caang; lamun henteu, anjeunna bakal ningali alam dina poék. Kitu ogé, lampah manusa boga dua sisi. Lamun ku niat pikeun Alloh, éta jadi tempat pantulan tajalli, bening, tur caang. Lamun henteu pikeun Alloh, éta némbongkeun pamandangan anu poék. Kitu ogé, hirup boga dua beungeut. Anu hiji hideung, nyanghareupan dunya. Anu séjén bening, nyanghareupan aherat. Nafsu asup ka handapeun beungeut hideung, tapi hoyong kabagjaan langgeng anu muncul dina beungeut bening. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Konci jagat raya aya dina leungeun manusa. Sanajan panto-panto alam kabuka, sacara maknawi éta katutup. Gusti Alloh parantos maparin ka leungeun manusa hiji konci anu disebut “ene”, anu muka sakabéh éta panto jeung khazanah anu disumputkeun. Tapi “ene” ogé mangrupa tatarucingan anu pantona katutup. Lamun pantona kabuka, panto-panto jagat raya ogé kabuka. Enya, Gusti Alloh parantos maparin ka manusa hiji kaakuan jeung hiji rupa kabébasan, sangkan anjeunna ngajadikeun éta minangka ukuran babandingan anu ngan disangka jeung diumpamakeun pikeun terang sipat-sipat anu kagungan rububiyah Gusti Alloh. “Ene”, anu dina hakékat manusa mangrupa benang anu kacida ipisna, dina awak manusa hiji buuk anu boga kasadaran, sarta dina kitab hiji pribadi ajén jeung ukuranana ngan sakadar hiji alif, boga dua beungeut. Anu hiji nyanghareupan kahadéan. Ku beungeut ieu, éta ngan bisa nampi feyiz, lain palaku. Ari beungeut séjén nyanghareupan kagoréngan. Ku beungeut ieu, éta nganggap dirina palaku. Hakékat “ene” ngan disangka, rububiyahna ngan lamunan. Ayana henteu bisa nyangking hiji perkara. Ngan ngalaksanakeun tugas minangka timbangan, kawas térmométer, pikeun terang sipat mutlak anu Ngawengku sadayana anu kagungan rububiyah Gusti Wâjibul Wujûd. Lamun manusa ningali kaakuanana minangka timbangan, anjeunna ku pangaweruhna sorangan negeskeun pangaweruh ngeunaan alam luar anu ngalir tina jagat raya kana pikiranna, sarta ku sipatna sorangan negeskeun pangaturan jeung sipat ilahî. Anjeunna mulangkeun deui ka tempat asalna. Ku jalan ieu, dina ﻗَﺪْ ﺍَﻓْﻠَﺢَ ﻣَﻦْ ﺯَﻛّٰﻴﻬَﺎ, ku asup kana anu diwengku ku ﻣَﻦْ, anjeunna parantos ngalaksanakeun amanat kalayan leres. Tapi lamun ku ningali dirina mandiri anjeunna yakin yén dirina anu kagungan, ku asup kana anu diwengku ku ﻗَﺪْ ﺧَﺎﺏَ ﻣَﻦْ ﺩَﺳّٰﻴﻬَﺎ, anjeunna geus hianat kana amanat. Sabab sisi “ene” ieu anu ku langit jeung bumi sieun dicangking sarta ditolak. Sabab kasasar, syirik, jeung kajahatan lahir tina sisi ieu. Lamun dina waktuna sirah éta “ene” henteu dipeupeus ku atikan anu tarik, éta ngagedéan, neureuy awak manusa. Lamun kaakuan bangsa ogé milu ditambahkeun, éta kaluar pikeun ngalawan paréntah Gusti Nu Ngadamel. Éta jadi sétan dina harti anu lengkep. Tuluy ngabandingkeun mahluk ogé jeung dirina, ngasupkeun sabab-sabab ogé kana éta babandingan, sarta ragrag kana syirik anu gedé. Mugia Alloh nangtayungan! Hiji pasualan penting: “Ene” boga dua beungeut. Hiji beungeut dicandak ku kanabian. Hiji beungeut ogé dicandak ku filsafat. Beungeut kahiji jadi asal ubudiyah anu murni. Hakékatna harfi, henteu mandiri. Ayana nuturkeun, sanés asal. Kagunganana ngan disangka, henteu sajati. Tugasna jadi timbangan jeung ukuran pikeun ngartos sipat Gusti Khâliq. Para nabi alayhimus salam, ku ningali beungeut kaakuan ieu, masrahkeun sakabéh kagungan ka Alloh sarta mutuskeun yén dina kagungan, rububiyah, jeung kailahian-Na henteu aya sekutu-Na. Tina beungeut ene ieu, Gusti Alloh melak tangkal Tuba ubudiyah; dahan jeung régangna dina kebon jagat raya ngahasilkeun buah anu diberkahan, saperti para nabi, wali, jeung shiddiqin. Filsafat anu nyandak beungeut kadua nyangka ayana ene minangka asal, sarta dirina mandiri jeung anu kagungan anu sajati. Tugasna ogé ngan nyampurnakeun hirup ku mikanyaah diri sorangan. Tina beungeut ene anu hideung ieu muncul rupa-rupa syirik jeung kasasar. Di antarana: Dina dahan daya sasatoan lahir berhala-berhala. Tina régang daya ambek kaluar Firaun-Firaun jeung Namrud-Namrud. Tina daya akal kaluar golongan Dehriyyun, materialis, jeung filsuf, anu méré hiji mahluk ka Gusti Wâjibul Wujûd sarta ngabagi kagungan-Na anu séjén ka salian ti Mantenna. Cindekna: Ene, padahal dina dirina kawas hawa jeung uap, nurut kana pentingna anu dipasihkeun, jadi cair. Tuluy ku kabiasaan jadi kandel. Sanggeus éta, ku lalawora jeung ngalawan, jadi sakitu kandelna nepi ka neureuy anu bogana. Ku ngabandingkeun mahluk jeung sabab-sabab ogé jeung dirina, éta mimiti ngalawan paréntah Gusti Khâliq. Dina alam leutik, nyaéta manusa, ene sarupa jeung tabiat dina manusa gedé, nyaéta jagat raya. Duanana tina golongan tagut. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Hirup amal hadé jeung kahadéan ku niat. Ruksakna ogé ku ujub, riya, jeung pamer. Ari dasar rasa nurani anu dina fitrah langsung karasa dina nurani ku kasadaran, pegat ku kasadaran jeung niat anu kadua. Sakumaha hirup amal ku niat, kitu ogé tina hiji sisi niat mangrupa maotna kaayaan fitrah. Upamana, niat handap asor ngaruksak éta, niat sombong ngaleungitkeun éta, niat bungah ngusir éta, niat tunggara jeung sedih ngurangan éta. Kitu saterusna, bandingkeun. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Jagat raya téh hiji tangkal. Unsur-unsur dahanna. Tutuwuhan daunna. Sasatoan kembangna. Manusa buahna. Tina buah ieu, anu pangcaangna, paling pinuh cahya, pangsaéna, pangmulya, panghormatna, jeung panghalusna nyaéta Kangjeng nabi Muhammad, pangawasa para nabi jeung rosul, imam jalma anu takwa, sarta Habib Gusti Rabb sakabéh alam. ﻋَﻠَﻴْﻪِ ﺍَﻓْﻀَﻞُ ﺍﻟﺼَّﻠَﻮَﺍﺕِ ﻣَﺎﺩَﺍﻣَﺖِ الْاَرْضُ ﻭَ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕُ ﺍِﻟٰﻬ۪ﻰ ٠ ﺍَﻟﺬُّﻧُﻮﺏُ ﺍَﺧْﺮَﺳَﺘْﻨ۪ﻲ ٠ ﻭَ ﻛَﺜْﺮَﺓُ ﺍﻟْﻤَﻌَﺎﺻ۪ﻰ ﺍَﺧْﺠَﻠَﺘْﻨ۪ﻰ ٠ ﻭَ ﺷِﺪَّﺓُ ﺍﻟْﻐَﻔْﻠَﺔِ ﺍَﺧْﻔَﺘَﺖْ ﺻَﻮْﺗ۪ﻰ ٠ ﻓَﺎَﺩُﻕُّ ﺑَﺎﺏَ ﺭَﺣْﻤَﺘِﻚَ ٠ ﻭَ ﺍُﻧَﺎﺩ۪ﻯ ﻓ۪ﻰ ﺑَﺎﺏِ ﻣَﻐْﻔِﺮَﺗِﻚَ ﺑِﺼَﻮْﺕِ ﺳَﻴِّﺪ۪ﻯ ﻭَ ﺳَﻨَﺪِﻯ ﺍﻟﺸَّﻴْﺦِ ﻋَﺒْﺪِ ﺍﻟْﻘَﺎﺩِﺭِ الْگَيْلَان۪ى ﻭَ ﻧِﺪَﺍﺋِﻪِ ﺍﻟْﻤَﻘْﺒُﻮﻝِ ﺍﻟْﻤَﺎْﻧُﻮﺱِ ﻋِﻨْﺪَ ﺍﻟْﺒَﻮَّﺍﺏِ ٠ ﺑِﻴَﺎ ﻣَﻦْ ﻭَﺳِﻌَﺖْ ﺭَﺣْﻤَﺘُﻪُ ﻛُﻞَّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﻳَﺎ ﻣَﻦْ ﺑِﻴَﺪِﻩ۪ ﻣَﻠَﻜُﻮﺕُ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﻳَﺎ ﻣَﻦْ لَا ﻳَﻀُﺮُّﻩُ ﺷَﻰْﺀٌ ٠ ﻭَ لَا ﻳَﻨْﻔَﻌُﻪُ ﺷَﻰْﺀٌ ٠ ﻭَ لَايَغْلِبُهُ ﺷَﻰْﺀٌ ٠ ﻭَ لَا ﻳَﻌْﺰُﺏُ ﻋَﻨْﻪُ ﺷَﻰْﺀٌ ٠ ﻭَ لَا ﻳَﺆُﺩُﻩُ ﺷَﻰْﺀٌ ٠ ﻭَ لَا ﻳَﺴْﺘَﻌ۪ﻴﻦُ ﺑِﺸَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ لَا ﻳُﺸْﻐِﻠُﻪُ ﺷَﻰْﺀٌ ﻋَﻦْ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ لَا ﻳُﺸْﺒِﻬُﻪُ ﺷَﻰْﺀٌ ٠ ﻭَ لَا ﻳُﻌْﺠِﺰُﻩُ ﺷَﻰْﺀٌ ٠ ﺍِﻏْﻔِﺮْﻟ۪ﻰ ﻛُﻞَّ ﺷَﻰْﺀٍ ﺣَﺘّٰﻰ لَا ﺗَﺴْﺌَﻠَﻨ۪ﻰ ﻣِﻦْ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻳَﺎ ﻣَﻦْ ﻫُﻮَ ﺍٰﺧِﺬٌ ﺑِﻨَﺎﺻِﻴَﺔِ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﺑِﻴَﺪِﻩ۪ ﻣَﻘَﺎﻟ۪ﻴﺪُ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﻳَﺎ ﻣَﻦْ ﻫُﻮَ الْاَوَّلُ ﻗَﺒْﻞَ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ وَالْاٰخِرُ ﺑَﻌْﺪَ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﺍﻟﻈَّﺎﻫِﺮُ ﻓَﻮْﻕَ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﺍﻟْﺒَﺎﻃِﻦُ ﺩُﻭﻥَ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﺍﻟْﻘَﺎﻫِﺮُ ﻓَﻮْﻕَ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﺍِﻏْﻔِﺮْﻟ۪ﻰ ﻛُﻞَّ ﺷَﻰْﺀٍ ﺍِﻧَّﻚَ ﻋَﻠٰﻰ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ﻗَﺪ۪ﻳﺮٌ ٠ ﻭَ ﻳَﺎ ﻋَﻠ۪ﻴﻤًﺎ ﺑِﻜُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﻣُﺤ۪ﻴﻄًﺎ ﺑِﻜُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﺑَﺼ۪ﻴﺮًﺍ ﺑِﻜُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﻳَﺎ ﺷَﻬ۪ﻴﺪًﺍ ﻋَﻠٰﻰ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﺭَﻗ۪ﻴﺒًﺎ ﻋَﻠٰﻰ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﻟَﻄ۪ﻴﻔًﺎ ﺑِﻜُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﻭَ ﺧَﺒ۪ﻴﺮًﺍ ﺑِﻜُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﺍِﻏْﻔِﺮْﻟ۪ﻰ ﻛُﻞَّ ﺷَﻰْﺀٍ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺬُّﻧُﻮﺏِ ﻭَ ﺍﻟْﺨَﻄ۪ﻴﺌَﺎﺕِ ﺣَﺘّٰﻰ لَا ﺗَﺴْﺌَﻠَﻨ۪ﻰ ﻋَﻦْ ﺷَﻰْﺀٍ ٠ ﺍِﻧَّﻚَ ﻋَﻠٰﻰ ﻛُﻞِّ ﺷَﻰْﺀٍ ﻗَﺪ۪ﻳﺮٌ ٠ ﺍَﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﺍِﻧّ۪ﻰ ﺍَﻋُﻮﺫُ ﺑِﻌِﺰَّﺓِ جَلَالِكَ ﻭَ بِجَلَالِ ﻋِﺰَّﺗِﻚَ ﻭَ ﺑِﻘُﺪْﺭَﺓِ ﺳُﻠْﻄَﺎﻧِﻚَ ﻭَ ﺑِﺴُﻠْﻄَﺎﻥِ ﻗُﺪْﺭَﺗِﻚَ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﻘَﻄ۪ﻴﻌَﺔِ ﻭَ الْاَهْوَاءِ ﺍﻟﺮَّﺩِّﻳَّﺔِ ٠ ﻳَﺎ ﺟَﺎﺭَ ﺍﻟْﻤُﺴْﺘَﺠ۪ﻴﺮ۪ﻳﻦَ ﺍَﺟِﺮْﻧ۪ﻰ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺸَّﻬَﻮَﺍﺕِ ﺍﻟﺸَّﻴْﻄَﺎﻧِﻴَّﺔِ ﻭَﻃَﻬِّﺮْﻧ۪ﻰ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﻘَﺎﺫُﻭﺭَﺍﺕِ ﺍﻟْﺒَﺸَﺮِﻳَّﺔِ ﻭَ ﺻَﻔِّﻨ۪ﻰ ﺑِﺤُﺐِّ ﻧَﺒِﻴِّﻚَ ﻣُﺤَﻤَّﺪٍ ﺻَﻠَّﻰ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﻋَﻠَﻴْﻪِ ﻭَ ﺳَﻠَّﻢَ ﺑِﺎﻟْﻤُﺤَﺒَّﺔِ ﺍﻟﺼِّﺪّ۪ﻳﻘِﻴَّﺔِ ﻣِﻦْ ﺻَﺪَﺍِ ﺍﻟْﻐَﻔْﻠَﺔِ ﺑِﻌِﺼْﻤَﺔِ ﻭَ ﺍَﻭْﻫَﺎﻡِ ﺍﻟْﺠَﻬْﻞِ ﺣَﺘّٰﻰ ﺗَﻔْﻨَﻰ الْاَنَانِيَّةُ ﻭَ ﻳَﺒْﻘَﻰ ﺍﻟْﻜُﻞُّ ﻟِﻠّٰﻪِ ﻭَ ﺑِﺎﻟﻠّٰﻪِ ﻭَ ﺍِﻟَﻰ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻭَ ﻣِﻦَ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻏَﺮْﻗًﺎ ﺑِﻨِﻌْﻤَﺔِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻓ۪ﻰ ﺑَﺤْﺮِ ﻣِﻨَّﺔِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻣَﻨْﺼُﻮﺭ۪ﻳﻦَ ﺑِﺴَﻴْﻒِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻣَﺤْﻈُﻮﻇ۪ﻴﻦَ ﺑِﻌِﻨَﺎﻳَﺔِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻣَﺤْﻔُﻮﻇ۪ﻴﻦَ ﺑِﻌِﺼْﻤَﺔِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻋَﻦْ ﻛُﻞِّ ﺷَﺎﻏِﻞٍ ﻳُﺸْﻐِﻞُ ﻋَﻦِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ٠ ﻓَﻴَﺎ ﻧُﻮﺭَ الْاَنْوَارِ ٠ ﻭَ ﻳَﺎ ﻋَﺎﻟِﻢَ الْاَسْرَارِ ٠ ﻭَ ﻳَﺎ ﻣُﺪَﺑِّﺮَ ﺍﻟَّﻴْﻞِ ﻭَ ﺍﻟﻨَّﻬَﺎﺭِ ٠ ﻳَﺎ ﻣَﻠِﻚُ ٠ ﻳَﺎ ﻋَﺰ۪ﻳﺰُ ٠ ﻳَﺎ ﻗَﻬَّﺎﺭُ ٠ ﻳَﺎ ﺭَﺣ۪ﻴﻢُ ٠ ﻳَﺎ ﻭَﺩُﻭﺩُ ٠ ﻳَﺎ ﻏَﻔَّﺎﺭُ ٠ ﻳَﺎ عَلَّامَ ﺍﻟْﻐُﻴُﻮﺏِ ٠ ﻳَﺎ ﻣُﻘَﻠِّﺐَ ﺍﻟْﻘُﻠُﻮﺏِ ﻭَ الْاَبْصَارِ ٠ ﻳَﺎ ﺳَﺘَّﺎﺭَ ﺍﻟْﻌُﻴُﻮﺏِ ٠ ﻳَﺎ ﻏَﻔَّﺎﺭَ ﺍﻟﺬُّﻧُﻮﺏِ ٠ ﺍِﻏْﻔِﺮْﻟ۪ﻰ ﺫُﻧُﻮﺑ۪ﻰ ٠ ﻭَﺍﺭْﺣَﻢْ ﻣَﻦْ ﺿَﺎﻗَﺖْ ﻋَﻠَﻴْﻪِ الْاَسْبَابُ ﻭَ ﻏُﻠِّﻘَﺖْ ﺩُﻭﻧَﻪُ الْاَبْوَابُ ﻭَ ﺗَﻌَﺴَّﺮَ ﻋَﻠَﻴْﻪِ ﺳُﻠُﻮﻙُ ﻃَﺮ۪ﻳﻖِ ﺍَﻫْﻞِ ﺍﻟﺼَّﻮَﺍﺏِ ﻭَﺍﻧْﺼَﺮَﻣَﺖْ ﺍَﻳَّﺎﻣُﻪُ ﻭَ ﻧَﻔْﺴُﻪُ ﺭَﺍﺗِﻌَﺔٌ ﻓ۪ﻰ ﻣَﻴَﺎﺩ۪ﻳﻦِ ﺍﻟْﻐَﻔْﻠَﺔِ ﻭَ ﺍﻟْﻤَﻌْﺼِﻴَّﺔِ ﻭَ ﺩَﻧِﻰِّ الْاِكْتِسَابِ ٠ ﻓَﻴَﺎ ﻣَﻦْ ﺍِﺫَﺍ ﺩُﻋِﻰَ ﺍَﺟَﺎﺏَ ﻭَ ﻳَﺎ ﺳَﺮ۪ﻳﻊَ ﺍﻟْﺤِﺴَﺎﺏِ ٠ ﻭَ ﻳَﺎ ﻛَﺮ۪ﻳﻢُ ﻳَﺎ ﻭَﻫَّﺎﺏُ ﺍِﺭْﺣَﻢْ ﻣَﻦْ ﻋَﻈُﻢَ ﻣَﺮَﺿُﻪُ ﻭَ ﻋَﺰَّ ﺷِﻔَﺎﺋُﻪُ ﻭَ ﺿَﻌُﻔَﺖْ ﺣ۪ﻴﻠَﺘُﻪُ ﻭَ ﻗَﻮِﻯَ بَلَائُهُ ﻭَ ﺍَﻧْﺖَ ﻣَﻠْﺠَﺌُﻪُ ﻭَ ﺭَﺟَﺎﺋُﻪُ ٠ ﺍِﻟٰﻬ۪ﻰ ﺍِﻟَﻴْﻚَ ﺍَﺭْﻓَﻊُ ﺑَﺜّ۪ﻰ ﻭَ ﺣُﺰْﻧ۪ﻰ ﻭَ ﺷِﻜَﺎﻳَﺘ۪ﻰ ٠ ﺍِﻟٰﻬ۪ﻰ ﺣُﺠَّﺘ۪ﻰ ﺣَﺎﺟَﺘ۪ﻰ ﻭَ ﻋُﺪَّﺗ۪ﻰ ﻓَﺎﻗَﺘ۪ﻰ ﻭَ ﺍﻧْﻘِﻄَﺎﻉُ ﺣ۪ﻴﻠَﺘ۪ﻰ ٠ ﺍِﻟٰﻬ۪ﻰ ﻗَﻄْﺮَﺓٌ ﻣِﻦْ ﺑِﺤَﺎﺭِ ﺟُﻮﺩِﻙَ ﺗُﻐْﻨ۪ﻴﻨ۪ﻰ ﻭَ ﺫَﺭَّﺓٌ ﻣِﻦْ ﺗَﻴَّﺎﺭِ ﻋَﻔْﻮِﻙَ ﺗَﻜْﻔ۪ﻴﻨ۪ﻰ ﻳَﺎ ﻭَﺩُﻭﺩُ ﻳَﺎ ﻭَﺩُﻭﺩُ ﻳَﺎ ﻭَﺩُﻭﺩُ ﻳَﺎ ﺫَﺍ ﺍﻟْﻌَﺮْﺵِ ﺍﻟْﻤَﺠ۪ﻴﺪُ ﻳَﺎ ﻣُﺒْﺪِﺉُ ﻳَﺎ ﻣُﻌ۪ﻴﺪُ ﻳَﺎ فَعَّالًا ﻟِﻤَﺎ ﻳُﺮ۪ﻳﺪُ ﺍَﺳْﺌَﻠُﻚَ ﺑِﻨُﻮﺭِ ﻭَﺟْﻬِﻚَ ﺍﻟَّﺬ۪ﻯ مَلَاَ ﺍَﺭْﻛَﺎﻥَ ﻋَﺮْﺷِﻚَ ﻭَ ﺑِﻘُﺪْﺭَﺗِﻚَ ﺍﻟَّﺘ۪ﻰ ﻗَﺪَﺭْﺕَ ﺑِﻬَﺎ ﻋَﻠٰﻰ ﺟَﻤ۪ﻴﻊِ ﺧَﻠْﻘِﻚَ ﻭَ ﺑِﺮَﺣْﻤَﺘِﻚَ ﺍﻟَّﺘ۪ﻰ ﻭَﺳِﻌَﺖْ ﻛُﻞَّ ﺷَﻰْﺀٍ لَا ﺍِﻟٰﻪَ اِلَّا ﺍَﻧْﺖَ ﻳَﺎ ﻣُﻐ۪ﻴﺚُ ﺍَﻏِﺜْﻨ۪ﻰ ﻭَﺍﻏْﻔِﺮْ ﺟَﻤ۪ﻴﻊَ ﺫُﻧُﻮﺑ۪ﻰ ﻭَ ﺳَﻘَﻄَﺎﺕِ ﻟِﺴَﺎﻧ۪ﻰ ﻓ۪ﻰ ﺟَﻤ۪ﻴﻊِ ﻋُﻤْﺮ۪ﻯ ﺑِﺮَﺣْﻤَﺘِﻚَ ﻳَﺎ ﺍَﺭْﺣَﻢَ ﺍﻟﺮَّﺍﺣِﻤ۪ﻴﻦَ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ ﻭَ ﺍﻟْﺤَﻤْﺪُ ﻟِﻠّٰﻪِ ﺭَﺏِّ ﺍﻟْﻌَﺎﻟَﻤ۪ﻴﻦَ

ﻭَﻣِﻦَ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺘَّﻮْﻓ۪ﻴﻖِ لِاَقْوَمِ ﺍﻟﻄَّﺮ۪ﻳﻖِ

RISALAH KASAPULUH

ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﻭَﺟَﻌَﻠْﻨَﺎﻫَﺎ ﺭُﺟُﻮﻣًﺎ ﻟِﻠﺸَّﻴَﺎﻃ۪ﻴﻦِ Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Pikeun naék kana langit luhur ayat mulya ieu sarta ngartos rusiahna, urang nyusun tangga anu tujuh hambalan. Hambalan Kahiji: Langit boga pangeusi anu pantes anu disebut malaikat. Sabab sanajan bumi leutik jeung hina dibandingkeun jeung langit, bumi pinuh ku mahluk hirup; ieu écés nuduhkeun yén munara langit anu dihias éta pinuh ku mahluk anu boga pangarti. Kitu deui, dihiasna langit ku hiasan sakitu lobana tangtu pikeun narik paningal heran mahluk anu boga pangarti kalayan ngajénan jeung nganggap saé. Sabab hiasan anu éndah pikeun narik anu mikanyaah. Kadaharan ogé dijieun pikeun anu lapar. Sanajan kitu, manusa jeung jin henteu cukup pikeun ngalaksanakeun éta tugas. Ngan malaikat jeung rohani anu henteu kawates sarta pantes pikeun éta tempat anu tiasa ngalaksanakeun éta tugas. Hambalan Kadua: Bumi boga hubungan jeung patali jeung langit, sarta di antarana aya hubungan anu kacida gedéna. Enya, cahya, panas, barokah, jeung saterusna anu datang ka bumi datang ti langit. Tina bumi ogé doa, ibadah, jeung roh indit ka langit. Hartina, tina hubungan dagang anu lumaku di antarana, kahartos yén pikeun pangeusi bumi aya jalan pikeun naék ka langit. Para nabi, wali, jeung roh, ku leupas tina awakna, naék ka langit. Hambalan Katilu: Nurut kana anu karasa tina tenang, jempé, susunan, karapihan, jeung teraturna anu terus lumaku di langit, pangeusi langit henteu kawas pangeusi bumi. Enya, perkara saperti munafik, pacengkadan, beda pamadegan, ngumpulna anu silih lawan, jeung pacampurna kahadéan jeung kagoréngan anu aya di bumi henteu aya di langit. Ku ieu, henteu aya kaayaan anu ngaruksak susunan jeung karapihan di langit. Pangeusina nurut kana paréntah anu dipaparinkeun kalayan taat sampurna. Hambalan Kaopat: Gusti Alloh boga sabagian asma anu tuntutan jeung putusanana béda-béda. Upamana, asma-Na anu merlukeun diturunkeunana malaikat ti langit pikeun perang ngalawan jalma kafir pikeun nulungan para sahabat anu mulya dina sabagian perang saperti Badar, henteu nganggap jauh tina akal, tapi merlukeun lumangsungna perang antara malaikat jeung sétan, nyaéta anu hadé ti langit jeung anu jahat ti bumi. Enya, Gusti Alloh tiasa Ngusir atawa Ngabinasakeun sétan-sétan tanpa ngabéjaan malaikat. Tapi ku tuntutan kakawasaan jeung kaagungan-Na, ngembarkeun sarta némbongkeun ieu rupa hukuman ka anu pantes nampi éta luyu jeung kaagungan-Na. Hambalan Kalima: Ku lantaran rohani anu hadé aya di langit, rohani anu jahat ogé, bari ngandelkeun halusna, hoyong milu gabung ku niron aranjeunna. Nalika kitu, pangeusi langit henteu narima sarta ngusir maranéhna lantaran kajahatanana. Sanajan kitu, ngalémpar béntang dijadikeun tanda jeung ciri pikeun ngembarkeun sarta némbongkeun perjuangan maknawi saperti ieu ka alam anu katémbong, utamana ka manusa anu tugasna méré kasaksian jeung nyaksian. Hambalan Kagenep: Tingali gaya luhur anu dipaké Al-Qur'an Al-Mu'jizul-Bayân pikeun ngabimbing jinis manusa kana taat sarta ngalarang jeung nahan tina ngalawan: ﻳَﺎ ﻣَﻌْﺸَﺮَ ﺍﻟْﺠِﻦِّ وَالْاِنْسِ ﺍِﻥِ ﺍﺳْﺘَﻄَﻌْﺘُﻢْ ﺍَﻥْ ﺗَﻨْﻔُﺬُﻭﺍ ﻣِﻦْ ﺍَﻗْﻄَﺎﺭِ ﺍﻟﺴَّﻤٰﻮَﺍﺕِ وَالْاَرْضِ ﻓَﺎﻧْﻔُﺬُﻭﺍ لَا ﺗَﻨْﻔُﺬُﻭﻥَ اِلَّا ﺑِﺴُﻠْﻄَﺎﻥٍ Nyaéta, “Hé jamaah manusa jeung jin! Lamun aranjeun boga kakuatan pikeun kaluar ti wewengkon langit jeung bumi pikeun kaluar jeung salamet ka hiji nagara di luar kagungan Kami, kaluar. Tapi aranjeun ngan bisa kaluar ku hiji sultan.” Ku ayat ieu, Al-Qur'an Al-Karîm ngagero bari ngembarkeun teu dayana manusa jeung jin di hareupeun kakawasaan rububiyah anu kacida legana: Hé manusa anu hina, leutik, tur taya daya! Ku cara naon anjeun ngalawan Gusti Sultan Azali anu ditaati ku malaikat anu ngalémpar sétan jeung ku béntang, panonpoé, sarta bulan? Kumaha anjeun wani ngalawan hiji sultan anu boga tentara anu sanggup ngagunakeun béntang-béntang kacida gedéna minangka pélor jeung timah? Hambalan Katujuh: Sakumaha aya anggota béntang anu leutik pisan, aya ogé anu gedé pisan. Sagala rupa anu nyaangan beungeut langit téh béntang. Sabagian tina jinis ieu jadi hiasan langit. Sabagian deui katapel langit pikeun ngalémpar sétan. Ieu ngalémpar anu dilakukeun di langit, ku némbongkeun ka manusa kajadian perjuangan anu lumangsung sanajan dina lingkup anu panglegana saperti langit, ngajurung sarta ngabiasakeun manusa anu taat pikeun berjuang ngalawan anu ngalawan. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Tina perkara-perkara anu ngabédakeun manusa jeung sato: Kahiji, hubungan jeung kaliwat sarta nu bakal datang. Sato henteu boga pangarti pikeun mikiran dua waktu ieu kalayan lengkep. Kadua, pangartina anu patali jeung perkara anfusî jeung âfâqî, nyaéta jero jeung luar, sifatna umum sarta ngawengku sadayana. Katilu, manggihan jeung nyusun bahan-bahan anu diperlukeun pikeun ngawangun. Upamana, nyiapkeun jeung nyusun bahan-bahan anu diperlukeun saperti batu, kai, jeung semén pikeun ngawangun imah. Ku kituna, tugas manusa anu pangheulana jeung panggedéna nyaéta tasbéh jeung tahmid. Pangheulana, ku basa ni'mat anu geus atanapi bakal katémbong dina waktu kaliwat, ayeuna, jeung nu bakal datang; tuluy ku basa kurnia anu keur katémbong dina dirina atawa di luar; tuluy ku basa méré kasaksian jeung nyaksian tasbéh anu dilakukeun ku mahluk-mahluk, anjeunna muji jeung nyanjung Gusti Nu Ngadamel. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Gusti Alloh boga tilu hukum anu ngaranna 'atha, qadha, jeung takdir. 'Atha ngabatalkeun hukum qadha, qadha ogé ngabatalkeun takdir. Upamana, putusan anu dipasihkeun ngeunaan hiji perkara disebut takdir. Dilaksanakeunana éta putusan disebut qadha. Ngabatalkeun éta putusan sarta ngabébaskeun éta putusan tina dilaksanakeun ku qadha disebut 'atha. Enya, sakumaha akar jukut lemes nembus batu teuas, 'atha ogé nembus pastina hukum qadha. Qadha ogé kawas panah anu nembus putusan takdir. Hartina, hubungan 'atha jeung qadha kawas hubungan qadha jeung takdir. 'Atha ngaluarkeun tina lingkup hukum qadha. Qadha ogé ngaluarkeun tina umumna hukum takdir. Jalma anu wanoh kana hakékat ieu nyarios: “Yâ Ilahî! Amal hadé abdi tina 'atha Gusti. Amal goréng abdi ogé tina qadha Gusti. Lamun 'atha Gusti henteu aya, abdi tangtu binasa.” Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Rusiah naon anu aya dina nutup ayat-ayat ku sabagian cindekan anu ngandung asmaul husna? Enya, Al-Qur'an Al-Mu'jizul-Bayân sakapeung ngahamparkeun tanda-tanda kudrat dina ayat-ayat. Tuluy ngaluarkeun asma ti jerona. Sakapeung muka jeung nyebarkeun kawas gulungan lawon. Tuluy ngumpulkeun sarta ngagulungna dina asma. Sakapeung, sanggeus ngajéntrékeun lampah-lampah-Na, nyindekkeun ku asma. Sakapeung ogé nyarios amal mahluk kalayan ngancam. Tuluy ngalipur ku asma anu nuduhkeun rohmat. Sakapeung, sanggeus nyebatkeun sabagian tujuan anu husus, pikeun negeskeun jeung ngabuktikeun éta tujuan, nyebatkeun asma anu mangrupa kaidah umum minangka bukti. Sakapeung ogé nyebatkeun bagian-bagian leutik anu jasmani. Tuluy nyindekkeun ku asma anu umum. Kitu saterusna... Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Teu daya ogé, kawas asih anu tarik, salah sahiji jalan anu ngahontal Alloh. Tapi jalan teu daya leuwih pondok jeung leuwih salamet tibatan asih anu tarik. Jalma anu ngalaksanakeun suluk, dina jalan hafâ ngalaksanakeun suluk dina sapuluh latifah, dina jalan cehr dina tujuh nafsu. Ari jalma miskin tur taya daya ieu, tina feyiz Al-Qur'an, nampi mangpaat hiji jalan anu ngan opat léngkah, pondok jeung gampang. Léngkah kahiji dicandak tina ayat فَلَا ﺗُﺰَﻛُّٓﻮﺍ ﺍَﻧْﻔُﺴَﻜُﻢْ, léngkah kadua tina ayat وَلَا ﺗَﻜُﻮﻧُﻮﺍ ﻛَﺎﻟَّﺬ۪ﻳﻦَ ﻧَﺴُﻮﺍ ﺍﻟﻠّٰﻪَ ﻓَﺎَﻧْﺴٰﻴﻬُﻢْ ﺍَﻧْﻔُﺴَﻬُﻢْ, léngkah katilu tina ayat ﻣَٓﺎ ﺍَﺻَﺎﺑَﻚَ ﻣِﻦْ ﺣَﺴَﻨَﺔٍ ﻓَﻤِﻦَ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﻭَﻣَٓﺎ ﺍَﺻَﺎﺑَﻚَ ﻣِﻦْ ﺳَﻴِّﺌَﺔٍ ﻓَﻤِﻦْ ﻧَﻔْﺴِﻚَ, léngkah kaopat tina ayat ﻛُﻞُّ ﺷَﻰْﺀٍ ﻫَﺎﻟِﻚٌ اِلَّا ﻭَﺟْﻬَﻪُ. Kateranganana: Léngkah Kahiji: Dina panyiptaanana, manusa diciptakeun mikanyaah nafsuna sorangan. Malah teu aya kanyaahna kana hiji perkara anu sakumaha kana nafsuna sorangan. Anjeunna muji dirina ku pujian anu ngan pantes pikeun Gusti Ma'bûd. Ku ngajauhkeun nafsuna tina sakabéh cacad jeung kakurangan, anjeunna ngabéla éta kalayan kacida tarikna, boh leres boh henteu leres. Malah alat anu diciptakeun dina dirina pikeun muji jeung nyanjung Gusti Alloh dipaké pikeun muji jeung nyanjung nafsuna sorangan, sarta dina ﻣَﻦِ ﺍﺗَّﺨَﺬَ ﺍِﻟٰﻬَﻪُ ﻫَﻮٰﻳﻪُ, anjeunna asup kana anu diwengku ku ﻣَﻦْ. Dina darajat ieu, meresihan nafsu ngan ku henteu nganggap éta beresih. Léngkah Kadua: Dina waktu pangabdian, nafsu kabur ka tukang. Dina waktu upah, éta nyerang barisan hareup. Dina darajat ieu, meresihan éta ku ngabalikkeun lampahna. Nyaéta, éta kudu diarahkeun ka hareup dina pagawéan jeung pangabdian; dina ngabagi upah, kudu ditinggalkeun di tukang. Léngkah Katilu: Dina nafsu jeung kantongna sorangan, anjeunna ulah ngantep hiji perkara salian ti cacad, kakurangan, teu daya, jeung miskin. Kudu yakin sarta nganggap yén sakabéh kaéndahan jeung kahadéan mangrupa ni'mat anu dipaparinkeun ku Gusti Fâthir Nu Hakîm, anu merlukeun hamd, henteu merlukeun reueus. Dina darajat ieu, meresihan éta ngan ku terang yén kasampurnaanna aya dina henteu sampurna, kudratna dina teu daya, sarta beungharna dina miskin. Léngkah Kaopat: Ngan ku terang yén dina kaayaan mandiri, dirina fana, anyar muncul, jeung henteu aya; sarta nalika jadi eunteung pikeun asma ilahî, dirina saksi, anu disaksian, sarta aya. Dina darajat ieu, meresihan éta ku terang henteu ayana dina ayana sarta ayana dina henteu ayana, sarta ngajadikeun ﻟَﻪُ ﺍﻟْﻤُﻠْﻚُ ﻭَﻟَﻪُ ﺍﻟْﺤَﻤْﺪُ minangka wirid pikeun dirina. Kitu deui, jalma wahdatul wujud, ku nyangkal jagat raya, ngabinasakeun éta. Ari jalma wahdatus syuhud ngahukum sakabéh perkara anu aya kana panjara langgeng dina panjara poho, kawas tahanan anu dihukum ngadayung. Jalan anu dijelaskeun ku Al-Qur'an nyalametkeun jagat raya jeung perkara-perkara anu aya tina dibinasakeun jeung dipanjara. Éta dianggo dina tugas-tugas saperti jadi tempat ngawujudna jeung eunteung pikeun asmaul husna. Tapi jagat raya dileupaskeun tina mandiri jeung digawé pikeun dirina sorangan. Kitu deui, dina awak manusa aya sababaraha lingkup. Sabab aya sisi tutuwuhan, sasatoan, manusa, jeung iman dina dirina. Prosés meresihan sakapeung lumangsung dina lapisan iman. Tuluy turun kana lapisan tutuwuhan. Sakapeung ogé dina dua puluh opat jam prosés lumangsung dina sakabéh opat lapisan. Anu ngalungkeun manusa kana kasalahan jeung kaliru nyaéta henteu merhatoskeun bédana dina opat lapisan ieu. Ku ngandelkeun ﺧُﻠِﻖَ ﻟَﻨَﺎ ﻣَﺎ ﻓِﻰ الْاَرْضِ ﺟَﻤ۪ﻴﻌًﺎ, anjeunna kaliru lantaran nyangka yén kamanusaan ngan kawates dina beuteung sasatoan jeung tutuwuhan. Tuluy kaliru ku ngawatesan sakabéh tujuan ngan pikeun nafsuna. Tuluy kaliru ku ngukur yén ajén unggal perkara nurut kana mangpaatna. Malah anjeunna henteu nyandak béntang Zühre minangka gaganti hiji kembang anu seungit. Sabab éta henteu méré mangpaat pikeun dirina. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Ubudiyah téh hasil jeung harga ni'mat anu geus miheulaan. Éta henteu mangrupa panganteur ganjaran jeung wasilah pikeun hiji ni'mat anu bakal datang. Upamana, diciptakeunana manusa dina wangun anu pangsaéna téh ni'mat anu geus miheulaan anu merlukeun ubudiyah; sanggeus éta, ku maparin iman, Mantenna Ngenalkeun diri-Na ka anjeun; ieu ogé ni'mat anu geus miheulaan anu merlukeun ubudiyah. Enya, sakumaha ku dipaparinkeunana beuteung, dianggap sakabéh kadaharan geus dipaparinkeun, ku dipaparinkeunana hirup ogé, alam anu katémbong katut ni'mat-ni'mat anu aya di jerona dianggap geus dipaparinkeun. Kitu deui, ku dipaparinkeunana nafsu manusa, alam mulk jeung malakut dijadikeun méja ni'mat pikeun ieu beuteung. Kitu ogé, ku dipaparinkeunana iman, salian ti méja-méja anu geus disebut tadi, khazanah-khazanah anu disimpen dina asmaul husna ogé dipaparinkeun minangka méja. Sanggeus nampi upah-upah saperti ieu ti heula, kudu terus teu leupas tina pangabdian. Ni'mat anu dipaparinkeun sanggeus pangabdian jeung amal murni tina kurnia-Na. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Dina loba anu luar biasa anu katémbong dina anggota jinis-jinis, utamana serangga jeung sato leutik, aya sipat béréhan anu luar biasa sarta teu aya tungtungna. Lobana anggota ieu anu aya dina sakabéh jinis kalayan sampurna kuat jeung rapih, écés nuduhkeun yén tajalli ilahî henteu aya tungtungna, hakékat Gusti Alloh béda jeung sagala rupa, sarta sakabéh perkara sarua dibandingkeun jeung kudrat-Na. Enya, sipat béréhan dina nyiptakeun ieu tina wajib ayana Gusti Nu Ngadamel. Dina jinis éta jalâl, dina hiji anggota éta jamâl. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Darajat gampang jeung héséna karajinan anu dilakukeun ku manusa diukur ku élmu jeung kabodoanana. Beuki loba kaparigelan élmuna dina karajinan, utamana dina alat-alat anu halus jeung taliti, beuki gampang. Nurut kana kabodoanana, aya kasusah. Ku kituna, gampang anu mutlak anu katémbong dina gancang anu mutlak jeung lega anu mutlak dina panyiptaan sagala rupa, ku pangarti langsung anu pasti, nuduhkeun yén élmu Gusti Nu Ngadamel henteu aya tungtungna. ﻭَﻣَٓﺎ ﺍَﻣْﺮُﻧَٓﺎ اِلَّا ﻭَﺍﺣِﺪَﺓٌ ﻛَﻠَﻤْﺢٍ ﺑِﺎﻟْﺒَﺼَﺮِ Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Salah sahiji perkara ahéng tina sifat ngawengku sagala rupa anu dipiboga ku manusa dina fitrahna nyaéta: Gusti Nu Ngadamel Nu Hakîm parantos nempatkeun timbangan anu teu kaitung dina awak leutik ieu pikeun nimbang rupa-rupa rohmat anu teu kawates. Mantenna parantos nyiptakeun alat-alat anu henteu kaitung pikeun ngartos khazanah anu disumputkeun dina asmaul husna anu teu aya tungtungna. Upamana, rasa-rasa dina manusa anu ngawengku alam anu kadéngé, katémbong, jeung didahar téh pikeun ngartos sipat mutlak jeung syuunat anu lega Gusti Nu Ngadamel. Kitu deui, dina daya ingetanana anu leuwih leutik tibatan siki sasawi, disimpen hiji latifah anu ngartos. Sanajan dina alam lega anu dikandung ku siki sasawi éta, latifah éta terus ngalanglang jeung nguriling, éta henteu bisa nepi ka basisirna. Sanajan kitu, sakapeung ieu alam gedé jadi sakitu heureutna pikeun éta latifah, nepi ka alam jadi kawas hiji zarah dina beuteung latifah. Siki sasawi éta ogé neureuy latifah éta katut sakabéh lapang lalampahan jeung buku-buku anu ditalungtikna, cicing dina tempatna, sarta beuteungna henteu nyeri. Darajat-darajat manusa anu béda-béda kahartos tina rusiah ieu. Enya, sabagian manusa tilelep dina zarah. Dina sabagian manusa, dunya tilelep. Sabagian deui muka alam anu panglegana tina anu loba ku salah sahiji konci anu dipaparinkeun ka anjeunna, tapi anjeunna tilelep dina jerona. Anjeunna nepi ka basisir katunggalan jeung tauhid kalayan hésé. Hartina, dina lalampahan rohani manusa aya loba lapisan. Dina hiji lapisan, manusa kalayan gampang pisan dipaparin ayana dina pangrasa ka Alloh jeung tauhid. Dina hiji lapisan séjén, lalawora jeung sangkaan nguasaan sakitu gedéna nepi ka ku tilelep dina anu loba, anjeunna poho kana tauhid sagemblengna. Sabagian jalma peradaban anu nganggap jeung nyangka ragrag minangka naék, mundur minangka maju, jahil murakkab minangka yakin, jeung tirai saré anu pangahirna minangka hudang, kaasup manusa dina lapisan kadua. Dina ngartos hakékat iman, maranéhna nu badui tina nu badui. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Asma Gusti Jalâl lolobana tajalli dina jinis-jinis jeung sagemblengna. Asma Gusti Jamâl tajalli kana bagian-bagian leutik perkara anu aya. Tina sisi ieu, béréhan anu mutlak dina jinis téh tajalli jalâl. Ukiran bagian-bagian leutik jeung kaéndahan pribadi-pribadi tina tajalli jamâl. Kitu deui, jalâl katémbong tina tajalli wahidiyah, jamâl ogé tina tajalli ahadiyah. Sakapeung jamâl tajalli tina jalâl. Enya, dina panon jamâl, jalâl sakumaha éndahna; dina panon jalâl, jamâl ogé sakumaha agungna. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Lamun panon ningali ciciptan, tapi basirah henteu ningali Gusti Nu Ngadamel, éta kacida ahéng jeung goréngna. Sabab dina kaayaan éta, henteu katémbongna Gusti Nu Ngadamel sacara maknawi dina haté, boh lantaran henteu aya basirah, boh lantaran panon haté buta, boh lantaran kacida heureutna nepi ka henteu tiasa ngartos pasualan katut kaagunganana. Atawa éta hiji khidzlan. Lamun henteu, mungkir Gusti Nu Ngadamel leuwih teu bisa ditarima tibatan mungkir kasaksian panon. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Siki anu dipelak dina hiji kebon téh benteng jeung témbok maknawi. Éta ngajadikeun kebon éta kagungan anu boga siki sarta ngahalangan pangaturan anu séjén. Kitu ogé, siki-siki tutuwuhan jeung sasatoan anu dipelak dina kebon bumi mangrupa benteng jeung panghalang maknawi anu nyegah sekutu sarta ngusir anu séjén tina pipilueun. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Sabagian manusa anu sipatna lemes, anu mikabita kana karajinan anu taliti jeung halus, utamana dina kebon hususna, méré pamandangan anu kacida rapihna kana kebonna ku nyuruh nyieun wangun, saluran, balong, jeung pancuran dina wangun géometri anu kacida éndahna. Pikeun némbongkeun darajat halus jeung éndah éta, maranéhna nambahan ogé perkara-perkara goréng, batu anu kasar jeung teu rapih, saperti wangun guha jeung gunung, sangkan ku goréng jeung henteu rapihna éta, kaéndahan jeung halusna kebon beuki caang. Sabab ﺍِﻧَّﻤَﺎ الْاَشْيَاءُ ﺗُﻌْﺮَﻑُ ﺑِﺎَﺿْﺪَﺍﺩِﻫَﺎ Tapi nalika jalma anu taliti ningali pamandangan kebon anu ngumpulkeun anu silih lawan éta, anjeunna ngartos yén perkara goréng jeung kasar éta dihaja dijieun sangkan kaéndahan, karapihan, jeung halusna nambahan. Sabab anu nambahan kaéndahan anu éndah téh goréngna anu goréng. Hartina, anu ngalengkepan karapihan kebon téh perkara-perkara goréng éta. Nurut kana henteu rapihna perkara goréng éta, karapihan kebon nambahan. Kitu ogé, dina kebon dunya, di antara mahluk jeung ciciptan anu aya dina sistem susunan jeung karapihan anu pangahirna, boh sasatoan, tutuwuhan, boh barang anu teu hirup, aya sabagian perkara goréng jeung kaluar tina karapihan. Jalma anu ku lamunan anu kacida luhur, lega, jeung kawas panyajakna sanggup neuteup pamandangan kebon dunya éta, tiasa ningali yén goréng jeung henteu rapihna perkara éta dihaja didamel ku Gusti Nu Ngadamel Nu Hakîm pikeun jadi hiasan jeung dandan kana kaéndahan sarta karapihan kebon dunya. Sanajan kitu, lamun perkara-perkara kitu henteu dihaja, moal aya béda anu pinuh hikmah dina wangunna. Enya, dina béda aya maksud jeung pilihan. Bédana raray unggal manusa jeung sakabéh manusa jadi dalil pikeun ieu. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Salah sahiji kaunggulan manusa anu ngawengku sagala rupa, anu dina fitrahna ngajadikeun anjeunna punjul ti sakabéh sato, nyaéta ngartos tahiyyah jeung tasbéh mahluk hirup ka Gusti Wâhibul Hayât. Nyaéta, sakumaha manusa ngartos ucapanana sorangan, ku ceuli iman anjeunna ogé ngartos sakabéh tasbéh mahluk hirup, malah barang anu teu hirup. Hartina, unggal perkara, kawas jalma torek, ngan ngartos ucapanana sorangan. Ari manusa ngartos dalil-dalil asmaul husna anu diucapkeun ku létah sakabéh perkara anu aya. Ku kituna, ajén unggal perkara ngan sabagian pikeun dirina sorangan. Ajén manusa umum. Hartina, hiji manusa, sanajan hiji pribadi, jadi kawas hiji jinis. ﻭَﺍﻟﻠّٰﻪُ ﺍَﻋْﻠَﻢُ ﺑِﺎﻟﺼَّﻮَﺍﺏِ Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Sanajan aya silih sarupa antara lahir jeung batin, lamun hakékatna ditingali, aya jarak anu gedé di antarana. Upamana, tauhid lahiriah anu biasa ngan henteu nyandarkeun hiji perkara ogé ka salian ti Alloh. Nyangkal saperti ieu gampang jeung basajan. Ari tauhid sajati jalma anu boga hakékat nyaéta, salian ti nyandarkeun sagala rupa ka Gusti Alloh, ogé ningali jeung maca cap sarta stempel-Na anu aya dina unggal perkara. Ieu ngabuktikeun ayana dina pangrasa ka Alloh sarta miceun lalawora. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Hikmah naon anu aya dina ditunda hukuman jalma kafir anu ngahaja jeung langsung nyanghareupan sarta nempel kana hirup dunya, sarta sabalikna hasilna dina kamajuan jasmani? Enya, ku susunan jeung karajinanana, éta jalma kafir ngawula tanpa kasadaran kana katémbongna ni'mat anu ditakdirkeun ku Gusti Alloh pikeun jinis manusa. Tanpa kasadaran, anjeunna ngatur kaéndahan ciciptan ilahî anu éndah. Ku ngaluarkeun tina poténsi kana anu nyata, anjeunna narik paningal kana ahéngna karajinan ilahî. Naon gunana, anjeunna henteu sadar. Hartina, jalma kafir éta kawas jam, henteu terang amal anu dilakukeun ku dirina sorangan. Tapi kawas méré terang waktu, anjeunna boga pangabdian anu kacida gedéna pikeun jinis manusa. Ku rusiah ieu, anjeunna nampi ganjaran di dunya. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Jalma anu dibaturan ku taufik ilahî tiasa ngalih tina lahir kana hakékat tanpa asup kana barzakh tarékat. Enya, tina Al-Qur'an, abdi ningali hakékat tarékat, tanpa tarékat, dina wangun feyiz, sarta nampi saeutik. Kitu deui, abdi mendakan hiji jalan anu ngahontal élmu-élmu anu jadi tujuan éta sorangan tanpa maca élmu-élmu panganteur. Maparin jalan anu pondok jeung salamet ka anak-anak mangsa anu ngalanglang gancang ieu saluyu jeung kamulyaan rohmat anu pinuh hikmah. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Anu ngajadikeun manusa lalawora sarta ngahalangan ubudiyahna ka Alloh nyaéta ngawatesan paningalna anu leutik kana perkara-perkara anu leutik. Enya, jalma anu ragrag kana bagian-bagian leutik sarta ngawatesan paningal kana éta, bisa nganggap mungkin éta perkara leutik muncul tina sabab-sabab. Tapi nalika ngangkat sirah sarta ningali jinis jeung sadayana, anjeunna henteu tiasa narima yén hiji perkara anu panghandapna muncul tina sabab anu panggedéna. Upamana, anjeunna tiasa nyandarkeun rezekina anu leutik kana sabagian sabab. Tapi nalika ningali yén bumi, anu jadi asal rezeki, garing pisan jeung tandus dina usum tiris, tapi pinuh ku rezeki dina usum semi, anjeunna yakin yén salian ti Alloh anu Ngahirupkeun bumi sarta Maparin rezeki sakabéh mahluk hirup, teu aya hiji perkara ogé anu tiasa méré rezekina sorangan. Kitu deui, anjeun tiasa nyandarkeun cahya leutik di imah atawa cahya leutik dina haté kana sabagian sabab. Tapi nalika terang yén éta cahya nyambung jeung cahya panonpoé, ari cahya haté nyambung jeung cahya Gusti anu jadi Sumber sagala cahya, anjeun ngartos yén anu nyaangan wangun awak anjeun jeung haté anjeun ngan Gusti Fâthir Nu Hakîm anu Ngabalikkeun peuting jeung beurang kana hiji jeung anu séjén. Kitu deui, hubungan ayana anjeun jeung ayana Gusti Khâliq tina sisi katémbong jeung écés téh kawas hubungan perkara-perkara anu nuduhkeun ayana Gusti Khâliq. Sabab anjeun tina hiji sisi nuduhkeun ayana anjeun sorangan. Tapi sakabéh perkara anu aya, katut sakabéh zarahna, nuduhkeun ayana Gusti Khâliq. Ku kituna, ayana Mantenna boga darajat katémbong leuwih ti ayana anjeun sakumaha jumlah zarah alam. Kitu deui, sabab-sabab anu ngajurung anjeun mikanyaah nafsu anjeun sorangan: 1- Nafsu gudang sakabéh rasa nikmat. 2- Nafsu puseur ayana jeung sumber mangpaat. 3- Nafsu anu paling deukeut kana manusa, saur anjeun. Hadé. Tapi sabalikna tina rasa nikmat fana éta, naha Gusti Khâliq anu Maparin rasa nikmat anu langgeng henteu kedah leuwih dipikanyaah ku ubudiyah? Lamun nafsu pantes dipikanyaah lantaran jadi puseur ayana, naha Gusti Khâliq anu Nyiptakeun éta ayana sarta anu Qayyûm pikeun éta ayana henteu langkung pantes dipikanyaah jeung dibakti? Lamun nafsu anu jadi sumber mangpaat jeung anu paling deukeut jadi sabab kanyaah, naha Gusti anu sakabéh kahadéan jeung rezeki aya dina Panangan-Na, anu Nyiptakeun éta nafsu, anu Nâfi', Bâqî, sarta leuwih Deukeut, henteu langkung pantes dipikanyaah? Ku kituna, kudu ngumpulkeun kanyaah anu kabagi kana sakabéh perkara anu aya sarta nyanggakeun éta katut kanyaah anjeun ka Gusti Fâthir Nu Hakîm anu dipikanyaah anu sajati. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Di hareupeun anjeun aya pasualan-pasualan gedé anu kacida pikasieuneunana, anu maksa manusa ati-ati jeung taliti. Anu hiji: Pati, anu mangrupa pisah anu misahkeun manusa tina dunya jeung sakabéh anu dipikanyaahna. Anu kadua: Lalampahan ka nagara langgeng anu pikasieuneun tur matak sieun. Anu katilu: Katibanan kanyeri anu nyeri saperti umur saeutik, lalampahan panjang, teu aya bekel jalan, teu aya kakuatan jeung kudrat, sarta teu daya mutlak. Ku kituna, naon ieu lalawora jeung poho? Kawas manuk unta, anjeun ngasupkeun sirah kana keusik poho, maké kacamata lalawora dina panon, sangkan Alloh henteu Ningali anjeun atawa anjeun henteu ningali Mantenna. Nepi ka iraha anjeun bakal taliti kana perkara fana anu gancang leungit sarta ngahaja lalawora kana perkara langgeng anu terus aya? Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Mugia hamd jeung sukur ka Gusti Alloh, anu parantos ngajarkeun ka abdi pasualan-pasualan anu kacida pentingna ku béda maknawi antara “isim” jeung “harf” tina pasualan nahwu. Kieu: Sakumaha harf mangrupa alat jeung pangawula pikeun ngajéntrékeun harti anu séjén, perkara-perkara anu aya ieu ogé mangrupa serat-serat ilahî pikeun némbongkeun, ngajadikeun kahartos, jeung ngajéntrékeun tajalli asmaul husna. Dalil, bukti, jeung perkara luar biasa anu ditulis di jerona mangrupa mujijat kudrat. Ningali perkara-perkara anu aya tina sisi ieu mangrupa élmu, iman, jeung hikmah. Lamun ditingali kawas isim tina sisi mandiri jeung jadi tujuan éta sorangan, éta jadi teu sukuran jeung jahil murakkab. Kitu deui, ku béda antara “kulli” jeung “kull” tina pasualan logika, abdi parantos diajar loba pasualan ngeunaan rububiyah. Jamâl jeung ahadiyah kaasup dina anu diwengku ku ﻛُﻠِّﻰٌّ ﺫُﻭ ﺟُﺰْﺋِﻴَّﺎﺕٍ. Jalâl jeung wahidiyah kaasup dina sesebutan ﻛُﻞٌّ ﺫُﻭ ﺍَﺟْﺰَﺍﺀٍ. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Dunya kawas daptar pikeun alam aherat. Dina daptar ieu, salah sahiji isyarat kana pasualan penting alam aherat nyaéta rasa nikmat dina rezeki jasmani. Tina alat jeung pakakas saperti pancadria, rasa, alat-alat, jeung anggota anu diciptakeun dina awak manusa pikeun ngajadikeun karasa sarta ngucurkeun ni'mat sakitu lobana dina dunya anu fana, goréng, jeung hina ieu, kahartos yén dina alam aherat ogé, di handapeun karaton-karaton ﺗَﺠْﺮ۪ﻯ ﻣِﻦْ ﺗَﺤْﺘِﻬَﺎ الْاَنْهَارُ, bakal aya jamuan jasmani anu pantes pikeun langgeng salawasna. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Lamun sieun jeung kanyaah manusa ngarah ka mahluk, sieun jadi musibat jeung kanyeri, kanyaah jadi kawas musibat. Sabab jalma anu anjeun sieun éta boh henteu welas ka anjeun boh henteu ngadangukeun panyuhun welas anjeun. Pribadi anu dipikanyaah ku anjeun ogé boh henteu wanoh ka anjeun boh henteu sudi kana kanyaah anjeun. Ku kituna, balikkeun sieun jeung kanyaah anjeun tina dunya jeung jalma-jalma dunya. Arahkeun ka Gusti Fâthir Nu Hakîm, sangkan sieun anjeun jadi handap diri anu nikmat dina rangkulan welas asih-Na, kawas budak lumpat kana rangkulan indungna. Kanyaah anjeun ogé jadi wasilah kana kabagjaan langgeng. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Anjeun boh hiji buah boh hiji siki tina tangkal panyiptaan. Tina sisi awak, anjeun bagian leutik, taya daya, jeung lemah. Tapi ku luthuf jeung karajinan-Na anu halus, Gusti Nu Ngadamel Nu Hakîm parantos ngaluarkeun anjeun tina “bagian” kana “sagemblengna”. Enya, ku hirup anu dipaparinkeun kana awak, anjeun, kalayan rasa-rasa anu lega, ngalanglang dina alam anu katémbong, nepi ka sacara umum leupas tina beungkeutan minangka bagian leutik. Kitu deui, ku dipaparinkeunana kamanusaan, dina poténsi anjeun mangrupa “kull”. Kitu deui, ku kurnia iman jeung Islam, dina poténsi anjeun geus jadi “kulli”. Kitu deui, ku ni'mat ma'rifat jeung kanyaah, anjeun geus jadi cahya anu ngawengku sadayana. Ku kituna, lamun anjeun condong kana dunya jeung rasa nikmat jasmani, anjeun jadi bagian leutik anu taya daya jeung hina. Lamun anjeun ngagunakeun alat-alat anjeun pikeun Islam anu disebut kamanusaan panggedéna, anjeun jadi kulli jeung kull. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Sabab jeung kasalahan kanyeri anu anjeun nandangan lantaran katibanan pisah jeung papisah anu sakitu nyerina aya dina diri anjeun. Sabab anjeun ngagunakeun éta kanyaah dina tempat anu salah. Lamun anjeun ngumpulkeun éta kanyaah, ngarahkeun ka Gusti Wâhid Ahad, sarta ngagunakeunana pikeun Mantenna jeung ku idin-Na, anjeun bakal ngahiji dina hiji waktu jeung sakabéh anu dipikanyaah sarta nampi kabungah jeung sugema. Enya, saurang jalma anu boga hubungan jeung hiji sultan, lantaran sultan éta boga hubungan jeung sagala rupa, komunikasi jeung patali jeung unggal jalma di unggal tempat, éta jalma ogé tina hiji sisi jeung dina hiji darajat bisa boga hubungan. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Upamana, anjeun siap ngorbankeun sakabéh anu dipiboga ka jalma anu méré katerangan ngeunaan kaayaan bulan atawa hakékat nu bakal datang. Tapi anjeun henteu ninggalkeun kahayang jeung karesep nafsu anu ngahalangan anjeun ngadangukeun Rosul Gusti Rahmân, anu mawa wartos ti Gusti Khâliq bulan anu dina lingkup kagungan-Na kawas nyiruan; anu méré katerangan ngeunaan azali, langgeng salawasna, hirup anu langgeng, hakékat dasar, jeung pasualan anu agung; anu nyalametkeun anjeun tina kacau maknawi jeung kasasar sarta nuduhkeun jalan tina anu loba kana katunggalan; anu ku ngajadikeun anjeun nginum cai hirup ngaliwatan iman kana hirup langgeng, nyalametkeun anjeun tina seuneu pisah jeung papisah; anu ngenalkeun rido Gusti Khâliq jeung perkara anu Dipikersa-Na; sarta anu jadi juru tarjamah komunikasi Gusti Sultan Nu Azali tur Langgeng Salawasna. Anjeun henteu ninggalkeun éta kahayang anu ngahalangan anjeun iman sarta pasrah ka anu nepikeun wartos anu sajati éta!.. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Urang ningali yén Gusti Nu Ngadamel Nu Hakîm, ku hikmah-Na anu sampurna, Ngadamel tenunan mujijat anu kacida luar biasa tina perkara anu kacida biasa. Kitu deui, sangkan henteu aya tempat pikeun sia-sia jeung boros, Mantenna Maparin rupa-rupa tugas ka hiji pribadi. Malah lamun pikeun ngalaksanakeun tugas anu jadi kawajiban manusa, unggal tugas merlukeun hiji perkara jasmani anu sakadar kuku dina sirah manusa, hiji sirah kudu sakumaha gedéna Gunung Tûr, sangkan aya tempat pikeun anu ngalaksanakeun tugas-tugas éta. Kitu deui, salian ti tugas séjénna, létah mangrupa anu mariksa khazanah rezeki jeung sakabéh kadaharan anu diasakan di dapur kudrat. Éta ahli anu terang sarta yakin kana rasa sakabéh kadaharan. Tina kagiatan anu pinuh hikmah ieu, kahartos yén tina perkara-perkara anu terus ngalir anu datang jeung indit babarengan jeung aliran waktu, sarta tina poé, taun, jeung abad anu liwat, ku silih robahna peuting jeung beurang, didamel loba pisan tenunan gaib jeung aherat. Enya, tenunan anu ditenun dina pabrik manusa, anu kawas daptar alam, nyaangan éta hakékat. Ku kituna, dina dunya fana ieu, pati jeung sirna ngalih kana terus aya anu murni dina lingkup gaib, tuluy tetep aya. Enya, dina riwayat aya yén menit-menit umur manusa bakal mulang ka manusa. Boh datang poék ku lalawora boh mulang ku amal hadé anu caang. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Urang ningali yén Gusti Nu Ngadamel Nu Hakîm boga rupa-rupa karajinan anu gedé dina ngawangun pribadi jeung bagian-bagian leutik. Enya, sakumaha sasatoan aya anu kacida gedé jeung leutikna, manuk, lauk, malaikat, jeung benda-benda sarta alam anu séjén ogé boga pribadi anu leutik pisan jeung gedé pisan. Hikmah anu Dituturkeun ku Gusti Alloh dina rupa-rupa karajinan ieu: 1- Kurnia jeung ngagampangkeun pikeun tafakur jeung pituduh. 2- Gampang dina maca jeung ngartos serat-serat kudrat. 3- Némbongkeun sampurnana kudrat. 4- Mintonkeun dua rupa karajinan, jalâl jeung jamâl. Sanajan kitu, teu unggal jalma bisa maca tulisan anu leutik pisan, sarta perkara anu gedé pisan henteu bisa diasupkeun kana paningal anu ngawengku. Pikeun ngagampangkeun jeung nyebarkeun pituduh ka sadayana, ku nyerat sabagian ku hurup leutik jeung sabagian ku hurup gedé, tuntutan pituduh dicumponan. Ari nafsu ammarah anu jadi murid sétan, ku nyandarkeun leutikna jasad kana leutikna karajinan, nganggap mungkin éta muncul tina sabab-sabab. Ku ngakukeun ogé yén jasad anu gedé pisan henteu diciptakeun kalayan hikmah, éta nyandarkeun kana sajenis sia-sia. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Dina sipat béréhan jeung rezeki aya lobana anu nepi ka darajat kaleuleuwihi. Ieu katémbong jauh tina hikmah, deukeut kana sia-sia. Enya, lamun hiji perkara diciptakeun pikeun hiji tujuan, anjeun boga hak. Tapi tujuan-tujuanna loba pisan. Ku kituna, sanajan tina hiji tujuan karasa sia-sia, dibandingkeun jeung sakabéh tujuan, éta hikmah jeung kaadilan éta sorangan. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Béda antara karajinan manusa jeung karajinan Gusti Khâliq: Manusa bisa katémbong di tukangeun karajinanana sorangan, tapi di tukangeun ciciptan Gusti Khâliq aya tujuh puluh rébu tirai. Tapi lamun sakabéh ciciptan Gusti Khâliq bisa katémbong sakaligus dina hiji paningal, tirai hideung leungit, anu caang tinggal. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Boh sasatoan boh tutuwuhan, unggal pribadi anu kaasup kana lahir jeung baranahan boga niat pikeun nguasaan jeung ngarebut beungeut bumi, sangkan ku ngajadikeun bumi minangka masjid anu husus jeung murni pikeun dirina jeung turunanna, sarta ku némbongkeun asmaul husna Gusti Fâthir Nu Hakîm, éta ngabakti ka Gusti Khâliqna kalayan ibadah anu teu aya tungtungna. Enya, loba anu nepi ka darajat kaleuleuwihi dina endog manuk, lauk, jeung sireum, dina buah tangkal jeung sayuran, sarta dina siki éta buah, nyaangan éta kaayaan. Tapi lantaran heureutna alam anu katémbong sarta ayana ibadah dina mangsa datang dina élmu Gusti Allâmul Ghuyûb, ibadah éta anu tacan kaluar tina niat kana lampah geus ditarima. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Al-Qur'an Al-Karîm sakapeung ngahususkeun nyebatkeun hiji tujuan pikeun manusa tina sababaraha tujuan hiji perkara. Ieu pikeun pépéling, lain pikeun ngawatesan. Nyaéta, tujuan éta perkara henteu ngan kawates dina tujuan anu disebut. Ngan pikeun narik paningal taliti manusa kana susunan, karapihan, jeung mangpaat anu séjén éta perkara, Al-Qur'an nyebut mangpaat éta anu balik ka manusa. Upamana, mangpaat anu disebut ku ayat mulya ﻭَﺍﻟْﻘَﻤَﺮَ ﻗَﺪَّﺭْﻧَﺎﻩُ ﻣَﻨَﺎﺯِﻝَ ٭ ﻟِﺘَﻌْﻠَﻤُﻮﺍ ﻋَﺪَﺩَ ﺍﻟﺴِّﻨ۪ﻴﻦَ ﻭَﺍﻟْﺤِﺴَﺎﺏَ téh salah sahiji tina rébuan mangpaat ditangtukeunana bulan. Lain ditangtukeunana bulan ngan kawates kana éta mangpaat. Nyaéta, bulan henteu ngan pikeun ieu tujuan. Ieu tujuan salah sahiji tina tujuan-tujuanna. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Salah sahiji cap jeung stempel tauhid anu pangécésna, anu husus pikeun Gusti Alloh sarta teu bisa ditiron, nyaéta nyiptakeun perkara-perkara anu rupa-rupa tur teu kaitung tina hiji perkara basajan. Enya, diciptakeunana rébuan jinis tutuwuhan anu rupa-rupa tina taneuh anu basajan pisan ieu, ku kudrat jeung élmu anu teu aya tungtungna, kalayan kacida kuat jeung gampangna, mangrupa bukti tauhid anu henteu mungkin ditiron jeung dikritik. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Salah sahiji tugas hirup manusa nyaéta ngajadikeun sipat jeung perkara pribadina anu leutik minangka ukuran pikeun ngartos sipat jeung syuunat Gusti Khâliq anu umum. Tapi pikeun ngartos syuunat-Na anu agung dina dihudangkeun deui di alam aherat sarta kaayaan umum-Na ku ngahirupkeun deui anu geus paéh dina kiamat, ngan kiamat usum gugur jeung dihudangkeun deui usum-usum semi anu bisa jadi ukuran pikeun syuunat Gusti Khâliq dina dihudangkeun deui jeung kiamat anu panggedéna. Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Ibarat jalma anu ku ngajak umat Islam kana hirup dunya anu sarua jeung kaulinan impian, ngajurung maranéhna tina lingkup perkara beresih anu Dihalalkeun ku Gusti Alloh kana tempat runtah perkara kotor anu Diharamkeun-Na, kawas jalma mabok anu: Henteu bisa ngabédakeun singa anu ngarempak jeung kuda jinak anu akrab. Henteu bisa ngabédakeun tihang panggantungan jeung tihang gimnastik. Sanajan henteu bisa ngabédakeun tatu getihan jeung mawar beureum, anjeunna nganggap dirina mursyid sarta kaluar pikeun ngabimbing jeung méré naséhat. Nalika ngabimbing, anjeunna papanggih jeung hiji jalma. Di tukangeun jalma anu taya daya éta aya singa anu pikasieuneun. Di hareupeunana ogé diadegkeun tihang panggantungan, sarta di dua sisina aya tatu-tatu anu matak sieun. Tapi dina leungeun jalma éta aya dua ubar. Dina létah jeung haténa aya dua jimat. Lamun dipaké, anjeunna cageur. Singa éta robah jadi kuda; jadi tungganganna kawas buraq. Tihang panggantungan éta ogé jadi alat jeung wasilah pikeun ningali kaayaan alam anu terus dibarukeun sarta pamandangan anu terus ngalir. Éta lalaki mabok nyarios ka jalma anu taya daya éta, “Ah, naha anjeun nyimpen éta ubar jeung jimat? Piceun éta, rasakeun kasenangan.” Jalma éta nyarios, “Henteu, Bapa! Abdi dijaga jeung ditangtayungan ku éta ubar jeung jimat. Kasenangan, rasa nikmat, jeung kabetahan anu abdi tampi tina éta cukup pikeun abdi. Tapi lamun anjeun bisa maéhan pati anu ngarempak kawas singa éta, nutup sungut kubur ku ngarempak tihang panggantungan, sarta nyageurkeun tatu sirna jeung leungit anu kakeunaan ku hirup abdi ku ngarobah éta kana hirup anu langgeng, saé, hayu urang ngigel babarengan. Lamun henteu, nyingkah tina panon abdi. Anjeun ngan bisa nipu jalma mabok kawas anjeun. Abdi henteu mabok. Abdi henteu butuh dunya jeung kasenangan aranjeun. Sabab ﺣَﺴْﺒُﻨَﺎ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﻭَﻧِﻌْﻢَ ﺍﻟْﻮَﻛ۪ﻴﻞُ ٭ ﻧِﻌْﻢَ ﺍﻟْﻤَﻮْﻟٰﻰ ﻭَﻧِﻌْﻢَ ﺍﻟﻨَّﺼ۪ﻴﺮُ cukup pikeun abdi.” Sing kauninga, hé Sadérék nu mulya! Nalika murid filsafat jeung murid peradaban ngajak umat Islam ninggalkeun syiar Islam ku nuturkeun kabiasaan bangsa asing, murid-murid Nur Al-Qur'an ngabéla diri kieu: Lamun aranjeun boga kamampuh miceun leungit jeung pati tina dunya sarta teu daya jeung miskin tina manusa, saé, tinggalkeun ogé agama, piceun ogé syiar. Lamun henteu, potong létah aranjeun, ulah nyarios. Tingali, di tukangeun urang, singa ajal anu muka cakar jeung siap nyerang keur ngancam. Lamun anjeun ngadangukeun sora Al-Qur'an ku ceuli iman, éta singa ajal jadi buraq. Éta bakal nganteurkeun urang kana rohmat Gusti Rahmân. Lamun henteu, ajal éta bakal ngarempak urang kawas sato galak. Éta bakal ngabubarkeun ku pisah langgeng, sakumaha kayakinan anjeun anu palsu. Kitu deui, di hareupeun urang diadegkeun tihang hukuman pati. Lamun ku iman jeung yakin anjeun ngadangukeun pituduh Al-Qur'an, tina éta tihang bakal didamel kapal anu nganteurkeun kana basisir kasalametan, nyaéta alam aherat, kawas kapal nabi Nuh. Kitu deui, di sisi katuhu urang aya tatu miskin, di sisi kénca aya tatu teu daya jeung lemah. Lamun anjeun nyageurkeun ku ubar Al-Qur'an, miskin urang bakal robah jadi sumanget jeung kahayang kana jamuan rohmat Gusti Rahmân. Teu daya jeung lemah urang ogé jadi kawas surat ondangan pikeun nyalindung ka lawang izzah Gusti Qadîr Mutlak. Kitu deui, urang aya dina lalampahan anu panjang. Urang badé indit ti dieu kana kubur, tina kubur kana dihudangkeun deui, tina dihudangkeun deui kana nagara langgeng. Dina jalan-jalan éta, diperlukeun cahya anu miceun poék sarta bekel. Teu aya harepan tina akal jeung élmu anu diandelkeun ku urang. Ngan bisa disayagikeun tina panonpoé Al-Qur'an jeung khazanah Gusti Rahmân. Lamun aranjeun boga jalan anu bisa nahan urang tina ieu lalampahan, saé. Lamun henteu, jempé, hayu urang regepkeun Al-Qur'an, tingali naon anu Diparéntahkeun: فَلَا ﺗَﻐُﺮَّﻧَّﻜُﻢُ ﺍﻟْﺤَﻴٰﻮﺓُ ﺍﻟﺪُّﻧْﻴَﺎ وَلَايَغُرَّنَّكُمْ ﺑِﺎﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟْﻐَﺮُﻭﺭُ Cindekna: Jalma anu sadar henteu bakal nuturkeun anjeun. Ngan jalma anu mabok ku anggur pulitik, ku karakus kana kawentar, ku rasa karep kana jinis, ku kasasar filsafat, atawa ku lampah peradaban anu ruksak ahlakna, anu nuturkeun sipat jeung jalan anjeun. Tapi pukulan anu diturunkeun kana sirah manusa jeung tampiling anu dipukulkeun kana rarayna bakal ngaleungitkeun mabok sarta ngahudangkeun anjeunna. Kitu deui, manusa henteu kawas sato anu ngan katibanan jeung sibuk ku waktu ayeuna. Sabalikna, ku sieun nu bakal datang sarta tunggara jeung sedih nu kaliwat, anjeunna nandangan kanyeri ayeuna. Tapi jalma anu henteu nganggap dirina kaasup jalma celaka, sasar, jeung bodo, sing ngadangukeun béja hadé Al-Qur'an ieu: اَلَٓا ﺍِﻥَّ ﺍَﻭْﻟِﻴَٓﺎﺀَ ﺍﻟﻠّٰﻪِ لَا ﺧَﻮْﻑٌ ﻋَﻠَﻴْﻬِﻢْ وَلَا ﻫُﻢْ ﻳَﺤْﺰَﻧُﻮﻥَ ٭ ﺍَﻟَّﺬ۪ﻳﻦَ ﺍٰﻣَﻨُﻮﺍ ﻭَﻛَﺎﻧُﻮﺍ ﻳَﺘَّﻘُﻮﻥَ ٭ ﻟَﻬُﻢُ ﺍﻟْﺒُﺸْﺮٰﻯ ﻓِﻰ ﺍﻟْﺤَﻴٰﻮﺓِ ﺍﻟﺪُّﻧْﻴَﺎ ﻭَﻓِﻰ الْاٰخِرَةِ لَا ﺗَﺒْﺪ۪ﻳﻞَ ﻟِﻜَﻠِﻤَﺎﺕِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺫٰﻟِﻚَ ﻫُﻮَ ﺍﻟْﻔَﻮْﺯُ ﺍﻟْﻌَﻈ۪ﻴﻢُ