ISYARAT KASALAPAN BELAS ANU NGANDUNG PANGAJARAN LEMES

ISYARAT KASALAPAN BELAS ANU NGANDUNG PANGAJARAN LEMES

Dina isyarat-isyarat sateuacanna, parantos dibuktikeun kalayan kacida pastina sareng tanpa mamang yén Rasul anu Mulya ﷺ mangrupakeun utusan Gusti Haqq. Kangjeng Nabi Muhammad urang Arab ﷺ, anu karosulanana kabuktosan ku rébuan dalil anu pasti, mangrupakeun dalil anu pangcaangna sareng bukti anu paling pasti pikeun wahdaniyah Ilahi sareng kabagjaan anu langgeng. Dina ieu isyarat, urang badé masihan gambaran alit ngeunaan éta dalil anu nyaangan sareng caang, sareng éta bukti anu nyarios kalayan leres, ku ringkesan anu paling ringkes. Sabab ku anjeunna mangrupakeun dalil sareng hasilna nyaéta makrifat Ilahi, tangtos kedah wanoh ka dalil éta sareng terang kana segi anu dituduhkeunana. Ku kituna, urang ogé badé ngajéntrékeun segi anu dituduhkeunana sareng leresna ku ringkesan anu kacida pondokna. Kieu: Sakumaha mahluk-mahluk ieu jagat, diri Rasul anu Mulya ﷺ nuduhkeun ayana sareng wahdah Gusti Khâliq jagat; anjeunna ogé parantos ngumumkeun ku lisanna dalil dirina éta sareng dalil sakabéh mahluk. Ku anjeunna mangrupakeun dalil, urang badé nuduhkeun dina lima belas dasar hujjah sareng lempengna dalil éta, leresna sareng haqna. Dasar Kahiji: Ieu dalil, anu ku dirina, lisanna, kaayaanana sareng ucapanana nuduhkeun Gusti Sâni' jagat, dikukuhkeun ku hakékat jagat sareng leres. Sabab dalil sakabéh mahluk kana wahdaniyah tangtos minangka pangukuh ka jalmi anu nyarioskeun wahdaniyah. Hartosna, perkara anu anjeunna tepikeun ogé dikukuhkeun ku sakabéh jagat. Wahdaniyah Ilahi anu dijéntrékeunana, anu mangrupakeun kasampurnaan mutlak, sareng kabagjaan anu langgeng, anu mangrupakeun kasaéan mutlak, luyu sareng cocog sareng kaéndahan katut kasampurnaan sakabéh hakékat alam; ku kituna anjeunna tangtos leres dina perkara anu ditepikeunana. Hartosna, Rasul anu Mulya ﷺ mangrupakeun bukti anu nyarios, anu leres sareng dikukuhkeun, pikeun wahdaniyah Ilahi sareng kabagjaan anu langgeng. Dasar Kadua: Ieu dalil anu leres sareng dikukuhkeun, lantaran kagungan rébuan mu’jizat, syariat anu henteu dinasakh, sareng ondangan anu ngawengku sakumna jin sareng manusa, ngaleuwihan sakabéh nabi, tangtos mangrupakeun pamingpin sakabéh nabi. Ku kituna, anjeunna ngawengku rusiah mu’jizat-mu’jizat sareng kasapukan sakabéh nabi. Hartosna, kakuatan ijmak sakabéh nabi sareng kasaksian mu’jizat-mu’jizatna ngawujudkeun hiji tempat nyandar pikeun leres sareng haqna anjeunna. Anjeunna ogé sultan sareng guru sakabéh wali sareng asfiya anu ngahontal kasampurnaan ku atikan, pituduh sareng cahya syariatna. Ku kituna, anjeunna ngawengku rusiah karamah-karamahna, pangukuhna anu sapuk, sareng kakuatan panalungtikanana. Sabab aranjeunna parantos nyandak jalan anu dibuka ku guruna, anu pantona ditingalkeun kabuka, teras manggih hakékat. Ku kituna, sakabéh karamah, panalungtikan sareng ijmak aranjeunna masihan tempat nyandar pikeun leres sareng haqna éta guru anu suci. Sakumaha anu katingali dina isyarat-isyarat sateuacanna, éta bukti wahdaniyah ogé kagungan sakitu seueur mu’jizat anu pasti, yakin sareng écés, irhasat anu luar biasa, sareng dalil kanabian anu tanpa mamang, anu ngukuhkeun anjeunna ku cara anu sapertos kitu nepi ka sanaos jagat ngahiji, éta henteu tiasa ngabatalkeun pangukuhna! Dasar Katilu: Anu ngumumkeun wahdaniyah sareng ngabéwarakeun kabagjaan anu langgeng, anu kagungan mu’jizat-mu’jizat anu écés éta, dina dirina anu mulya kagungan akhlak-akhlak luhur, dina tugas karosulanana kagungan watak-watak anu luhur, sareng dina syariat katut agama anu ditepikeunana kagungan sipat-sipat anu luhur ajénna, anu sapertos kitu nepi ka musuh anu panggalakna ogé ngukuhkeun anjeunna sareng henteu manggih jalan pikeun mungkir. Ku sabab dina dirina, tugasna sareng agamana aya akhlak-akhlak anu pangluhur sareng pangéndahna, watak-watak anu pangluhur sareng pangsampurnana, sareng sipat-sipat anu pangberharga sareng pangditampina, tangtos anjeunna téh conto, wawakil, gambaran sareng guru kasampurnaan sareng akhlak-akhlak luhur anu aya dina mahluk. Ku kituna, kasampurnaan ieu dina dirina, tugasna sareng agamana mangrupakeun tempat nyandar anu sakitu kuatna pikeun haq sareng leresna anjeunna, anu henteu tiasa oyag dina segi naon waé. Dasar Kaopat: Anu ngumumkeun wahdaniyah sareng kabagjaan éta, anu mangrupakeun tambang kasampurnaan sareng guru akhlak-akhlak luhur, henteu ngadawuh ti dirina sorangan, nanging dipiwarang ngadawuh. Leres, Gusti Khâliq jagat anu ngadamel anjeunna ngadawuh. Anjeunna nampi pangajaran ti Guru Azalina, teras ngajarkeun. Sabab ku rébuan dalil kanabian anu sawaréhna parantos dijéntrékeun dina isyarat-isyarat sateuacanna, Gusti Khâliq jagat, ku nyiptakeun sakabéh mu’jizat éta dina pananganna, némbongkeun yén anjeunna ngadawuh pikeun Mantenna sareng nepikeun firman-Na. Al-Qur’an anu sumping ka anjeunna ogé, ku opat puluh segi i’jaz di jero sareng di luarna, némbongkeun yén anjeunna mangrupakeun juru katerangan Gusti Haqq. Anjeunna ogé, dina dirina, ku sakabéh ihlas, takwa, daria, amanah sareng sakabéh kaayaan katut paripolahna anu sanés, némbongkeun yén anjeunna henteu ngadawuh kalayan nami dirina sareng ku pamikiranana sorangan, nanging ngadawuh kalayan nami Gusti Khâliqna. Sadaya ahli hakékat anu ngadangu anjeunna ogé parantos ngukuhkeun ku paningal batin sareng panalungtikan, sarta iman kalayan ilmal-yaqin yén anjeunna henteu ngadawuh ti dirina sorangan, nanging Gusti Khâliq jagat anu ngadamel anjeunna ngadawuh, ngajarkeun ka anjeunna sareng ngadamel anjeunna ngajarkeun. Ku kituna, leres sareng haqna anjeunna nyandar kana kasapukan opat dasar anu kacida kuatna ieu. Dasar Kalima: Éta Juru Katerangan Firman Azali ningali ruh-ruh, gunem catur sareng malaikat-malaikat, sareng nungtun jin katut manusa. Anjeunna nampi pangajaran sanés dina alam manusa sareng jin, malah di luhur alam ruh sareng alam malaikat. Anjeunna kagungan hubungan sareng terang kana anu aya di saluareunana. Mu’jizat-mu’jizatna sateuacanna sareng perjalanan hirupna anu pasti ku tawatur parantos ngabuktikeun ieu hakékat. Ku kituna, béda sareng tukang ramal sareng anu ngawartosan perkara gaib anu sanés, kana béja-béjana sanés jin, sanés ruh, sanés malaikat, malah Malaikat Muqarrabin salian ti Jibril ogé henteu tiasa milu campur. Malah Hazrat Jibril, anu sering janten pendampingna, kadang ogé anjeunna tinggalkeun di tukang. Dasar Kagenep: Jalmi anu mangrupakeun sayyid malaikat, jin sareng manusa éta téh buah tangkal jagat anu pangpinuhna cahya sareng pangsampurnana, gambaran Rohmat Ilahi, conto kaasih Rabbani, bukti Gusti Haqq anu pangcaangna, lampu hakékat anu pangmancarna, konci rusiah jagat, anu ngabuka tatarucingan ciptaan, anu ngajéntrékeun hikmah alam, anu ngumumkeun kakawasaan Ilahi, anu ngagambarkeun kaéndahan seni Rabbani, sareng tina segi kamampuhna anu ngawengku sagala perkara, anjeunna téh conto anu pangsampurnana pikeun kasampurnaan-kasampurnaan anu aya dina mahluk. Ku kituna, sipat-sipat sareng pribadi maknawi anjeunna ieu nuduhkeun, malah némbongkeun yén anjeunna téh tujuan ahir jagat. Nyaéta, Gusti Khâliq jagat ieu parantos nengetan anjeunna sareng nyiptakeun jagat. Tiasa disebatkeun: upami Mantenna henteu nyiptakeun anjeunna, Mantenna ogé henteu bakal nyiptakeun jagat. Leres, hakékat-hakékat Al-Qur’an sareng cahya-cahya iman anu dibawana ka jin sareng manusa, sareng akhlak-akhlak luhur katut kasampurnaan luhur anu katingali dina dirina, mangrupakeun saksi anu pasti pikeun ieu hakékat. Dasar Katujuh: Éta bukti Gusti Haqq sareng lampu hakékat parantos némbongkeun agama sareng syariat anu ngawengku aturan-aturan anu bakal ngajamin kabagjaan dua alam. Bari ngawengku éta, anjeunna ogé parantos ngajéntrékeun hakékat-hakékat sareng tugas-tugas jagat, sareng Asma katut Sipat-sipat Gusti Khâliq jagat, kalayan sampurna haq. Islam sareng syariat éta ngawengku sadayana sareng sampurna ku cara anu sapertos kitu, sareng ngajéntrékeun jagat sareng dirina sorangan ku cara anu sapertos kitu, nepi ka saha anu merhatikeun sipat dasarna tangtos ngartos yén agama éta mangrupakeun béwara sareng katerangan Zat anu ngadamel ieu jagat anu éndah, pikeun ngajéntrékeun jagat éta sareng Mantenna sorangan. Sakumaha tukang hiji istana nyieun katerangan anu luyu sareng éta istana, sareng nyerat katerangan pikeun némbongkeun dirina sareng sipat-sipatna, kitu ogé dina agama sareng syariat Muhammad ﷺ katingali ngawengku sadayana, luhur sareng haq, anu sapertos kitu nepi ka némbongkeun yén éta medal tina kalam Zat anu nyiptakeun sareng ngatur jagat. Saha anu ngatur jagat kalayan éndah, Mantenna ogé anu ngatur ieu agama kalayan éndah. Leres, aturan anu pangsampurnana éta tangtos merlukeun susunan anu pangéndahna ieu. Dasar Kadalapan: Kangjeng Nabi Muhammad urang Arab ﷺ, anu kagungan sipat-sipat anu parantos disebat sareng nyandar kana tempat-tempat nyandar anu kuat sareng henteu tiasa oyag dina unggal segi, ngadep ka alam anu katingali, ngumumkeun kalayan nami alam gaib di luhureun sirah jin sareng manusa, sareng ngadawuh ka kaum katut bangsa anu aya di tukangeun abad-abad anu bakal sumping. Anjeunna nyauran ku cara anu sapertos kitu nepi ka kadangu ku sakumna jin sareng manusa, di sadaya tempat sareng sadaya abad. Leres, urang nguping! Dasar Kasalapan: Anjeunna ngadawuh kalayan sakitu luhurna sareng kuatna nepi ka sakabéh abad ngadangu anjeunna. Leres, unggal abad nguping sora pantulna. Dasar Kasapuluh: Tina perjalanan anjeunna katingali yén anjeunna ningali, teras ngawartosan kitu. Sabab dina waktos-waktos anu paling bahaya, anjeunna ngadawuh kalayan kacida pageuhna, tanpa ragu sareng tanpa guligah. Kadang anjeunna nyalira nantang dunya. Dasar Kasabelas: Ku sakabéh kakuatanana, anjeunna ngondang sareng nyauran kalayan sakitu kuatna nepi ka satengah bumi sareng saperlima umat manusa ngawaler “Labbayk” kana sorana, sareng ngucapkeun ﺳَﻤِﻌْﻨَﺎ ﻭَ ﺍَﻃَﻌْﻨَﺎ. Dasar Kadua Belas: Anjeunna ngondang kalayan sakitu dariana sareng ngatik kalayan dasar anu sakitu pageuhna nepi ka ngukir aturan-aturanana dina dahi abad-abad sareng dina batu-batu wewengkon, sareng ngajantenkeunana tetep langgeng dina raray jaman-jaman. Dasar Katilu Belas: Anjeunna ngadawuh sareng ngondang kalayan sakitu pastina sareng percayana kana kuatna hukum-hukum anu ditepikeunana, nepi ka sanaos dunya ngahiji, éta henteu tiasa ngajantenkeun anjeunna mundur sareng kaduhung tina hiji hukumna. Anu janten saksi pikeun ieu téh sakabéh sajarah hirup sareng sirahna anu luhur. Dasar Kaopat Belas: Anjeunna ngondang sareng nepikeun kalayan ayem sareng percaya anu sapertos kitu, nepi ka henteu nampi hutang budi ti saha waé, henteu guligah dina nyanghareupan kasusah naon waé, sareng tanpa ragu, kalayan sampurna tulus sareng murni, anjeunna nyalira ngalaksanakeun sareng nampi sateuacan sadayana, teras ngumumkeun hukum-hukum anu dibawana. Anu janten saksi pikeun ieu téh zuhudna anu kasohor, henteu gumantungna ka batur, sareng henteu daékna ka hiasan-hiasan fana dunya, anu dipikanyaho ku sadayana, boh sobat boh musuh. Dasar Kalima Belas: Nurutna kana agama anu dibawana anu langkung ti sadayana, ubudiyahna ka Gusti Khâliqna anu langkung ti sadayana, sareng takwana kana perkara-perkara anu dilarang anu langkung ti sadayana, pasti némbongkeun yén anjeunna téh anu nepikeun sareng utusan Gusti Sultan Azali sareng Langgeng, abdi anu pangikhlasna tina Gusti Ma'bûd Anu Saleresna éta, sareng juru katerangan firman azali. Hasil lima belas dasar ieu nyaéta kieu: Jalmi anu kagungan sipat-sipat anu parantos disebat ieu, ku sakabéh kakuatanana, salami hirupna, sababaraha kali sareng teras-terasan ngadawuh ﻓَﺎﻋْﻠَﻢْ ﺍَﻧَّﻪُ لَٓا ﺍِﻟٰﻪَ اِلَّا ﺍﻟﻠّٰﻪُ, ngumumkeun wahdaniyah. ﺍَﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﺻَﻞِّ ﻭَ ﺳَﻠِّﻢْ ﻋَﻠَﻴْﻪِ ﻭَ ﻋَﻠٰﻰ ﺍٰﻟِﻪ۪ ﻋَﺪَﺩَ ﺣَﺴَﻨَﺎﺕِ ﺍُﻣَّﺘِﻪ۪ ﺳُﺒْﺤَﺎﻧَﻚَ لَا ﻋِﻠْﻢَ ﻟَﻨَٓﺎ اِلَّا ﻣَﺎ ﻋَﻠَّﻤْﺘَﻨَٓﺎ ﺍِﻧَّﻚَ ﺍَﻧْﺖَ ﺍﻟْﻌَﻠ۪ﻴﻢُ ﺍﻟْﺤَﻜ۪ﻴﻢُ

HIJI KURNIA ILAHI SARENG HIJI BUKTI INAYAH RABBANI

Kalayan kahayang pikeun janten conto anu luyu sareng maksad ﻭَ ﺍَﻣَّﺎ ﺑِﻨِﻌْﻤَﺔِ ﺭَﺑِّﻚَ ﻓَﺤَﺪِّﺙْ, urang nyarios: Dina ngarang ieu risalah, abdi badé nyebat hiji bukti inayah sareng Rohmat Gusti Haqq, sangkan anu maca ieu risalah merhatikeun kalayan daria. Ngarang ieu risalah henteu kantos aya dina manah abdi. Sabab Kalimah Katilu Puluh Hiji sareng Kasalapan Belas ngeunaan karosulan Kangjeng Nabi Ahmad ﷺ parantos ditulis. Ujug-ujug, hiji panggeuing anu maksa pikeun nyerat ieu risalah sumping kana manah. Kamampuh ingetan abdi ogé parantos pareum salaku akibat musibah-musibah. Dina cara abdi sareng karya-karya anu ku abdi ditulis, abdi ogé henteu kantos nyandak jalan ku cara ngutip, ku cara “qala-qila”. Di sisi abdi ogé henteu aya kitab-kitab hadis sareng sirah. Sanaos kitu, abdi ngamimitian kalayan ngucapkeun “Tawakkaltu 'alalloh”. Hasilna sapertos kitu nepi ka ingetan abdi ngabantosan langkung ti kamampuh ingetan Said Baheula. Unggal dua atanapi tilu jam, tilu puluh atanapi opat puluh kaca ditulis kalayan gancang. Dina sajam waé, lima belas kaca ditulis. Kalolobaanana dicutat tina kitab-kitab sapertos Bukhari, Muslim, Bayhaqi, Tirmidzi, Şifa-i Şerif, Abu Nuaym sareng Tabari. Padahal manah abdi gumeter, sabab upami aya kasalahan dina ieu kutipan, lantaran éta hadis, kedah janten dosa. Nanging, kaharti yén aya inayah sareng aya kabutuhan pikeun ieu risalah. Insya Alloh parantos ditulis kalayan sahih. Upami aya kasalahan dina sababaraha lafaz hadis atanapi nami para rawi, abdi nyuhunkeun ka sadérék-sadérék abdi supados ngabenerkeun sareng ningalina kalayan hampura.

Said Nursî

Leres, abdi sadaya nyerat draf, sareng Guru abdi sadaya anu nyarios. Di sisina henteu aya kitab naon waé, sareng anjeunna ogé henteu ngarujuk ka nanaon. Anjeunna ujug-ujug nyarios kalayan kacida gancangna, sareng abdi sadaya nyerat. Dina dua atanapi tilu jam, abdi sadaya nyerat tilu puluh atanapi opat puluh kaca, malah langkung. Abdi sadaya ogé ngagaduhan kayakinan yén ieu hasil téh karamah mu’jizat-mu’jizat Nabi. Palayan tetepna: Abdullah Çavuş. Palayan sareng panyerat drafna: Süleyman Sami. Panyerat draf sareng sadérék aheratna: Hâfız Hâlid. Panyerat draf sareng salinan beresih: Hâfız Tevfik.

TAMBIHAN KAHIJI MU'CİZAT-I AHMEDİYE

Lantaran Kalimah Kasalapan Belas ngeunaan karosulan Kangjeng Nabi Ahmad ﷺ sareng tambihanana ngeunaan mu’jizat beulahna bulan, éta dicandak ka dieu lantaran luyu sareng tempat pedaran.

ﺑِﺴْﻢِ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ Tétés Kahiji tina Lem’a Kaopat Belas, anu ngawengku opat belas tétés: Aya tilu anu ngawanohkeun Rabb urang ka urang anu ageung sareng ngawengku sadayana. Kahiji: Ieu kitab jagat, anu sakedik kasaksianana parantos ku urang didangukeun dina tilu belas kilatan tina Pangajaran Katilu Belas risalah Nur. Kahiji deui: Khatamul Anbiya ﷺ, anu mangrupakeun ayat anu agung tina ieu kitab anu ageung. Sareng hiji deui: Al-Qur’an anu agung. Ayeuna urang kedah wanoh sareng ngadangu Khatamul Anbiya ﷺ, bukti kadua anu nyarios ieu. Leres, tingali pribadi maknawi éta bukti: beungeut bumi hiji masjid, Makkah hiji mihrab, Madinah hiji mimbar... Nabi urang ﷺ, éta bukti anu écés, imam pikeun sadaya ahli iman, ahli khutbah pikeun sakumna manusa, pamingpin pikeun sadaya nabi, sayyid pikeun sadaya wali, pamingpin zikir dina hiji lingkaran zikir anu diwangun ku sadaya nabi sareng wali... Anjeunna hiji tangkal anu pinuh cahya, anu sadaya nabi mangrupakeun akar-akarna anu hirup sareng sadaya wali mangrupakeun buah-buahna anu seger. Sakabéh nabi anu nyandar kana mu’jizat-mu’jizatna sareng sadaya wali anu percaya kana karamah-karamahna ngukuhkeun sareng nandatanganan unggal perkara anu ditepikeunana. Sabab anjeunna ngadawuh sareng negeskeun لَا ﺍِﻟٰﻪَ اِلَّا ﺍﻟﻠّٰﻪُ. Éta jalma-jalma zikir anu pinuh cahya, anu ngabaris di sadaya sisi katuhu sareng kenca, nyaéta di sisi baheula sareng anu bakal sumping, kalayan ngulang kecap anu sami sareng sapuk, sacara maknawi nyarios ٔﺻَﺪَﻗْﺖَ ﻭَ ﺑِﺎﻟْﺤَﻖِّ ﻧَﻄَﻘْﺖَٔ. Prasangka mana anu wani milu campur kana hiji perkara anu dikukuhkeun ku sakitu seueur tanda tangan anu henteu kaétang? Tétés Kadua: Sakumaha éta bukti tauhid anu pinuh cahya dikukuhkeun ku ijmak sareng tawatur dua jangjangna, kitu ogé anjeunna dikukuhkeun sareng ditetepkeun leres ku ratusan isyarat kitab-kitab samawi sapertos Taurat sareng Injil {(Catetan): Hüseyin-i Cisrî parantos nyandak saratus opat belas isyarat tina kitab-kitab éta dina “Risale-i Hamîdiye”-na. Upami sanggeus dirobih masih kapanggih sakitu seueur, tangtos sateuacanna aya seueur katerangan anu écés.}, rébuan tanda irhasat, wartos gumbira hatif anu kasohor, kasaksian tukang ramal anu mutawatir, dalil rébuan mu’jizatna sapertos beulahna bulan, sareng haqna syariat. Kitu ogé akhlakna anu pinuji anu kacida sampurnana dina dirina, watak-watakna anu luhur ajénna sareng kacida éndahna dina tugasna, sareng takwana anu luar biasa, ubudiyahna anu luar biasa, dariana anu luar biasa sareng pageuhna anu luar biasa, anu némbongkeun amanahna anu sampurna, kuatna iman, ayemna anu kacida ageungna sareng percayana anu kacida pastina, némbongkeun kalayan écés sapertos panonpoé yén anjeunna kacida leresna dina perkara anu ditepikeunana. Tétés Katilu: Upami anjeun hoyong, hayu urang angkat ka jaman kabagjaan, ka Jazirah Arab. Sanaos ngan dina lamunan, urang badé ningali sareng nganjang ka anjeunna anu nuju ngalaksanakeun tugas. Tingali, urang ningali hiji jalmi anu istiméwa ku saéna paripolah sareng éndahna rupina. Dina pananganna aya kitab anu némbongkeun mu’jizat, dina lisanna aya dawuhan anu wanoh kana hakékat-hakékat. Anjeunna nepikeun hiji khutbah azali ka sakumna putra Adam, malah ka jin, manusa sareng malaikat, malah ka sadaya mahluk. Ku ngaréngsékeun sareng ngajéntrékeun tatarucingan anu ahéng anu mangrupakeun rusiah diciptakeunna alam, sareng ku ngabuka katut ngungkabkeun rusiah anu hese anu mangrupakeun rusiah jagat, anjeunna masihan waleran anu ngayakinkeun sareng ditampi kana tilu patarosan anu ageung, hese sareng dahsyat, anu ditaroskeun ka sadaya mahluk sareng ngajantenkeun sadaya akal sibuk kalayan héran: “Naon anjeun? Ti mana anjeun sumping? Badé ka mana anjeun?” Tétés Kaopat: Tingali! Anjeunna nyebarkeun pancaran cahya hakékat anu sapertos kitu: upami anjeun ningali jagat ti saluareun lingkungan pituduh hakékat anjeunna anu pinuh cahya, tangtos anjeun bakal ningali wangun jagat sapertos tempat duka anu umum, mahluk-mahluk sapertos anu henteu silih wanoh, malah musuh, barang-barang anu henteu hirup sapertos layon anu dahsyat, sareng sadaya anu hirup sapertos yatim anu nangis ku tamparan leungit sareng papisah. Ayeuna tingali, ku cahya anu disebarkeunana, éta tempat duka anu umum robih janten tempat zikir anu pinuh sumanget sareng daya tarik. Éta mahluk-mahluk anu henteu silih wanoh sareng jadi musuh robih janten sobat sareng sadérék. Éta barang-barang anu henteu hirup, paéh sareng jempé, janten patugas anu marahmay sareng palayan anu tunduk. Éta yatim-yatim tanpa sasaha anu nangis sareng humandeuar robih janten anu zikir dina tasbih, atanapi anu sukur lantaran tugasna parantos réngsé. Tétés Kalima: Ku éta cahya ogé, gerak, rupa-rupa, robah sareng silih gentos dina jagat kaluar tina henteu ngandung hartos, tina sia-sia sareng tina janten cocooan kabeneran. Éta masing-masing janten serat Rabbani, kaca ayat-ayat ciptaan sareng eunteung Asma Ilahi, sareng alam ogé naék kana darajat hiji kitab Hikmah Alloh Nu Shamad. Lemah sareng teu mampuhna manusa anu teu aya watesna, fakir sareng kabutuhan-kabutuhanana anu ngajantenkeun anjeunna ragrag di handapeun sadaya sasatoan, sareng akalna anu janten sarana mawa sedih, nyeri sareng duka, anu ngajantenkeun anjeunna langkung cilaka tibatan sadaya sasatoan, nalika disinaran ku éta cahya, manusa naék di luhur sadaya sasatoan sareng sadaya mahluk. Ku teu mampuh, fakir sareng akal anu parantos disinaran éta, ngaliwatan panyuhunan anjeunna janten sultan anu dipikacinta, sareng ngaliwatan tangis anjeunna janten khalifah bumi anu dipikaogoan. Hartosna, upami henteu aya éta cahya, boh jagat boh manusa, malah unggal perkara ogé turun janten henteu aya ajénna. Leres, tangtos dina jagat anu sakitu éndahna kedah aya jalmi anu sapertos kitu. Upami henteu, jagat sareng bulatan-bulatan langit kedahna henteu aya. Tétés Kagenep: Ku sabab éta jalmi anu ngawartosan sareng ngabéwarakeun kabagjaan anu langgeng, anu ngungkabkeun sareng ngumumkeun rohmat anu henteu aya tungtungna, anu ngumumkeun sareng niténan kaéndahan kakawasaan rububiyah, sareng anu ngungkabkeun katut némbongkeun harta-harta Asma Ilahi, upami anjeun ningali anjeunna tina ieu sisi, nyaéta tina segi ubudiyahna, anjeun bakal ningali anjeunna minangka conto kaasih, gambaran rohmat, kamulyaan manusa sareng buah tangkal ciptaan anu pangpinuhna cahya. Upami anjeun ningali anjeunna tina sisi éta, nyaéta tina segi karosulanana, anjeun bakal ningali bukti Gusti Haqq, lampu hakékat, panonpoé hidayah sareng sarana kabagjaan. Tingali, kumaha cahayana, sapertos kilat anu nyambar, ngahontal ti wétan ka kulon; satengah bumi sareng saperlima manusa nampi hadiah hidayahna sareng ngajaga éta sapertos panyalindungan nyawana. Naon anu kajantenan ka nafsu sareng setan urang, nepi ka henteu nampi لَا ﺍِﻟٰﻪَ اِلَّا ﺍﻟﻠّٰﻪُ, dasar sadaya perkara anu ditepikeun ku jalmi anu sapertos kitu, kalayan sadaya tingkatanana? Tétés Katujuh: Tingali, kumaha gancangna anjeunna sakaligus nyabut sareng ngaleungitkeun kabiasaan katut akhlak goréng anu biadab tina rupa-rupa kaum anu biadab, fanatik kana kabiasaanana sareng wangkel di ieu jazirah anu lega, teras ngalengkepan aranjeunna ku sadaya akhlak anu saé, sareng ngajantenkeun aranjeunna guru pikeun sakumna alam sareng guru bangsa-bangsa anu miboga adab. Tingali! Anjeunna sanés ngan ngawasa anu lahir, nanging meunangkeun sareng ngatundukkeun akal, ruh, manah sareng nafsu. Anjeunna janten anu dipikacinta ku manah-manah, guru akal-akal, anu ngatik nafsu-nafsu sareng sultan ruh-ruh. Tétés Kadalapan: Anjeun uninga yén hiji pamingpin anu ageung ngan tiasa ngaleungitkeun hiji kabiasaan alit sapertos roko tina hiji kaum alit salamina ku usaha anu ageung. Nanging, tingali ieu jalmi: anjeunna ngaleungitkeun kabiasaan-kabiasaan anu ageung sareng seueur tina kaum-kaum anu ageung, wangkel sareng fanatik, ku kakuatan lahir anu alit, ku usaha anu alit sareng dina waktos anu pondok, sareng nempatkeun katut ngukuhkeun gagantina watak-watak luhur anu sakitu pageuhna nepi ka saolah-olah campur sareng getih katut uratna. Anjeunna ngalakukeun seueur deui padamelan anu luar biasa sapertos ieu. Ka anu henteu ningali jaman kabagjaan éta, urang témbongkeun Jazirah Arab di payuneun panonna. Mangga aranjeunna nyandak ratusan ahli filsafat, angkat ka dinya sareng damel saratus taun. Naha aranjeunna tiasa ngalakukeun sapersaratus tina anu anjeunna lakukeun dina sataun dibandingkeun sareng jaman éta? Tétés Kasalapan: Anjeun ogé terang yén hiji jalmi alit, kalayan martabat anu alit, dina jamaah anu alit, dina hiji perkara anu alit, dina hiji pasualan anu dipadungdengkeun, henteu tiasa nyarios hiji bohong anu alit nanging matak éra di sisi musuh-musuhna tanpa éra sareng tanpa sieun, tanpa némbongkeun rasa kaganggu sareng guligah nepi ka tipu dayana henteu karasa. Ayeuna tingali ieu jalmi: hiji patugas anu kacida ageungna, dina tugas anu kacida ageungna, kalayan martabat anu kacida ageungna, dina kaayaan anu merlukeun amanah anu kacida ageungna, dina jamaah anu kacida ageungna, nyanghareupan mumusuhan anu kacida ageungna, dina masalah-masalah anu kacida ageungna, dina perkara anu kacida ageungna, kalayan kabébasan anu kacida ageungna, tanpa sieun, tanpa ragu, tanpa éra, tanpa guligah, kalayan murni anu tulus sareng daria anu ageung, anjeunna ngadawuh ku cara anu kuat sareng luhur anu bakal nyigeung musuh-musuhna. Naha tiasa aya anu henteu leres dina ucapan-ucapanana? Naha tiasa campur ku tipu daya? Sanés pisan! ﺍِﻥْ ﻫُﻮَ اِلَّا ﻭَﺣْﻰٌ ﻳُﻮﺣٰﻰ. Leres, anu haq henteu nipu, sareng anu ningali hakékat henteu katipu. Jalanna anu haq henteu peryogi tipu daya; kumaha lamunan tiasa wani némbongan salaku hakékat dina panonna anu ningali hakékat, teras nipu? Tétés Kasapuluh: Tingali, hakékat-hakékat anu sakumaha ngahudangkeun kapanasaran, sakumaha narik ati, sakumaha diperyogikeun sareng sakumaha dahsyatna anu ditémbongkeunana, sareng perkara-perkara anu dibuktikeunana. Anjeun uninga yén anu pangngagerakkeunana manusa téh kapanasaran. Malah upami ka anjeun disebatkeun: “Upami anjeun masihan satengah umur sareng satengah harta anjeun, bakal sumping hiji jalmi ti Bulan sareng Jupiter, anu bakal ngawartosan ka anjeun naon waé anu aya sareng henteu aya sareng kaayaanana di Bulan sareng Jupiter. Anjeunna ogé bakal ngawartosan kalayan leres ngeunaan mangsa anjeun anu bakal sumping sareng naon anu bakal tumiba ka anjeun.” Upami anjeun panasaran, anjeun bakal masihan. Nanging, ieu jalmi ngawartosan béja ngeunaan hiji Sultan anu dina karajaan-Na bulan ngider sapertos laleur di sakuriling renget. Éta renget, nyaéta bumi, ngalayang di sakuriling hiji lampu; sareng éta lampu, nyaéta panonpoé, mangrupakeun hiji lampu di antara rébuan lampu dina hiji tempat sémah tina rébuan tempat éta Sultan. Anjeunna ogé nyarios kalayan leres ngeunaan hiji alam anu sakitu ahéngna sareng ngawartosan hiji robahan anu sakitu ageungna, nepi ka upami rébuan bumi janten bom teras ngabeledug, éta henteu bakal sakitu ahéngna. Tingali, ngupingkeun surah-surah sapertos ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺸَّﻤْﺲُ ﻛُﻮِّﺭَﺕْ ٭ ﺍِﺫَﺍ ﺍﻟﺴَّﻤَٓﺎﺀُ ﺍﻧْﻔَﻄَﺮَﺕْ ٭ ﺍَﻟْﻘَﺎﺭِﻋَﺔُ tina lisanna. Anjeunna ogé ngawartosan kalayan leres ngeunaan mangsa anu bakal sumping anu sapertos kitu nepi ka ieu mangsa dunya anu bakal sumping dibandingkeun sareng éta ngan sapertos satétés fatamorgana. Anjeunna ogé ngawartosan kalayan kacida dariana ngeunaan kabagjaan anu sapertos kitu nepi ka sakabéh kabagjaan dunya dibandingkeun sareng éta sapertos kilat anu leungit dibandingkeun sareng panonpoé anu langgeng. Tétés Kasabelas: Di handapeun tirai lahir ieu jagat anu sakitu ahéngna sareng pinuh tatarucingan, tangtos, tangtos pisan, perkara-perkara ahéng sapertos kitu ngantosan urang. Pikeun ngawartosan perkara-perkara ahéng sapertos kitu, diperyogikeun hiji jalmi anu sakitu luar biasana sareng istiméwana, anu némbongkeun mu’jizat. Tina perjalanan ieu jalmi ogé katingali yén anjeunna parantos ningali sareng nuju ningali, sareng anjeunna ngadawuh naon anu ditingali. Anjeunna ogé ngajarkeun ka urang kalayan kacida pageuhna naon anu dipikahoyong ti urang ku Gusti Ilah langit sareng bumi ieu, anu miara urang ku ni'mat-ni'mat-Na, sareng naon anu dipirido ku Mantenna. Di payuneun ieu jalmi, anu ngajarkeun seueur deui hakékat-hakékat anu ngahudangkeun kapanasaran sareng diperyogikeun sapertos ieu, kedahna ngantunkeun sagalana sareng geura sumping ka anjeunna, ngadangukeun anjeunna. Nanging, naon anu kajantenan ka kalolobaan manusa, nepi ka aranjeunna janten pireu sareng lolong, malah janten gélo, anu henteu ningali ieu haq, henteu ngadangu sareng henteu ngartos ieu hakékat? Tétés Kadua Belas: Sakumaha ieu jalmi mangrupakeun bukti anu nyarios sareng dalil anu leres pikeun wahdaniyah Gusti Khâliq ieu mahluk-mahluk, anu haq saluyu sareng darajat haqna anjeunna, anjeunna ogé mangrupakeun bukti anu pasti sareng dalil anu caang pikeun hasyr sareng kabagjaan anu langgeng. Malah, sakumaha ku hidayahna anjeunna janten sabab kahontal sareng sarana ngahontal kabagjaan anu langgeng, kitu ogé ku doa sareng panyuhunanana anjeunna janten sabab ayana sareng sarana diciptakeunna éta kabagjaan. Rusiah ieu anu parantos dipedar dina perkara hasyr urang ulang deui lantaran luyu sareng tempat pedaran. Tingali, anjeunna ngadoa dina hiji solat anu agung, saolah-olah ieu jazirah, malah bumi, solat sareng nyuhunkeun ku solatna anu agung. Tingali ogé, anjeunna nyuhunkeun dina hiji jamaah anu agung, saolah-olah sadaya manusa anu pinuh cahya sareng sampurna ti jaman Adam dugi ka jaman urang, dugi ka kiamat, nuturkeun anjeunna salaku imam sareng ngucapkeun amin kana doana. Tingali ogé, anjeunna ngadoa pikeun hiji kabutuhan umum anu sapertos kitu, nepi ka sanés ngan pangeusi bumi, malah pangeusi langit, malah sadaya mahluk ngiring kana panyuhunanana sareng nyarios: “Leres, ya Rabbana, mangga dipaparin, abdi sadaya ogé hoyong.” Anjeunna ogé nyuhunkeun kalayan sakitu fakirna, sakitu sedihna, sakitu dipikacintana, sakitu rinduna sareng sakitu ngarendahkeun dirina, nepi ka ngajantenkeun sadaya jagat nangis sareng ngiring kana doana. Tingali ogé, anjeunna ngadoa pikeun hiji maksad sareng hiji tujuan anu sapertos kitu, anu ngangkat manusa sareng alam, malah sadaya mahluk, tina asfala sâfilîn, tina ragrag, henteu aya ajén sareng henteu aya mangpaat, ka a‘lâ illiyyîn, nyaéta kana ajén, langgeng sareng tugas anu luhur. Tingali ogé, anjeunna nyuhunkeun sareng ngaréngkol kalayan tangis nyuhunkeun pitulung anu sakitu luhurna sareng panyuhunan rohmat anu sakitu amisna, saolah-olah ngajantenkeun éta kadangu ku sadaya mahluk, langit sareng arsy, ngagerakkeun aranjeunna kalayan sumanget, teras ngajantenkeun aranjeunna ngucapkeun “Amin, Allohumma amin” kana doana. Tingali ogé, anjeunna nyuhunkeun kabutuhanana ka Gusti Qadîr Nu Samî' sareng Karîm, ka Gusti Alîm Nu Bashîr sareng Rahîm, anu sakumaha katingali, ningali, ngadangu, nampi sareng mikawelas kana kabutuhan anu pangrasiahna sareng panyuhunan hiji mahluk hirup anu pangrasiahna. Sabab Mantenna maparin anu dipénta, sanaos ngan ku basa kaayaan; Mantenna maparin ku cara anu sakitu pinuh hikmahna, ningal sareng welas asihna, anu henteu nyésakeun mamang yén miara sareng ngatur ieu husus kagungan Zat Nu Samî' sareng Bashîr, Karîm sareng Rahîm anu sapertos kitu. Tétés Katilu Belas: Naon anu dipénta ku ieu kamulyaan umat manusa, anu istiméwa dina alam sareng jaman, sareng anu saéstuna janten kareueus jagat, anu nyandak sadaya manusa anu utama ka tukangeunana, nangtung di luhur bumi, ngadep ka arsy anu agung, ngangkat panangan sareng ngadoa? Tingali, ngadangu: Anjeunna nyuhunkeun kabagjaan anu langgeng, nyuhunkeun langgeng salawasna, nyuhunkeun tepang, nyuhunkeun surga. Anjeunna ogé nyuhunkeun sareng sadaya Asma Ilahi anu suci, anu némbongkeun Hukum-hukum sareng Kaéndahan-Na dina eunteung-eunteung mahluk. Malah upami henteu aya sabab-sabab anu teu kaitung anu merlukeun éta panyuhunan, sapertos rohmat, inayah, hikmah sareng kaadilan, hiji doa ieu jalmi waé bakal janten sabab diwangunna ieu surga, anu pikeun kakawasaan-Na sakitu hampangna sapertos nyiptakeun usum semi urang. Leres, sakumaha karosulanana janten sabab dibukana ieu tempat ujian, kitu ogé ubudiyahna janten sabab dibukana tempat anu sanés éta. Naha aturan luhur anu katingali ieu, kaéndahan seni anu tanpa cacad dina rohmat ieu, sareng kaéndahan rububiyah anu henteu aya sasamana, anu ngajantenkeun ahli akal sareng nu nalungtik ngucapkeun ﻟَﻴْﺲَ ﻓِﻰ الْاِمْكَانِ ﺍَﺑْﺪَﻉُ ﻣِﻤَّﺎ ﻛَﺎﻥَ, tiasa nampi hiji hal anu sakitu goréngna, sakitu henteu welas asihna sareng sakitu henteu teraturna, nyaéta ngadangu sareng nyumponan kahayang-kahayang sareng sora-sora anu pangleutikna sareng panghenteu pentingna kalayan daria, nanging nganggap henteu penting, henteu ngadangu, henteu ngartos sareng henteu ngalaksanakeun kahayang-kahayang anu pangpentingna sareng pangdiperyogikeunana? Hâsyâ sareng sanés pisan, saratus rébu kali hâsyâ! Kaéndahan anu sapertos kitu henteu nampi hal goréng anu sapertos kitu, sareng henteu janten goréng. Duh, sobat abdi dina lamunan! Kanggo ayeuna cekap, urang kedah mulih. Upami henteu, sanaos urang cicing saratus taun dina jaman ieu sareng di jazirah ieu, urang ogé henteu tiasa lengkep ngawengku sapersaratus tina padamelanana anu ahéng sareng tugas-tugasna anu ahéng, sareng moal sugema niténanana. Ayeuna hayu, urang badé ningali hiji-hiji unggal abad anu bakal ku urang kaliwatan. Tingali, kumaha unggal abad mekar ku limpahan anu ditampi ti éta Panonpoé Hidayah. Éta masihan jutaan buah anu pinuh cahya, sapertos Abu Hanifah, Syafi’i, Bayezid-i Bistami, Syah-i Geylani, Syah-i Naqsyaband, Imam Ghazali sareng Imam Rabbani. Jéntréna perkara-perkara anu ku urang ditingali urang tunda ka waktos anu sanés; urang kedah ngucapkeun hiji salawat ka anjeunna anu némbongkeun mu’jizat sareng masihan hidayah, anu nuduhkeun sababaraha mu’jizatna anu pasti: ﻋَﻠٰﻰ ﻣَﻦْ ﺍُﻧْﺰِﻝَ ﻋَﻠَﻴْﻪِ ﺍﻟْﻔُﺮْﻗَﺎﻥُ ﺍﻟْﺤَﻜ۪ﻴﻢُ ﻣِﻦَ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﺍﻟﺮَّﺣ۪ﻴﻢِ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﻌَﺮْﺵِ ﺍﻟْﻌَﻈ۪ﻴﻢِ ﺳَﻴِّﺪِﻧَﺎ ﻣُﺤَﻤَّﺪٍ ﺍَﻟْﻒُ ﺍَﻟْﻒِ صَلَاةٍ ﻭَ ﺍَﻟْﻒُ ﺍَﻟْﻒِ سَلَامٍ ﺑِﻌَﺪَﺩِ ﺣَﺴَﻨَﺎﺕِ ﺍُﻣَّﺘِﻪ۪ ﻋَﻠٰﻰ ﻣَﻦْ ﺑَﺸَّﺮَ ﺑِﺮِﺳَﺎﻟَﺘِﻪِ ﺍﻟﺘَّﻮْﺭٰﻳﺔُ ﻭَ الْاِنْج۪يلُ ﻭَ ﺍﻟﺰَّﺑُﻮﺭُ ٠ ﻭَ ﺑَﺸَّﺮَ ﺑِﻨُﺒُﻮَّﺗِﻪِ الْاِرْهَاصَاتُ ﻭَ ﻫَﻮَﺍﺗِﻒُ ﺍﻟْﺠِﻦِّ ﻭَ ﺍَﻭْﻟِﻴَﺎﺀُ الْاِنْسِ ﻭَ ﻛَﻮَﺍﻫِﻦُ ﺍﻟْﺒَﺸَﺮِ ٠ ﻭَ ﺍﻧْﺸَﻖَّ ﺑِﺎِﺷَﺎﺭَﺗِﻪِ ﺍﻟْﻘَﻤَﺮُ ٠ ﺳَﻴِّﺪِﻧَﺎ ﻣُﺤَﻤَّﺪٍ ﺍَﻟْﻒُ ﺍَﻟْﻒِ صَلَاةٍ ﻭَ سَلَامٍ ﺑِﻌَﺪَﺩِ ﺍَﻧْﻔَﺎﺱِ ﺍُﻣَّﺘِﻪ۪ ٠ ﻋَﻠٰﻰ ﻣَﻦْ ﺟَﺎﺋَﺖْ ﻟِﺪَﻋْﻮَﺗِﻪِ ﺍﻟﺸَّﺠَﺮُ ﻭَ ﻧَﺰَﻝَ ﺳُﺮْﻋَﺔً ﺑِﺪُﻋَﺎﺋِﻪِ ﺍﻟْﻤَﻄَﺮُ ﻭَ ﺍَﻇَﻠَّﺘْﻪُ ﺍﻟْﻐَﻤَﺎﻣَﺔُ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﺤَﺮِّ ٠ ﻭَ ﺷَﺒَﻊَ ﻣِﻦْ ﺻَﺎﻉٍ ﻣِﻦْ ﻃَﻌَﺎﻣِﻪ۪ ﻣِﺎٰﺕٌ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﺒَﺸَﺮِ ﻭَ ﻧَﺒَﻊَ ﺍﻟْﻤَﺎﺀُ ﻣِﻦْ ﺑَﻴْﻦِ ﺍَﺻَﺎﺑِﻌِﻪ۪ ثَلَاثَ ﻣَﺮَّﺍﺕٍ ﻛَﺎﻟْﻜَﻮْﺛَﺮِ ﻭَ ﺍَﻧْﻄَﻖَ ﺍﻟﻠّٰﻪُ ﻟَﻪُ ﺍﻟﻀَّﺐَّ ﻭَ ﺍﻟﻈَّﺒْﻰَ ﻭَ ﺍﻟْﺠِﺬْﻉَ ﻭَ ﺍﻟﺬِّﺭَﺍﻉَ ﻭَ ﺍﻟْﺠَﻤَﻞَ ﻭَ ﺍﻟْﺠَﺒَﻞَ ﻭَ ﺍﻟْﺤَﺠَﺮَ ﻭَ ﺍﻟْﻤَﺪَﺭَ ﺻَﺎﺣِﺐِ ﺍﻟْﻤِﻌْﺮَﺍﺝِ ﻭَ ﻣَﺎﺯَﺍﻍَ ﺍﻟْﺒَﺼَﺮُ ٠ ﺳَﻴِّﺪِﻧَﺎ ﻭَ ﺷَﻔ۪ﻴﻌِﻨَﺎ ﻣُﺤَﻤَّﺪٍ ﺍَﻟْﻒُ ﺍَﻟْﻒِ صَلَاةٍ ﻭَ سَلَامٍ ﺑِﻌَﺪَﺩِ ﻛُﻞِّ ﺍﻟْﺤُﺮُﻭﻑِ ﺍﻟْﻤُﺘَﺸَﻜِّﻠَﺔِ ﻓِﻰ ﺍﻟْﻜَﻠِﻤَﺎﺕِ ﺍﻟْﻤُﺘَﻤَﺜِّﻠَﺔِ ﺑِﺎِﺫْﻥِ ﺍﻟﺮَّﺣْﻤٰﻦِ ﻓ۪ﻰ ﻣَﺮَﺍﻳَﺎ ﺗَﻤَﻮُّﺟَﺎﺕِ ﺍﻟْﻬَﻮَﺍﺀِ ﻋِﻨْﺪَ ﻗِﺮَﺍﺋَﺔِ ﻛُﻞِّ ﻛَﻠِﻤَﺔٍ ﻣِﻦَ ﺍﻟْﻘُﺮْﺍٰﻥِ ﻣِﻦْ ﻛُﻞِّ ﻗَﺎﺭِﺀٍ ﻣِﻦْ ﺍَﻭَّﻝِ ﺍﻟﻨُّﺰُﻭﻝِ ﺍِﻟٰﻰ ﺍٰﺧِﺮِ ﺍﻟﺰَّﻣَﺎﻥِ ﻭَ ﺍﻏْﻔِﺮْﻟَﻨَﺎ ﻭَ ﺍﺭْﺣَﻤْﻨَﺎ ﻳَﺎ ﺍِﻟٰﻬَﻨَﺎ ﺑِﻜُﻞِّ صَلَاةٍ ﻣِﻨْﻬَﺎ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ. Dina hiji risalah basa Turki anu namina Şuâat-ı Marifeti’n-Nebi, sareng dina Mektup Kasalapan Belas sareng ieu Kalimah, abdi parantos ngajéntrékeun dalil-dalil kanabian Kangjeng Nabi Ahmad ﷺ anu ku urang dituduhkeun sacara ringkes. Di dinya ogé disebat sacara ringkes segi-segi i’jaz Al-Qur’an Al-Hakîm. Dina hiji risalah basa Turki anu namina “Lemaat” sareng dina Kalimah Kadua Puluh Lima ogé, abdi parantos ngajéntrékeun sacara ringkes yén Al-Qur’an mangrupakeun mu’jizat dina opat puluh segi sareng parantos nuduhkeun opat puluh segi i’jazna. Tina opat puluh segi éta, abdi ngan nyerat balaghah anu aya dina susunan dina opat puluh kaca hiji tafsir basa Arab anu namina “İşaratü’l-İ’caz”. Upami anjeun peryogi, anjeun tiasa ngarujuk kana tilu kitab ieu. Tétés Kaopat Belas: Al-Qur’an Al-Hakîm, gudang mu’jizat sareng mu’jizat anu agung, ngabuktikeun kanabian Kangjeng Nabi Ahmad sareng wahdaniyah Ilahi kalayan sakitu pastina nepi ka henteu nyésakeun kabutuhan kana bukti anu sanés. Urang ogé badé nuduhkeun gambaranana sareng hiji atanapi dua kilatan i’jazna anu parantos janten sasaran kritik. Al-Qur’an Al-Hakîm anu ngawanohkeun Rabb urang ka urang téh tarjamahan azali tina ieu kitab jagat anu ageung. Anu ngungkabkeun harta-harta Asma Ilahi anu nyumput dina ieu kaca-kaca bumi sareng langit. Konci hakékat-hakékat anu nyumput di handapeun ieu baris-baris kajadian. Harta perhatian Rahmani sareng dawuhan-dawuhan azali anu sumping ti sisi alam gaib di tukangeun tirai ieu alam anu katingali. Panonpoé, dasar sareng rarancang géometri ieu alam maknawi Islam. Peta alam-alam aherat. Ucapan anu ngajéntrékeun, tafsir anu écés, bukti anu nyarios sareng juru katerangan anu caang pikeun Zat, Sipat sareng syuun Ilahi. Anu ngatik ieu alam manusa, hikmahna anu sajati, mursyid sareng anu nungtunna. Salian ti janten kitab hikmah sareng syariat, kitab doa sareng ubudiyah, kitab paréntah sareng ondangan, kitab zikir sareng makrifat, éta ogé “Perpustakaan Suci” anu nyanggakeun hiji kitab pikeun unggal kabutuhan maknawi manusa, sareng hiji risalah anu luyu sareng watak masing-masing wali sareng siddiqin, asfiya sareng para ahli nu nalungtik, anu gaduh rupa-rupa jalan sareng watak. Tingali kilatan i’jaz dina pangulangan-pangulanganana anu disangka janten sabab kakirangan: lantaran Al-Qur’an téh kitab zikir, kitab doa sareng kitab ondangan, pangulangan di jerona téh dipikaresep, malah kacida diperyogikeunana sareng langkung luhur balaghahna. Henteu sapertos sangkaan jalma-jalma anu gaduh kakirangan. Sabab sipat zikir nyaéta nyaangan ku pangulangan; sipat doa nyaéta netepkeun ku diulang-ulang; sipat paréntah sareng ondangan nyaéta nguatkeun ku pangulangan. Sareng henteu sadayana tiasa maos sadaya Al-Qur'an unggal waktos. Nanging biasana tiasa maos hiji surah. Ku kituna, tujuan-tujuan Al-Qur'an nu pangpentingna dilebetkeun kana seuseueurna surah nu panjang, dugi ka unggal surah janten lir hiji Al-Qur'an nu alit. Hartosna, supados teu aya saurang ogé nu teu kabagéan, sawatara tujuan sapertos tauhid, hasyr sareng carita Musa diulang. Sareng sapertos kabutuhan jasmani, kabutuhan batin ogé béda-béda. Aya nu diperyogikeun ku manusa unggal napas, sapertos hawa pikeun jasad sareng Hû pikeun roh. Aya nu diperyogikeun unggal jam, sapertos Bismillah, sareng kitu deui... Hartosna, diulangna ayat asalna tina kabutuhan nu terus diulang. Éta ngulang pikeun nunjukkeun éta kabutuhan, ngahudangkeun sareng ngajurung, sareng ngagerakkeun kahayang sareng karesep. Sareng Al-Qur'an téh nu ngadegkeun. Éta dasar-dasar agama nu écés sareng pondasi alam Islam ieu; sareng ku ngarobah kahirupan masarakat umat manusa, éta ngawaler patarosan-patarosan nu diulang ku rupa-rupa lapisan. Pikeun ngukuhkeun nu diadegkeun, diperyogikeun ngulang. Pikeun negeskeun, diperyogikeun nyebut deui. Pikeun nguatkeun, diperyogikeun ngukuhkeun, nalungtik sareng ngulang. Sareng éta ngabahas pasualan-pasualan nu agung sareng hakékat-hakékat nu lemes pisan, nu pikeun nempatkeunana dina manah sadayana, peryogi sering diulang dina rupa-rupa wangun. Sanaos kitu, éta ngan ukur ngulang dina wangun lahiriah. Ari dina makna, unggal ayat kagungan seueur harti, seueur mangpaat, seueur sisi sareng lapisan. Dina unggal tempat, éta disebutkeun pikeun makna, mangpaat sareng tujuan nu béda. Sareng henteu rinci sareng ringkesna Al-Qur'an dina sawatara pasualan alam, nyaéta hiji kilatan i'jaz nu maparin pituduh. Éta teu tiasa janten alesan pikeun ngritik sareng sanés sabab kakurangan, sakumaha disangka ku jalma-jalma nu mungkir agama. ~Upami anjeun nyarios:

Naha Al-Qur'an Al-Hakîm teu ngabahas sadaya nu aya sapertos filsafat? Éta ngantepkeun sawatara pasualan dina katerangan ringkes, sareng ngucapkeun sawatara deui ku cara nu basajan sareng lahiriah, nu ngagumbirakeun paningal umum, teu nganyenyeri rasa umum sareng teu ngaganggu atanapi ngabeuratkeun pamikiran jalma biasa. ~Urang ngawaler kieu:

Margi filsafat parantos sasar tina jalan hakékat. Sareng tina pangajaran sareng Kalimah-kalimah nu parantos kaliwat, tangtos anjeun parantos ngartos yén Al-Qur'an Al-Hakîm ngabahas ieu jagat raya, supados ngawanohkeun Zat, Sipat sareng Asma Ilahi. Nyaéta, ngajelaskeun makna-makna buku jagat raya ieu supados ngawanohkeun Gusti Khâliqna. Hartosna, éta merhatikeun sadaya nu aya sanés kanggo dirina sorangan, nanging kanggo Nu Nyiptakeunana. Sareng éta ngadawuh ka sadayana. Ari élmu filsafat merhatikeun sadaya nu aya kanggo sadaya nu aya éta sorangan. Sareng utamina nyarios ka ahli élmu. Ku kituna, ku margi Al-Qur'an Al-Hakîm ngajantenkeun sadaya nu aya minangka dalil sareng bukti, dalil kedah écés sareng kedah gancang kahartos ku paningal umum. Sareng ku margi Al-Qur'an Nu Maparin Pituduh nyarios ka sadaya lapisan umat manusa, sareng lapisan nu paling seueur nyaéta jalma biasa; tangtos pituduh meryogikeun henteu ngarincikeun sareng nyinggetkeun perkara nu teu perlu, ngadeukeutkeun perkara nu lemes ku gambaran, sareng pikeun henteu ngajebak kana sasar pikir, henteu ngarobah perkara nu parantos écés dina paningal lahiriahna, ku cara nu teu perlu, malah ngabahayakeun. Contona, éta ngadawuh ngeunaan panonpoé: "Éta palita nu muter, hiji lampu." Margi henteu ngabahas panonpoé kanggo panonpoé atanapi kanggo hakékatna. Nanging ngabahasna margi panonpoé téh pér pikeun hiji rupa katartiban sareng puseur tatanan; sareng katartiban sareng tatanan téh eunteung pikeun makrifat ka Gusti Nu Ngadamel. Leres, éta ngadawuh: ﻭَ ﺍﻟﺸَّﻤْﺲُ ﺗَﺠْﺮ۪ﻯ, "Panonpoé muter." Ku ungkapan muter ieu, éta ngingetkeun pangaturan kudrat nu tartib dina silih gantina usum tiis, usum panas, wengi sareng siang, sareng ngawanohkeun kaagungan Gusti Nu Ngadamel. Tah, naon baé hakékat muter ieu, éta henteu mangaruhan katartiban nu dimaksud, nu dianyam sareng nu katingal éta. Sareng éta ngadawuh: ﻭَ ﺟَﻌَﻞَ ﺍﻟﺸَّﻤْﺲَ ﺳِﺮَﺍﺟًﺎ. Ku ungkapan palita ieu, éta ngingetkeun yén alam lir hiji karaton, sareng barang-barang di jerona téh hiasan, kadaharan sareng kabutuhan nu parantos disayagikeun pikeun manusa sareng mahluk hirup; sareng panonpoé ogé hiji nu nyekel lilin nu parantos ditundukkeun, supados ngawanohkeun rohmat sareng paparin Gusti Khâliq. Ayeuna tingali, naon nu diucapkeun ku filsafat nu bingung sareng seueur omong ieu? Tingali, éta nyarios: "Panonpoé téh hiji kumpulan nu ageung pisan tina cairan nu hurung. Éta ngagerakkeun planét-planét nu parantos kaluar ti dinya pikeun muter di sakurilingna; ukuranana sakitu, hakékatna kieu sareng kitu." Teu maparin kasampurnaan élmu ka roh salian ti kasieun nu pikasieuneun sareng kahéranan nu kacida matak héranna; henteu sapertos bahasan Al-Qur'an. Ku babandingan ieu, anjeun ngartos sabaraha ajén pasualan-pasualan filsafat nu batinna kosong, lahiriahna méwah. Ulah katipu ku caang lahiriahna dugi ka henteu ngahormat ka katerangan Al-Qur'an nu kacida némbongkeun mu'jizat! ~Pépéling:

Dina Risaletü'n-Nur basa Arab, Tétés Kaopat Belas kagungan genep tétés cai. Utamina Tétés Cai Kaopat kagungan genep pangajaran lemes. Éta nerangkeun lima belas tina kirang langkung opat puluh rupa i'jaz Al-Qur'an Al-Hakîm. Ku nganggap éta cekap, urang parantos nyinggetkeun di dieu. Upami anjeun hoyong, tingali ka dinya, anjeun bakal mendakan hiji banda mu'jizat. ﺍَﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﺍﺟْﻌَﻞِ ﺍﻟْﻘُﺮْﺍٰﻥَ ﺷِﻔَﺎﺀً ﻟَﻨَﺎ ﻣِﻦْ ﻛُﻞِّ ﺩَﺍﺀٍ ﻭَ ﻣُﻮﻧِﺴًﺎ ﻟَﻨَﺎ ﻓ۪ﻰ ﺣَﻴَﺎﺗِﻨَﺎ ﻭَ ﺑَﻌْﺪَ ﻣَﻤَﺎﺗِﻨَﺎ ﻭَ ﻓِﻰ ﺍﻟﺪُّﻧْﻴَﺎ ﻗَﺮ۪ﻳﻨًﺎ ﻭَ ﻓِﻰ ﺍﻟْﻘَﺒْﺮِ ﻣُﻮﻧِﺴًﺎ ﻭَ ﻓِﻰ ﺍﻟْﻘِﻴَﺎﻣَﺔِ ﺷَﻔ۪ﻴﻌًﺎ ﻭَ ﻋَﻠَﻰ ﺍﻟﺼِّﺮَﺍﻁِ ﻧُﻮﺭًﺍ ﻭَ ﻣِﻦَ ﺍﻟﻨَّﺎﺭِ ﺳِﺘْﺮًﺍ ﻭَ ﺣِﺠَﺎﺑًﺎ ﻭَ ﻓِﻰ ﺍﻟْﺠَﻨَّﺔِ ﺭَﻓ۪ﻴﻘًﺎ ﻭَ ﺍِﻟَﻰ ﺍﻟْﺨَﻴْﺮَﺍﺕِ ﻛُﻠِّﻬَﺎ دَل۪يلًا ﻭَ ﺍِﻣَﺎﻣًﺎ ﺑِﻔَﻀْﻠِﻚَ ﻭَ ﺟُﻮﺩِﻙَ ﻭَ ﻛَﺮَﻣِﻚَ ﻭَ ﺭَﺣْﻤَﺘِﻚَ ﻳَﺎ ﺍَﻛْﺮَﻡَ الْاَكْرَم۪ينَ ﻭَ ﻳَﺎ ﺍَﺭْﺣَﻢَ ﺍﻟﺮَّﺍﺣِﻤ۪ﻴﻦَ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ ﺍَﻟﻠّٰﻬُﻢَّ ﺻَﻞِّ ﻭَ ﺳَﻠِّﻢْ ﻋَﻠٰﻰ ﻣَﻦْ ﺍُﻧْﺰِﻝَ ﻋَﻠَﻴْﻪِ ﺍﻟْﻔُﺮْﻗَﺎﻥُ ﺍﻟْﺤَﻜ۪ﻴﻢُ ﻭَ ﻋَﻠٰﻰ ﺍٰﻟِﻪ۪ ﻭَ ﺻَﺤْﺒِﻪ۪ ﺍَﺟْﻤَﻌ۪ﻴﻦَ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ ﺍٰﻣ۪ﻴﻦَ ﺍَﻟْﺒَﺎﻗ۪ﻰ ﻫُﻮَ ﺍﻟْﺒَﺎﻗ۪ﻰ

Bedîüzzaman Said Nursî