Risale-i Nur — Basa Sunda

BAGÉAN KATUJU

Riwayat Hirup · Basa Sunda

Dina bagian ieu

BAGÉAN KATUJU

KAHIRUPAN DI AFYON

DITAHANNA BEDÎÜZZAMAN

Dina bulan-bulan panungtung taun 1947, tilu pulisi anu maké pakean sipil ti Afyon sumping ka Emirdağı, cenah pikeun nalungtik kagiatan hiji organisasi agama rusiah anu sumebar di sakuliah nagara. Maranéhna narékahan pikeun ngaidéntifikasi murid-murid Nur, utamana Bedîüzzaman Said Nursî. Maranéhna mimiti nyieun alesan-alesan anu teu asup akal. Hiji contona kieu: Hiji patugas sipil nulis dina kertas, “Palayan Said mésér rakı pikeun Said ti dieu.” Di warung rakı, anjeunna ménta saurang lalaki anu mabok tur teu waras pikeun nandatanganan handapeun kertas éta. Éta lalaki nyarios, “Tobat, saha anu rék nandatanganan kabohongan ieu?” Tuluy patugas anu narékahan, tapi teu hasil, sangkan kertas éta ditandatanganan, dina peuting anu sarua nampa tamparan tina kasalahan anu dilakukeunana dina hiji kajadian anu anéh. Kieu kajadianana: Nalika anjeunna leumpang di sisi walungan leutik jeung jalma-jalma anu nginum rakı babarengan jeung anjeunna, lumangsung paséa di antara maranéhna. Lalaki anu cilaka éta digebugan tarik di dinya, sarta péstolna ogé dicokot.

Nalika Ustad angkat ka luar kota numpak karéta kuda, lima pesawat nuturkeun anjeunna salila opat-lima poé. Nalika Ustad lebet ka bumina, maranéhna ogé ninggalkeun Emirdağı. Pangabdian Ustad ka Al-Qur’an anu murni ngeunaan iman jeung aherat téh dipasihan harti anu salah, tuluy dijieun propaganda pikeun ngalawan anjeunna, sarta dilaporkeun sacara salah ka pajabat luhur. Nyanghareupan sumebarna Risale-i Nur ku mesin duplikator jeung beuki mekarna Nur di Anadolu, kelompok-kelompok rusiah anu henteu beragama ngagerakkeun diri pikeun ngeureunkeun pangabdian iman ieu; maranéhna nimbulkeun sangkaan dina pamaréntah sarta ngahasut pikeun ngalawan anjeunna. Dikaluarkeun paréntah pikeun ngagledah imah-imah murid Nur di loba propinsi, kota leutik jeung désa, saperti Emirdağ, Isparta, Kastamonu, Konya, İnebolu, Safranbolu jeung Aydın. Ahirna, dina bulan panungtung taun 1947, Ustad Bedîüzzaman Said Nursî jeung kira-kira lima belas murid Nur dicandak ti Emirdağ ka Afyon, sarta sanggeus ditaroskeun, ditahan. Murid-murid Nur ti propinsi séjén ogé ditahan sarta dibawa ka Afyon. Ku kituna dimimitian kahirupan Madrasah Yusufiyah Katilu.

PANGADILAN AFYON BEDÎÜZZAMAN

Bedîüzzaman ngabimbing para tahanan di unggal panjara anu anjeunna lebetan; sabagian jalma jahat di panjara jadi leuleus kawas domba. Sanajan anjeunna ditinggalkeun dina pangasingan mutlak di panjara, panjara éta jadi sakola Nur. Ku sabab éta anjeunna nyebat panjara-panjara anu dilebetanana “Madrasah Yusufiyah”. Malah di Panjara Denizli, sabagian nonoman anu teu hoyong papisah ti Madrasah Yusufiyah nyarios, “Lamun Bedîüzzaman tetep aya di dieu, abdi sadaya bakal ngaku geus ngalakukeun kajahatan supaya dihukum. Abdi sadaya moal papisah ti anjeunna, abdi sadaya bakal diajar tina Risale-i Nur.” Sanggeus karya anu judulna Risalah Bubuahan ditulis di Panjara Denizli, katingali aya parobahan anu mujarab di panjara. Kaayaan ieu ngajurung musuh-musuhna ogé pikeun ngahargaanana. Murid Nur anu tulus, anu ku maca kalayan taliti jeung mikir geus ngartos hakékat Risale-i Nur sarta miboga iman tahqiqi, henteu sieun ku pati, panjara, kurungan atawa sagala panganiayaan jeung kasangsaraan ti manusa. Nalika maranéhna ngusahakeun kasalametan anu langgeng pikeun tanah air, bangsa, dunya Islam jeung umat manusa ku pangabdian anu suci ka Al-Qur’an jeung iman, lamun nyanghareupan kazaliman jeung musibah anu ditimpakeun ku jalma-jalma henteu beragama, maranéhna henteu pisan leungit sumanget atawa putus harepan; maranéhna lebet ka panjara kalayan reueus jeung sugema. Maranéhna ngan boga hiji tempat nyarande. Éta téh pangabdianana ka Al-Qur’an jeung iman kalayan ihlas, murni pikeun rido Alloh. Nu ngajaga jalma-jalma anu teu salah jeung dizaliman téh Gusti Al-Haqq. Bari teu nganggap penting halangan naon waé, maranéhna narékahan maca jeung medarkeun Risale-i Nur kalayan rela ngorbankeun diri, kawas Ustadna anu gagah. Ku sabab éta, murid-murid Nur anu ngusahakeun Nur dina kaayaan kakawasaan sawenang-wenang anu mutlak tur pikasieuneun salila dua puluh lima taun henteu oyag dina pangabdian iman jeung Islam. “Hal-hal anu lahiriahna katingali ngabahayakeun, dina hakékatna téh nikmat. Dina kasusah aya rohmat. Naon waé anu tumiba ka abdi sadaya demi pangabdian iman téh kahadéan. Abdi sadaya henteu diwajibkeun mikiran naon anu bakal tumiba ka abdi sadaya, abdi sadaya diwajibkeun ngawula ka Al-Qur’an. Abdi sadaya salawasna aya dina pitulung Gusti abdi sadaya Nu Rahîm. Lamun maot, abdi sadaya syahid; lamun tetep hirup, abdi sadaya palayan Al-Qur’an. Sanajan musuh-musuh Islam ngahukum abdi sadaya panjara saumur hirup di dunya, abdi sadaya tetep ngawula ka Risale-i Nur.” Maranéhna geus ngagem kayakinan ieu, sarta henteu ngan ukur ngagem kayakinan, tapi ogé nyata ngalaksanakeunana; éta katingali écés. Bangsa ieu anu taat kana agama jeung satia terang kaleresan, kaluhuran sarta kagagahan Bedîüzzaman, tuluy percanten pisan ka anjeunna nepi ka propaganda naon waé anu dijieun ngalawan anjeunna henteu dipercaya ku maranéhna. Beuki maranéhna ngadéngé kazaliman jeung siksaan anu ditimpakeun ka Bedîüzzaman, beuki ngaronjat kanyaah jeung kasatiaan dina haténa ka anjeunna. Maranéhna nyarios, “Ngasupkeun pahlawan agama kawas Bedîüzzaman, jalma anu sakitu luhurna tur barokahna, ka panjara, sarta ngahalangan karya-karyana dibaca kalawan bébas, téh hiji ungkapan tina usaha ngaleungitkeun agama ti Anadolu jeung ngancurkeun Islam.” Ku kituna maranéhna jadi musuh siksaan jeung kazaliman anu diparéntahkeun ku kaum komunis jeung jalma-jalma henteu beragama. Ku sabab éta, sateuacan sagala urusan séjén, pamaréntah kedah ngabébaskeun Bedîüzzaman sagemblengna pikeun ngagagalkan rencana anu digerakkeun ngalawan pamaréntah ieu. Lamun henteu, beuki Bedîüzzaman diteken, rahayat bakal ngalawan pamaréntah {(Catetan handap): Hakékat ieu kalaksanakeun sagemblengna dina pamilihan taun 1950; pamaréntah heubeul anu ngalawan agama, anu ngantep Bedîüzzaman salila dua puluh lima taun dina kakawasaan sawenang-wenang mutlak, kazaliman anu pohara sarta siksaan anu pikasieuneun, diragragkeun ku mayoritas anu gedé, sarta Demokrat Parti, anu keur ngaleungitkeun kazaliman jeung kakawasaan sawenang-wenang kana agama abdi sadaya, diangkat pikeun nyekel kakawasaan.}. Demi kasalametan agama, tanah air jeung bangsa, abdi sadaya nganggap nyebarkeun hakékat ieu minangka kawajiban. Leres, sanajan Bedîüzzaman dibébaskeun tina tuduhan ku Pangadilan Denizli dina taun 1944, anjeunna diparéntahkeun cicing di distrik Emirdağ anu kagolong kana propinsi Afyon. Nalika anjeunna aya di dinya ngurus aheratna sorangan jeung Risale-i Nur, dina taun 1948, musuh-musuh agama anu nyumput, saolah-olah kazaliman anu geus dilakukeun téh tacan cukup @

Hiji conto tina kazaliman anu dianggap pantes ditimpakeun ku pamaréntahan baheula ka Bedîüzzaman jeung murid-muridna.

(Nalika Bedîüzzaman jeung murid-muridna dibawa ti Panjara Afyon ka pangadilan di antara jurujaga anu mawa pakarang, saolah-olah maranéhna geus ngalakukeun kajahatan anu gedé)

téh, ku tuduhan anu terus diulang saperti “Anjeunna ngadegkeun organisasi rusiah, ngajurung rahayat ngalawan pamaréntah; ku tanaga jeung kakuatan anu beuki nambahan nalika anjeunna beuki sepuh, anjeunna narékahan ngaragragkeun rézim. Anjeunna nyebat Mustafa Kemal Dajjal Islam, Sufyan,” sarta loba alesan séjén, anjeunna dibawa ka Pangadilan Pidana Beurat Afyon jeung lima puluh murid Risale-i Nur, tuluy dipanjara. Sanggeus ditalungtik kalawan jero tur lila, teu kapanggih sanajan hiji bukti kajahatan. Tapi naon waé anu lumangsung, naon waé anu dilakukeun ku maranéhna, ahirna pangadilan —cenah dumasar kana kayakinan nurani— ngahukum Bedîüzzaman dua puluh bulan, saurang ulama anu taliti dalapan belas bulan, sarta dua puluh dua jalma masing-masing genep bulan. Anu séjén dibébaskeun tina tuduhan kalayan alesan, “Maranéhna nganggap Bedîüzzaman hiji mursyid anu agung sarta maca Risale-i Nur pikeun ngeusian kakosongan batinna.” Anu dihukum ogé dipidana kalayan alesan, “Maranéhna geus ngabantu organisasi rusiah anu diadegkeun ku Bedîüzzaman!” Putusan éta langsung dilaksanakeun sarta sadayana ditahan. Tangtu waé putusan hukuman éta langsung diajukeun kasasi. Pangadilan Kasasi geura ngaréngsékeun pamariksaanana sarta ngabatalkeun dasar putusan hukuman éta, kalayan nyatakeun, “Bedîüzzaman Said Nursî geus dibébaskeun tina tuduhan anu sarua ku Pangadilan Denizli. Sanajan putusan Pangadilan Denizli salah, hiji perkara anu geus meunang pangesahan Kasasi henteu tiasa disidangkeun deui.” Ku sabab éta sidang dimimitian deui. Para terdakwa ditaros naon anu dipikahoyongna. Murid Nur anu sagemblengna henteu salah éta ménta sangkan putusan Pangadilan Kasasi dipatuh. Pangadilan Afyon mikir lila pisan naha kedah matuh kana putusan Kasasi atanapi henteu. Ahirna diputuskeun pikeun matuh. Tuluy mimiti ngusahakeun ngalengkepan kakurangan-kakurangan. Tapi ieu usaha henteu ogé réngsé, sarta sidang terus ditunda. Bedîüzzaman jeung murid-muridna dileupaskeun sanggeus méakkeun mangsa hukuman anu diputuskeun di panjara, padahal putusanana can meunang kakuatan hukum anu tetep. Sakumaha anu dicaritakeun di luhur, sidang ieu geus dipanjangkeun salila tilu taun. {(Catetan handap): Pangadilan Afyon ieu tuluy dua kali ngabébaskeun tina tuduhan, sarta ahirna dina taun 1956 mulangkeun sakumna kumpulan Risale-i Nur jeung sakabéh serat, tanpa iwal, ka Bedîüzzaman.} Miliaran kali matak hanjakal yén jalma anu genius tur taya tandingna ieu, anu ngalakukeun pangabdian iman anu pangsucina pikeun tanah air, bangsa, nonoman abdi sadaya jeung dunya Islam, sarta ngahasilkeun karya-karya anu luar biasa jeung agung nepi ka tiasa nyumponan sakumna kabutuhan rohani umat manusa, diséréd ti pangadilan ka pangadilan sarta diusahakeun sangkan buruk di panjara. Saperti salila dua puluh taun, dina tilu-opat taun ieu ogé Bedîüzzaman nampa siksaan anu taya tandingna; dina sajarah teu aya ahli élmu anu kungsi diserang kalayan niat jahat anu sakitu telengesna. Kasangsaraan anu anjeunna rasakeun sabulan di Panjara Denizli, di Afyon dirasakeun dina sapoé. Anjeunna diperlakukeun sagemblengna ngalanggar hukum. Salila pas dua puluh bulan di panjara anjeunna ditinggalkeun nyalira dina bangsal anu teu merenah, anu pohara tirisna dina usum tiis, sarta ditungguan pupusna dina pangasingan mutlak. Dina poé-poé usum tiis anu pangparna, nalika és dina jandéla panjara kandelna dua miliméter, anjeunna diracun; dina kaayaan sepuh tur pohara gering, anjeunna ditimpaan kanyeri mangbulan-bulan. Malah nalika anjeunna nepi ka teu tiasa malik ti hiji sisi ka sisi séjén dina ranjangna anu barokah, teu saurang ogé murid diidinan ngurus anjeunna. Dina kaayaan anu pikasieuneun éta, pupusna nyalira ditunggu. Panyakitna sakitu parna nepi ka anjeunna teu tiasa tuang mangpoé-poé, teu meunang kadaharan, sarta kacida lemahna. Sanajan kaayaanana kitu sarta anjeunna ditahan dina pangawasan jeung tekanan anu kacida ketatna, anjeunna henteu eureun nulis Risale-i Nur; saperti di unggal panjara, di dieu ogé anjeunna nyerat karya sacara rusiah. Para tahanan sacara rusiah nyalin Risale-i Nur ku leungeunna pikeun ngalobaan salinan, sarta ogé ngaluarkeunana ti panjara pikeun dipedar. Malah nalika Bedîüzzaman aya di panjara, medarkeun Risale-i Nur henteu eureun; murid-murid Nur —saperti Hüsrev, Pahlawan Nur— hasil medarkeun ratusan rébu salinan dina aksara heubeul sacara nyumput. Nalika anjeunna aya dina ranjang ajal di panjara —sanggeus diracun— anjeunna nyarios kieu ka hiji murid anu tiasa meunang kasempetan nganjang, “Panginten abdi moal tetep hirup; mugia sakumna diri abdi dikurbankeun demi tanah air, bangsa, nonoman, dunya Islam, sarta karaharjaan jeung kabagjaan umat manusa anu langgeng. Lamun abdi maot, ulah babaturan abdi males kanyeri abdi!..” Salah saurang tahanan anu meunang loba faédah ku sumpingna Bedîüzzaman ka panjara digebugan nalika ngahaturkeun salam ti jandéla, bari disauran, “Naha anjeun méré salam ka Bedîüzzaman? Naha anjeun ningali ka jandélana?” Murid-muridna anu sacara rusiah narékahan meunang kasempetan ningali Ustadna anu pohara barokah tur dipikacinta dina kaayaan gering jeung kacida nyerina, nalika katangkep, dibaringkeun pikeun digebug dampal sukuna. Tapi maranéhna henteu pisan leungit sumanget ku kazaliman ieu. Ku kateguhan anu asalna tina iman jeung kamulyaan Islam, nalika jalma-jalma zalim éta ngagebug, dina unggal gebugan maranéhna ngagorowok, “Gebug! Gebug!” Maranéhna nuturkeun Ustadna Bedîüzzaman, anu ogé ngajelaskeun ngaliwatan pers hakékat, “Nalika sapatu bot musuh nincak tikoro abdi sadaya, ciduhan beungeutna! Mugia roh anjeun salamet, sanajan awak anjeun digencét.” Ku rupa-rupa siksaan jeung tekanan kawas kieu, maranéhna narékahan sangkan malah pangabdianana henteu tiasa dilakukeun, boh di jero boh di luar panjara. Kazaliman jeung panghinaan anu henteu ditimpakeun ka saha ogé di dunya, ditimpakeun ka Bedîüzzaman. Ahirna dina 20 Séptémber 1949, anjeunna dileupaskeun sanggeus ngaréngsékeun mangsa hukumanana di panjara. Di sakabéh panjara, tahanan dileupaskeun dina jam gawé resmi; di Panjara Afyon ogé biasana jam sapuluh. Tapi pikeun ngahalangan rahayat anu nyiapkeun sambutan anu luar biasa pikeun Bedîüzzaman, anjeunna dileupaskeun ti panjara antara waktu fajar jeung solat subuh.

Bedîüzzaman anu dipihormat cicing sawatara waktu di Afyon. Dina mangsa ieu, sanajan anjeunna geus ngaréngsékeun hukumanana sarta Pangadilan Kasasi ngabatalkeun putusan hukuman sagemblengna pikeun kapentinganana, tilu pulisi diparéntahkeun ngajaga hareupeun pantona beurang-peuting. Anjeunna dijieun hanjakal geus kaluar ti panjara, sarta kazaliman jeung tekanan diteruskeun. Sanajan anjeunna geus kaluar ti panjara dua taun anu ngaremukkeun jeung ngaleuleuskeun, malah jalma-jalma anu sumping pikeun naroskeun panyakitna henteu diidinan ngadeukeutan anjeunna. Sakumaha katingali dina Tarihçe-i Hayat, di Rusia panglima Rusia masihan kabébasan ka anjeunna. Tapi di tanah airna sorangan, malah jalma-jalma anu sumping nganjang dina poé lebaran ka Bedîüzzaman, anu ngorbankeun sagalana pikeun bangsa Islam anu barokah tur mulya ieu, dihalangan ku patugas resmi. Malah lamun aya jalma anu katingali nyarios jeung palayanana, maranéhna diteken bari disauran, “Anjeun geus nyarios jeung palayan Bedîüzzaman!” sarta idéntitasna dicatet. Sagala palanggaran hukum kawas kieu ngajadikeun rahayat beuki deukeut ka Bedîüzzaman, sarta pangaruhna lir pecut dina usaha maranéhna néangan jeung manggihan karya-karyana. Sabalikna, rahayat dijauhkeun jauh pisan ti jalma-jalma anu ngalakukeun jeung nyuruh propaganda ngalawan Bedîüzzaman. Beuki diusahakeun ngaleungitkeun perhatian umum ka Bedîüzzaman, beuki nambahan hormat jeung kasatiaan bangsa jeung nonoman, utamana nonoman paguron luhur. Beuki aya usaha ngalawan Bedîüzzaman, beuki pageuh ieu hubungan. Tujuan propaganda négatif téh ngaleungitkeun perhatian bangsa ka Bedîüzzaman, ngarusak pribadina, tuluy ngeureunkeun medarkeun Risale-i Nur. Padahal Risale-i Nur henteu gumantung kana pribadi pangarangna. Risale-i Nur téh kagungan Al-Qur’an. Risale-i Nur henteu sarua jeung karya séjén. Risale-i Nur sorangan téh gudang hujah jeung bukti, nyaéta dina dirina sorangan mangrupa bukti jeung hujah. Anu maca Risale-i Nur henteu ningali ka pribadi pangarangna; anjeunna langsung museurkeun paningal kana hakékat, bukti jeung dalil anu aya dina éta karya. Dumasar kana ieu jeung loba hakékat séjén, malah propaganda resmi anu pohara pikasieuneunana ngalawan Bedîüzzaman henteu hasil. Sarta éta ogé ditakdirkeun tetep henteu hasil. Leres, bangsa Islam ieu ngucurkeun miliaran rasa hanjakal yén pangarang jeung pamikir anu agung ieu, anu ngajamin faédah anu taya watesna pikeun tanah air jeung bangsa, sarta ngawula ka Al-Qur’an jeung iman ku ngorbankeun diri sarta pangorbanan anu tacan kungsi katingali, diséréd ka pangadilan sakitu parahna. Demi kapentingan tanah air jeung bangsa, abdi sadaya ngabéjaan: urusan ieu kedah geura diréngsékeun, sarta sidang-sidang kedah dipungkas. Sabab pangabdian Bedîüzzaman ka Al-Qur’an téh salega dunya Islam sarta ngawengku sakumna dunya. Hakékat anu pohara luhur jeung ajén anu pohara mulya anu ku abdi sadaya ditepikeun ngeunaan Bedîüzzaman Said Nursî henteu tanpa dalil; henteu aya kaleuleuwihan di jerona. Anu cangcaya, ku wanoh ka Bedîüzzaman anu masih hirup ti deukeut sarta maca Risale-i Nur kalayan pengkuh, terus-terusan jeung niat anu tulus, bakal sadar yén nalika abdi sadaya ngajelaskeun hakékat-hakékat anu dicaritakeun dina Tarihçe-i Hayat ieu, kecap jeung ungkapan abdi sadaya téh kacida redupna. Maranéhna ogé, kalayan ihlas, bakal hayang ngumumkeun ka sakumna umat manusa kayakinan anu ku maranéhna dipikaharti leuwih ti abdi sadaya. Sanajan sakabéh pangadilan dunya narékahan ngahukum Bedîüzzaman dumasar kana tuduhan musuh-musuh agama anu nyumput, salami éta pangadilan nyarande kana bukti, maranéhna moal tiasa ngahukum Bedîüzzaman! Bedîüzzaman Said Nursî anu dipihormat ngalakonan poé-poéna terus dina ranjang lantaran panyakit tina racun anu dibikeun ku musuh-musuh Islam, sarta nyarios, “Abdi nuju ngantosan lawang kubur.” Tapi abdi sadaya ngado’a jeung nyuhunkeun ka Gusti Al-Haqq kalayan sakumna tanaga jeung kakuatan, mugia Mantenna maparin umur anu panjang pisan deui ka pahlawan agama anu agung éta. Sabab sakumna dunya Islam jeung sakumna dunya peryogi palayan Al-Qur’an anu rela ngorbankeun diri tur ihlas kawas anjeunna, genius anu luhur kawas anjeunna, pamikir anu agung kawas anjeunna, pahlawan hakékat kawas anjeunna, sarta ahli hikmah Islam anu taya tandingna kawas anjeunna.

Harepan Kalima Belas, anu ngagambarkeun kahirupan Bedîüzzaman di Emirdağ jeung Afyon ku seratanana sorangan, dicandak tina Lem’alar sarta dilebetkeun di dieu.

HAREPAN KALIMA BELAS:

{(Catetan handap): Lantaran mangsa nyerat Nur geus réngsé tilu taun saméméhna, Harepan Kalima Belas ieu ditulis pikeun dijadikeun sumber ku saurang murid Nur engké dina ngalengkepan —nyerat— İhtiyarlar Lem'ası.} Hiji mangsa, nalika abdi diparéntahkeun cicing di Emirdağı, nyalira di tempat cicing lir dikurung sorangan, sarta disiksa ku pangawasan jeung kakawasaan sawenang-wenang anu pohara beurat pikeun abdi, abdi bosen kana hirup sarta hanjakal kaluar ti panjara. Kalayan roh jeung jiwa, abdi mikahayang Panjara Denizli sarta hoyong lebet ka kubur. Nalika abdi nyarios, “Panjara jeung kubur leuwih saé tibatan cara hirup ieu,” tuluy mutuskeun rék lebet ka panjara atanapi kubur, pitulung Alloh sumping; Mantenna masrahkeun mesin duplikator anu anyar kaluar ka murid-murid Madrasatuz-Zahra, anu kalamna lir mesin duplikator. Sakaligus, unggal kumpulan Nur anu berharga ngahasilkeun lima ratus salinan ku hiji kalam. Mimiti sumebarna ngajadikeun abdi mikacinta kahirupan anu pinuh ku kasusah éta, sarta nyarios, “Sukur anu taya watesna.” Teu lila ti harita, musuh-musuh rusiah Risale-i Nur henteu tahan ku sumebarna Nur. Maranéhna ngajurung pamaréntah ngalawan abdi sadaya. Hirup mimiti beurat deui pikeun abdi. Sakaligus pitulung Gusti némbongan. Patugas-patugas anu pakait, anu pangperyogina kana Nur, ku lantaran tugasna maca risalah-risalah Nur anu disita kalayan panasaran jeung perhatian anu pohara. Tapi Nur ngajadikeun haténa ngadukung Nur. Nalika maranéhna mimiti ngahargaan gaganti ngritik, rohangan palajaran Nur jadi pohara lega; faédahna leuwih saratus tingkat tibatan karugian jasmani abdi sadaya, sarta kahariwang abdi sadaya anu matak sangsara jadi taya hartina. Tuluy musuh-musuh rusiah anu munafik museurkeun perhatian pamaréntah kana pribadi abdi. Maranéhna ngingetkeun deui kahirupan pulitik abdi baheula. Maranéhna nimbulkeun sangkaan boh dina aparat pangadilan, boh Dinas Pendidikan, aparat kaamanan, sarta Kamentrian Urusan Jero Nagara. Arus partéy-partéy jeung hasutan anarkis anu nyumput dina kedok kaum komunis ngagedékeun sangkaan éta. Maranéhna mimiti neken, nahan abdi sadaya, sarta nyita risalah-risalah anu kapanggih ku maranéhna. Kagiatan murid-murid Nur jadi eureun. Kalayan niat ngarusak pribadi abdi, sabagian patugas resmi ngadamel tuduhan anu moal dipercaya ku saha ogé. Maranéhna narékahan nyebarkeun fitnah anu kacida anéhna. Tapi maranéhna henteu tiasa ngayakinkeun saha ogé. Tuluy, ku alesan-alesan anu kacida hinana, dina poé-poé usum tiis anu pangtirisna, maranéhna nahan abdi sarta ngurung abdi dina pangasingan mutlak di hiji bangsal anu gedé tur pohara tiris, salila dua poé tanpa tungku. Di kamar alit abdi, abdi ngahurungkeun tungku sababaraha kali sapoé, sarta sanajan seuneu salawasna aya dina paranti areng abdi, lantaran lemah jeung gering, abdi boro-boro tiasa tahan. Ayeuna dina kaayaan ieu, nalika abdi kaserang muriang ku tiis sarta bajoang dina kasangsaraan jeung amarah anu pikasieuneun, ku pitulung Alloh hiji hakékat muka dina haté abdi. Sacara rohani, roh abdi dipépélingan: “Anjeun geus méré ngaran Madrasah Yusufiyah ka panjara. Di Denizli ogé hasil-hasil saperti kabagjaan anu sarébu tingkat ngungkulan kasangsaraan anjeun, kauntungan rohani, faédah Nur pikeun para tahanan di dinya, sarta sumebarna Nur dina lingkungan anu lega ngajadikeun aranjeun rébuan kali sukur gaganti kaluh, ngarobah unggal jam panjara jeung kasangsaraan aranjeun jadi sapuluh jam ibadah, sarta ngajadikeun éta jam-jam anu teu langgeng langgeng. Insya Alloh, faédah jeung panglipur anu dicandak ku jalma-jalma anu ditimpa musibah tina Nur dina Madrasah Yusufiyah Katilu ieu bakal ngahaneutan kasangsaraan anjeun anu tiris tur beurat, tuluy ngarobahna jadi kabagjaan. Jalma-jalma anu anjeun ambek ka maranéhna, lamun geus katipu, ngalakukeun kazaliman ka anjeun tanpa sadar. Maranéhna henteu pantes jadi sasaran amarah. Lamun maranéhna ngahaja, lantaran dendam jeung demi kasasatan, nyilakakeun sarta nyiksa anjeun, dina waktu anu pohara deukeut maranéhna bakal lebet ka kurungan kubur sorangan ku pati anu mupus salawasna, sarta nandangan azab anu salawasna matak sangsara. Ku lantaran kazaliman maranéhna, anjeun meunang pahala, ngajadikeun jam-jam anjeun anu teu langgeng langgeng, meunang nikmat rohani, sarta ngalaksanakeun tugas élmu jeung agama kalayan ihlas!” Abdi ogé nyarios “Alhamdulillah” kalayan sakumna kakuatan. Ku rasa kamanusaan, abdi karunya ka jalma-jalma zalim éta. Abdi ngado’a, “Duh Gusti! Lereskeun maranéhna!” Dina kajadian anyar ieu, sakumaha anu abdi tulis dina katerangan abdi ka Kamentrian Urusan Jero Nagara, éta ngalanggar hukum tina sapuluh sisi. Jalma-jalma zalim anu ngalanggar hukum ngagunakeun ngaran hukum éta —padahal maranéhna anu sabenerna salah— néangan alesan-alesan anu kitu; ku fitnah jeung rékaanana anu matak seuri ka anu ngadéngé tur matak ceurik ka anu mikacinta kaleresan, maranéhna némbongkeun ka jalma-jalma adil yén maranéhna henteu manggihan jalan tina sisi hukum jeung hak pikeun ngaganggu Risale-i Nur jeung murid-muridna, tuluy nyimpang kana kalakuan gélo. Di antarana: Patugas-patugas anu nalungtik abdi sadaya salila sabulan, lantaran henteu manggihan alesan naon waé, nulis catetan, “Palayan Said geus mésér rakı ti hiji warung, tuluy mawa éta ka anjeunna.” Teu aya saurang ogé anu aranjeunna mendakan pikeun nandatanganan catetan éta; tuluy maranéhna nyekel saurang lalaki anu kasar tur mabok, sarta ngancam, “Kadieu, tandatanganan ieu!” Éta lalaki ogé nyarios, “Tobat deui, tobat, saha anu tiasa nandatanganan kabohongan anéh ieu?” Anjeunna maksa maranéhna nyoék éta catetan. Conto kadua: Saurang jalma anu henteu ku abdi dipikawanoh sarta ayeuna ogé henteu ku abdi dipikawanoh masihan kudana pikeun nganteur abdi jalan-jalan. Kusabab abdi gering, kalolobaan poé dina usum panas abdi jalan-jalan sajam-dua jam pikeun nyeuseup hawa. Abdi jangji masihan buku anu ajénna lima puluh lira ka anu gaduh kuda jeung karéta, supaya aturan abdi henteu ruksak sarta abdi henteu kabeungkeut ku hutang budi. Naha dina urusan ieu aya kamungkinan bahaya naon waé? Padahal gubernur, aparat pangadilan, aparat kaamanan jeung pulisi naroskeun “Éta kuda saha?” ka abdi sadaya lima puluh kali, saolah-olah éta hiji kajadian pulitik gedé anu pakait jeung katengtreman umum. Malah pikeun ngeureunkeun ieu pananya anu teu boga harti, dua jalma anu boga rasa tanggung jawab, hiji nyarios “Kuda éta milik abdi,” anu séjén nyarios “Karéta éta milik abdi.” Ku lantaran éta, duanana ditahan babarengan jeung abdi. Saperti conto-conto ieu, abdi sadaya jadi panongton loba kaulinan budak, tuluy seuri bari ceurik, sarta ngartos yén jalma-jalma anu ngaganggu Risale-i Nur jeung murid-muridna bakal jadi bahan olok-olok. Hiji paguneman anu lucu tina éta conto: Dina serat panahanan abdi ditulis alesanana kajahatan ngaganggu kaamanan. Sateuacan abdi ningali catetan éta, abdi nyarios ka jaksa umum, “Peuting kamari abdi nyarioskeun kagoréngan anjeun di tukang.” Ka hiji pulisi anu ngajurung abdi nyarios ngawakilan Kapala Pulisi, abdi nyarios —tilu kali—, “Lamun di nagara ieu abdi henteu ngawula ka kaamanan umum sarua jeung sarébu jaksa umum jeung sarébu kapala pulisi, mugia Alloh ngancurkeun abdi!” Tuluy dina mangsa ieu, dina tiris ieu, nalika abdi pangperyogina kana istirahat, teu kakeunaan tiis sarta teu mikiran dunya, timbul rasa ngambek jeung ambek anu luar biasa ka jalma-jalma anu, ku cara anu nuduhkeun niat goréng jeung kasengajaan, ngajurung abdi kana pangusiran, pangasingan, panahanan jeung tekanan anu ngungkulan kamampuhan pikeun nahan. Hiji pitulung sumping. Haté dipépélingan sacara rohani: Dina kazaliman anu nyata dilakukeun ku manusa ka anjeun, aya bagian anu gedé tina papasten Alloh anu mangrupa kaadilan anu nyata, sarta anjeun boga rejeki anu kedah didahar dina panjara ieu. Rejeki éta anu ngagero anjeun ka dieu. Éta kedah disanghareupan kalayan rido jeung pasrah. Hikmah jeung rohmat Gusti ogé boga bagian anu gedé, nyaéta pikeun maparin cahaya jeung panglipur ka jalma-jalma di panjara ieu sarta pikeun nguntungkeun aranjeun ku pahala. Kana bagian ieu, kedah rébuan kali sukur bari sabar. Diri anjeun ogé boga bagian dina ieu ku kasalahan-kasalahanna anu henteu anjeun terang. Kana bagian éta, ku istigfar jeung tobat anjeun kedah nyarios ka diri sorangan, “Anjeun geus pantes meunang tamparan ieu!” Musuh-musuh rusiah ogé boga bagian, lantaran ku tipu muslihatna maranéhna ngabobodo sabagian patugas anu polos tur pinuh ku sangkaan, tuluy ngajurung aranjeunna kana kazaliman éta. Kana ieu, tamparan rohani anu pikasieuneun anu ditimpakeun ku Risale-i Nur ka jalma-jalma munafik éta geus males kanyeri anjeun ka maranéhna. Éta geus cukup pikeun maranéhna. Bagéan pamungkas téh patugas-patugas resmi anu nyata jadi perantarana. Kana bagéan ieu, pikeun ngahargaan faédah iman anu tanpa ragu ku maranéhna dicandak, daék henteu daék, nalika ningali Nur kalayan niat ngritik, ngahampura maranéhna dumasar kana aturan ﻭَﺍﻟْﻜَﺎﻇِﻤ۪ﻴﻦَ ﺍﻟْﻐَﻴْﻆَ ﻭَﺍﻟْﻌَﺎﻓ۪ﻴﻦَ ﻋَﻦِ ﺍﻟﻨَّﺎﺱِ téh hiji kaluhuran budi. Ku pépéling anu pinuh ku hakékat ieu, kalayan pohara bungah jeung sukur, abdi ogé mutuskeun tetep di Madrasah Yusufiyah anu anyar ieu; malah pikeun ngabantu jalma-jalma anu ngalawan abdi, abdi mutuskeun ngalakukeun hiji kasalahan anu henteu ngabahayakeun, anu nyababkeun abdi dihukum. Pikeun jalma kawas abdi, anu umurna tujuh puluh lima taun, teu boga hubungan jeung dunya, sarta tina tujuh puluh sobat anu dipikacintana di dunya ngan lima anu masih hirup, sedengkeun tujuh puluh rébu salinan Nur anu bakal ngalaksanakeun tugasna tetep aya sarta sumebar kalawan bébas; anu boga sadulur jeung ahli waris anu bakal ngawula ka iman ku rébuan létah gaganti hiji létah, kubur saratus tingkat leuwih saé tibatan panjara ieu. Panjara ieu ogé saratus tingkat leuwih tengtrem tur leuwih mangpaat tibatan kabébasan di luar dina kakawasaan sawenang-wenang anu teu boga kabébasan. Sabab di luar, anjeunna nyalira kedah nandangan kakawasaan sawenang-wenang ratusan patugas anu pakait. Di panjara, bareng jeung ratusan tahanan, anjeunna ngan kedah nandangan kakawasaan anu hampang ti saurang-duaan, saperti kapala panjara jeung kapala jurujaga, dumasar kana kapentingan. Sabalikna, di panjara anjeunna nampa panghargaan jeung panglipur lir dulur ti loba sobat. Welas asih Islam jeung fitrah kamanusaan ogé, ku karunya ka jalma-jalma sepuh dina kaayaan ieu, ngarobah kasusah panjara jadi rohmat. Ku pamikiran éta, abdi rido dipanjara. Nalika abdi sumping ka pangadilan katilu ieu, lantaran lemah, sepuh jeung gering, abdi kasusah nangtung, tuluy calik dina korsi di luar panto pangadilan. Sakaligus saurang hakim sumping, ambek sarta nyarios kalayan ngahina, “Naha anjeunna henteu ngantosan bari nangtung?” Abdi ogé, lantaran sepuh, ambek kana kalakuan anu teu karunya ieu. Sakaligus abdi ningali: loba pisan Muslim anu kalayan welas asih jeung ukhuwah, ningali kalayan karunya sarta ngariung di sakuriling abdi sadaya, henteu bubar. Sakaligus dua hakékat dipépélingkeun: Kahiji: Musuh-musuh rusiah abdi jeung Nur ngabobodo sabagian patugas resmi anu polos, kalayan niat ngarusak pribadi abdi dina paningal bangsa, ku pikiran yén lamun perhatian umum ka abdi —anu henteu abdi kahoyong— dileungitkeun, sumebarna Nur tiasa dihalangan; tuluy maranéhna ngajurung patugas kana perlakuan anu ngahina ieu. Sabalikna, minangka anugerah pikeun pangabdian Nur ka iman, pitulung Alloh nyarios: gaganti panghinaan ti hiji jalma éta, tingali ieu saratus jalma! Ku ngahargaan pangabdian aranjeun, maranéhna ngabagéakeun jeung nganteur aranjeun kalayan welas asih, karunya sarta perhatian. Malah dina poé kadua, nalika abdi ngawaler pananya jaksa umum di kantor hakim pamariksa, kira-kira sarébu rahayat ngumpul kalayan perhatian anu pohara di buruan pamaréntah, hareupeun jandéla pangadilan. Ku kaayaanana, maranéhna katingali lir nyarios, “Ulah neken jalma-jalma ieu!” Pulisi henteu tiasa ngabubarkeun maranéhna. Haté abdi dipépélingan: dina abad anu ngabahayakeun ieu, rahayat ieu mikahayang sarta sacara fitrah néangan panglipur anu lengkep, cahaya anu henteu tiasa dipareuman, iman anu kuat sarta warta bagja anu leres ngeunaan kabagjaan anu langgeng. Maranéhna geus ngadéngé yén anu ditéanganana aya dina risalah-risalah Nur; ku sabab sakedik pangabdian abdi ka iman, maranéhna masihan perhatian ka pribadi abdi anu teu penting ieu jauh ngungkulan pantesna. Hakékat kadua: Abdi dipépélingan yén sabalikna tina perlakuan goréng sabagian leutik jalma anu katipu, anu ngahina abdi sadaya pikeun ngaleungitkeun perhatian umum ku sangkaan ngaganggu kaamanan, aya panghargaan anu taya watesna ti jalma-jalma anu mikacinta hakékat jeung ti generasi anu bakal datang. Leres, ngalawan usaha anarkisme anu pikasieuneun pikeun ngarusak kaamanan umum dina kedok komunis, Risale-i Nur jeung murid-muridna, ku kakuatan iman tahqiqi, ngeureunkeun sarta ngaremukkeun karuksakan anu pikasieuneun éta di unggal penjuru tanah air ieu. Maranéhna ngusahakeun kaamanan jeung katengtreman; nepi ka dina dua puluh taun ieu, tilu-opat pangadilan anu pakait jeung aparat kaamanan sapuluh propinsi henteu mendakan atawa nyatet hiji ogé kajadian ngaganggu kaamanan ti murid-murid Nur anu loba pisan sarta aya di sakuliah nagara. Sabagian aparat kaamanan anu adil di tilu propinsi parantos nyarios: “Murid-murid Nur téh aparat kaamanan rohani. Maranéhna ngabantu abdi sadaya ngajaga katengtreman. Ku iman tahqiqi, maranéhna nempatkeun hiji jurujaga dina pikiran unggal jalma anu maca Nur, sarta ngusahakeun kaamanan.” Hiji contona nyaéta Panjara Denizli. Ku asupna Nur jeung Risalah Bubuahan anu ditulis pikeun tahanan-tahanan éta, dina tilu-opat bulan leuwih ti dua ratus tahanan jadi pohara taat tur hadé kalakuan kalayan agama; saurang lalaki anu geus maéhan tilu-opat jalma malah ngarasa teu tega maéhan kutu ranjang. Anjeunna mimiti jadi anggota masarakat anu pinuh ku welas asih, henteu ngabahayakeun sarta mangpaat pikeun tanah air. Malah patugas-patugas resmi ningali ieu kaayaan kalayan héran jeung ngahargaan. Saméméh dihukum, sabagian nonoman ogé nyarios: “Lamun murid-murid Nur tetep di panjara, abdi sadaya bakal ngusahakeun sangkan dihukum jeung nampa pidana, supaya abdi sadaya diajar ti maranéhna sarta jadi kawas maranéhna. Abdi sadaya bakal ngabenerkeun diri ku palajaran maranéhna.” Jalma-jalma anu nuduh murid-murid Nur anu boga sipat kawas ieu ngaganggu kaamanan, pasti geus katipu atawa dibobodo kalayan parah pisan; atanapi sadar atawa teu sadar, demi anarkisme, maranéhna ngabobodo pamaréntah sarta narékahan ngagencét abdi sadaya ku panganiayaan. Abdi sadaya nyarios ka maranéhna: lantaran pati henteu tiasa dipaéhan, kubur henteu nutup, sarta para musafir di bumi panginepan dunya asup ngiles di tukangeun taneuh, rombongan demi rombongan, kalayan pohara gancang jeung rurusuhan, tangtu moal lila deui abdi sadaya bakal papisah. Aranjeun bakal nampa hukuman kazaliman aranjeun kalayan pikasieuneun. Sahenteuna, aranjeun bakal naék kana tihang pati anu mupus salawasna, padahal pikeun jalma-jalma iman anu dizaliman, pati téh surat panglepasan. Nikmat aranjeun anu teu langgeng, anu dicandak di dunya ku sangkaan bakal langgeng, bakal robah jadi kanyeri anu tetep jeung pohara nyeri. Hanjakal, musuh-musuh rusiah abdi sadaya anu munafik sakapeung nyebut hakékat Islam —anu kahontal jeung dijaga ku getih jeung pedang ratusan juta syahid anu boga tingkat wali sarta para pejuang gagah bangsa anu taat kana agama ieu— ku ngaran “tarékat”. Maranéhna némbongkeun corak tarékat, anu ngan hiji sorot cahaya tina éta panonpoé, minangka panonpoé éta sorangan; tuluy ngabobodo sabagian patugas pamaréntah anu teu taliti, sarta rék ngajurung aranjeunna ngalawan abdi sadaya ku nyebut murid Nur anu mujarab ngusahakeun hakékat Al-Qur’an jeung hakékat iman “jalma tarékat” jeung “anggota organisasi pulitik”. Ka maranéhna jeung ka anu ngadéngé omonganana ngalawan abdi sadaya, abdi sadaya nyarios sakumaha di Pangadilan Denizli anu adil: “Mugia sirah abdi sadaya ogé dikurbankeun pikeun hakékat suci anu geus nampa pangorbanan ratusan juta sirah. Sanajan aranjeun ngajadikeun dunya seuneu dina sirah abdi sadaya, sirah-sirah anu dikurbankeun ka hakékat Al-Qur’an moal nyerahkeun pakarang ka zindiq sarta moal ninggalkeun tugas sucina, insya Alloh!” Ku panglipur suci ti iman jeung Al-Qur’an anu sumping pikeun nulungan kanyeri jeung putus harepan tina lalampahan hirup sepuh abdi, abdi moal nukeurkeun sataun anu pangsusahna dina mangsa sepuh ieu jeung sapuluh taun anu pangbungahna dina nonoman abdi. Utamana, unggal jam jalma anu ngalaksanakeun solat fardu jeung tobat di panjara jadi sarua jeung sapuluh jam ibadah, sarta sanajan dina gering jeung dizaliman, unggal poé anu teu langgeng masihan, tina sisi pahala, sapuluh poé umur anu langgeng. Tina pépéling rohani éta abdi ngartos sakumaha gedéna ieu jadi alesan sukur pikeun jalma kawas abdi anu ngantosan giliran di lawang kubur. Abdi nyarios, “Sukur anu taya watesna ka Gusti abdi!” Abdi bungah kana mangsa sepuh abdi sarta rido dipanjara. Sabab umur henteu eureun, tapi gancang indit. Lamun ngalir ku nikmat jeung kabagjaan, lantaran leungitna nikmat téh kanyeri, éta indit bari mawa hanjakal, teu sukur jeung lalawora, ninggalkeun sababaraha dosa, tuluy sirna. Lamun ngalir dina panjara jeung kasusah, lantaran leungitna kanyeri téh hiji nikmat rohani sarta ogé diitung hiji rupa ibadah, tina hiji sisi éta tetep aya, sarta ku buah kahadéanna masihan umur anu langgeng. Éta jadi kafarat pikeun dosa baheula jeung kasalahan anu nyababkeun dipanjara, tuluy ngaberesihanana. Tina ieu paningal, tahanan anu ngalaksanakeun fardu kedah sukur bari sabar.